سازمان حامی پناهجویان «افغان ایواک» در بیانیهای، از آغاز پروازها برای دارندگان ویزای ویژه مهاجرت به ایالات متحده استقبال کرد و آن را «حیاتی» خواند. این پروازها که با حمایت سازمان بینالمللی مهاجرت انجام میشود، شامل پروندههای مهاجرتی «پی ۱، پی۲ و پی۳» نمیشود.
بر مبنای بیانیه «افغان ایواک» که روز جمعه منتشر شد، این پروازها دارای شروط و محدودیتهایی است، از جمله اینکه از افغانستان انجام نمیشود.
پروازها از سوی سازمان بینالمللی مهاجرت در صورتی اجرا میشود که ویزای پناهجو تایید و در گذرنامه او درج شده باشد. این برنامه تنها برای پناهجویان افغان که در خارج از افغانستان بهسر میبرند، اجرا میشود.
همچنین این حمایت فقط برای دارندگان ویزای ویژه مهاجرت به امریکا «اس آی وی» است و دارندگان ویزاهای «پی یک، پی دو و پی سه» شامل نیستند.
سازمان حامی پناهجویان «افغان ایواک» میگوید هرچند روند انتقال پناهجویان افغان پیشتر با صدور فرمانی از سوی دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا، متوقف شد، اما شماری از سازمانهای غیردولتی توانستهاند دستکم ۵ هزار نفر را مستقیما به ایالات متحده منتقل کنند.
«افغان ایواک» میگوید این اقدام باید با حمایت مجدد حکومت امریکا برای انتقال هزاران پناهجوی افغان که هنوز در افغانستان منتظرند، از سر گرفته شود.
نماینده ویژه اتحادیه اروپا در جریان سفر شش روزه به افغانستان، روز پنجشنبه، ۲۴ میزان، در یک نشست خبری در کابل، گفت که در این سفر با شماری از مقامات طالبان، یوناما، دیپلوماتها و نهادهای سازمان ملل دیدار و گفتوگو کرده است.
ژیل برتران گفت که در این دیدارها بر رویکرد جامع سازمان ملل مطابق گزارش سال ۲۰۲۴ فریدون سینیریاوغلو، هماهنگکننده ویژه سازمان ملل تاکید کرده است. او میگوید رویکر جامع سازمان ملل شامل شناسایی گامهای اولیه مشترکی است که میتواند مورد توافق همه طرفها قرار گیرد.
نماینده ویژه اتحادیه اروپا افزود که این اتحادیه «روند چندجانبه را تنها راه برای حل نگرانیهای مشترک جامعه بینالمللی میداند، نگرانیهایی که بر لزوم پایبندی افغانستان به تعهدات بینالمللی خود و حرکت بهسوی فراگیری بیشتر و گفتوگوی بینافغانها برای دستیابی به صلح پایدار تأکید دارد.»
نماینده اتحادیه اروپا تاکید کرد که در دیدار با مقامات طالبان نسبت به حضور مستمر و فعالیتهای فرامرزی گروههای تروریستی با حوزه نفوذ منطقهای در افغانستان ابراز نگرانی کرده است. او افزود که اتحادیه اروپا کاهش کشت تریاک و مبارزه طالبان با داعش خراسان را به رسمیت میشناسد.
ژیل برتران گفت که با عبدالسلام حنفی، معاون اداری رئیسالوزرا، دینمحمد حنیف، وزیر اقتصاد، عبدالکبیر، وزیر مهاجرین و عودتکنندگان، شیراحمد حقانی، وزیر اطلاعات و فرهنگ، و محمدنعیم وردک، معاون وزارت خارجه طالبان دیدار و گفتوگو کرده است.
سفر نماینده ویژه اتحادیه اروپا به کابل همزمان با افزایش تنشها میان پاکستان و اداره طالبان اتفاق افتاد. او گفت که در دیدار با مقامات طالبان و سفیر پاکستان در کابل، خواستار خویشتنداری، احترام متقابل به تمامیت ارضی، حفاظت از غیرنظامیان و از سرگیری گفتوگوهای امنیتی میان دو طرف شده است.
این نخستین سفر ژیل برتران به عنوان نماینده ویژه اتحادیه اروپا به افغانستان است. او در سالهای نخست حکومت کرزی به عنوان دیپلومات در کابل کار کرده است.
نگرانی اتحادیه اروپا از محدودیت بر زنان
آقای برتران گفت که در دیدار با مقامات طالبان درباره وضعیت حقوق بشر گفتوگو کرده و نسبت به محدودیتهای اعمال شده بر زنان و دختران افغان ابراز نگرانی شدید کرده است. او اضافه کرد که تصمیم اخیر طالبان مبنی بر جلوگیری از فعالیت زنان در دفترهای سازمان ملل «پیام منفی دیگری» را به جامعه بینالملل ارسال کرده است.
این دیپلومات ارشد در دیدار با مقامات طالبان به «حمایت قاطع» اتحادیه اروپا از آزادی رسانهها در افغانستان تاکید کرده است.
کمکهای اتحادیه اروپا
ژیل برتران گفت که اتحادیه اروپا از زمان بازگشت طالبان به قدرت در سال ۲۰۲۱ تاکنون به ارزش ۱.۸ میلیارد یورو در زمینههای کمکهای بشردوستانه، تامین نیازهای ضروری، بهداشت، توسعه بخش خصوصی و معیشتهای بدیل هزینه کرده است.
مقامات طالبان در دیدار با ژیل برتران از کمکهای اتحادیه اروپا به افغانستان در چهار سال گذشته ابراز قدردانی کرده و آن را حیاتی توصیف کردهاند.
آقای برتران همچنین از تصویب بسته حمایتی جدید ۸۳ میلیون یورویی کشورهای عضو اتحادیه اروپا به افغانستان خبر داده است. او گفت این بسته کمکی برای حمایت از بخش خصوصی، حمایت مالی از نیازمندان، ایجاد فرصتهای شغلی، توانمندسازی اقتصادی زنان و بخش آموزش و بهداشت هزینه خواهد شد.
نماینده ویژه اتحادیه اروپا گفت: «متأسفانه، محدودیتهای اعمالشده بر شرکای اجرایی، بر کارایی و هزینه ارائه کمکها تأثیر منفی گذاشته است.»
او تاکید کرد که پس از چهار سال حمایت مستمر و قابلتوجه، باید روشن باشد که اتحادیه اروپا و شرکای اجرایی آن دغدغه بهبود زندگی مردم افغانستان را دارند و این محدودیتها باید مورد بازنگری قرار گیرند.
اخراج مهاجران افغان
ژیل برتران همچنین در دیدارهایی که با مقامات دفترهای سازمان ملل، دیپلوماتها، خبرنگاران، زنان و جامعه مدنی افغانستان داشته است، بازگشت مهاجران را یک «چالش بزرگ و فشار مضاعف بر وضعیت وخیم افغانستان» ارزیابی کرده است.
او افزود که مقامات سازمان ملل، نهادهای بینالمللی و دیگر شرکا، بر تلاش فعال طالبان برای پذیرش بازگشتکنندگان افغان و ارائه خدمات ضروری به آنها تاکید کردند.
مقامات سازمانهای بینالمللی تاکید کردهاند که باید زمینههای ادغام مجدد، تهیه مسکن و فرصتهای شغلی و معیشتی به بازگشتکنندگان فراهم شود.
آقای برتران گفت که حمایتهای اتحادیه اروپا از بازگشتکنندگان افغان در سال ۲۰۲۵ افزایش خواهد یافت. او افزود که کمکهای اتحادیه برای مهاجران بازگشتی از طریق سازمان جهانی مهاجرت و کمیساریای عالی پناهندگان ملل متحد ارائه خواهد شد.
این کمکها بر راهحلهای پایدار، ادغام مجدد، فرصتهای شغلی، توسعه بخش خصوصی و ارائه خدمات پایه در بخشهای حیاتی مانند بهداشت و آموزش تمرکز دارد.
پیششرطهای اتحادیه اروپا
نماینده ویژه اتحادیه اروپا تاکید کرد که «تعامل اتحادیه» با اداره طالبان مبتنی بر اصول، عملگرایی و تمرکز ویژه بر مردم افغانستان است.
این دیپلومات ارشد گفت که هدف اتحادیه اروپا همکاری با تمام افغانهایی است که به دنبال دستیابی به یک افغانستان «صلحآمیز، همهشمول و خودکفا هستند.»
نماینده ویژه اتحادیه اروپا تعهد کرد که بهطور منظم به افغانستان سفر کرده و با مقامات طالبان، نمایندگان جامعه مدنی، زنان و تمامی گروههای اجتماعی دیدار و گفتوگو کند.
