شبکه خبری طلوعنیوز برنده جایزه ویژه ۲۰۲۲ "وان ورلد میدیا" شد. یلدا حکیم، خبرنگار بیبیسی این جایزه را به نمایندگی از طلوعنیوز دریافت کرد. خانم حکیم گفت که با وجود چالشهای فراوان، خبرنگاران طلوعنیوز بیباکانه به گزارشدهی ادامه داده و صدایی برای افغانها شده اند.
وان ورلد میدیا یک سازمان غیرانتفاعی و حامی روزنامهنگاران است که سالانه در بخشهای مختلف به رسانهها و خبرنگاران جایزه اهدا میکند.
احمد مسعود، رهبر جبهه مقاومت ملی در مصاحبه با شبکه «العربیه» میگوید که در صورت تغییر رویکرد طالبان و پذیرش گفتگوهای صلح از سوی این گروه، او نیز صلح را بر جنگ ترجیح خواهد داد. آقای مسعود اما میافزاید که جنگ کنونی بر آنان تحمیل شده و گروه طالبان گزینه دیگری برای او نگذاشته است.
رهبر جبهه مقاومت ملی، جریان مخالف عمده طالبان، میگوید که با روی کار آمدن طالبان امیدوار بود حکومت این گروه به دنبال کسب مشروعیت مردمی باشد و فرصت مشارکت سیاسی را در افغانستان فراهم کند.
او میافزاید که اما گروه طالبان مانع مشارکت تمامی گروها و اقوام افغانستان در قدرت شد و نظامی تمامیتخواه و مخالف با ارزشهای اسلامی و ملی افغانستان ایجاد کرد.
به گفته احمد معسود، با وجود وساطت بسیاری از طرفهای خارجی از جمله برخی علمای اسلام برای حل مشکلات افغانستان اما طالبان بر آنان حمله کرد.
او می افزاید که نیروهای جبهه مقاومت در پنجشیر با وجود فشار طالبان بر زمستان غلبه کردند و توانستند حملات نیروهای طالبان را دفع کنند. او میگوید که نیروهای مقاومت توانسته دامنه فعالیتهای خود را به دیگر ولایات افغانستان نیز گسترش دهند.
رهبر جبهه مقاومت میگوید: «در صورت تغییر رویکرد طالبان و پذیرش گفتگو و راه حل سیاسی، من نیز راه حل صلحآمیز را نسبت به جنگ ترجیح میدهم. جنگ بر ما تحمیل شده است؛ جنگ چیزی نیست که ما از آن لذت ببریم ولی مجبوریم بجنگیم زیرا دیگر گزینهای نداریم.»
وی افزود: «ما در موضع دفاع از خود و سرزمین خود هستیم و به هیچ کسی نیز حمله و تجاوز نکرده ایم.»
احمد مسعود میگوید که هدف جبهه مقاومت دستیابی به حکومت اسلامی در افغانستان است؛ حکومتی که به گفته او بتواند حقوق مردم افغانستان را رعایت، صلح و ثبات را برقرار و فرصت حضور منصفانه در حکومت را برای همه فراهم کند.
او الگوی حکومتداری عربستان سعودی و امارات متحده عربی را «واقعیت اعتدالی، نوین و دگرپذیر از اسلام حقیقی» دانست اما بدون اشاره به طالبان گفت که برخی گروهها اصرار دارند از طریق سر بریدن و محروم کردن زنان از حقوق اولیهشان خود را نماینده اسلام معرفی کنند.
به گفته او، ممکن است جهانیان مداخلهای در افغانستان انجام ندهند اما شرایط تحمیلی طالبان دامنگیر همه خواهد شد.
خالد پاینده، سرپرست وزارت مالیه در حکومت اشرف غنی، گزارش روزنامه وال استریت ژورنال در مورد جایدادهایش در امریکا را «نادرست» خواند. او در صفحه توئیترش نوشت که دوخانهاش در امریکا را که ظاهراً بیش از ۱ میلیون دالر ارزش دارند، زمانی خریده بود که در حکومت افغانستان کار نمیکرد.
آقای پاینده خبرنگار وال استریت ژورنال را متهم کرد که با انتشار اطلاعات «ناقص» و «نادیده گرفتن» بخشی از توضیحات او، «خوانندگان را گمراه ساخته و وانمود کرده است که او در زمان سرپرستی وزارت مالیه درآمد نامشروع داشته است.»
این هفته، وال استریت ژورنال در گزارشی در مورد داراییهای مقامات پیشین در مورد خالد پاینده نوشت که دارای دو خانه در نزدیکی واشنگتن دی سی است که یکی از آن را با پول نقد خریداری کرده است.
اطلاعات شرکت املاک زیلو در امریکا نشان میدهد که ارزش این املاک بیش از ۱میلیون دالر است.
پاینده مدعی است که قبل از پیوستن به حکومت افغانستان، با سازمانهای بین المللی مانند بانک جهانی «با معاش خیلی خوب» کار میکرد و این خانهها را با درآمد شخصی خود خریده است. پاینده میگوید که به خاطر یکی از این املاک، بیش ۴۰۰ هزار دالر از بانک از بابت اقساط خانه قرضدار است.
او در توئیترش یک سلسله اسناد را نشر کرده که بر بنیاد آن میگوید که پولهایش را به طور شفاف به حساب هایش به افغانستان و امریکا انتقال داده است.
پاینده در ایمیلی به والاستریت ژورنال گفته بود: «داشتن یک خانه قسطی لزوماً به این معنا نیست که شما با مشکلات پولی مواجه نیستید.» او افزود که پس از ورود به ایالات متحده به عنوان راننده اوبر کار کرده تا مخارجش را تامین کند.
خالد پاینده در وزارت مالیه در زمانی به عنوان معین و بعداً سرپرست این وزارت کار میکرد که در یک افشاگری تکان دهنده در پارلمان وقت افغانستان در ۲۹ ثور ۱۴۰۰ از حیف و میل شدن حدود ۸ میلیون دالر در روز خبر داده بود.
او تبانی کارمندان گمرک با کمیشنکاران و دست داشتن برخی مقامات حکومتی را از دلایل فساد در گمرکات اعلام کرده بود.
روزنامه گلوب اند میل در گزارشی میگوید که فرماندهان طالبان دهها تُن تریاک و انواع دیگر موادمخدر را ذخیره کرده و برخی از کارخانههای تولید تریاک فعال اند. به گزارش این روزنامه کانادایی از افغانستان، حالا تجارت مواد مخدر در ولایاتی مانند هلمند، در دست قوماندانان طالب است.
با این که رهبر طالبان در فرمانی کشت و تولید تریاک را منع کرده است اما این روزنامه گزارش میدهد که طالبان و افراد نزدیک به آنان، قبل از اجرای این فرمان، دهها تُن تریاک را ذخیره کردند.
احمد آغا، کشاورزی که سابق کوکنار کشت میکرد، در هلمند به این روزنامه گفت: «حالا بازار خرید و فروش تریاک به دست قوماندانهای طالب است.»
بر بنیاد آمار دفتر موادمخدر و جرایم سازمان ملل، افغانستان بزرگترین تولیدکننده تریاک جهان است که از آن هیروئین و متامفتامین به دست میآید. ارزش مالی موادمخدر در افغانستان، ۲.۷ میلیارد دالر یا بیش از ۱۰ درصد درآمد ملی کشور تخمین شده است.
گلوب اند میل مینویسد که ممنوعیت کوکنار در افغانستان قیمت تریاک را افزایش داده است که به این علت، تجارت تریاک و دیگر مواد مخدر در افغانستان رونق یافته است.
یک تاجر تریاک به این روزنامه گفت: «طالبان جلو خرید و فروش تریاک را گرفته نمیتوانند. بازار مثل سابق گرم است، اما داد و گرفت در مناطق دور دست و به طور مخفی انجام میشود.»
او مدعی است که قوماندانان بزرگ طالب به آنها گفته اند که به خرید و فروش تریاک مانند گذشته ادامه دهند. زیرا، این «قوماندانان در این تجارت شریک اند و دست شان در کاسه قاچاقبران کلان است.»
محمد خان، یک تاجر بزرگ تریاک به این روزنامه گفت که برخی از کارخانههای تولید تریاک «مخفیانه» فعال اند.
جنرال هبتالله علیزی، لوی درستیز حکومت پیشین میگوید در جریان جنگ در سالهای پیش از سقوط دولت، از مقامهای امریکایی و افغان پیامهایی مبنی بر توقف جنگ در برابر طالبان دریافت میکردند. به گفته او مقامات امریکایی میگفتند که جنگ با طالبان باعث برهم زدن توافق دوحه خواهد شد.
جنرال هیبتالله علیزی که در نشست دورهای کمکا در واشنگتن دیسی سخنرانی میکرد، گفت که تغییرات آنی و گسترده در رهبری نیروهای امنیتی از سوی اشرف غنی و حمدالله محب، باعث پراکندگی و شکست ارتش شد.
این مقام سابق ارتش افغانستان میگوید اکثر کسانی که در مدیریت واحدهای ارتش در هنگام جنگ ناکام بودند، توسط غنی و محب در پستهای ارشدتر گماشته میشدند.
جنرال هیبتالله علیزی در ۵ روز آخر حکومت پیشین از سوی محمداشرف غنی به عنوان لوی درستیز وزارت دفاع افغانستان تعیین شده بود.
منظور پشتین، رهبر جنبش محافظت از پشتونها در پاکستان از برخورد نیروهای پاکستانی و طالبان در برابر بیماران و مهاجران اهل افغانستان در گذرگاههای اسپین بولدک و چمن انتقاد کرد. او میگوید انتقال مواد معدنی افغانستان به پاکستان آسان اما عبور بیماران و مهاجران دشوارتر شده است.
رهبر جنبش حفاظت از پشتونها در یادداشتهایی که در صفحه رسمی فیسبوک و توییتر خود منتشر کرده، میگوید در ماههای اخیر وضعیت کسبوکارهای کوچک مردم دو طرف مرز نیز دشوارتر شده است.
غوثالله، رئیس اتحادیه کارگران محلی میگوید که با قدرت رسیدن طالبان در افغانستان صادرات مواد معدنی افغانستان به پاکستان افزایش یافته، اما کسبوکارهای کوچک مردم محل با چالش برخورده است.
رئیس اتحادیه کارگران محلی میگوید: "طالبان نیمی از افغانستان را فروخته است. انتقال زغال سنگ و سنگهای معدنی دیگر متوقف نمیشود، طالبان جلو کاروبار مردم محل را میگیرند."
پیش از به قدرت رسیدن طالبان، هزارن نفر از مردم محل که به نام «لغریان» در این منطقه مشهور هستند، مشغول کسبوکار در دو سوی مرز بودند و بدون ویزه از گذرگاههای اسپین بولدک و چمن در دو کشور عبور و مرور میکردند.
این کارگران محلی میگویند کارگران چمن و بلوچستان به سادگی وارد خاک افغانستان میشوند، اما مردم اسپین بولدک کندهار بدون پرداخت رشوت نمیتوانند از مرز عبور کنند.
مشکلات عبور بیماران از مرز
منظور پشتین، رهبر جنبش حفاظت از پشتونها در یادداشتی که روز پنجشنبه، ۲۶ جوزا در صفحه رسمی فیسبوک خود منتشر کرده، نوشته است از مردمی که برای انتقال بیماران خود به مرز میروند «رشوت» گرفته میشود.
پشتین از طالبان و پولیس پاکستان خواسته برخورد اهانتبار و توهینآمیز با مهاجران افغانستان را متوقف کنند.
غوثالله، رئیس اتحادیه کارگران محلی روز چهارشنبه در یک گردهمایی اعتراضی اعضای این اتحادیه از طالبان انتقاد کرد و گفت معاهدهای که طالبان با نیروهای پاکستانی در مورد بندرگاه اسپین بولدگ امضا کردهاند، باعث شده است که به مردم به ویژه زنانی که میخواهند وارد پاکستان شوند، اهانت شود.
انتقادهایی از بدرفتاری نیروهای پاکستانی در مرز با مهاجران افغانستان در شبکههای اجتماعی نیز منتشر شده است.
برخی از کاربران عکسی را منتشر کردهاند که به گفته آنها نشان میدهد که نیروهای پاکستان در حال «تلاشی» زنانی هستند که میخواهند از افغانستان وارد این کشور شوند.