دور دوم مذاکرات میان جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده امریکا روز شنبه، ۳۰ حمل، در شهر رم، پایتخت ایتالیا، آغاز شد. دور قبلی مذاکرات، روز شنبه هفته گذشته در عمان برگزار شده بود.
رهبران جمهوری اسلامی و امریکا از دور قبلی مذاکرات ابراز رضایت کردند اما در روزهای بعد، نماینده امریکا خواستار نابودی کامل برنامه اتمی تهران شد و وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی گفت که اصل غنیسازی اورانیوم در ایران قابل مذاکره نیست.
عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی برای انجام دومین دور گفتوگوهای غیرمستقیم با امریکا به رم رفت. اسماعیل بقائی، سخنگوی وزرات خارجه ایران گفته این دور از مذاکرات مانند دور اول، غیرمستقیم خواهد بود و بدر البوسعیدی، وزیر خارجه عمان واسطه انتقال پیام بین دو طرف خواهد بود.
بقائی در پاسخ به پرسشی درباره علت برگزاری دور دوم مذاکرات در رم گفت: «انتخاب رم بنا به پیشنهاد وزیر خارجه عمان و موافقت ایران و امریکا صورت گرفته و با هماهنگی دولت عمان با دولت ایتالیا اتخاذ شده است.»
سخنگوی وزارت امور خارجه با اشاره به خواست تهران برای رفع تحریمها، گفت «مواضع ضد و نقیضی در چند روز گذشته از مقامهای مختلف امریکایی شنیدهایم، انتظار داریم طرف امریکایی در گام نخست، ابهامهای جدی ایجاد شده در مورد نیت و جدیت خود را رفع نماید.»
او پیشتر گفت اگر ایالات متحده رویکردی واقعبینانه داشته باشد، دستیابی به توافق درباره برنامه هستهای ایران امکانپذیر است.
عراقچی در نشست خبری مشترک با سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در مسکو گفت: «اگر طرف امریکایی جدیت نشان دهد و خواستههای غیرواقعبینانه مطرح نکند، رسیدن به توافق ممکن است.»
او اضافه کرد ایران در جریان دور اول مذاکرات که هفته گذشته در عمان برگزار شد، متوجه جدیت ایالات متحده شده است.
پیش از اظهارات عراقچی در کنفرانس خبری با پوتین، یک مقام ارشد دیگر جمهوریاسلامی گفته بود ایران در مذاکرات هفته گذشته به امریکا اطلاع داده که حاضر است برخی محدودیتها در زمینه غنیسازی اورانیوم را بپذیرد، اما در مقابل، خواهان تضمینهای محکم است مبنی بر اینکه دونالد ترامپ بار دیگر از توافق خارج نخواهد شد.
پنتاگون در بیانیهای اعلام کرد ارتش ایالات متحده طی هفتهها و ماههای آینده با تجمیع نیروهای خود در سوریه، آنها را تقریبا به نصف کاهش خواهد داد و این تعداد را به کمتر از هزار نفر خواهد رساند. امریکا سالهاست که نیروهای نظامی خود را با هدف مقابله با داعش در سوریه مستقر کرده است.
رویترز با اشاره به بیانیه پنتاگون که جمعه منتشر شد، نوشته در حال حاضر نزدیک به ۲ هزار نیروی امریکایی در چند پایگاه مختلف، عمدتا در شمال شرق سوریه، مستقر هستند.
این نیروها با نیروهای سوریه دمکراتیک که تحترهبری کُردها در سوریه فعالیت میکنند، برای جلوگیری از سربرآوردن دوباره داعش همکاری میکنند.
داعش در سال ۲۰۱۴ بخشهای بزرگی از عراق و سوریه را تصرف کرد اما با کمک هوایی و لجستیک امریکا و نقش محوری نیروهای سوریه دموکراتیک و یگانهای خلق، در سال ۲۰۱۹ تمام مناطق تحت اشغال خود را از دست داد.
شان پارنل، سخنگوی ارشد پنتاگون در بیانیهای گفت: «در روند این تجمیع، و در راستای تعهد دونالد ترامپ به صلح از طریق قدرت، فرماندهی مرکزی امریکا همچنان آمادگی خود را برای انجام حملات علیه بقایای داعش در سوریه حفظ خواهد کرد.»
به گفته پارنل، «این فرایند آگاهانه و مبتنی بر شرایط، باعث خواهد شد که حضور نظامی امریکا در سوریه طی ماههای آینده به کمتر از هزار نیرو کاهش یابد.»
پیت هگزث، وزیر دفاع امریکا، فرمان تجمیع نیروها را تحت «فرماندهی مشترک عملیات عزم راسخ» در مکانهای منتخب سوریه صادر کرده است.
پارَنل افزود که سنتکام، فرماندهی مرکزی امریکا، همچنان آمادگی انجام حملات علیه بقایای داعش در سوریه را حفظ خواهد کرد و با شرکای ائتلاف برای حفظ فشار بر داعش و مقابله با دیگر تهدیدهای تروریستی همکاری خواهد کرد.
در بیانیه پنتاگون با اشاره به اینکه تهدید تروریسم محدود به خاورمیانه نیست، گفته شده «یکی از خطوط مهم تلاش برای تضعیف داعش، کاهش جمعیت افراد آواره و بازداشتشده مرتبط با این گروه در اردوگاهها و مراکز بازداشت در شمال شرق سوریه است. ما از جامعه جهانی میخواهیم که شهروندان خود را بازگردانند.»
تقویت حضور نظامی امریکا در خاورمیانه
ایالات متحده در هفتههای اخیر هواپیماهای جنگی، از جمله بمبافکنهای بی-۲، ناوهای جنگی و سامانههای پدافند هوایی را برای تقویت حضور نظامی خود به خاورمیانه اعزام کرده است.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا، دوشنبه اعلام کرد که معتقد است ایران عمدا دستیابی به توافق هستهای با امریکا را به تاخیر میاندازد و هشدار داد که جمهوری اسلامی باید از هرگونه تلاش برای دستیابی به سلاح هستهای دست بردارد، در غیر این صورت با احتمال حمله نظامی به تاسیسات اتمی تهران روبهرو خواهد شد.
دولت اسلامگرای جدید در سوریه که پس از برکناری بشار اسد در دسامبر گذشته به قدرت رسید، در تلاش است تا روابط سوریه را با کشورهای منطقه و سایر نقاط جهان بازسازی کند.
یسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل روز جمعه با تاکید بر اولویتهای این کشور اعلام کرد که دولت اسرائیل متعهد است با تمام توان مانع از دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هستهای شود.
این اظهارات پس از انتشار گزارشی در نیویارکتایمز مطرح شد که در آن فاش شده بود دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا، تصمیم گرفته مانع حمله اسرائیل به تاسیسات هستهای جمهوری اسلامی شود.
کاتز گفت: «هنگامی که بهعنوان وزیر دفاع منصوب شدم، متعهد شدم که دو هدف اصلی را دنبال کنم: جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای و پیروزی در جنگ.»
پس از انتشار گزارشی از نیایورکتایمز درباره تصمیم دونالد ترامپ برای توقف حمله اسرائیل به تاسیسات هستهای جمهوری اسلامی، کاتز افزود که ارتش اسرائیل در حال حاضر در تمام جبههها برای دستیابی به پیروزی نهایی فعالیت میکند.
وزیر دفاع اسرائیل با اشاره به هماهنگی کامل با نخستوزیر این کشور گفت: «نتانیاهو و من، همراه با تمامی نهادهای مسئول، متعهد به اجرای سیاستی روشن هستیم تا مانع دستیابی ایران به تسلیحات هستهای شویم. ما اجازه نخواهیم داد تهدید به نابودی متوجه اسرائیل شود.»
کاتز تاکید کرد که این تعهد نهتنها یک مسئولیت امنیتی بلکه «وظیفهای تاریخی» است که اسرائیل برای تحقق آن هر اقدام لازم را انجام خواهد داد.
همزمان روزنامه واشنگتنپست گزارش داده که مارکو روبیو، وزیر خارجه امریکا و مایک والتز، مشاور امنیت ملی این کشور از اقدام نظامی برای نابودی توان بالقوه هستهای ایران حمایت میکنند.
در حالی که ایران و ایالات متحده برای برگزاری دور دوم مذاکرات هستهای در رم آماده میشوند بدر بوسعیدی، وزیر خارجه عمان با آنتونیو تایانی، همتای ایتالیایی خود دیدار کرد. وزیر خارجه ایتالیا در این دیدار از نقش عمان برای میانجیگری این مذاکرات استقبال و حمایت کرد.
عمان میزبان دور اول گفتوگوها و میانجی هیئتهای ایران و امریکا بوده است. در آستانه دور دوم این مذاکرات وزیر خارجه عمان با همتای ایتالیایی خود در رم دیدار کرد و گفت در این دیدار درباره تعمیق همکاریها، تعهد مشترک به دیپلوماسی و گفتوگو برای صلح، بحث شده است.
بدر بوسعیدی همچنین از حمایت ایتالیا در میزبانی گفتوگوهای تهران و واشنگتن در رم، سپاسگزاری کرد. با این حال وزیر خارجه ایتالیا گفت: «باتوجه به چالشهای متعدد سیاسی و امنیتی در شرایط بیثبات منطقهای، رم آماده است از هر ابتکار جدیدی در جهت صلح و ثبات بینالمللی حمایت کند.»
رم روز شنبه، ۳۰ حمل میزبان مذاکرات هستهای جمهوری اسلامی و ایالات متحده امریکا است. مذاکراتی که با هدف کاهش تنشها بر سر برنامه هستهای ایران و جلوگیری از تشدید بحران در منطقه برگزار میشود.
در ماههای اخیر، تنشها میان ایران و امریکا بر سر برنامه هستهای تهران، افزایش سطح غنیسازی اورانیوم و محدودیت دسترسی آژانس بینالمللی انرژی اتمی به تاسیسات هستهای ایران بالا گرفته است. همزمان، نگرانیها درباره احتمال درگیریهای نیابتی در منطقه نیز شدت یافته است.
ایتالیا برای نخستینبار «اتاق رابطه جنسی» برای زندانیان راهاندازی کرد. با اجرایی شدن این طرح، روز جمعه یکی از زندانیان به طور رسمی اجازه یافت با شریک زندگی خود در یک فضای ویژه در زندانی واقع در منطقه اومبریای مرکزی، ملاقات کند.
دادگاه قانون اساسی ایتالیا حکمی را صادر کرده است که به موجب آن زندانیان میتوانند با شریک زندگی خود از خارج زندان، در اتاقهای خصوصی «دیدارهای صمیمی» داشته باشند.
مسئول رسیدگی به حقوق زندانیان در منطقه اومبریا در این زمینه گفت: «خوشحالیم که همه چیز به خوبی پیش رفت، اما باید حداکثر حریم خصوصی برای حفاظت از افراد رعایت شود.»
او درباره نخستین دیدار صمیمی در زندان شهر ترنی گفت: «میتوان گفت که این تجربه موفقیتآمیز بود و در روزهای آینده نیز ملاقاتهای دیگری انجام خواهد شد.»
در حکمی که در جنوری ۲۰۲۴ منتشر شد، دادگاه اعلام کرد که زندانیان باید حق داشته باشند با همسران یا شریک بلندمدت خود بدون نظارت نگهبانان در فضایی خصوصی دیدار کنند.
در این حکم همچنین گفته شده که دیدارهای موسوم به «ملاقات زناشویی» پیش از این در بسیاری از کشورهای اروپایی از جمله فرانسه، آلمان، اسپانیا، هالند، سویدن، و دیگر کشورها مجاز بوده است.
هفته گذشته، وزارت دادگستری ایتالیا دستورالعملهایی صادر کرد که بر اساس آن، زندانیانی که اجازه ملاقات صمیمی دارند، باید به اتاقی مجهز به تختخواب و سرویس بهداشتی به مدت حداکثر دو ساعت دسترسی داشته باشند.
در این دستورالعمل همچنین آمده است که دروازه این اتاق باید باز بماند تا در صورت لزوم، امکان دخالت نگهبانان فراهم باشد.