نورالحق انور، رئیس اداره امور طالبان گفته است که اداره طالبان نخستین حکومت افغانستان در صد سال گذشته است که «به دستور و مداخله خارجی» عمل نمیکند. او ادعا کرد که طالبان سیاستهای داخلی و خارجی خود را بر اساس «منافع و اولویتهای» خود تنظیم کرده است.
او روز جمعه بدون نام بردن از کشور مشخصی در صفحه اکس خود نوشت که نارضایتی برخی «جریانهای خارجی» ناشی از این است که طالبان به دستورهای آنان در امور داخلی افغانستان توجهی نمیکند.
رئیس اداره امور طالبان تاکید کرد که به باور او، «تمام بدبختیها و مصیبتهای افغانستان در یک قرن گذشته» ریشه در مداخلات خارجی داشته است.
طالبان در چهار سال گذشته نتوانسته است تا به مشروعیت بینالمللی دست یابد. روسیه تنها کشوری است که اداره طالبان را به رسمیت شناخته است. کشورهای منطقه و جامعه جهانی بارها نگرانی خود را از شیوه حکومتداری طالبان، بهویژه در زمینه تامین حقوق زنان، محدودیتهای اجتماعی، انحصار قدرت و همچنین اتهام پناه دادن به گروههای تندرو منطقهای و فرامنطقهای ابراز کردهاند.
برخی کشورها، بهویژه پاکستان، طالبان را متهم میکنند که از گروههای شبهنظامی مانند تحریک طالبان پاکستان (تیتیپی) حمایت میکند؛ اتهامی که طالبان بارها آن را رد کرده است.
افغانستان در چهار سال گذشته به یک کشور منزوی و فاقد دولت مشروع تبدیل شده و نمایندگان اداره طالبان در بیشتر سازمانهای بینالمللی و منطقهای حضور ندارند.
این اسناد که روز جمعه، پنجم جدی، به دسترس بخش پشتوی افغانستان اینترنشنال قرار گرفته، نشان میدهند که رئیس عمومی جمعیت هلالاحمر طالبان با امضای خود خسر دخترش را در بست اول تعیین کرده است.
منابع داخل جمعیت هلالاحمر طالبان به افغانستان اینترنشنال گفتهاند که مولوی حفیظالله هنگام عقد تمامی قراردادهای این اداره حضور دارد، جلسات را رهبری میکند و میان شهابالدین دلاور و شرکتهای قراردادی نقش واسط را ایفا کرده و در بدل امتیازات مالی، قراردادها را به شرکتهای مشخص میسپارد.
منابع همچنان تصویری از مولوی حفیظالله را شریک ساختهاند که او را در یک جلسه رسمی در حالت خواب نشان میدهد و گفتهاند که وی به اتکای نسبت خویشاوندی با رؤسا و کارمندان جمعیت هلالاحمر رفتار نامناسب دارد.
در سند دیگری که افغانستان اینترنشنال بهدست آورده، دیده میشود که شهابالدین دلاور با امضای خود ماهانه ۲۰۰ لیتر تیل به مولوی حفیظالله اختصاص داده؛ در حالیکه طبق قانون، مشاور حق دریافت تیل را ندارد.
این در حالیست که در دوم جدی نیز افغانستان اینترنشنال با دستیابی به برخی اسناد فاش کرد که شهابالدین دلاور دامادش شکرالله شاکر را طی سه ماه اخیر حداقل سه بار در پستهای مختلف در ادارهاش مقرر کرده است.
در یکی از مکتوبها دیده میشود که شکرالله شاکر خودش را رئیس دفتر دلاور تعیین کرده است.
پیشتر نیز اسنادی به افغانستان اینترنشنال رسیده بود که نشان میداد شهابالدین دلاور شماری از نزدیکانش را از وزارت معادن به این اداره انتقال داده و در آنجا مقرر کرده است.
این در حالی است که ریاست تعقیب و نظارت از فرامین و احکام ملاهبتالله، رهبر طالبان، پیشتر به همه ادارات ملکی و نظامی طالبان هدایت داده بود که از فرمان رهبر این گروه اطاعت کنند؛ فرمانی که میگوید: «بر اساس خویشاوندی و دوستی، کسی را در ادارات مقرر نکنید.»
در آن مکتوب که به افغانستان اینترنشنال نیز رسیده بود، آمده بود که «گماشتن افراد بر اساس خویشاوندی، سبب نارضایتی خداوند و عذاب میشود.»
برخی از استادان دانشگاهها روز جمعه، پنجم جدی به افغانستان اینترنشنال گفتند در حالی که بسیاری از استادان کهنهکار و دارای رتبههای علمی بلند و معتبر توسط طالبان برکنار شدهاند، وزارت تحصیلات این گروه استادان خارجی را در دانشگاه کابل گماشته است.
آنها این اقدام طالبان را غیرمنصفانه و صدمهای بر پیکر نظام تحصیلی کشور عنوان کردند.
در مکتوب وزارت تحصیلات عالی طالبان که به ریاستالوزرا فرستاده شده، آمده است: «دانشگاه کابل در نظر دارد برای سمستر بهاری سه استاد خارجی به نامهای داکتر تازهگل، محمد الطاف خان و افریدی را استخدام کند.»
بر اساس اطلاعات منابع، این افراد شهروندان پاکستاناند که دو نفر آنها بهطور حضوری و یک نفر دیگر بهگونه آنلاین عملاً در دانشگاه کابل تدریس میکنند.
در این مکتوب از ریاستالوزرای طالبان خواسته شده که برای این استادان، هزینههای چهار سال و معاش اختصاص یابد و اجازه دعوت رسمی نیز، صادر شود. بربنیاد سند، ملا محمد حسن، رئیسالوزرای طالبان پیشنهاد وزارت تحصیلات برای استخدام این استادان پاکستانی را تایید کرده است.
محمود مرهون، استاد دانشگاه کابل گفت: «طالبان شماری از استادان دانشگاه را بهانههای مختلف از وظیفه برکنار کرده است.» او افزود که طالبان ترفیع شماری از استادان را متوقف کرده و با اعمال محدودیتها آنها را مجبور به استعفا کرده است.
این استاد دانشگاه گفت مراکز آموزشی و دانشگاهها مکانی برای تربیت کادرهای متخصص یک کشور است، اگر چنین مراکزی به دست خارجیها بیفتد، دستگاه تولید فکری آینده کشور تحت تاثیر دیدگاههای خارجیها قرار میگیرد.
این نخستین بار نیست که طالبان استادان پاکستانی را در دانشگاههای افغانستان میگمارد. پیش از این نیز مبلغان مدارس پاکستانی توسط طالبان برای تبلیغ به دانشگاه کابل دعوت شده بودند و به زبان اردو به تبلیغ موضوعات دینی پرداختند.
یکی از استادانی که توسط طالبان از دانشگاه قندهار برکنار شده و نخواست نامی از او برده شود، به افغانستان اینترنشنال گفت: «دانشگاه کابل استادان بسیار توانمندی دارد که در حال حاضر خانهنشین شدهاند. اگر هدف طالبان واقعا رشد نظام تحصیلی است، استادان با تجربه و با دانشی را که برکنار کرده، دوباره به کار بازگرداند.»
این استاد که اکنون در آلمان به سر میبرد تاکید کرد که سطح علمی استادان برکنار شده توسط طالبان به مراتب بالاتر از استادان پاکستانی است که طالبان آنها را در دانشگاه کابل استحدام کرده است.
بر اساس اطلاعات منابع، پس از بهقدرت رسیدن طالبان در افغانستان، شمار زیادی از استادان از سوی طالبان برکنار شده و بهجای آنان فارغان مدارس جهادی گماشته شدهاند. بربنیاد گزارشها در بیش از چهار سال سلطه طالبان بر افغانستان، صدها استاد و کادر علمی کشور به دلیل فشار و محدودیتهای طالبان به دیگر کشورها پناه بردهاند.
دفتر والی طالبان در بلخ روز چهارشنبه سوم جدی در خبرنامهای نوشت که یوسف وفا با سفیر قزاقستان در افغانستان دیدار و درباره توسعه همکاریهای تجاری، اقتصادی و بشردوستانه گفتوگو کردند.
درباره زمان شروع به کار این پروژهها جزئیاتی ارائه نشده است.
والی طالبان در بلخ در این دیدار از سرمایهگذاران قزاقستان و همکاریهای بشردوستانه این کشور استقبال کرده و آن را گامی مهم در راستای تقویت روابط خوانده است.
قاسم جومارت توکایف، رئیسجمهور قزاقستان در ماه قوس سال جاری خواهان ادامه کمکهای بشردوستانه کشورها به افغانستان شد و آن را برای تضمین امنیت منطقه مهم خواند.
او در بخشی از سخنرانیاش در عشقآباد هم تاکید کرد: «برای تضمین امنیت منطقه، ما ادامه ارائه کمک به افغانستان، از جمله با تحکیم تلاشهای بینالمللی برای رسیدگی به مسائل پیچیده بشردوستانه و بازسازی آن کشور را ضروری میدانیم.»
قزاقستان همانند دیگر کشورها (به جز روسیه) طالبان را به رسمیت نمیشناسد. با این حال، قزاقستان روابط گسترده دیپلوماتیک و اقتصادی با اداره طالبان دارد. این کشور در چند سال گذشته مقادیر زیادی کمکهای بشردوستانه به افغانستان ارسال کرده و به طالبان تحویل داده است.
