شوکت میرضیایف، رئیس جمهور ازبکستان و وانگ یی، وزیر خارجه چین در تاشکند دیدار و درباره همکاریهای دوجانبه و افغانستان گفتوگو کردند. ریاست جمهوری اوزبیکستان میگوید در این دیدار توجه ویژهای به هماهنگی در مورد مسائل اجتماعی-اقتصادی و امنیت افغانستان شد.
وانگ یی برای شرکت در نشست گفتوگوی استراتژیک بین وزیران امور خارجه به اوزبیکستان رفته بود.
او پس از گفتوگو با رئیسجمهور و وزیر خارجه اوزبیکستان به تاجیکستان رفت.
چین و اوزبیکستان همانند دیگر کشورها (به جز روسیه) اداره طالبان را به رسمیت نمیشناسند، اما روابط دیپلوماتیک و اقتصادی گسترده دارند.
با این حال، چین و کشورهای آسیای میانه همچنان نگران نفوذ افراطگرایی و تهدیدات تروریستی از افغانستان اند.
در ماه جوزای امسال، رهبران چین، تاجیکستان، اوزبیکستان، قرغیزستان، قزاقستان و ترکمنستان در شهر آستانه، پایتخت قزاقستان، در یک بیانیه مشترک بر حمایت از افغانستان صلحآمیز، باثبات و شکوفا، عاری از تهدید تروریسم و مواد مخدر تاکید کردند.
آنها توافق کردند که بهطور مشترک با تروریسم، جداییطلبی و افراطگرایی مبارزه کنند.
او روز شنبه، اول قوس در یادداشتی در شبکه اجتماعی اکس، شش دلیل برای ضرورت حمایت پاکستان از مخالفان غیرپشتون افغانستان مطرح کرد. جان اچکزی گفت کابل تحت نفوذ اپوزیسیون غیرپشتون تهدیدی برای پاکستان ایجاد نخواهد کرد.
به باور این مقام پیشین پاکستانی، مخالفان غیرپشتون افغانستان ادعاهای ملیگرایانه پشتونها را رد میکنند و به اصول دولت-ملتهای مدرن و احترام به مرزهای بینالمللی پایبند هستند.
او در این یادداشت تصاویر احمد مسعود رهبر جبهه مقاومت ملی افغانستان و یاسین ضیا رهبر جبهه آزادی جبهه آزادی را منتشر کرده است.
آقای اچکزی نوشت: «آنها آماده هستند تا به شبهنظامیان ضد پاکستان از جمله تحریک طالبان پاکستانی پناه ندهند.»
او نوشت «اپوزیسیون غیرپشتون از برنامههای ملیگرایانه پشتون، مانند مفهوم «لر او بر» که به دنبال ادعای سرزمینهایی مانند بلوچستان و خیبر پختونخوا به عنوان بخشی از میهن بزرگ پشتون است، حمایت نمیکند.»
وزیر پیشین اطلاعات ایالت بلوچستان پاکستان به موارد دیگری چون نیاز حداقلی مخالفان غیرپشتون به حمایت نظامی پاکستان اشاره کرده است. او همچنین ایجاد یک منطقه حائل ۳۰ کیلومتری در مرز را برای جلوگیری از نفوذ و حملات مرزی ضروری دانسته است.
این اظهارات در حالی مطرح میشود که روابط پاکستان و طالبان در ماههای اخیر پرتنش است و طالبان با فاصله گرفتن از اسلامآباد بهدنبال گسترش روابط خود با کشورهای منطقه از جمله هند، رقیب دیرینه پاکستان برآمده است.
اسلامآباد در ماه میزان امسال همچنین میزبان نشستی با حضور فعالان و گروههای سیاسی مخالف طالبان بود. نشستی که با واکنش تند طالبان مواجه شد و به تیرهتر شدن روابط این گروه با پاکستان انجامید.
به گفته طالبان، سفیر ایران در کابل گفته است که روابط اقتصادی و تجاری میان دو کشور رو به گسترش است و احتمال دارد در آینده نزدیک معاون توسعه کارآفرینی و اشتغال وزارت کار ایران به افغانستان سفر کند.
علیرضا بیکدلی ابراز امیدواری کرده است که در جریان این سفر، موضوعاتی همچون تبادل نیروی کار، بهبود مدیریت بازار کار و تبادل تجربیات موفق در حوزه آموزشهای فنی و حرفهای مورد بحث و بررسی قرار خواهد گرفت.
هرچند آمار مشخصی از کارگران «غیرقانونی» افغان در ایران منتشر نشده است، اما پیشتر مالک حسینی، معاون توسعه کارآفرینی و اشتغال وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی ایران، اعلام کرد که ۹۲ درصد نیروی کار خارجی در ایران افغان هستند.
او گفت: «اگر بخواهیم وارد آمار نیروی کار غیررسمی شویم، این نسبت به مراتب بالاتر میرود و میتوان گفت که عملا نزدیک به صد درصد نیروی کار خارجی فعال در کشور، از اتباع افغانستان هستند.»
پس از خروج گسترده مهاجران افغان از ایران و کمبود شدید نیروی کار ارزان در بازارهای کار این کشور، جمهوری اسلامی اخیرا طرح صدور ۲۰۰ هزار ویزا برای کارگران افغان را روی دست گرفته است.
محمدرضا بهرامی، مدیرکل آسیای جنوبی وزارت خارجه ایران اخیرا به کابل سفر کرد و گفت که جمهوری اسلامی ۲۰۰ هزار ویزا برای کارگران افغان اختصاص میدهد.
معاون وزارت کار ایران میگوید از اول میزان تا اوایل ماه عقرب، بیش از هزار و ۷۰۰ درخواست ویزا از سوی کارگران افغان ثبت شده و برای ۱۷۰ مورد نیز ویزا صادر شده است.
مقامات جمهوری اسلامی میگویند که صدور ویزای کار برای شهروندان خارجی به هدف ترمیم خلأ نیروی انسانی ناشی از خروج گسترده افغانها اجرایی میشود.
این مقام طالبان گفت روند صادرات از بندر حیرتان ادامه دارد.
نورالهادی ابو ادریس، معاون والی طالبان در بلخ نیز گفت که در آینده نزدیک ۸۰ درصد محصولات زراعتی و صنعتی افغانستان به کشورهای مختلف صادر میشود.
او با اشاره به افزایش ظرفیت بندر حیرتان افزود که این بندر اکنون برای فراهمسازی تسهیلات لازم به تاجران، شبانهروزی فعالیت میکند.
ادریس روز شنبه، یکم قوس، با اشاره تلویحی به مسدود ماندن گذرگاههای مرزی پاکستان، تصریح کرد که بندر حیرتان بهعنوان یک گزینه فعال و بدیل باقی مانده و محصولات افغانستان از طریق این بندر به آسیای میانه و حتی اروپا صادر میشوند.
پس از انسداد گذرگاههای مرزی پاکستان، اداره طالبان در ۲۲ عقرب سال جاری برای انتقال محصولاتی زراعتی افغانستان تفاهمنامهای با اوزبیکستان امضا کرد.
طبق این تفاهم، محصولات زراعتی افغانستان از مسیر هوایی اوزبیکستان به بازارهای آسیای میانه، آسیای جنوبی و اروپا صادر خواهد شد.
گذرگاهها در پی درگیریهای نظامی میان پاکستان و طالبان افغان بسته شدند. اخیرا اداره طالبان اعلام کرد که مسیر صادرات و واردات افغانستان را تغییر میدهد.
ملاعبدالغنی برادر، معاون اقتصادی رئیسالوزرای طالبان به تاجران دستور داد تا راههای بدیل برای تجارت جستجو کنند.
