حسن نصرالله، دبیرکل حزبالله لبنان گفته لحن بیانیه خامنهای درباره ترور اسماعیل هنیه از پیام حادثه قنسولگری ایران در دمشق محکمتر بود. او در واکنش به کشته شدن فواد شکر از فرماندهان حزبالله هم گفت: دشمن و حامیان آن باید منتظر پاسخ باشند.
نصرالله تاکید کرد: «حزبالله دارای نسلی عالی از رهبران جهادی است که آماده پذیرفتن مسئولیتها هستند و اهداف دشمن از ترور فرماندهان محقق نخواهد شد.»
سفارت افغانستان در بلغاریا روز پنجشنبه گزارشهای مبنی بر «بیعت» این سفارت با طالبان را تکذیب کرد. این سفارت به افغانستان اینترنشنال گفت که همچنان با طالبان همکاری میکند و تاکنون هیچ درخواست یا اقدامی برای «بیعت» با این گروه انجام نشده است.
این سفارت گفت که همکاریهای قنسولی با کشور مبدا حتی در شرایط روابط تیره ادامه دارد و این نمایندگی موظف است در موارد مختلف از جمله تایید اسناد با بخش قنسولی وزارت خارجه طالبان هماهنگ باشد.
سفارت افغانستان در بلغاریا تاکید کرد: «نمایندگیهای سیاسی و قنسولی افغانستان در سراسر جهان، از جمله بلغاریا، موظف به همکاری با وزارت امور خارجه هستند تا به شهروندان خدمات ارائه دهند.»
این سفارت همچنین به افغانستان اینترنشنال گفت که بسیاری از خدمات قنسولی، از جمله تثبیت هویت، نکاحنامه و سایر اسناد، بدون تایید وزارت خارجه طالبان رسمیت ندارد.
سفارت افغانستان در صوفیه تاکید کرده است که تمامی عواید خود را مطابق با مقررات مالی و اداری بهطور منظم به حساب دولتی ثبت میکند.
این سفارت به همکاریهای خود با طالبان در زمینه حادثه جانباختن ۱۸ مهاجر افغان در صوفیه اشاره کرد و گفت که در مدت سه ماه، با همکاری وزارت خارجه طالبان، اسناد هویتی قربانیان را تایید کرده و اقدامات لازم را برای انتقال اجساد به کابل انجام داده است.
وزارت خارجه طالبان به تازگی از اقدامات دستکم ۱۴ نمایندگی سیاسی و قنسولی افغانستان در اروپا انتقاد کرد و گفت خدمات قنسولی این نمایندگیها را نمیپذیرد.
برخی از نمایندگیهای قنسولی افغانستان در کشورهای مختلف از جمله تاجیکستان، بریتانیا و بلجیم و به این تصمیم طالبان واکنش نشان دادهاند.
با این حال طالبان از نمایندگیهای افغانستان در کشورهای بلغاریا، هالند، اسپانیا، جمهوری چک و مونیخ آلمان به عنوان سفارتهای همکار با این گروه یاد کرده است.
طالبان از افغانهای ساکن اروپا خواسته است که به این قنسولگریهای مراجعه کنند.
نیویارک تایمز به نقل از هفت منبع مطلع، از جمله دو ایرانی و یک مقام امریکایی گزارش داد که اسماعیل هنیه بر اثر انفجار یک بمب کشته شده است. طبق این گزارش، این بمب تقریبا دو ماه پیش به شکل مخفیانه به مهمانخانهای که هنیه در آن اقامت داشت، برده شده بود.
نیویارکتایمز نوشته که این مهمانخانه شدیدا تحت محافظت نیروهای سپاه پاسداران قرار دارد و بخشی از یک مجموعه بزرگ مجلل به نام «نشاط» در شمال تهران است.
به گفته منابع، هنگامی که مشخص شد آقای هنیه در مهمانخانه حضور دارد، بمب منفجر شده است.
در گزارش آمده که این انفجار ساختمان را تکان داد، برخی شیشهها را شکست و باعث ریزش جزئی دیوارها شد.
افغانستان اینترنشنال به نامهای مقامهای طالبان دست یافته است که در انتقال و پناه دادن به ایمن الظواهری، رهبر پیشین القاعده در کابل دست داشتند. براساس اطلاعات، ایمن الظواهری توسط قاری خالد حکمت، اهل ولایت قندهار و رئیس بخش هشتم اداره استخبارات طالبان به کابل انتقال یافته بود.
پس از نشر گزارش رسانه اماراتی الاخبار، افغانستان اینترنشنال، پرونده کشتهشدن رهبر القاعده را دنبال کرد.
منابع به افغانستان اینترنشنال گفتند که خالد برای انتقال خانواده خود از کابل به کویته رفته بود. در کویته به او گفته شد که ظواهری بیمار است و به کمک عاجل ضرورت دارد. خالد بدون خانوادهاش کویته را ترک کرد و به ولسوالی دور افتاده باغران رفت.
به گفته منابع، خالد پیش از سقوط کابل در سال ۲۰۲۱ در کویته مسئول بخش ارتباط القاعده و طالبان در حوزه جنوب غرب بود.
بر اساس اطلاعات، آغا محمد حکیم، والی فعلی طالبان در پنجشیر و قاری داوود افغانی، از اعضای این گروه، از معدود مقامهای طالبان بودند که از حضور ایمن الظواهری در کابل آگاهی داشتند. قاری داوود از نزدیکان یاسر از چهرههای شناخته شده طالبان است. این دو مقام طالبان بلافاصله پس از انتقال رهبر القاعده به کابل، به طور مخفیانه با وی و میزبانش قاری حکمت ملاقات کردند.
میزبان ایمن الظواهری در کابل چه کسانی بودند؟
گفته شده ایمن الظواهری به دلیل دسترسی به پزشک به کابل منتقل شده بود، زیرا او از بیماری قلبی و کلیه رنج میبرد. رهبر القاعده از پاکستان به جنوب افغانستان و سپس به کابل منتقل شده بود.
طبق اطلاعات، قاری حکمت، رئیس بخش هشتم استخبارات طالبان، الظواهری را در دو مکان مختلف در کابل نگهداری میکرد. ابتدا، رهبر القاعده در یک خانه امن مربوط به استخبارات طالبان نگهداری میشد. اما پس از مشاهده هواپیمای بدون سرنشین در منطقه، حکمت تصمیم گرفت که رهبر القاعده را به خانهای نزدیک سه راهی علاءالدین در غرب کابل منتقل کند. سه راهی علاءالدین در کابل، در جاده منتهی به پارلمان سابق و در نزدیکی سفارت روسیه واقع شده است.
هنگام اقامت الظواهری در نزدیکی سه راهی علاءالدین، مأموران کشف وزارت داخله طالبان از حضور او در پایتخت مطلع شدند. زیرا، خالد حکمت چهار طرف خانهای که الظواهری زندگی میکرد، دوربین نصب کرده بود و این مساله سبب شک و تردید یکی از مسئولین استخبارت وزارت داخله طالبان شد.
آنان نیمهشب سراجالدین حقانی، وزیر داخله طالبان را درباره حضور رهبر القاعده در کابل مطلع کردند. حقانی که از خواب بیدار شده بود، شگفتزده و شوکه گردید.
او با عزیز حقانی و قاری حمزه حقانی برادرانش تماس گرفته و از آنها پرسیده است که آیا در برنامه آوردن ظواهری به کابل نقش داشتهاند یا خیر. وقتی هر دو برادر گفتند که از انتقال ظواهری به کابل آگاهی ندارند، حقانی تصمیم گرفت رهبر بیمار القاعده را به مکان سوم در وزیر اکبرخان کابل در منطقه دیپلومات نشین منتقل کند.
در نهایت، ایالات متحده محل اختفای الظواهری را کشف کرد و رهبر القاعده را در یک حمله هوایی در ۳۱ جولای ۲۰۲۲ کشت.
منابع دخیل طالبان در پرونده ظواهری میگویند که از اتاق خواب و آشپزخانه خانهای که وی در آن سکونت داشت، چند دوربین مخفی پیدا شده است.
پس از مرگ ظواهری چه اتفاقاتی افتاد؟
پس از مرگ ظواهری، آغا محمد حکیم از ولایت نورستان به ولایت پنجشیر منتقل شد. قاری داوود افغانی، عضو دیگر طالبان، توسط خلیلالرحمن حقانی، کاکای سراجالدین حقانی، به عنوان اتشه مهاجرین در سفارت افغانستان در تهران منصوب شد. او پیشتر برای حفظ ارتباط با سیفالعدل به ایران رفته بود. مقامات ایرانی با معرفی او مخالفت کردند و اجازه ندادند که وی به تهران نقل مکان کند.
منابع درون طالبان میگویند که پس از کشته شدن ظواهری، ۲۰۰ نفر از اعضای این گروه بازداشت شدند اما اکثریت آنها دوباره آزاد شدند. قاری حکمت نیز در میان زندانیان بود. او دو سال در زندان ماند و اخیراً از بند آزاد شد و به پاکستان رفت.
همچنین، محمود شاه حبیبی، یک شهروند امریکایی افغانتبار، در تاریخ ۱۰ اگست ۲۰۲۲ دستگیر شد. حبیبی به عنوان مشاور یک شرکت مخابراتی در کابل کار میکرد. طالبان درباره دلیل دستگیری حبیبی چیزی نگفتهاند. اما گمان میرود او نیز در پیوند به قضیه الظواهری بازداشت شده باشد.
اکنون، طالبان در پی تبادل زندانیان با امریکا است. نمایندگان دو طرف در سومین نشست دوحه درباره تبادل زندانیان گفتوگو کردهاند. جورج گلزمن، محمود شاه حبیبی و رایان کوربت، شهروندان امریکایی در بازداشت طالبان به سر میبرند. طالبان نیز خواهان آزادی رحیم افغانی، دستیار اسامه بن لادن، رهبر سابق القاعده هستند که در گوانتانامو است.
ظواهری کجا دفن شد؟
محافظت از جسد رهبر القاعده در شفاخانه
پس از کشتهشدن ظواهری، جسد وی به شفاخانه ۳۰۰ بستر کابل منتقل شد و حمزه، فرمانده امنیه طالبان در کابل و زینالله، رئیس دفتر حقانی، سه روز از جسد رهبر القاعده مراقبت میکردند. بر اساس اطلاعات، یکی از پسران جوان سراجالدین حقانی، وزیر داخله طالبان نیز در حمله به خانه ظواهری کشته شده است.
دفن رهبر القاعده در پکتیا
پس از کشته شدن ایمن الظواهری، اکثریت مقامات طالبان مخفی شدند. سراجالدین حقانی، دو هفته از انظار عمومی غایب شد. بعدتر، طالبان اعلام کردند که او برای شرکت در مراسم فاتحه یکی از فرماندهان طالبان به پنجوایی قندهار رفته است. اکنون منابع میگویند که حقانی برای شرکت در مراسم تدفین و خاکسپاری فرزندش و ایمن الظواهری به پکتیا رفته بود.
منبع میگوید که رهبر القاعده در منطقه زدران ولسوالی شواک دفن شده است.
سراجالدین حقانی، فرزند جلالالدین حقانی، رهبر سابق جهادی، از ولایت پکتیا است. آنها متعلق به قوم زدران هستند که عمدتاً در شرق افغانستان زندگی میکنند.
مقامهای القاعده که ظواهری را همراهی میکردند
در سفر مخفیانه ظواهری از پاکستان به جنوب افغانستان و سپس کابل، رهبر القاعده توسط حمزه الغامدی، یکی از اعضای ارشد القاعده همراهی میشد. او القاعده را در جنوب و شرق افغانستان و در مناطق قبیلهای پاکستان کنترول میکرد. او آخرین بار در وزیرستان شمالی پاکستان مشاهده شده است.
الغامدی به طور روان پشتو (زبان محلی مناطق قبایلی) صحبت میکند. ایالات متحده امریکا در جون سال جاری، الغامدی را در لیست سیاه تروریسم قرار داد و برای اطلاعاتی که منجر به بازداشت او شود پنج میلیون دالر جایزه تعیین کرد.
انکار حضور و کشته شدن ظواهری در کابل
کشته شدن ایمن الظواهری در کابل، برای طالبان دردناک و شرمآور بود زیرا طالبان در موافقتنامه دوحه در ۲۹ فبروری ۲۰۲۰ متعهد شده بودند که به القاعده و دیگر گروههای تروریستی در افغانستان پناه ندهد. اما کمتر از یک سال از بازگشت این گروه به قدرت در افغانستان، مظنون حملات یازدهم سپتامبر و تروریست درجهیک و تحت تعقیب ایالات متحده در قلب کابل پیدا شد.
طالبان از کشته شدن ظواهری وحشت کردند، زیرا نگران بودند که امریکاییها باردیگر دست به حملات هوایی و انتقامگیری بزنند. از این رو، مقامهای طالبان، حضور و کشته شدن ظواهری در کابل را انکار کردند.
طالبان نگران بودند که القاعده مرگ ظواهری را تأیید کند و نام رهبر جدیدش را اعلام کند. به همین دلیل، چندی بعد به سیفالعدل در ایران پیامی فرستادند و از وی خواستند که مرگ ظواهری را تأیید نکند و در اعلام جانشینش صبر کند. طالبان در پیام خود از رابطه تاریخی بین دو سازمان صحبت کرده و از حمایت نظامی و مالی القاعده در دوران جنگ ستایش کردند. اما طالبان در پیام خود روشن ساختند که حضور اسامه بن لادن، رهبر القاعده، در افغانستان، موجب فروپاشی و سقوط رژیم آنان در سال ۲۰۰۱ شد و اکنون این گروه آماده نیست به دلیل حضور ظواهری باردیگر شاهد فروپاشی و سقوط امارت در افغانستان باشد.
سیفالعدل در پاسخ گفته که موضع طالبان را کاملاً درک میکند و «آرزوی ظواهری این بود که اینگونه شهید شود.»
مقامهای طالبان تا هنوز درباره مرگ ظواهری سکوت کردهاند.
ایالات متحده پس از حملات مرگبار یازدهم سپتمبر ۲۰۰۱ از طالبان خواستند که رهبر القاعده را تسلیم کند. اما طالبان به قیمت از دست دادن قدرت و حاکمیت در افغانستان، حاضر به سپردن رهبر القاعده به امریکا نشد. پس از آن، ایالات متحده تصمیم گرفت که به افغانستان حمله کند و رژیم طالبان را سرنگون کند. در حملات یازدهم سپتمبر که القاعده مسئولیت آن را برعهده گرفت دستکم سه هزار نفر جان باخت.
وزارت خارجه پاکستان گفته شورای امنیت سازمان ملل موضع این کشور درباره پناه بردن گروههای تروریستی در افغانستان را تایید میکند. سخنگوی وزارت خارجه پاکستان گفت که شورای امنیت تایید کرد که جنگجویان تحریک طالبان پاکستانی در افغانستان آموزش میبینند.
ممتاز زهرا بلوچ، سخنگوی وزارت امور خارجه پاکستان، پنجشنبه (یازدهم اسد) در یک نشست خبری در اسلامآباد گفت که در گزارش شورای امنیت سازمان ملل آمده است که تحریک طالبان پاکستان میتواند به یک تهدید منطقهای جدید بدل شود و به عنوان چتری برای دیگر گروههای تروریستی منطقهای ظاهر شود.
سخنگوی وزارت خارجه پاکستان یک بار دیگر از طالبان افغانستان خواست تا اقدامات فوری، مؤثر و قوی را علیه گروههای تروریستی از جمله تحریک طالبان پاکستانی رویدست گیرد. زهرا بلوچ تاکید کرد که طالبان افغانستان باید اطمینان حاصل کند که از خاک این کشور برای فعالیتهای تروریستی علیه پاکستان استفاده نمیشود.
به اساس گزارش شورای امنیت سازمان ملل، پاکستان در چند ماه گذشته شاهد بیش از ۸۰۰ حمله تروریستی بوده است. این سازمان میافزاید که تهدیدهای تروریستی ناشی از افغانستان باعث افزایش نگرانی بسیاری کشورهای عضو سازمان ملل شده است.
در گزارش شورای امنیت سازمان ملل آمده است که حمایت و همکاری تحریک طالبان پاکستان و طالبان افغانستان در امر به اشتراکگذاری نیروی انسانی و اردوگاههای آموزشی افزایش یافته است.
پیش از این، پاکستان طالبان افغان را بارها متهم کرد که به تحریک طالبان پاکستانی در خاک افغانستان پناه داده است. اتهامی که طالبان افغان آن را تکذیب کرده است.
طالبان میگوید رهبر این گروه در قولاردوی ۲۰۵ البدر در قندهار با ۶۰۰ مقام ارشد نظامی و سیاسی طالبان جلسه اصلاحی داشته است. ملا هبتالله خطاب به رهبران نظامی و سیاسی و اعضای کابینه طالبان گفته «اختلافات و بیاعتمادی شما را شکست میدهد.»
وزارت دفاع طالبان روز پنجشینه (۱۱ اسد) در خبرنامهای نوشت که این نشست سه روزه بوده است.
ملا هبتالله در این نشست به مقامهای طالبان گفته مسئولیت بزرگ آنها حفاظت و استحکام نظام اسلامی است. رهبر طالبان از اعضای این گروه خواسته «احتیاط» کنند با به کسب قدرت «مغرور» نشوند.
به نقل از وزارت دفاع طالبان، ملا هبتالله از اعضای طالبان خواست «در اطاعت مانند جسد بیروح باشید و در فرامین و اوامر بزرگان تاویل نکنید و استقامت کنید، این برای شما جهاد است.»
به گزارش وزارت دفاع طالبان، در این نشست سه روزه، معاونان اقتصادی و اداری ریاستالوزرا، وزیران داخله، خارجه، دفاع، امر به معروف، حج و اوقاف و برخی دیگر از اعضای کابینه این گروه شرکت کرده بودند.
وزارت دفاع طالبان میگوید که در این نشست فرماندهان کندکها و فرماندهان مرکزی و برخی از مسئولان قطعات نظامی نیز حضور داشتهاند.
هبتالله همچنین در این نشست به مقامهای تحت امر خود گفته فراگیری علم مرتبط هر مسئولیت بر مسئولان فرض است. او تاکید کرده که اعضای طالبان دانش مرتبط به بخش خود را بیاموزند و تبعیض منطقهای را کنار بگذارند.