با آنکه شماری از رهبران اروپایی حملات امریکا به ایران را نکوهش کردهاند، ولی چندین کشور اروپایی در پشت صحنه از طریق پایگاههای نظامی خود در بریتانیا، آلمان، پرتگال، ایتالیا، فرانسه و یونان به عملیات نظامی امریکا علیه ایران کمک کردهاند.
این پایگاهها نقش حیاتی در سوخترسانی، تامین مهمات و انجام حملات امریکا بازی کردهاند.
وال استریت ژورنال روز دوشنبه در گزارشی نوشت که بسیاری از کشورهای اروپایی عملاً نقش پشتیبانی مهمی بر عهده داشتهاند. مقامهای آلمانی و امریکایی میگویند پهپادهای تهاجمی از پایگاه بزرگ امریکایی رامشتاین در آلمان هدایت میشود و این پایگاه به مرکز ثقل عملیات امریکا بدل شده است.
همچنین از بمافکنهای سنگین بی-۱ در حال بارگیری مهمات و سوخت در پایگاه «راف فیرفورد» در بریتانیا عکسبرداری شده است.
در این میان، اسپانیا به امریکا اجازه نداده است از پایگاههای مشترک در خاک این کشور برای حمله به ایران استفاده کند.
الکسس گرینکویچ، جنرال نیروی هوایی امریکا یکی از فرماندهان ارشد ناتو، در تازهترین شهادت خود در مجلس سنای امریکا گفته است که بیشتر متحدان اروپایی پشتیبانی خیلی زیاد از امریکا کردهاند.
گرینکویچ افزود که اروپا با میزبانی از حدود ۴۰ پایگاه و ۸۰ هزار نیروی نظامی امریکایی، سکوی پرتاب عملیات امریکا در شرق میانه و افریقا به شمار میرود. به گفته او، در چنین شرایطی فاصلهها کوتاهتر، هزینهها کمتر و اعمال قدرت بسیار آسانتر میشود.
ترامپ معمولاً در سخنرانیهای خود، رهبران کشورهای اروپایی را به علت اختصاص ندادن بودجه بیشتر به امور نظامی در چارچوب ناتو انتقاد کرده است. او همچنین، اخیراً از نپیوستن اعضای ناتو به بازگشایی تنگه هرمز شدیداً ابراز نارضایتی کرد و در شبکههای اجتماعی سوشیال تروث نوشت: «ترسوها، ما این کار شما را از یاد نخواهیم برد.»
وال استریت ژورنال نوشت که پایگاههای امریکا در اروپا، تاسیسات حیاتی استخباراتی و تجسسی در خود جا دادهاند. جنگندههای امریکایی به جای پرواز طولانیتر به امریکا، میتوانند در همین پایگاهها سوختگیری و مهمات دریافت کنند. این نشان میدهد که اگر امریکا از اروپا خارج شود چقدر باید هزینههای مالی بالا برای عملیات نظامی خود متقبل شود.
در این مورد گوردون دیویس، جنرال بازنشسته ارتش امریکا گفت: «موقعیت اروپا که در تلاقی افریقا، شرق میانه و آسیای مرکزی قرار دارد، آن را به مکانی ایدهآل برای استقرار سریع نیروها در تمام جهات تبدیل کرده است.»
کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا نیز در آغاز جنگ ایران، استفاده امریکا از پایگاههای هوایی بریتانیا را منع کرد، اما بعداً موضع خود را تغییر داد و گفت امریکا میتواند برای هدف قرار دادن راکتاندازهای ایران، از پایگاههای فیرفورد و دیهگو گارسیا استفاده کند.
مقامهای آلمانی بارها تاکید کردهاند که این کشور در اقدام نظامی علیه ایران سهم ندارد. فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان و بوریس پیستوریوس، وزیر دفاع این کشور، هر دو دخالت مستقیم در جنگ را رد کرده و تاکید کردهاند که «این جنگ ما نیست.»
با این همه، آلمان تاسیساتی را در اختیار نیروهای امریکا قرار داده است که عملیات در جنگ ایران را ممکن کرده است. مثلا، پایگاه هوایی رامستاین، بزرگترین پایگاه نظامی امریکا در جهان، نقش عمده را در کل جنگهای امریکا خاورمیانه ایفا میکند.
تاسیسات نظامیای دیگر در آلمان مانند پایگاه هوایی سپنگدالم و ستاد فرماندهی در اشتوتگارت نیز در استقرار نیرو و برنامهریزی راهبردی امریکا نقش پشتیبان دارند.
برخی از کشورهای اروپایی تلاش کردهاند نقش خود را صرفاً لوژستیکی جلوه دهند. مقامها میگویند پایگاه هوایی «آویانو» در ایتالیا میزبان طیارههای سوخترسان است که ماموریتهای بمباران دوربرد را تسهیل میکنند.
جورجیا ملونی، نخستوزیر ایتالیا، اوایل همین ماه گفته بود که عملیات امریکا در پایگاههای ایتالیا شامل بمباران نمیشود. فرانسه نیز اجازه داده است طیارههای سوخترسان در پایگاه هوایی «ایستر-لو توبه» مستقر شوند. همچنین پایگاه هوایی «لاجس» در پرتگال به عنوان یک مرکز مهم لوژستیکی، به تازگی میزبان دهها طیاره سوخترسان امریکایی بوده است.
وال استریت ژورنال به نقل از کارشناسان نوشته است که اروپا همچنان سنگبنای نمایش قدرت نظامی امریکا در جهان است و هر اقدامی برای قطع این پیوندها، زیان بزرگی برای امریکا خواهد داشت.
ترامپ دوشنبه سوم حمل در شبکه اجتماعی تروثسوشال نوشت: «با خرسندی اعلام میکنم که ایالات متحده امریکا و کشور ایران طی دو روز گذشته گفتوگوهای بسیار خوب و سازندهای درباره حلوفصل کامل و جامع خصومتهای ما در خاورمیانه داشتهاند.»
او افزود: «بر اساس لحن و فضای این مذاکرات عمیق، مفصل و سازنده که در طول هفته ادامه خواهد یافت، به وزارت جنگ دستور دادهام که هرگونه حمله نظامی علیه نیروگاهها و زیرساختهای انرژی ایران را به مدت پنج روز به تعویق بیندازد.»
رئیسجمهور امریکا تاکید کرد این تصمیم مشروط به «موفقیت دیدارها و گفتوگوهای جاری» است.
پیام ترامپ در تروث سوشال بهصورت کامل با حروف بزرگ انگلیسی منتشر شد. در پی اعلام خبر مذاکره تهران و واشنگتن، قیمت نفت در بازارهای جهانی کاهش یافت.
ترامپ بامداد دوم فروردین ضربالاجلی ۴۸ ساعته برای بازگشایی کامل تنگه هرمز تعیین کرده و هشدار داده بود در غیر این صورت، نیروگاههای ایران هدف قرار خواهند گرفت.
در سوی دیگر، مقامهای جمهوری اسلامی تهدید کرده بودند در صورت حمله امریکا به نیروگاهها، زیرساختهای حیاتی و انرژی منطقه را هدف قرار خواهند داد.
شاهزاده رضا پهلوی دوم حمل از رهبران امریکا و اسرائیل خواست ضمن ادامه کارزار علیه دستگاه سرکوب جمهوری اسلامی، از حمله به «زیرساختهای غیرنظامی و حیاتی ایران» خودداری کنند.
در روزهای اخیر، اختلال در تردد شناورها در تنگه هرمز موجب برهم خوردن جریان انرژی جهانی و افزایش قیمت نفت شده است.
جمهوری اسلامی مذاکره با امریکا را تکذیب کرد
وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی سوم حمل اعلام کرد اظهارات ترامپ در خصوص مذاکره تهران و واشنگتن، «در چارچوب تلاشها برای کاهش قیمت انرژی و کسب زمان برای اجرای طرحهای نظامی او» مطرح شدهاند.
این وزارتخانه افزود: «ابتکاراتی از سوی کشورهای منطقه برای کاهش تنش وجود دارد و پاسخ ما به همه آنها واضح است: ما طرفی نیستیم که این جنگ را آغاز کرده است و همه این درخواستها باید به واشنگتن ارجاع داده شود.»
خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، نیز به نقل از «یک منبع ایرانی» گزارش داد «هیچ ارتباط مستقیم یا غیرمستقیمی» با ترامپ وجود ندارد.
این رسانه حکومتی افزود رئیسجمهوری ایالات متحده «پس از شنیدن اینکه اهداف ما تمام نیروگاههای غرب آسیا خواهد بود، عقبنشینی کرد».
تسنیم، دیگر رسانه وابسته به سپاه، به نقل از «یک مقام ارشد امنیتی» نوشت: «مذاکرهای در جریان نبوده و نیست و با این نحوه از جنگ روانی نه تنگه هرمز به شرایط ماقبل جنگ بازمی گردد و نه آرامش به بازارهای انرژی.»
ترامپ در حالی از «مذاکرات سازنده» تهران و واشنگتن طی دو روز گذشته خبر میدهد که مقامهای جمهوری اسلامی همچنان به تهدیدات خود علیه امریکا و اسرائیل ادامه میدهند.
شورای دفاع جمهوری اسلامی سوم حمل در بیانیهای اعلام کرد سیاست تهران در قبال تنگه هرمز بر اساس «فرمان» مجتبی خامنهای، رهبر جدید حکومت ایران، ادامه مییابد.
این نهاد همچنین تهدید کرد در صورت حمله به «سواحل یا جزایر ایرانی»، جمهوری اسلامی اقدام به مینگذاری در «کلیه معابر وصولی و خطوط مواصلاتی در خلیج فارس و سواحل» خواهد کرد.
پیشتر خبرگزاری اینترفاکس به نقل از وزارت امور خارجه روسیه گزارش داد مسکو با بستن تنگه هرمز مخالف است.
در صحنه تحولات میدانی، گزارشها از ادامه حملات به مواضع جمهوری اسلامی در نقاط مختلف ایران حکایت دارند.
بر اساس گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال، در جریان حملات بامداد سوم حمل، تعدادی از «خانههای امن» در نقاط مختلف تهران از جمله اقدسیه، مجیدیه و چیذر هدف قرار گرفتند.