سیاف به طالبان: از خدا بترسید

عبدرب الرسول سیاف از رهبران پیشین جهادی افغانستان در واکنش به انتشار اصولنامه جزایی طالبان، به حاکمان این گروه گفته است که «از خدا بترسند» و آموزههای دین را «وارونه جلوه ندهند».

عبدرب الرسول سیاف از رهبران پیشین جهادی افغانستان در واکنش به انتشار اصولنامه جزایی طالبان، به حاکمان این گروه گفته است که «از خدا بترسند» و آموزههای دین را «وارونه جلوه ندهند».
سیاف روز یکشنبه، پنجم دلو در حساب کاربری خود در فیسبوک نوشته است که اسلام دین «عدالت و انصاف» است و تأکید کرده اگر در جایی امتیازی هم در نظر گرفته شده، آن امتیاز «برای غریبان و بیچارگان» است، نه برای «معتبران، سرمایهداران و خوانین».
انتشار اصولنامه جزایی طالبان در روزهای اخیر موجی از انتقادها را در میان نهادهای حقوق بشری و شماری از چهرههای سیاسی و رهبران پیشین جهادی برانگیخته است؛ سندی که منتقدان آن را نشانهای از رویکرد سختگیرانه و تبعیضآمیز طالبان در نظام قضایی میدانند.
چهرههایی چون معصوم استانکزی و رحمتالله نبیل نیز این اصولنامه را ناقض کرامت انسانی و زمینهساز تکرار «جهل و افراط» توصیف کردهاند.

افغانستان اینترنشنال دریافته است که در یک هفته گذشته هفت نفر در شهر هرات کشته شدهاند؛ از جمله یک صراف سیار، دو جوان در مسیر هرات - کرخ، یک نوجوان دستفروش، یک مرد در ناحیه یازدهم و دو مورد ترور در مرکز شهر، که تازهترین آن روز یکشنبه ۵ دلو در نزدیکی جاده مجیدی رخ داده است.
طالبان معمولا در مورد چنین رویدادهایی اظهار نظر نمیکند و جزئیات این رویدادها را به رسانهها به گونه رسمی توضیح نمیدهد.
نقیبالله، جوانی اهل غور که در هرات صرافی سیار داشت
بر اساس این معلومات، در نخستین مورد جسد جوانی به نام نقیبالله در شهر هرات پیدا شد. منابع به افغانستان اینترنشنال گفتهاند که او در نزدیکی مارکت اسعارفروشی «خراسان» ربوده شده بود و جسدش بعدا از منطقه جبرئیل شهر هرات بهدست آمده است. به گفته این منابع، نقیبالله هنگام خروج از صرافی مقداری پول با خود داشته است. پیش از پیدا شدن جسد او، بستگانش حدود یک هفته در جستوجویش بودند.
نقیبالله اهل ولایت غور بود ولی در هرات صرافی سیار داشت. جسد او روز چهارشنبه اول دلو پیدا شد.

قدیر که برای تفریح به بند پاشدان رفته بود
در دومین مورد جوانی به نام قدیر، باشنده منطقه شالبافان شهر هرات، کشته شد.
بر اساس معلومات بهدستآمده، او برای تفریح همراه با شماری از دوستانش به ولسوالی کرخ در غرب هرات رفته بود و هنگام بازگشت ناپدید شد. جزئیات ناپدید شدن او روشن نیست، اما جسدش سه روز بعد، روز دوشنبه ۲۹ جدی، کشف شد.
گفته میشود که دو نفر به ظن دست داشتن در این قتل بازداشت شدهاند.

فیضاحمد پدر یک دو کودک سه ساله و شش ماهه بود
در سومین رویداد، جوانی به نام فیضاحمد افضلی، باشنده قریه ملدان ولسوالی انجیل ولایت هرات کشته شد.
بر اساس معلومات، او برای تفریح به بند پاشدان رفته بود و در مسیر بازگشت توسط افراد مسلح در سرک هرات - کرخ به قتل رسید. منابع گفتند که این رویداد، یک سرقت مسلحانه بوده است.
فیض احمد افضلی فرزند دوم خانواده بود و برادر دیگرش پیشتر در یک رویداد ترافیکی جان باخته بود. از او یک پسر سهساله و یک دختر ششماهه به جا مانده است. همچنین گزارش شده که شماری از دوستان او از سوی طالبان بازداشت شدهاند، اما طالبان بهگونه رسمی در این باره اظهار نظر نکرده است.

جوانی که قصد فرار داشت کشته شد
در چهارمین مورد، منابع محلی به افغانستان اینترنشنال گفتهاند جوانی که از سوی افراد ناشناس موتورسایکلسوار به قریه امام شش نور ولسوالی انجیل منتقل شده بود، حین فرار به قتل رسید.
به گفته منابع، این رویداد روز جمعه، ۳ دلو و پس از شام رخ داده است. مهاجمان قربانی را با خود به این قریه انتقال دادند و او هنگام تلاش برای فرار، خود را از موتور سایکل به زمین انداخت. افراد مسلح سه مرمی به سوی او شلیک کردند و از محل گریختند.
منابع میگویند فرد کشتهشده باشنده این قریه نبوده و به نظر میرسد مهاجمان به دلیل خلوت بودن منطقه، این محل را برای اجرای حمله انتخاب کرده بودند.
این رویداد در چند متری یک پوسته امنیتی طالبان رخ داده است.
همچنین به گفته یک منبع، پس از این رویداد، تصاویر دوربینهای مداربسته در نزدیکی این پوسته امنیتی بررسی شده، اما طالبان ویدیوهای ثبتشده را از داخل کمپیوتر این دکان حذف کردهاند. قریه امام شش نور حدود ده کیلومتر با مرکز شهر هرات فاصله دارد.
جسد حلقآویز شده یک نوجوان از جاده لیلامیهای شهر هرات کشف شد
در پنجمین مورد، جسد حلقآویز شده یک نوجوان دستفروش روز شنبه، ۴ دلو در جاده موسوم به لیلامیهای شهر هرات کشف شد.
یک منبع مطلع به افغانستان اینترنشنال گفته است که طالبان تا اکنون نتوانسته مشخص کند این نوجوان خود را حلقآویز کرده یا فرد یا افراد دیگری در مرگ او دست داشتهاند.
جاده لیلامی در یکی از مرکزیترین و شلوغترین بخشهای شهر هرات و کنار مسجد جامع بزرگ این شهر قرار دارد. نام و مشخصات این نوجوان تا اکنون منتشر نشده است.
مردی که کشته شد، طالبان گفت دزد بوده است
در ششمین مورد، یک مرد روز شنبه، ۴ دلو در ناحیه یازدهم شهر هرات کشته شد. طالبان برخلاف موارد پیشین، درباره این رویداد توضیح داده است.
فرماندهی امنیه طالبان در هرات اعلام کرده است که فرد کشتهشده یک سارق مسلح بوده که هنگام سرقت با یکی از باشندهگان محل روبهرو شده و پس از نشان دادن مقاومت، با «واکنش جدی و بهموقع مردم» مواجه شده است.
بر اساس خبرنامه طالبان، در نتیجه این رویداد سارق کشته شده و جسد او از سوی آمریت حوزه یازدهم امنیتی به شفاخانه حوزوی هرات منتقل شده است.
مستری اسماعیل در مرکز شهر ترور شد
در هفتمین مورد، عصر یکشنبه، ۵ دلو یک فرد میانسال به نام مستری اسماعیل در مرکز شهر هرات ترور شد. منابع به افغانستان اینترنشنال گفتهاند که افراد ناشناس او را در سرک فرقه هرات، در ابتدای جاده مجیدی، هدف قرار دادند و به قتل رساندند. به گفته این منابع، مستری اسماعیل به نهادهای استخباراتی طالبان نزدیک بوده است.
افغانستان اینترنشنال به ویدئویی دست یافته که نشان میدهد جسد او در خیابان موسوم به «فرقه سابقه» روی زمین افتاده و شماری از ماموران طالبان در محل رویداد در حال بررسی هستند.
هنوز واضح نیست که این قتل جنبه «جنایی» داشته یا خیر.

شهر هرات در هفتههای اخیر بارها شاهد رویدادهایی بوده که به کشته شدن شماری از باشندگان این ولایت انجامیده است. سرقتهای مسلحانه و قتل با هدف دستیابی به وسایل قیمتی مانند موبایل، موتر و موتورسایکل از عاملهای اصلی وقوع این رویدادها عنوان میشود. در عین حال، فقر و افزایش مشکلات اقتصادی از مواردی دانسته میشود که زمینهساز گسترش چنین رویدادهایی در این شهر شده است.

وزارت داخله اتریش اعلام کرد که یک پناهجوی افغان را پس از اتمام دوره زندان به کابل فرستاده است. طبق گزارش، این شهروند ۳۳ ساله افغانستان بامداد یکشنبه از طریق استانبول به کابل اخراج شده است.
گرهارد کانر، وزیر داخله اتریش، روز یکشنبه پنجم دلو گفت: «عملیات اخراج ادامه دارد و شهروندان مجرم سوریه و افغانستان بهگونه تدریجی اخراج خواهند شد.»
بر اساس گزارش وزارت داخله اتریش این شهروند ۳۳ ساله افغان در جولای ۲۰۱۵ به اتریش رفته بود. او شش بار توسط دادگاههای اتریش مجرم شناخته شده بود که شامل چند جرم خشونتآمیز جدی نیز میشد. در مجموع ۹ جرم علیه او ثبت شده است. وزارت داخله اتریش اور را «مجرم خطرناک» توصیف کرده است. این پناهجوی افغان از ده سال حضورش در اتریش حدود پنج سال را در زندان گذرانده است.
وزارت داخله اتریش میگوید او از جمله مجرمانی بود که توسط هیئتی از اداره طالبان در وین شناسایی و برای او سند خروج به افغانستان صادر شده است.
هیئتی از طالبان در ماه سنبله جهت گفتوگو در باره اخراج پناهجویان افغان به این کشور سفر کرد.
شمار دقیق پناهجویان افغان که قرار است از اتریش اخراج شوند هنوز اعلام نشده است. این سومین مورد اخراج بهشمار میرود؛ پیش از این، یک پناهجو در اواخر ماه میزان و پناهجوی دیگری در ۱۸ عقرب از این کشور اخراج شده بودند.
اتریش در سال ۲۰۲۵ بیش از ۱۴ هزار مجرم و افراد دارای وضعیت اقامتی غیرقانونی را اخراج کرده است. اخراج پناهجویان به این پیمانه در اتریش بی پیشینه بوده است.

شورای علمای پاکستان اعلام کرد که اصولنامه جزایی طالبان مطابق با آموزههای اسلامی ساخته نشده و خلاف قرآن و سنت است. این شورا تصریح کرد که اصولنامه طالبان توهین و تحقیر انسانیت است و نمیتواند شرعی تلقی شود.
شورای علمای پاکستان روز یکشنبه پنجم دلو با انتشار بیانیهای اعلام کرد که اصولنامه جزایی اداره طالبان را مطابق با قرآن و سنت نمیداند، بلکه قسمتی این اصولنامه شبیه «آموزههای هندویی» است. با این حال، این شورا توضیحی درباره «شباهت» اصولنامه طالبان با «آموزههای هندویی» نداده است.
این شورا همچنین گفت که تفکیک جامعه به «برده» و «آزاد» به نام شریعت اسلامی نگرانکننده است.
در بیانیه آمده است طالبان که خود را حکومت اسلامی شرعی معرفی میکند، باید موضع خود را درباره این موضوع فوراً در برابر جهانیان توضیح دهد و نباید «قوانین و رسوم دوره جاهلیت» را به نام اسلام دوباره اعمال کند.
هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان به تازگی اصولنامه جزایی را که حاوی ده فصل و ۱۱۹ ماده است، «توشیح» کرده است.
«اصولنامه جزایی محاکم» طالبان پس از امضای هبتالله آخندزاده برای تطبیق در نهادهای قضایی به ولایتها ارسال شده است.
این اصولنامه به نهادهای قضایی اختیار میدهد تا مخالفان و منتقدان را به قتل برسانند. در بند ششم ماده چهارم این اصولنامه، حتی به شهروندان اجازه داده شده در صورت مشاهده «گناه» هنگام ارتکاب آن، شخصا اقدام به مجازات کنند.
در بخشی اصولنامه طالبان آمده است: «هر مسلمان هرگاه افراد گناه کار را هنگام ارتکاب گناه میبیند، اجازه دارد به مجازات آنها اقدام کنند.»
پیشتر سخنگوی دادگاه عالی طالبان محتوای اصولنامه جدید محاکم این گروه را تایید کرد. عبدالرحیم راشد گفت که شهروندان افغانستان در صورت ارتکاب جرایم تعزیری براساس طبقه اجتماعیشان متفاوت مجازات میشوند. به گفته راشد، این طبقهبندی در مواردی که جرم منجر به حد یا قصاص شود، اعمال نمیشود.
این اصولنامه بر پایه تفسیر سختگیرانه طالبان از اسلام تدوین شده و برای نخستینبار با تأیید و امضای رهبر این گروه، در قالب یک سند قانونی در اختیار دادگاهها قرار میگیرد تا مبنای رسیدگی به پروندههای حقوقی باشد.

معصوم استانکزی، رئیس هیئت مذاکرهکننده حکومت پیشین افغانستان، «اصولنامه جزایی محاکم» طالبان را ابزاری برای حفظ قدرت استبدادی خوانده است. آقای استانکزی در شبکه اکس نوشت که این سند، خلاف کرامت انسانی، مملو از تبعیض و مغایر اصول دین اسلام است.
استانکزی تأکید کرده است که در اسلام، «عدالت و تقوا» اصل بنیادین است، در حالی که به گفته او این اصولنامه با این اصول در مغایرت قرار دارد و «تحولات زمان و اجماع مسلمانان» در آن در نظر گرفته نشده است.
انتشار این اصولنامه که به عنوان آییننامه داخلی دادگاههای طالبان برای اجرا به نهادهای قضایی این گروه ابلاغ شده، در روزهای اخیر واکنشهای گستردهای را در میان نهادهای حقوق بشری و شماری از چهرههای سیاسی افغانستان برانگیخته است.
این سند چارچوب رسیدگی به پروندههای جزایی را بر پایه تفسیر طالبان از فقه اسلامی تنظیم میکند و منتقدان میگویند مفاد آن با اصول حقوق بشر و محاکمه عادلانه در تعارض است.
به گفته منتقدان، این اصولنامه یکی از تازهترین تلاشهای طالبان برای نهادینهکردن نظام قضایی مورد نظر این گروه است که میتواند زمینه گسترش تبعیض، سرکوب و نقض گسترده حقوق بشر را در افغانستان فراهم کند.
پیشتر سخنگوی دادگاه عالی طالبان محتوای اصولنامه جدید محاکم این گروه را تایید کرد. عبدالرحیم راشد گفت که شهروندان افغانستان در صورت ارتکاب جرایم تعزیری براساس طبقه اجتماعیشان متفاوت مجازات میشوند. به گفته راشد، این طبقهبندی در مواردی که جرم منجر به حد یا قصاص شود، اعمال نمیشود.

بانک مرکزی پاکستان اعلام کرد که صادرات این کشور به افغانستان در نیمه نخست سال مالی ۲۰۲۶، حدود ۵۶ درصد کاهش یافته است. برپایه گزارش تازه این نهاد، ارزش صادرات پاکستان به افغانستان در این بازه زمانی ۲۱۹ میلیون و ۴۸۹ هزار دالر بوده است.
پاکستان و طالبان افغانستان پس از درگیریهای مرگبار مرزی در ماه میزان، فعالیتهای تجاری میان دو طرف را متوقف کردند.
برپایه دادههای بانک مرکزی پاکستان، کسری تجاری این کشور با ۹ کشور همسایهاش در نیمه نخست سال مالی ۲۰۲۶ با افزایش ۴۴ درصدی به ۷ میلیارد و ۶۸۳ میلیون دالر رسیده است.
طبق این گزارش، ارزش صادرات پاکستان به افغانستان، چین، بنگلادش، سریلانکا، هند، ایران، نپال، بوتان و مالدیو در دوره جولای تا دسامبر سال مالی ۲۰۲۶ با کاهش ۱۸.۵۶ درصدی به یک میلیارد و ۹۶۵ میلیون دالر رسیده است.
این رقم در مدت مشابه سال گذشته دو میلیارد و ۴۱۳ میلیون دالر بود.
کاهش صادرات به چین بیشترین سهم را در این افت داشته و پس از آن افغانستان و بنگلادش قرار دارند.
پاکستان از ۱۰ اکتوبر ۲۰۲۵ تمامی فعالیتهای بازرگانی از جمله صادرات با افغانستان را متوقف کرده است.
صادرات پاکستان به افغانستان در نیمه نخست سال مالی ۲۰۲۶ در حالی به ۲۱۹ میلیون و ۴۸۹ هزار دالر کاهش یافته است که در مدت مشابه سال گذشته ۵۰۵ میلیون و ۸۱۸ هزار دالر ثبت شده بود. واردات از افغانستان نیز ۶ میلیون و ۳۲۱ هزار دالر گزارش شده که نسبت به سال مالی ۲۰۲۵ کاهش را نشان میدهد.
روابط طالبان و پاکستان از ماه میزان و در پی حملات هوایی پاکستان به کابل و مناطق مرزی افغانستان پر تنش شد.
بازرگانان هر دو کشور به ویژه پاکستان بارها خواهان بازگشایی مرز دو کشور به روی فعالیتهای تجارتی شدند.
در مقابل، مقامهای پاکستانی گفتهاند که بازگشایی مسیرهای تجارتی به تامین نگرانیهای امنیتی وابسته است و تا فراهمشدن این شرایط، تجارت با افغانستان از سر گرفته نخواهد شد.




