د اروپا پارلمان مرستیالې پنا پیچرنو په خپله اېکس پاڼه لیکلي، د ایران «رژیم» یو ځل بیا هڅه کوي چې د ظلم او تاوتریخوالي له لارې د خلکو غږ چُپ کړي. نوموړې ویلي، چې زدهکوونکو، ښځو او عامو خلکو د ازادۍ لپاره خپل هر څه په خطر کې اچولي او اروپا باید د یادو لاریونوالو تر څنګ ودریږي.
د اوکراین ولسمشر ولادیمیر زېلېنسکي وايي، چې روسیه له سختې یخنۍ څخه په ګټه اخیستنې هڅه کوي د اوکراین د انرژۍ پر تاسیساتو بریدونه وکړي.نوموړي زیاته کړې، چې مسکو په تکتیکي ډول غواړي ښارونه په بشپړ ډول وتړي.
زېلېنسکي د پولنډ پولې ته نږدې پر اوکراین د روسیې وروستي برید ته د اشارې په ډول ویلي، چې دا برید په قصدي ډول د اروپايي ټولنې پولو ته نږدې شوی دی.
نوموړي د منځني واټن بالسټیک توغندیز برید د ټولو لپاره یوه ننګونه ګڼلې ده. هغه د پېغور په ډول د امریکا او روسیې اړیکو ته ویلي: « دا دی د امریکا او ټولې ډیپلوماسۍ ته احترام!»
نوموړي ټينګار کړی، چې ټول باید دا برید جدي وګڼي او که مسکو دې وضعیت ته دوام ورکړي، نو اړیکې او خبرې به پایله ور نهکړي.
ولادیمیر زېلېنسکي د جمعې ورځې په ناوخته (د مرغومي ۱۹مه) په خپله اېکس پاڼه زیاته کړې، اوس مهال د ګډو اقداماتو او ګډ دفاع سیسټم ته اړتیا ده، خو نوموړي پوښتنه کړې، چې ایا په ټوله اروپا کې داسې دفاعي سیسټم شته؟
د کاناډا لومړي وزیر مارک کارني د روسیې له لوري د اوکراین د انرژۍ تاسیسات او د ملکي خلکو د کورونه په نښه کول غندلي دي.
نوموړي پر روسیې غږ کړی، چې سمدستي خپل بریدونه ودروي او دا جګړه ختمه کړي.
کارني ویلي، چې په اوکراین کې د تلپاتې سولې لپاره به له خپلو نړۍوالو همکارانو سره هڅه وکړي، چې روان وضعیت ته د پای ټکی کېږدي.
د ترکیې پولیسو په توکات او بولو ښارونو کې د عملیاتو په ترڅ کې ۱۸ افغانان نیولي دي. پولیسو ویلي، یاد افغانان د موټرو په وسیله له یوه ښاره بل ښار ته لېږدول کېدل. دغه افغانان، افغانستان ته د بېرته استونې لپاره د اخراج مرکزونو ته لېږدول شوي دي.
د ترکیې رسنیو راپور ورکړی، چې د توکات په ښار کې د پلټنو پر مهال ۱۳ ناقانونه افغانان هغه مهال ونیول شول، چې د دوو موټرو په وسیله بل ښار ته لېږدول کېدل.
همدارنګه د بولو ښار پولیسو هم د پنځو غیرقانوني افغانانو له نیولو خبر ورکړی دی.
پولیسو ویلي، چې په یادو دوو ښارونو کې یې د ناقانونه افغانانو د لېږد په جرم شپږ انساني قاچاق کوونکي هم نیولي او یاد افغانان یې د بولو او توکات ښارونو د اخراج مرکزونو ته لېږدولي دي.
د راپورونو لهمخې، په وروستیو ورځو کې په ترکیې کې د افغانانو د نیولو عملیات ګړندي شوي او نږدې هره ورځ یو شمېر غیرقانوني افغانان له نیول کېدو وروسته د اخراج مرکزونو ته لېږدول کېږي.
تر دې مخکې د ترکیې د کډوالۍ ادارې ویلي و، چې په ۲۰۲۵ کال کې په ترکیه کې ۱۵۲ زره غیرقانوني کډوال نیول شوي و، چې له دې ډلې یوازې ۴۲ زره یې افغانان وو.
متحده عربي امارات اعلان کړی، چې په بریتانوي پوهنتونونو کې د اخوانالمسلمین لهخوا د اماراتي زدهکړیالانو د افراطي کېدو په تړاو د اندېښنو له امله یې په بریتانیا کې د زدهکړیالانو تمویل محدود کړی دی. بریتانیا لا تر اوسه پر اخوانالمسلمین بندیز نهدی لګولی.
د تېر کال په جون میاشت کې د متحده عربي امارات د لوړو زدهکړو وزارت د نړۍ د معتبرو پوهنتونونو لېست خپور کړ. د تازه اصلاحاتو لهمخې، یوازې همدې غوره بنسټونو ته بورس ورکول کېږي او سندونه یې په رسمیت پېژندل کېږي.
په دې نوملړ کې د امریکا، استرالیا، اسراییل او فرانسې پوهنتونونه شامل دي؛ خو د برېتانیا نوم پهکې نه لیدل کېږي، سره له دې چې برېتانیا ډېر مخکښ او نړۍوال شهرت لرونکي پوهنتونونه لري.
فایننشل ټایمز ورځپاڼې ته درېیو باخبره سرچینو ویلي، چې د برېتانیا د پوهنتونونو اېستل د متحده عربي امارات د دې اندېښنې له امله دی، چې ښايي د اخوانالمسلمین له لوري اماراتي محصلین په برېتانوي پوهنتونونو کې افراطي شي.
د همدې دلیل لهمخې، په تېر زیږیز کال کې یوازې ۲۱۳ اماراتي محصلینو ته د برېتانیا تحصیلي ویزه ورکړل شوه، چې دا شمېر د وړم کال پرتله ۲۷ سلنه کمښت ښيي.
د متحده عربي امارات د رهبر شیخ محمد بن زاید آلنهیان په مشرۍ ابوظبي له کلونو راهیسې پر دې نیوکه کوي، چې ولې برېتانیا اخوانالمسلمین غیرقانوني نهاعلانوي. سره له دې د برېتانیا حکومت تېر کال وویل، دغه موضوع «په دقت سره تر څېړنې لاندې لري».
د برېتانیا حکومت په ۲۰۱۵ کال کې اعلان وکړ، چې اخوانالمسلمین د برېتانیا پر ضد له ترهګریزو فعالیتونو سره تړاو نهلري.
د برېتانیا د ښي اړخي اصلاحاتو ګوند مشر نایجل فاریج، چې په ټاکنو کې مخکښ دی، ژمنه کړې، که لومړی وزیر شي نو پر اخوانالمسلمین به بندیز ولګوي.
د برېتانیا چارواکو ویلي، روښانه نهده چې د بورسونو د بندیز پلي کېدل به تر کومه حده عملي شي، ځکه لا هم ځینې اماراتي پوځي پرسونل بورسونه ترلاسه کوي. له دې سره سره امارات اعلان کړی، چې د هغو پوهنتونونو اسناد به په رسمیت ونهپېژني چې په تایید شوي لېست کې شامل نهوي.
د برېتانیا د لومړي وزیر دفتر د جمعې په ورځ (د مرغومي ۱۹مه) اعلان وکړ: «زموږ په ټولنه کې د سختدریځۍ ټول ډولونه ځای نهلري او هر چېرې چې ښکاره شي، ورسره مبارزه کوو. موږ د نړۍ له غوره تعلیمي نظامونو څخه یو وړاندې کوو او د محصلینو د هوساینې او د پوهنتونونو د امنیت لپاره جدي تابیاوې لرو».
له هغه وروسته چې د پنجشنبې په ماښام د ایران د ملي پاڅون پر مهال میلیونونه خلک لاریونونو ته راووتل، د اسراییل چینل ۱۲ راپور ورکړی، چې د دغه هیواد د چارواکو ارزونې بدلې شوي او اوس دا احتمال مطرح دی چې د ایران «رژیم»به سقوط شي.
اسراییل غواړي خپلې پرېکړې د دې احتمال پر بنسټ وکړي، چې ولسي پاڅون به د نظام د سقوط لامل شي.
یوه اسراییلي امنیتي چارواکي چینل ۱۲ ته ویلي، چې اسراییل لا هم د نه مداخلې سیاست ته دوام ورکوي او له نږدې اعتراضات څاري.
تر دې مخکې «اکسیوس» په یوه راپور کې لیکلي وو، چې د امریکا استخباراتي ادارې خپلې پخوانۍ ارزونې بیا ګوري او ورسره د ایران د سقوط احتمال څاري.
د راپور پر بنسټ، د امریکا استخباراتي ادارو پخوا داسې پتېیلې وه، چې د ایران اعتراضات دومره قوي نهدي، چې د حکومت ثبات له ګواښ سره مخ کړي، خو د تازه پېښو له امله اوس دا لیدلوری بیا ارزول کېږي.
یوه لوړپوړي امریکایي چارواکي ویلي: «اعتراضات جدي دي او موږ یې څارو».
په زاهدان کې د سني جماعت امام مولوي عبدالحمید وایي، د ایران سیاسي او اقتصادي وضعیت په ټپه ولاړ دی او د هېواد خلک لوی بدلون غواړي. نوموړي د ایران اوسنی اعتراض او لاریون «ملي پاڅون» ګڼلی دی.
مولوي عبدالحمید د جمعې په ورځ (د مرغومي ۱۹مه) د خطبې پر مهال ویلي، چې د ایران حکومت په تېر کې د خلکو غوښتنو ته رسېدنه نهده کړې او روان لاریون یې ملي پاڅون یاد کړی دی.
د هغه په خبره، چې ملت تېره شپه صحنې ته راغلی او نن شپه به د اذان لپاره هم راشي.
نوموړي د روانو لاریونونو په اړه وویل: «تېره شپه، ټولو ولیدل چې د ټولو اړخونو ایراني خلک صحنې ته راغلل. د نن شپې لپاره هم غږ دی، او خلک به بیا سړکونو ته راشي».
نوموړي زیاته کړې، چې ایرانیان د خپل «حق او وقار» غوښتلو لپاره راوتلي دي.
عبدالحمید ویلي: «خلک راپورته شوي او د خپل عظمت او وقار لپاره صحنې ته راغلي او دوی هوډ لري، چې وړ خلک د واک په سر کې راولي».
د مولوي عبدالحمید په وینا: «د ملت د نن ورځې اراده د ۲۰۱۸ کال د دوی د ارادې پرتله ډېره جامع ده».
