مرکز خبرنگاران افغانستان امروز در پیامی به مناسبت عید قربان خبر داد که شماری از خبرنگاران همچنان در زندان طالبان هستند. این نهاد با اعلام اینکه در حال حاضر دستکم چهار خبرنگار و کارمند رسانهای در زندان بسر میبرند، از طالبان خواسته است که آنها را "بدون قید و شرط" آزاد کنند.
در این پیام آمده است «خالد قادری مجری سابق رادیو نوروز در هرات، میرزا حسنی خبرنگار محلی و صاحب امتیاز رادیو آفتاب در ولایت دایکندی، جمالالدین دلدار مدیر مسؤل رادیو صدای گردیز در ولایت پکتیا و عبدالحنان محمدی خبرنگار پژواک در ولایت کاپیسا در زندان بسر میبرند.»
طالبان پیش از این مدعی شده بودند که هیچ خبرنگاری توسط این گروه بازداشت و زندانی نشده و فراخواندن خبرنگاران برای افهام و تفهیم به برخی ادارهها، بهمعنای شکنجه و زندانی شدن آنان نیست.
ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان در روز جهادی آزادی مطبوعات حتی گفت طالبان از آزادی بیان و رسانهها پشتیبانی میکند.
بر اساس شاخص جهانی، آزادی مطبوعات افغانستان تحت کنترل طالبان ۳۴ پله سقوط کرده است.
از زمان روی کار آمدن طالبان در آگست سال گذشته، دهها رسانه مستقل در افغانستان تعطیل شده، صدها خبرنگار دست از کار کشیده و بسیاری این کشور را ترک کردهاند.
سازمان گزارشگران بدون مرز، با نشر ردهبندی جهانی آزادی رسانهها در سال ۲۰۲۲ میگوید سقوط کابل به دست طالبان، دورنمای رسانههای افغانستان را تغییر داده است.
بر اساس ردهبندی این سازمان، افغانستان از میان ۱۸۰ کشور با کسب ۳۸ امتیاز با ۳۴ پله سقوط در رده ۱۵۶ قرار گرفته در حالی که پارسال با ۶۰ امتیاز در رده ۱۲۲ قرار داشت.
با سقوط حکومت پیشین، طالبان محدودیتهای جدی بر فعالیت رسانههای افغانستان وضع کرده است.
مرکز خبرنگاران افغانستان در پیام امروز خود از طالبان خواسته است محدودیتها بر رسانههای افغانستان برداشته شود و مطابق با قانون رسانههای همگانی، کمیسیون بررسی شکایات و تخلفات رسانهای هم دوباره فعال شود.
اشپیگل نوشته است که رحمتالله نبیل، رئیس اسبق امنیت ملی افغانستان پس از بازداشت انس حقانی، او را سوار موتر کرده و به مکانهایی که قاتلان شبکه حقانی در آنجا مرگبارترین حملات خود را انجام دادهاند، برده است. پس از بازگشت به مقر امنیت ملی، آقای حقانی به دست داشتن در برخی حملات اعتراف کرده است.
اما انس حقانی گفته زمانی که در بازداشت امنیت ملی سابق بوده، به هیچ حمله انتحاری اعتراف نکرده است.
پیشتر، سراج الدین حقانی، وزیر داخله طالبان در فبروری امسال در یک گردهمایی در شهر قندهار گفت که تنها ۱۰۵۰ نفر از اعضای گروه او، یعنی شبکه حقانی در یک و نیم دهه گذشته حملات انتحاری انجام دادهاند.
او در این سخنرانی از طرفدارانش خواست که این مهاجمان انتحاری را فراموش نکنند.
شبکه حقانی از جمله مسئولیت حمله انتحاری در چهارراهی زنبق در سال ۲۰۱۷ را به دوش گرفت. این حمله که بیش از ۱۵۰ کشته و ۴۰۰ زخمی به جا گذاشت، یکی از مرگبارترین حملات در تاریخ ۲۰ سال جنگ طالبان علیه حکومت پیشین محسوب میشود.
ناگزیری اختطاف استادان دانشگاه امریکایی
انس حقانی در این مصاحبه همچنین گفته که برای آزادی اش، راه دیگری جز اختطاف دو استاد دانشگاه امریکایی وجود نداشت.
او میگوید که از برنامه اختطاف استادان دانشگاه امریکایی آگاهی نداشته اما میافزاید: "رهبری امارت اسلامی افغانستان در چنان موقعیتی قرار گرفت که به نظر میرسید همه راهها مسدود شده بود و ناگذیر شد اقدامات ویژهای برای آزادی شهروند خود - یعنی من - انجام دهد."
او میگوید که برای دیدار با برخی دوستان تازه آزاد شدهاش از زندان گوانتانامو به قطر رفته بود که بازداشت و به کابل برگردانده شد.
این عضو جوان شبکه حقانی پس از بازداشت در 2014 محکوم به اعدام شد اما اشپیگل دریافته است که علت اصلی اعدام نشدن او مداخله چین به درخواست پاکستان بوده است.
دو سال پس از بازداشت انس، شبکه حقانی دو استاد دانشگاه امریکایی به نامهای کوین کینگ و تیموتی ویکس را اختطاف کرد. او سپس در مبادله با این دو استاد از زندان حکومت قبلی آزاد شد.
انس حقانی، برادر کوچک سراج الدین حقانی است. سراج الدین رهبری شبکه حقانی را به عهده دارد و اکنون وزیر داخله طالبان در افغانستان است.
شبکه حقانی رابطه نزدیک با آیاسآی، سازمان استخبارات پاکستان دارد و مسئول مرگبارترین حملات بیست سال گذشته در افغانستان است.
این شبکه اکنون نقش تعیین کنندهای در حکومت طالبان دارد و پستهای مهم از جمله وزارت داخله در کنترل این شبکه است.