پیمان نیو استارت که سقف تعداد کلاهک‌ها و سامانه‌های پرتاب هسته‌ای راهبردی امریکا و روسیه را تعیین می‌کند منقضی شد. امریکا گفته هر توافق هسته‌ای جدیدی باید شامل چین باشد، درخواستی که بیجینگ آن را رد کرده است.
روسیه و امریکا بیش از ۸۰ درصد کلاهک‌های هسته‌ای جهان را در اختیار دارند.
این پیمان که سال ۲۰۱۰ میلادی در پراگ توسط باراک اوباما، رئیس‌جمهور وقت امریکا و دیمیتری مدودف رئیس‌جمهور پیشین روسیه امضا شده بود، روز پنجشنبه، ۱۶ دلو پایان یافت.
با پایان این پیمان برای نخستین بار از سال ۱۹۷۲ هیچ محدودیت الزام‌آوری بر زرادخانه‌های هسته‌ای دوربرد دو کشور باقی نخواهد ماند.
رویترز به نقل از کارشناسان امنیتی هشدار داده که پایان نیو استارت می‌تواند زمینه یک رقابت تازه تسلیحاتی را فراهم کند که در آن افزایش سریع توان هسته‌ای چین نیز تشدید خواهد شد.
ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه، پیشتر پیشنهاد کرده بود که مسکو و واشنگتن برای یک سال دیگر به مفاد اصلی این پیمان پایبند بمانند، اما دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور امریکا، واکنش رسمی به این پیشنهاد نشان نداد.
ترامپ گفته است که خواهان توافقی بهتر است که چین را نیز شامل شود، اما بیجینگ از مذاکره با دو کشور خودداری کرده و دلیل آن را شمار بسیار کمتر کلاهک‌های هسته‌ای خود عنوان کرده است.
بر اساس گزارش مؤسسه بین‌المللی پژوهش‌های صلح استکهلم، زرادخانه هسته‌ای چین سریع‌تر از هر کشور دیگری در حال رشد است و از سال ۲۰۲۳ سالانه حدود ۱۰۰ کلاهک جدید به آن افزوده می‌شود.
به گفته این سازمان، چین دست‌کم ۶۰۰ کلاهک هسته‌ای در اختیار دارد؛ رقمی که بسیار کمتر از سقف ۸۰۰ کلاهک برای هر یک از روسیه و ایالات متحده تحت پیمان نیو استارت است.
فرانسه و بریتانیا، متحدان امریکا که عضو این پیمان هستند، در مجموع ۱۰۰ کلاهک دیگر در اختیار دارند.
روسیه در بیانیه‌ای که چند ساعت پیش از پایان پیمان منتشر شد، رویکرد امریکا را «اشتباه و تاسف‌بار» خواند و اعلام کرد از این پس این معاهده را قابل اجرا نمی‌داند و هر دو طرف آزاد اند گام‌های بعدی خود را انتخاب کنند.
مسکو همچنین گفته است آماده است اقدامات نظامی و تخنیکی قاطع برای کاهش تهدیدهای احتمالی علیه امنیت ملی خود اتخاذ کند، اما در عین حال تاکید کرده که مسئولانه عمل خواهد کرد.
به گفته کارشناسان، در چند سال آینده هر طرف می‌تواند صدها کلاهک بیشتر از سقف تعیین‌شده در پیمان نیو استارت یعنی یک هزار و پنجصد و پنجاه کلاهک مستقر کند.
آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، گفته است فروپاشی دستاوردهای چند دهه کنترول تسلیحات «در بدترین زمان ممکن» رخ داده و خطر استفاده از سلاح هسته‌ای در بالاترین سطح طی دهه‌های اخیر قرار دارد.
او از روسیه و امریکا خواسته بدون تاخیر مذاکرات را از سر بگیرند تا چارچوبی جایگزین برای بازگرداندن محدودیت‌های قابل راستی‌آزمایی، کاهش خطرها و تقویت امنیت مشترک ایجاد شود.
کی‌یر استارمر، نخست‌وزیر بریتانیا، روز سه‌شنبه، ۷ دلو برای نخستین سفر رسمی راهی چین می‌شود. این نخستین سفر یک رهبر بریتانیا از سال ۲۰۱۸ به چین به شمار می‌رود.
آقای استارمر قرار است در جریان این سفر با شی جی پینگ، رئیس‌جمهور چین و لی چیانگ، نخست‌وزیر این کشور دیدار کند.
محور اصلی گفت‌وگوها توسعه همکاری‌های اقتصادی، جذب سرمایه‌گذاری و گسترش دسترسی شرکت‌های بریتانیایی به بازار چین اعلام شده است.
انتظار می‌رود پیتر کایل، وزیر تجارت بریتانیا و ده‌ها مدیر ارشد شرکت‌های بزرگ نیز او را همراهی کنند.
بریتانیا در پی جذب فناوری و سرمایه‌گذاری چین و همچنین دسترسی بیشتر به دومین اقتصاد بزرگ جهان برای خدمات مالی، صنعت موتر سازی و صادرات ویسکی اسکاتلندی است.
دولت بریتانیا این سفر را مبتنی بر «عمل‌گرایی واقع‌بینانه» توصیف کرده و تأکید دارد که در کنار حفظ گفت‌وگوی دیپلوماتیک با چین، همچنان نسبت به مسائل امنیتی و مداخلات خارجی حساس خواهد بود.
سفر استارمر در حالی انجام می‌شود که روابط لندن و واشنگتن در پی سیاست‌های تجاری و مواضع جنجالی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور امریکا، با تنش‌هایی همراه شده و برخی متحدان سنتی امریکا در حال بازنگری در رویکرد خود نسبت به چین هستند.
سفر استارمر به چین در حالی انجام می‌شود که نشانه‌هایی از ترک برداشتن تلاش او برای حفظ رابطه‌ای گرم با دونالد ترامپ دیده می‌شود. این تلاش پیشتر با توافقی تجاری همراه شد و تعرفه‌های امریکا بر صنایع کلیدی موترسازی و هوافضای بریتانیا را کاهش داد.
بریتانیا امیدوار است این سفر به تقویت اقتصاد این کشور کمک کند، اما در عین حال با خطر خشم منتقدان سرسخت چین در داخل کشور و همچنین دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور امریکا روبه‌روست.
اقتصاد بریتانیا به عنوان ششمین اقتصاد بزرگ جهان و همچنین محبوبیت آقای استارمر، هر دو به تقویت نیاز دارند.
دولت او در تحقق وعده‌های رشد اقتصادی و کاهش بحران هزینه‌های زندگی برای میلیون‌ها خانوار با مشکل مواجه بوده است.
حزب کارگر در نظرسنجی‌ها از حزب راست افراطی «ریفورم یوکی» عقب افتاده و برخی نمایندگان نگران حزب به‌طور علنی درباره جایگزینی استارمر با چهره‌ای کاریزماتیک‌تر، مانند اندی برنام، شهردار منچستر را مطرح کرده‌اند.
تحلیلگران این سفر را نشانه تلاش بریتانیا برای ایجاد توازن میان روابط با امریکا و چین و دستیابی به فضای مانور مستقل‌تر در سیاست خارجی ارزیابی می‌کنند.
ناظران بر این باورند که این سفر در کنار سفر نخست‌وزیر کانادا و صدراعظم آلمان، نشان می‌دهد اروپا و متحدان امریکا دارند رویکرد همکاری کنترول‌شده با چین را در پیش بگیرند.