در بحبوحه تنش‌های جهانی، شصت‌وسومین دور کنفرانس امنیتی مونیخ روز جمعه کار خود را آغاز کرد. این کنفرانس با سخنرانی فردریش مرتس، صدراعظم آلمان، افتتاح شد و رهبران و مقام‌های ارشد ده‌ها کشور از جمله وزیران خارجه امریکا و چین در این اجلاس حضور دارند.
این کنفرانس تا روز یکشنبه ادامه دارد.
از جمله مهمانان این دوره می‌توان به رهبران اتحادیه اروپا، ولودیمیر زلنسکی رئیس‌جمهور اوکراین و وانگ یی، وزیر خارجه چین اشاره کرد.
طبق سنت سال‌های گذشته، هیئتی بزرگ از اعضای کانگرس ایالات متحده نیز در این نشست شرکت کرده‌اند.
ولفگانگ ایشینگر، رئیس کنفرانس، پیش‌تر در گفت‌وگو با خبرنگاران تأکید کرد: «از زمان تأسیس این کنفرانس در سال ۱۹۶۳، روابط فرامرزی ستون فقرات آن بوده است… اما اکنون این روابط با بحرانی جدی در زمینه اعتماد و اعتبار روبه‌رو هستند. از این رو، استقبال گسترده طرف امریکایی از حضور در مونیخ بسیار دلگرم‌کننده است.»
تنش میان اروپا و امریکا
این کنفرانس در شرایطی برگزار می‌شود که روابط ایالات متحده امریکا و اتحادیه اروپا با ابهام روبرو شده است.
در کنفرانس سال گذشته، جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور امریکا، با سخنرانی انتقادی خود درباره وضعیت دموکراسی در اروپا، رهبران اروپایی را غافلگیر کرد. همچنین اظهارات دونالد ترامپ درباره گرینلند و اعمال تعرفه بر کشورهای اروپایی بر تنش‌ها افزود.
امسال هیئت امریکایی به ریاست مارکو روبیو، وزیر امور خارجه این کشور، در کنفرانس حضور یافته است. مقام‌های دو طرف تأیید کرده‌اند که روبیو در حاشیه نشست با مته فردریکسن، نخست‌وزیر دنمارک، و ینس-فردریک نیلسن، نخست‌وزیر گرینلند، دیدار خواهد کرد.
روبیو همچنین پیش از سفر برنامه‌ریزی‌شده ترامپ به چین در ماه اپریل، با وانگ یی دیدار و گفت‌وگو کرد. دو طرف در برابر پرچم‌های چین و امریکا دست دادند و سپس با هیئت‌های خود وارد مذاکره شدند، بی‌آنکه اظهارنظری علنی داشته باشند.
وزیر خارجه امریکا پیش از عزیمت به آلمان، اروپا را شریک مهم واشنگتن توصیف کرد و گفت: «ما با اروپا پیوندهای بسیار نزدیکی داریم. بسیاری از مردم کشور ما ریشه‌های فرهنگی یا خانوادگی در اروپا دارند؛ بنابراین ضروری است درباره موضوعات مشترک گفت‌وگو کنیم.»
با این حال، او تأکید کرد شرایط دیگر مانند گذشته نخواهد بود و افزود: «ما در عصر جدیدی از ژئوپلیتیک زندگی می‌کنیم و این واقعیت ما را وادار می‌کند در بسیاری از فرضیات خود بازنگری کنیم.»
روبیو روز جمعه وارد مونیخ شد و قرار است صبح شنبه در این کنفرانس سخنرانی کند.
اورزولا فون در لاین، رئیس کمیسیون اروپا، نیز در حاشیه نشست درباره روابط امریکا با اتحادیه اروپا تأکید کرد: «این اتحاد برای من بسیار مهم است.»
سایه جنگ اوکراین و روسیه
چهار سال پس از آغاز تهاجم گسترده روسیه به اوکراین، تلاش‌های دیپلوماتیک برای پایان دادن به این جنگ همچنان به نتیجه ملموسی نرسیده است. رویکرد دولت ترامپ در قبال این بحران نگرانی‌هایی را در پایتخت‌های اروپایی برانگیخته است.
خاورمیانه و تنش با ایران
در کنار بحران اوکراین، تحولات خاورمیانه نیز در دستور کار این نشست قرار دارد. تهدیدهای اخیر واشنگتن درباره احتمال اقدام نظامی علیه ایران در صورت شکست مذاکرات هسته‌ای، فضای منطقه را ملتهب کرده است.
امسال مقام‌های جمهوری اسلامی در نشست مونیخ دعوت نشده‌اند و رضا پهلوی، فرزند آخرین شاه ایران، در فهرست سخنرانان توجه رسانه‌ها را جلب کرده است.
همچنین رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، قرار است درباره وضعیت برنامه هسته‌ای ایران و روند نظارت‌های بین‌المللی سخنرانی کند.
کنفرانس امنیتی مونیخ که از سال ۱۹۶۳ به‌عنوان محفلی غیررسمی برای گفت‌وگو درباره تهدیدهای جهانی شکل گرفت، امروز به صحنه‌ای مهم برای سنجش آینده نظم بین‌المللی تبدیل شده است.
تاکنون مشخص نیست آیا فعالان افغانستان در این نشست دعوت شده‌‌اند یا خیر.
پارسال، فوزیه کوفی، فعال حقوق زنان و عضو پارلمان سابق افغانستان در نشست امنیتی مونیخ سخنرانی کرد. خانم کوفی گفت «بدون تغییر شرایط و نظام سیاسی، تلاش برای تغییر طالبان یک رویکرد شکست خورده است.»
کی‌یر استارمر، نخست‌وزیر بریتانیا، روز سه‌شنبه، ۷ دلو برای نخستین سفر رسمی راهی چین می‌شود. این نخستین سفر یک رهبر بریتانیا از سال ۲۰۱۸ به چین به شمار می‌رود.
آقای استارمر قرار است در جریان این سفر با شی جی پینگ، رئیس‌جمهور چین و لی چیانگ، نخست‌وزیر این کشور دیدار کند.
محور اصلی گفت‌وگوها توسعه همکاری‌های اقتصادی، جذب سرمایه‌گذاری و گسترش دسترسی شرکت‌های بریتانیایی به بازار چین اعلام شده است.
انتظار می‌رود پیتر کایل، وزیر تجارت بریتانیا و ده‌ها مدیر ارشد شرکت‌های بزرگ نیز او را همراهی کنند.
بریتانیا در پی جذب فناوری و سرمایه‌گذاری چین و همچنین دسترسی بیشتر به دومین اقتصاد بزرگ جهان برای خدمات مالی، صنعت موتر سازی و صادرات ویسکی اسکاتلندی است.
دولت بریتانیا این سفر را مبتنی بر «عمل‌گرایی واقع‌بینانه» توصیف کرده و تأکید دارد که در کنار حفظ گفت‌وگوی دیپلوماتیک با چین، همچنان نسبت به مسائل امنیتی و مداخلات خارجی حساس خواهد بود.
سفر استارمر در حالی انجام می‌شود که روابط لندن و واشنگتن در پی سیاست‌های تجاری و مواضع جنجالی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور امریکا، با تنش‌هایی همراه شده و برخی متحدان سنتی امریکا در حال بازنگری در رویکرد خود نسبت به چین هستند.
سفر استارمر به چین در حالی انجام می‌شود که نشانه‌هایی از ترک برداشتن تلاش او برای حفظ رابطه‌ای گرم با دونالد ترامپ دیده می‌شود. این تلاش پیش‌تر با توافقی تجاری همراه شد و تعرفه‌های امریکا بر صنایع کلیدی موترسازی و هوافضای بریتانیا را کاهش داد.
بریتانیا امیدوار است این سفر به تقویت اقتصاد این کشور کمک کند، اما در عین حال با خطر خشم منتقدان سرسخت چین در داخل کشور و همچنین دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور امریکا روبه‌روست.
اقتصاد بریتانیا به عنوان ششمین اقتصاد بزرگ جهان و همچنین محبوبیت آقای استارمر، هر دو به تقویت نیاز دارند.
دولت او در تحقق وعده‌های رشد اقتصادی و کاهش بحران هزینه‌های زندگی برای میلیون‌ها خانوار با مشکل مواجه بوده است.
حزب کارگر در نظرسنجی‌ها از حزب راست افراطی «ریفورم یوکی» عقب افتاده و برخی نمایندگان نگران حزب به‌طور علنی درباره جایگزینی استارمر با چهره‌ای کاریزماتیک‌تر، مانند اندی برنام، شهردار منچستر را مطرح کرده‌اند.
تحلیلگران این سفر را نشانه تلاش بریتانیا برای ایجاد توازن میان روابط با امریکا و چین و دستیابی به فضای مانور مستقل‌تر در سیاست خارجی ارزیابی می‌کنند.
ناظران بر این باورند که این سفر در کنار سفر نخست‌وزیر کانادا و صدراعظم آلمان، نشان می‌دهد اروپا و متحدان امریکا دارند رویکرد همکاری کنترول‌شده با چین را در پیش بگیرند.