پس از حمله مرگبار کابل؛ چین از شهروندان خود خواست به افغانستان سفر نکنند
در پی حمله مرگبار داعش در کابل، چین از شهروندان این کشور خواست به افغانستان سفر نکنند. بیجینگ میگوید وضعیت امنیتی در افغانستان در حال حاضر شدیدا پیچیده است و انفجار دوشنبه «تلفات قابل توجهی» برجای گذاشته است. چین از شهروندان خود در افغانستان خواست اقدامات امنیتی را تقویت کنند.
سفارت چین در کابل روز دوشنبه از شهروندان این کشور مقیم افغانستان خواست حضور در محلات شلوغ مثل هتلها، اماکن مذهبی و بازارهای بزرگ را به حداقل برسانند. این سفارت همچنین از شهروندان خود خواسته است وضعیت امنیتی محل را از نزدیک رصد کنند و اقدامات امنیتی را در محل زندگی و هنگام سفر خود تقویت کنند.
طالبان تایید کرده است که در انفجار مرگبار روز دوشنبه در شهر نو کابل که داعش خراسان مسئولیت آن را به عهده گرفت، دستکم هفت کشته و ۱۳ زخمی برجای گذاشت. دستکم یک نفر از جانباختگان شهروند چین بود.
یک مهاجم انتحاری پس از ورود به رستورانت چینی در شهر نو کابل خود را در میان شهروندان چین و محافظان آنان منفجر کرد. خبرگزاری اعمال -متعلق به داعش- نوشت که ۲۵ نفر بهشمول شهروندان چین، اعضای طالبان و غیرنظامیان افغان- در این حمله کشته شدهاند.
در بیانیه داعش همچنین آمده است که هدف قرار دادن شهروندان چین به دلیل آنچه این گروه «رفتار چین با مسلمانان اویغور» خوانده، انجام شده است. به گفته طالبان، شهروند چینی کشتهشده باشنده سینگیانگ بوده، عبدالرحمان نام داشته و مسلمان بوده است.
افغانستان اینترنشنال روز دوشنبه به نقل از شاهدان عینی و ویدیوهای دریافتشده گزارش داد که یک مهاجم انتحاری شهروندان چینی را در رستورانت چینی «مکرونی گوشت گاو لانژو» واقع در شهر نو کابل هدف قرار داد.
حملات بر چینیها
پس از بازگشت طالبان به قدرت در اسد ۱۴۰۰، چندین حمله مستقیم یا غیرمستقیم علیه شهروندان چینی در افغانستان یا مناطق مرزی این کشور اتفاق افتاده است. بیشتر این حملات توسط شاخه خراسان داعش انجام شده و انگیزه اصلی آنها اغلب به سیاستهای چین در قبال مسلمانان اویغور مرتبط بوده است.
جدی ۱۴۰۴ - حمله به رستورانت چینی در قلب کابل
دستکم یک شهروند چین در جمع هفت فرد جانباخته در شهر نو کابل حضور دارد. چین تلفات این حمله را «قابل توجه» خوانده است. هدف انفجار یک رستورانت چینی در شهر نو کابل بود. بیجینگ پس از این حمله از شهروندان خود خواست به افغانستان سفر نکنند و اگر داخل این کشور هستند اقدامات امنیتی را تقویت کنند. انفجار شهر نو کابل آخرین مورد از کشتهشدن یک شهروند چینی در افغانستان است.
جدی ۱۴۰۴ - چین از شهروندان خود خواست مرز افغانستان-تاجیکستان را ترک کنند
کمیته امنیت ملی تاجیکستان اعلام کرده است که چهار «تروریست» در پی درگیری مسلحانه با نیروهای این کشور در مناطق مرزی با افغانستان کشته شدهاند. این کمیته گفت که این افراد بامداد روز یکشنبه، ۲۸ جدی از روستای «دربندک» ولسوالی خواهان بدخشان افغانستان وارد خاک تاجیکستان شده بودند. سفارت چین در تاجیکستان در پی این رویداد از شهروندان خود خواست مناطق مرزی افغانستان-تاجیکستان را ترک کنند. این سفارت وضعیت امنیتی این منطقه را «بهشدت وخیم و پیچیده» توصیف کرد.
قوس ۱۴۰۴ - پنج شهروند چین در مرز افغانستان-تاجیکستان کشته شدند
در دو حمله جداگانه در نزدیکی مرز تاجیکستان-افغانستان که از خاک افغانستان برنامهریزی و اجرا شدند، در مجموع پنج شهروند چینی کشته و پنج نفر زخمی شدند. این حملات در نخستین هفته ماه قوس ۱۴۰۴ کارگران معدن طلا و جادهسازی چینی را هدف قرار داد. تاجیکستان گفت این حمله توسط پهپادی انجام شد که از افغانستان آمده بود.
دلو ۱۴۰۴ - کشتهشدن یک شهروند چین در تخار
در دوم دلو یک شهروند چین توسط «افراد ناشناس» در ولایت تخار کشته شد.
محمداکبر حقانی، سرپرست دفتر مطبوعات فرماندهی امنیه طالبان در تخار از این شهروند چین بهنام «لی» نام برد و گفت که او شب سهشنبه، دوی دلو در مسیر دشتقلعه تخار کشته شد.
عقرب ۱۴۰۳ - حمله به کارگران چینی در مرز تاجیکستان و افغانستان
در حمله مهاجمان مسلح به کارگران چینی در مرز تاجیکستان و افغانستان، یک شهروند چین کشته شد. در این حمله در دره زربوز ناحیه شمسالدین شهین در ولایت ختلان، چهار شهروند چینی و یک شهروند تاجیکستان زخمی شدند.
به گفته منابع آگاه، این حمله در شبهای ۲۷ و ۲۸ عقرب صورت گرفت. شهروندان چینی که هدف این حمله قرار گرفتند، در یک معدن طلا در این منطقه مشغول به کار بودند.
جدی ۱۴۰۱ - حمله به هتل چینیها در کابل
در ماه قوس ۱۴۰۱ گروهی از مردان مسلح به یک هتل در شهر نو کابل حمله کردند که در آن دستکم سه نفر کشته و ۱۸ نفر دیگر زخمی شدند. پنج شهروند چین در میان زخمیان حضور داشتند. هتل لونگان در منطقه شهرنو کابل واقع بود و عمدتاً توسط بازرگانان، دیپلوماتها و شهروندان چینی استفاده میشد. داعش خراسان مسئولیت حمله را بر عهده گرفت و در بیانیه خود اعلام کرد که حمله بهدلیل همکاری طالبان با چین و سرکوب مسلمانان اویغور انجام شده است.
آلمان میگوید تقریبا نیمی از افغانهایی که وعده رسمی پذیرش برای ورود به این کشور را دریافت کردهاند، دیگر اجازه سفر نخواهند داشت. بر بنیاد پاسخ دولت آلمان به پرسش پارلمانی حزب چپ، در مجموع ۲۳۰۸ شهروند افغان که در پاکستان منتظر انتقال به آلمان بودند، شامل این تصمیم شدهاند.
بر اساس این اطلاعات، از زمان آغاز به کار دولت ائتلافی جدید به رهبری فریدریش مرتس در سال گذشته، ۷۸۸ افغان وارد آلمان شدهاند و حدود ۴۱۰ تن دیگر هنوز در روند خروج از پاکستان و انتقال به آلمان قرار دارند. دولت آلمان گفته است که مصاحبههای انفرادی برای بررسی نگرانیهای امنیتی، به جز چند مورد محدود، تکمیل شده است.
این افراد پیش از این در چارچوب برنامههای پذیرش که در دوره دولت پیشین آلمان تصویب شده بود، وعده ورود دریافت کرده بودند. با این حال، پس از روی کار آمدن دولت جدید متشکل از احزاب اتحاد دموکرات مسیحی و سوسیال دموکرات، برنامههای پذیرش افغانها به حالت تعلیق درآمد و صدها نفر با وجود داشتن وعده قبلی، پاسخ منفی دریافت کردند.
در شماری از موارد، دادگاههای اداری آلمان حکم دادهاند که برخی از این وعدهها از نظر حقوقی الزامآور بوده است، اما دولت فدرال تاکید کرده که در دیگر برنامهها اختیار لغو این تعهدات را دارد و از این اختیار استفاده کرده است. تنها در مورد بخشی از همکاران پیشین نهادهای آلمانی، یک قاعده استثنایی اعمال شده است.
کلارا بونگر، سخنگوی سیاست مهاجرتی حزب چپ، این اقدام دولت را به شدت مورد انتقاد قرار داده و گفته است رها کردن نیمی از افغانهای در معرض خطر که به آنان وعده پذیرش داده شده بود، غیرمسئولانه و غیرانسانی است. او تاکید کرده است که این افراد سالها با حمایت آلمان در پاکستان اسکان داده شده بودند و اکنون در معرض بازگشت به افغانستان و خطرات ناشی از حاکمیت طالبان قرار دارند.
بخش بزرگی از این افغانها همچنان در پاکستان بلاتکلیف ماندهاند و سرنوشت آنان پس از لغو این وعدهها روشن نیست، در حالی که دولت آلمان مسئولیت مستقیم خود در قبال همه این افراد را رد میکند.
افغانستان اینترنشنال دیروز گزارشی منتشر کرد که نشان میداد هشتاد افغانی که پذیرش آلمان دریافت کردهاند در کابل زیر بازجویی طالبان قرار دارند.
منابع آگاه در کابل به افغانستان اینترنشنال گفتند که ماموران طالبان روز یکشنبه، ۲۸ جدی به محل اقامت هشتاد نفر از افغانهایی یورش بردند که به رغم داشتن وعده پذیرش آلمان، دو ماه قبل از پاکستان به افغانستان اخراج شدند.
طالبان این افراد را ساعتها بازجویی کرده و وسایل الکترونیک مانند تلفنهای هوشمندشان را با خود بردهاند.
منابع افغانستان اینترنشنال گفتند که ماموران طالبان در جریان بازجویی از پناهجویان افغان پرسیدند که چه زمانی از پاکستان بازگشتهاند، چه مدت در آن کشور اقامت داشتند، چرا قصد رفتن به آلمان را دارند و مصارف آنان از سوی چه نهادی پرداخت میشود. همچنین، در مورد وظایف قبلی نیز از آنها سوال شده است.
هدایتالله هدایت، معاون طالبان در رادیو- تلویزیون ملی افغانستان پس از انفجار روز دوشنبه در شهر نو کابل، گفت که در اثر بیاحتیاطی کارمندان یک رستورانت بالون گاز منفجر شده است. آقای هدایت تاکید کرد که این انفجار «خوشبختانه تاوان مالی زیاد ندارد و فقط رستورانت زیان سطحی دیده است.»
برخی از رسانههای داخلی نیز در آن زمان به نقل از مقامهای طالبان نوشتند که یک بالون گاز در کوچه گلفروشی شهر نو کابل منفجر شده است.
افغانستان اینترنشنال بعد از ظهر روز دوشنبه با نشر ویدیوهایی به نقل از شاهدان عینی گزارش داد که یک مهاجم انتحاری شهروندان چینی را در رستورانت چینی «مکرونی گوشت گاو لانژو» واقع در شهر نو کابل هدف قرار داده است.
ساعاتی بعد از این رویداد شفاخانه ایمرجنسی در کابل تایید کرد که دستکم هفت نفر در این رویداد کشته و ۱۳ نفر دیگر زخمی شدند. دستکم یک نفر از قربانیان شهروند چین بود.
ساعاتی بعد از انفجار، سفارت چین در کابل اذعان کرد که این رویداد «تلفات قابل توجهی» برجای گذاشته است و وضعیت امنیتی در افغانستان در حال حاضر شدیدا پیچیده است. چین از شهروندان خود خواست به افغانستان سفر نکنند و از چینیهایی که هنوز در افغانستان هستند خواست اقدامات امنیتی را تقویت کنند.
خالد زدران، سخنگوی پولیس طالبان در کابل نیز بعدا تایید کرد که این انفجار یک حمله بوده و تلفات را تایید کرد.
در نهایت داعش خراسان مسئولیت این حمله را به عهده گرفت و گفت برای هدف قرار دادن شهروندان چینی عملیات انتحاری انجام داده است.
این نخستین باری نیست که یک مقام طالبان برای پنهانکردن ضعفهای امنیتی این گروه، اطلاعات نادرست و غیرواقعی منتشر میکند.
بمباران کابل با جنگندههای پاکستانی یا آتشسوزی تانک تیل
در ۲۳ میزان ۱۴۰۴ جنگندههای پاکستانی در آسمان کابل پرواز کردند و نقاطی در پایتخت افغانستان را بمباران کردند. ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان، اما سعی کرد حقیقت را پنهان کند.
یادداشت ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان درباره انفجار ۲۳ میزان در کابل
آقای مجاهد در صفحه اکس خود نوشت: «در شهر کابل یک تانکر تیل انفجار کرده که به علت آن آتشسوزی به میان آمده. کسی تشویش نکند.»
در همان روز باشندگان کابل با فرستادن ویدیوهایی به افغانستان اینترنشنال گزارش دادند که بعد از پرواز جنگندههایی در آسمان کابل انفجار رخ داد.
انفجار بالون گاز یا ترور دستیار رئیس کل استخبارات
مولوی نعمان، دستیار عبدالحق وثیق، رئیس عمومی استخبارات طالبان در ماه جدی در خانهاش در بتخاک کابل کشته شد. اعضای طالبان گفتند که او «براثر انفجار بالون گاز» در خانهاش جان باخته است.
باشندگان محل در بتخاک کابل اما به افغانستان اینترنشنال گفتند که مولوی نعمان در یک حمله پهپادی یا راکتی در کابل کشته شده است. یک شاهد عینی که در نزدیکی خانه مولوی نعمان زندگی میکند، به افغانستان اینترنشنال گفت اتاق طبقه دوم این خانه که یاور وثیق و مهمانش در آن حضور داشتند، به صورت کامل از بین رفته است.
او میگوید این حمله «بسیار هدفمند و حسابشده بوده است.»
به گفته این شاهد، یک مهمان نیز همراه مولوی نعمان بود که در این حمله کشته شده است.
او افزود نیروهای طالبان پس از حادثه فورا وارد عمل شدند و با حضور در محل، تصاویری را که مردم و همسایگان در هنگام حادثه ثبت کرده بودند، حذف کردند.
انفجار بالون گاز یا حمله هوایی در خوست
در ماه حوت ۱۴۰۱ یک انفجار در یک هتل در ولایت خوست رخ داد.
مقامات محلی طالبان در آن زمان گفتند که این انفجار در یک هتل رخ داده و ناشی از انفجار بالون گاز بوده است. باشندگان محل اما گفتند این «حمله» در محل اقامت اعضای تحریک طالبان پاکستان صورت گرفت.
آن زمان، منابع به افغانستان اینترنشنال گفتند که پس از وقوع انفجار، طالبان محل حادثه را بستند و به باشندگان محل اجازه گرفتن عکس و ویدیو ندادند.
طالبان گفته در این حادثه دو نفر زخمی شدهاند، اما منابع محلی گفتند حداقل پنج نفر در این انفجار زخمی شدند.
پیش از این، مقامات پاکستان گفته بودند در صورت عدم اقدام طالبان افغانستان، پاکستان برای سرکوب تحریک طالبان پاکستانی در خاک افغانستان اقدام خواهد کرد.
بودجه میلیونی رسانهای طالبان برای پنهانکردن حقیقت
افغانستان اینترنشنال در یک گزارش ویژه با بررسی بودجه توسعهای طالبان دریافته است که این گروه تمرکز ویژهای بر جنگ اطلاعاتی و تقویت ماشین تبلیغاتی خود گذاشته است.
سهم رادیو و تلویزیون دولتی طالبان از بودجه توسعهای از سال ۱۴۰۱ تاکنون حدود ۱۴ برابر افزایش یافته است. براساس آمارها، بودجه توسعهای رادیو و تلویزیون طالبان در سال ۱۴۰۳ به ۹۱ میلیون افغانی رسیده است؛ در حالی که این رقم در سال ۱۴۰۱ تنها هفت میلیون افغانی بود.
این افزایش چشمگیر نشان میدهد که طالبان، در غیاب رسانههای آزاد، بهصورت هدفمند در پی تقویت زیرساختهای رسانهای رسمی برای تحکیم روایت خود در فضای عمومی افغانستان هستند.
با این حال، شواهد موجود نشان میدهد که علیرغم این هزینههای قابلتوجه، رسانههای رسمی طالبان بهدلیل نشر اطلاعات نادرست و جعلی نتوانستهاند اعتماد مردم را به دست آورند.
الگوی کتمان حقیقت و نشر اطلاعات جعلی
این نمونهها نشان میدهد که طالبان برای پنهانکردن ضعفهای امنیتی و مدیریت بحرانها، به جای شفافیت و پاسخگویی، به ساخت روایت جعلی و انتشار اطلاعات نادرست متوسل میشوند.
افزایش شدید بودجه رسانههای دولتی طالبان هم نشانه این است که این گروه جنگ اطلاعاتی را بهعنوان ابزار اصلی تحکیم قدرت در غیاب رسانههای آزاد جدی گرفتهاند، اما چون مردم به رسانههای طالبانی اعتماد ندارند، این تلاشها نتوانسته اعتماد عمومی را جلب کند.
طالبان با هزینه میلیونی تبلیغاتی سعی میکند واقعیتها را بپوشاند، اما شواهد میگویند این راهبرد در جذب اعتماد عمومی موفق نبوده است.
نمایندههای ویژه پاکستان و بریتانیا برای افغانستان در دیداری در اسلامآباد، درباره «حملههای تروریستی فرامرزی» گفتوگو کردند. اسلامآباد اعتقاد دارد که حملات گروه مسلح در داخل خاک این کشور در افغانستان برنامهریزی و در پاکستان اجرا میشود.
رسانههای پاکستانی گزارش دادهاند که محمد صادق خان و ریچارد لینزی در این دیدار، دیدگاههای خود را درباره تحولات اخیر منطقه و نگرانیهای گسترده امنیتی مطرح کردهاند.
به گزارش این رسانهها، محور اصلی گفتوگوها، افزایش ناامنیهای مرزی و پیامدهای آن برای ثبات منطقه بوده است؛ موضوعی که در ماههای اخیر به یکی از چالشهای اصلی در روابط اسلامآباد و طالبان بدل شده است.
این گفتوگوها در حالی انجام میشود که منابع محلی میگویند نیروهای طالبان عصر دوشنبه، ۲۹ جدی در ولسوالی معروف ولایت قندهار با نیروهای پاکستانی درگیر شدند. به گفته این منابع، علت دقیق این درگیری هنوز روشن نیست و این رویداد پس از حدود نیم ساعت متوقف شده است.
خبرگزاری رویترز گزارش داد که قطع کمکهای بینالمللی، اخراج میلیونها نفر از کشورهای همسایه و فصل سرما، بحران گرسنگی را در افغانستان تشدید کرده است.
سمیعالله، شهروند ۵۵ ساله که با خانوادهاش از ایران اخراج شده و در خیمهای در حومه کابل زندگی میکند، به رویترز گفت: «به نقطهای رسیدهایم به مرگ راضیایم.»
این شهروند که با دو پسر ۱۸ ساله و ۲۰ سالهاش و همسران آنها از ایران اخراج شده، میگوید وضعیت زندگی آنها روز به روز بدتر میشود.
برنامه جهانی غذا برآورد کرده است که حدود ۱۷ میلیون نفر در افغانستان با گرسنگی حاد دستوپنجه نرم میکنند. این سازمان همزمان از کاهش گسترده کمکهای بینالمللی خبر داده است.
سمیعالله گفت که ماموران جمهوری اسلامی این خانواده را در ایران بازداشت و سپس اخراج کردند. اکنون آنها در خیمهای دستساخت در حاشیه پایتخت افغانستان زندگی میکنند.
او گفت که هنگام بازداشت فقط توانستهاند برخی از لوازم ضروری را با خود بگیرند و پسانداز این خانواده که میتوانست زمستان آنها را بگذراند، در ایران جا مانده است.
ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان به رویترز گفت که مهاجرانی که از کشورهای همسایه اخراج میشوند، در افغانستان تا حدودی کمک در زمینه حملونقل، مسکن، مراقبتهای صحی و غذا دریافت میکنند.
او افزود با توجه به اینکه افغانستان چهار دهه جنگ را پشت سر گذاشته، ریشهکن کردن فقط به زودی ناممکن است. مجاهد گفت: «برنامههای اقتصادی زمانبر هستند و تأثیر فوری بر زندگی مردم ندارند.»
برنامه جهانی غذا میگوید که ایران و پاکستان در یک کارزار گسترده، ۲.۵ میلیون افغان را اخراج کردهاند.
جمهوری اسلامی پس از جنگ ۱۲ روزه با اسرائيل و پاکستان در پی افزایش تنشها با طالبان افغان بر سر حمایت این گروه از طالبان پاکستانی، روند اخراج مهاجران افغان را شدت بخشیدند.
از سوی دیگر، با بازگشت دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا به قدرت، بودجه سازمانهای بینالمللی امدادی مانند برنامه جهانی غذا به طور قابل توجهی کاهش یافت. سایر کشورها نیز کمکهای خود را به این سازمانها کاهش دادهاند؛ امری که میلیونها نفر را در سراسر جهان در معرض خطر قرار داده است.
جان آیلیف، رئیس برنامه جهانی غذا در افغانستان، گفت که با فرا رسیدن زمستان خشک فرصتهای کاری از میان رفته و همزمان موج بازگشت افغانها جمعیت را به انداره یکدهم افزایش داده است. او گفت: «بسیاری از این افغانها در ایران و پاکستان کار میکردند و پول به کشور میفرستادند.» او افزود: «این حوالهها شریان حیاتی افغانستان بود.»
او همچنین گفت که سال گذشته بزرگترین جهش سوءتغذیهای بود که تاکنون در افغانستان ثبت شده و براساس پیشبینیها این وضعیت بدتر خواهد شد.
رئیس برنامه جهانی غذا در افغانستان گفت طبق برآوردها در سال جاری میلادی ۲۰۰ هزار کودک دیگر دچار سوءتغذیهٔ حاد خواهند شد.
هیئت وزارت تجارت طالبان در سفر به بنگلادش خواهان سهم بیشتر از بازار این کشور برای محصولات افغانستان شد.
احمدالله زاهد، معاون وزارت تجارت طالبان در دیدار با معاون وزارت تجارت بنگلادش، طرح حذف تعرفه بر محصولات تجاری افغانستان را مطرح کرد.
یک مقام ارشد وزارت تجارت بنگلادش به رسانههای این کشور گفته است که این نشست ماهیت رسمی نداشته و در جریان آن هیچ سند یا پیشنهاد مکتوبی میان دو طرف تبادله نشده است.
به گفته این مقام، معاون وزیر تجارت طالبان گفت که اداره این گروه به دنبال صادرات بدون تعرفه نزدیک به ۴۵ قلم کالا، از جمله پنبه، به بنگلادش است و همزمان پیشنهاد داده که در صورت توافق، طالبان تعرفه را از روی تقریبا همه کالاهای عمده صادراتی بنگلادش بر میدارد.
در این دیدار همچنین گفته شده است که طالبان، بنگلادش را منبع مهم برای تامین پوشاک، دارو، نوشیدنیها، محصولات شیرینیپزی و ادویهجات بستهبندیشده میداند.
طالبان تلاش دارد سهم بیشتری از بازار بنگلادش را در بخش صادرات مواد غذایی خشک، میوهها، سنگها، زعفران و بادام به دست آورد.