طالبان در نشست آینده فرمت مسکو بهعنوان «عضو رسمی» شرکت میکند
وزارت خارجه طالبان اعلام کرده است که برای نخستین بار هیئتی به سرپرستی امیرخان متقی، وزیرخارجه طالبان، ماه آینده در نشست «فرمت مسکو» حضور رسمی خواهد داشت.
دیمیتری ژیرنوف، سفیر روسیه در کابل در دیدار با متقی گفته که مسکو از نخستین حضور رسمی هیئت طالبان در این فرمت استقبال میکند.
وزارت خارجه طالبان روز یکشنبه، ۶ میزان با انتشار اعلامیهای گفت که امیرخان متقی عضویت طالبان در این فرمت را یک گام مهم دانسته و ابراز امیدواری کرده است که این چارچوبها در تقویت اعتماد میان افغانستان و منطقه نقش مهمی ایفا کنند.
ششمین نشست فرمت مسکو درباره افغانستان، ۴ اکتوبر سال گذشته با حضور نمایندگان ویژه و مقامات ارشد روسیه، هند، ایران، قزاقستان، قرغیزستان، چین، پاکستان، تاجیکستان و اوزبیکستان در مسکو برگزار شد. از اداره طالبان، امیرخان متقی نیز به عنوان «مهمان» حضور داشت.
شرکتکنندگان در ششمین نشست فرمت مسکو از طالبان خواستند نظام متعادل، کارآمد و فراگیری تشکیل دهد تا «حقوق و منافع اساسی تمام مردم افغانستان، از جمله زنان، دختران و همه گروههای قومی، رعایت شود.»
روسیه تنها کشوری است که اداره طالبان را به رسمیت شناخته و تعاملات سیاسی و دیپلوماتیک خود را با این گروه تقویت کرده است.
آقای متقی در حالی به نشست فرمت مسکو دعوت شده است که نام او در فهرست کمیته تحریمهای شورای امنیت سازمان ملل قرار دارد و هنوز مشخص نیست که آیا او برای سفر به مسکو معافیت دریافت خواهد کرد یا خیر.
پیش از این، سفرهای امیرخان متقی به پاکستان و هند به دلیل عدم دریافت معافیت از این کمیته لغو شد.
زلمی خلیلزاد، نماینده پیشین امریکا برای صلح افغانستان گفته است طالبان به این نتیجه رسیده که نگهداشتن اتباع امریکایی بهجای این که یک امتیاز محسوب شود، باری بر دوش این گروه شده است.
آقای خلیلزاد روز یکشنبه، شش میزان در شبکه اکس نوشته است که موضوع زندانیان و گروگانها مهمترین مانع در مسیر بهبود روابط میان امریکا و طالبان است. به گفته خلیلزاد، سیاست سختگیرانه دولت دونالد ترامپ در قبال شهروندان امریکایی در بند، و همزمان تماسهایش با طالبان، در تغییر این نگاه نقش داشته است.
خلیلزاد ابراز امیدواری کرده است که در آینده نزدیک پیشرفت جدی در این زمینه صورت گیرد.
آدم بولر، نماینده دونالد ترامپ در امور گروگانها، همراه با زلمی خلیلزاد، نماینده سابق امریکا برای افغانستان، دو هفته قبل در سفری غیرمنتظره به کابل سفر کرد. پس از آن الیزابت استیکنی، سخنگوی وزارت خارجه امریکا، در مصاحبه اختصاصی با افغانستان اینترنشنال از طالبان خواست که فورا زندانیان امریکایی را آزاد کند.
عبدالسلام ضعیف، دیپلومات و سفیر پیشین طالبان در اسلامآباد، میگوید تجربه نشان داده است که جامعه با زور و خشونت اصلاح نمیشود، بلکه تنها با اجرای عدالت میتوان آن را اصلاح کرد.
او با نقل روایتی از دوران خلافت عمر بن عبدالعزیز در صفحه اکس خود تأکید کرده است که «مردم با شمشیر اصلاح نمیشوند، بلکه با عدالت راستین اصلاحات آورده میشود».
عمر بن عبدالعزیز یکی از مشهورترین خلفای اموی و چهرههای شناختهشده تاریخ اسلام است که در بین مسلمانان به «خلیفه عادل» شهرت دارد.
به نظر میرسد هدف آقای ضعیف از بازخوانی این روایت، نقد غیرمستقیم از عملکرد طالبان است.
طالبان در سالهای گذشته بارها متهم شده که با اعمال زور، بستن مکاتب دختران، محدودیت بر رسانهها و سرکوب معترضان بر جامعه حکومت کرده است.
گزارشهای دیدهبان حقوق بشر و سازمان ملل نشان میدهد که طالبان مردم را خودسرانه بازداشت کرده و با زندانیان برخورد خشن و شکنجهآمیز داشته است. در کنار آن، اجرای مجازاتهای بدنی مانند شلاقزدن در ملأ عام به یکی از شیوههای رایج تنبیه بدل شده است.
به گزارش روزنامه دان، پاکستان تصمیم گرفته است تا ۱۶ اردوگاه مهاجران افغان را در خیبر پختونخوا، بلوچستان و پنجاب مسدود کند. با اجرایی شدن این تصمیم، بیش از ۹۰ هزار مهاجر افغان تنها از یک اردوگاه در معرض آوارگی قرار خواهند گرفت.
بر مبنای اطلاعیههای که هفته گذشته از سوی وزارت امور ایالتی و مناطق مرزی پاکستان صادر شد و نسخه آن به دسترس روزنامه پاکستانی دان قرار گرفته، اردوگاههای موردنظر در هریپور، چترال و دیرعلیا در خیبر پختونخوا، چاغی، لورلایی، قلعه سیفالله، پشین و کویته در بلوچستان و میانوالی در پنجاب قرار دارند.
اطلاعیههای وزارت مذکور تصریح کرده است که تمام زمینها در اردوگاههای مذکور به حکومتهای استانی و معاونان کمیساران ولسوالیهای مربوطه تحویل داده خواهد شد. همچنین آمده است که تمام داراییهای غیرمنقول در مناطق اعلامشده نیز به استانها و معاونان کمیساران تحویل داده خواهد شد.
حکومت پاکستان ماه گذشته به ایالتها اطلاع داد که بازگشت رسمی و اخراج بیش از ۱.۳ میلیون افغان دارای کارتهای ثبت «پیاوآر» را از اول سپتامبر آغاز کنند.
بیشتر این اردوگاهها در اوایل دهه ۱۹۸۰ پس از تهاجم اتحاد جماهیر شوروی به افغانستان ایجاد شده بودند.
کمیساری عالی سازمان ملل در امور پناهندگان نسبت به تصمیم پاکستان برای لغو اردوگاههای مهاجران ابراز نگرانی کرده است. این نهاد تأکید کرده که بازگشت به افغانستان باید داوطلبانه، مرحلهای، ایمن و با کرامت باشد.
قیصر خان افریدی، سخنگوی کمیساریای عالی سازمان ملل در امور پناهندگان در پاکستان، روز شنبه به دان گفت: «بسیاری از افرادی که تحت تأثیر این تصمیم قرار میگیرند، مهاجران افغانی هستند که سالها در این اردوگاهها زندگی کردهاند.»
پاکستان روند بازگرداندن مهاجران افغان را در سال ۲۰۲۳ به دلیل نگرانیهای امنیتی و در بحبوحه تنش با طالبان افغان آغاز کرد. پاکستان همچنین استدلال میکند که جنگ در افغانستان پایان یافته و مهاجران باید بازگردند.
دبیر شورای امنیت جمهوری اسلامی ایران میگوید بخش زیادی از اخبار منتشرشده درباره همکاری افغانها با اسرائیل نادرست و بخشی از عملیات روانی موساد بود. علیاکبر پورجمشیدیان گفت در جنگ دوازده روزه بیشترین حمایتها از مردم ایران از سوی مردم افغانستان و طالبان صورت گرفت.
این مقام ایرانی روز یکشنبه، ششم میزان در گفتوگو با یک شبکه داخلی ایرانی گفت تعداد افغانهایی که به نوعی با اسرائیل در ارتباط بودهاند، آنقدر کم بوده که اساساً قابل مطرح شدن نیست.
آقای پورجمشیدیان در بخشی از صحبتهایش گفت بخش زیادی از اخباری که در مورد همدستی افغانها با موساد منتشر میشد، جنگ روانی و تبلغیات اسرائیل بود. به گفته او اسرائیل با این کار میخواست بین افغانها وایرانیها اختلاف ایجاد کند.
این مقام ایرانی میگوید حتا برخی از افغانهای اخراجشده نیز گفتهاند در کنار ایران علیه اسرائیل هستند.
دبیر شورای امنیت ایران درباره روند اخراج مهاجران افغان نیز گفت: «اخراج اتباع غیرمجاز از قبل در برنامه دولت قرار داشت، اما همزمانی آن با جنگ ۱۲ روزه و تبلیغات روانی باعث شد این روند شدت بگیرد.»
به گفته او، بیش از ۷۰ درصد مهاجرانی که برگشتند، خودشان داوطلبانه به ادارهها مراجعه کرده بودند.
محکمه عالی طالبان اعلام کرد که این گروه ۱۶ نفر به شمول شش زن را در ولایتهای کاپیسا و خوست به اتهامهای رابطه جنسی خارج از ازدواج و فرار از منزل شلاق زده است. محکمههای محلی طالبان هر کدام از این افراد را به تحمل ۳۹ ضربه شلاق محکوم کرده است.
در میان افراد مجازات شده ۱۳ نفر از کاپیسا و ۳ نفر از خوست شامل هستند.
طالبان جزئیاتی در مورد هویت افراد مجازاتشده ارائه نکرده است.
در محاکم طالبان متهمان نه تنها از روند شفاف قضایی محروماند، بلکه عملاً هیچگونه حق دسترسی به دادرسی عادلانه برای آنان در نظر گرفته نمیشود.
طالبان اجرای مجازات شلاق را برای افرادی که آنها را متهم عنوان میکند، تطبیق «شریعت اسلامی» میداند. محاکم این گروه روزانه در سراسر افغانستان افرادی را متهم شناخته و به ضرب شلاق مجازات میکنند.
این گروه هفته گذشته نیز دستکم ۲۷ نفر را در کابل، تخار و بلخ به اتهامهای «روابط نامشروع» و فروش مشروبات الکلی و تابلیتهای نشئهآور شلاق زد.
با وجود مخالفت سازمانهای بینالمللی حقوق بشری، طالبان همچنان به مجازات بدنی شهروندان ادامه داده است.