دور زدن افغانستان؛ پاکستان مسیر تازه‌ای برای تجارت با آسیای مرکزی گشود
شرکت لجستیک ملی پاکستان اعلام کرده است که نخستین محموله ترانزیتی از قرغیزستان، از مسیر چین و بدون عبور از خاک افغانستان، با موفقیت به بندر خشک سوست در منطقه گیلگیت رسیده است.
شرکت لجستیک ملی پاکستان اعلام کرده است که نخستین محموله ترانزیتی از قرغیزستان، از مسیر چین و بدون عبور از خاک افغانستان، با موفقیت به بندر خشک سوست در منطقه گیلگیت رسیده است.
به گفته این شرکت، این محموله در تاریخ ۲۲ اپریل با یک لاری کانتینری وارد بندر خشک سوست شد. این اقدام نشان می‌دهد که پاکستان عملاً مسیر افغانستان را برای ترانزیت به آسیای مرکزی دور زده است. پیش از این، اسلام‌آباد تلاش داشت از مسیر کوتاه‌تر افغانستان برای دسترسی به این کشورها استفاده کند.
مقام‌های پاکستانی این رویداد را «دستاوردی مهم» توصیف کرده و گفته‌اند که این مسیر می‌تواند راه را برای دسترسی مستقیم کشورهای آسیای مرکزی به بنادر پاکستان، به‌ویژه بندر کراچی، هموار کند.
بر اساس بیانیه شرکت لجستیک ملی پاکستان، در چارچوب این مسیر جدید، کشورهای قرغیزستان، تاجیکستان، ترکمنستان، قزاقستان و اوزبیکستان می‌توانند از گذرگاه خشاب و بندر سوست برای دسترسی مستقیم به بنادر جنوبی پاکستان استفاده کنند. این محموله توسط شریک قرغیزستانی این شرکت و در چارچوب یک توافق ترانزیتی انتقال یافته است.
پاکستان خود را «دهلیز تجاری سریع، امن و قابل اعتماد» برای کشورهای محاط در خشکه آسیای مرکزی معرفی کرده است. کشورهای آسیای مرکزی محاط به خشکه سعی دارند که از طریق بنادر آبی پاکستان تجارت خود را گسترش بخشند.
این تحول در حالی رخ می‌دهد که تنش‌های مرزی و مشکلات امنیتی میان پاکستان و افغانستان، مسیرهای سنتی ترانزیتی را با اختلال روبه‌رو کرده است. تجارت میان افغانستان و پاکستان عملاً تعلیق شده است. بنادر مرزی میان دو کشور از ماه‌ها بدین‌سو مسدود است.
مقام‌های پاکستانی می‌گویند که این مسیر جایگزین از طریق چین می‌تواند ثبات بیشتری برای تجارت منطقه‌ای فراهم کند و نقش پاکستان را به‌عنوان یک مرکز ترانزیتی کلیدی، بدون وابستگی به افغانستان، تقویت کند.
این اقدام بخشی از تلاش‌های گسترده‌تر پاکستان برای گسترش روابط تجاری با آسیای مرکزی و استفاده از موقعیت جغرافیایی خود به‌عنوان دروازه‌ای به دریای عرب است. با این حال، دوام این کریدور در بلندمدت به ظرفیت زیرساخت‌ها و میزان همکاری منطقه‌ای بستگی خواهد داشت.
روابط پاکستان با کشورهای آسیای مرکزی در حال گسترش است. رهبران قزاقستان و اوزبیکستان سال گذشته به پاکستان سفر کرده و توافق‌نامه‌های تجاری و اقتصادی با اسلام‌آباد امضا کردند.
انتظار می‌رود بر اساس این توافق‌ها، حجم تجارت میان پاکستان و این کشورها به میلیاردها دالر افزایش یابد.
کی‌یر استارمر، نخست‌وزیر بریتانیا، روز سه‌شنبه، ۷ دلو برای نخستین سفر رسمی راهی چین می‌شود. این نخستین سفر یک رهبر بریتانیا از سال ۲۰۱۸ به چین به شمار می‌رود.
آقای استارمر قرار است در جریان این سفر با شی جی پینگ، رئیس‌جمهور چین و لی چیانگ، نخست‌وزیر این کشور دیدار کند.
محور اصلی گفت‌وگوها توسعه همکاری‌های اقتصادی، جذب سرمایه‌گذاری و گسترش دسترسی شرکت‌های بریتانیایی به بازار چین اعلام شده است.
انتظار می‌رود پیتر کایل، وزیر تجارت بریتانیا و ده‌ها مدیر ارشد شرکت‌های بزرگ نیز او را همراهی کنند.
بریتانیا در پی جذب فناوری و سرمایه‌گذاری چین و همچنین دسترسی بیشتر به دومین اقتصاد بزرگ جهان برای خدمات مالی، صنعت موتر سازی و صادرات ویسکی اسکاتلندی است.
دولت بریتانیا این سفر را مبتنی بر «عمل‌گرایی واقع‌بینانه» توصیف کرده و تأکید دارد که در کنار حفظ گفت‌وگوی دیپلوماتیک با چین، همچنان نسبت به مسائل امنیتی و مداخلات خارجی حساس خواهد بود.
سفر استارمر در حالی انجام می‌شود که روابط لندن و واشنگتن در پی سیاست‌های تجاری و مواضع جنجالی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور امریکا، با تنش‌هایی همراه شده و برخی متحدان سنتی امریکا در حال بازنگری در رویکرد خود نسبت به چین هستند.
سفر استارمر به چین در حالی انجام می‌شود که نشانه‌هایی از ترک برداشتن تلاش او برای حفظ رابطه‌ای گرم با دونالد ترامپ دیده می‌شود. این تلاش پیش‌تر با توافقی تجاری همراه شد و تعرفه‌های امریکا بر صنایع کلیدی موترسازی و هوافضای بریتانیا را کاهش داد.
بریتانیا امیدوار است این سفر به تقویت اقتصاد این کشور کمک کند، اما در عین حال با خطر خشم منتقدان سرسخت چین در داخل کشور و همچنین دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور امریکا روبه‌روست.
اقتصاد بریتانیا به عنوان ششمین اقتصاد بزرگ جهان و همچنین محبوبیت آقای استارمر، هر دو به تقویت نیاز دارند.
دولت او در تحقق وعده‌های رشد اقتصادی و کاهش بحران هزینه‌های زندگی برای میلیون‌ها خانوار با مشکل مواجه بوده است.
حزب کارگر در نظرسنجی‌ها از حزب راست افراطی «ریفورم یوکی» عقب افتاده و برخی نمایندگان نگران حزب به‌طور علنی درباره جایگزینی استارمر با چهره‌ای کاریزماتیک‌تر، مانند اندی برنام، شهردار منچستر را مطرح کرده‌اند.
تحلیلگران این سفر را نشانه تلاش بریتانیا برای ایجاد توازن میان روابط با امریکا و چین و دستیابی به فضای مانور مستقل‌تر در سیاست خارجی ارزیابی می‌کنند.
ناظران بر این باورند که این سفر در کنار سفر نخست‌وزیر کانادا و صدراعظم آلمان، نشان می‌دهد اروپا و متحدان امریکا دارند رویکرد همکاری کنترول‌شده با چین را در پیش بگیرند.
