منابع محلی و شماری از مقامهای پیشین افغانستان میگویند اقدامات اخیر طالبان در ولایت فاریاب، بهویژه در ولسوالیهای قرمقول و دولتآباد، موجی از نارضایتی و نگرانی را در میان باشندگان این مناطق برانگیخته است.
راحله دوستم، سناتور پیشین و رئیس بنیاد دوستم در نشستی با حضور فعالان و دانشگاهیان افغان در شهر انقره ترکیه، نسبت به آنچه «کوچ اجباری» و تصاحب املاک ساکنان برخی مناطق شمال و شمالشرق افغانستان خواند، ابراز نگرانی شدید کرد. او گفت این اقدامات تلاشی سازمانیافته با هدف «تغییر بافت جمعیتی» این مناطق است.
بشیر احمد تینج، وزیر پیشین کار و امور اجتماعی، نیز به افغانستان اینترنشنال گفت که طالبان در تلاش اجرای «جابهجاییهای قومی» در این ولایت است. به گفته او، این اقدامات ممکن است در روزهای آینده با واکنش گسترده مردم و حتی مخالفت برخی از نیروهای محلی طالبان در فاریاب روبهرو شود.
در همین حال، نقیبالله فایق، والی پیشین فاریاب مدعی است که طالبان برنامهای را برای توزیع تذکره و واگذاری زمین در مناطق قرمقول و دولتآباد آغاز کرده است. به گفته او، بر اساس این طرح، به افرادی که بهتازگی تذکره دریافت میکنند، بین ۵۰ تا ۱۰۰ جریب زمین اختصاص داده میشود.
فایق میگوید این روند پیش از این نیز با مخالفت مردم مواجه شده بود. به گفته او، در سال دوم حاکمیت طالبان، تلاش برای توزیع تذکره در قرمقول با اعتراض باشندگان محل ناکام ماند. اما اکنون، بهگفته او، طالبان بار دیگر این روند را از سر گرفتهاند و گزارشهایی از انتقال «هزاران مهاجر پاکستانی» به برخی مناطق این ولسوالیها منتشر شده است.
به گفته فایق، طالبان در پی واگذاری زمینهای علفچر به گروههای خاص و تغییر بافت قومی در شمال افغانستان است.
بازداشت مدیر تذکره
منابع محلی در ولسوالی اندخوی نیز به افغانستان اینترنشنال تأیید کردهاند که یک مقام محلی طالبان در بخش ثبت احوال نفوس، پس از مخالفت با توزیع تذکره به افراد غیرمحلی، بازداشت و به شهر میمنه منتقل شده است. به گفته این منابع، این اقدام پس از اعتراض باشندگان محل صورت گرفته است.
همچنین گزارش شده است که طالبان در برخی مناطق، از جمله در مسیر پروژه کانال قوشتپه، در حال توزیع تذکره و واگذاری زمین به افرادی است که به گفته ساکنان محل «مهاجران پاکستانی» محسوب میشوند.
بشیر احمد تینج هشدار داده است که در صورت ادامه این روند، احتمال گسترش اعتراضات در روزهای آینده وجود دارد. او افزود که بهدلیل برگزاری نماز جمعه، امروز اعتراضی صورت نگرفته، اما انتظار میرود تجمعات اعتراضی در روزهای آینده افزایش یابد.
تاکنون طالبان به این اظهارات و گزارشها واکنشی نشان نداده است.
این شهروندان گفتند برخلاف ادعای طالبان مبنی بر تأمین امنیت سرتاسری، موارد سرقت به ویژه سرقتهای مسلحانه در ولایات مختلف افزایش یافته است. آنها مسئولان طالبان را «بیکفایتی» و ناتوانی در تأمین امنیت متهم میکنند.
یک باشنده تایمنی کابل گفت روزانه چندین واقعه دزدی موبایل و موتر در این منطقه رخ میدهد. او افزود: «مردم در تایمنی بعد از شام و تاریک شدن هوا جرئت بیرن شدن از خانه را ندارند.»
این باشنده تایمنی کابل گفت که طالبان اخیرا در بسیاری کوچههای این منطقه ایست بازرسی ایجاد کرده است. او تاکید کرد که ایستهای بازرسی طالبان نهتنها به کاهش دزدی کمک نکرده، بلکه به عبور و مرور باشندگان محل مزاحمت جدی ایجاد کرده است.
به باور او، بسیاری از این دزدان، به ویژه ربایندگان مبایل با مسئولان پولیس طالبان در حوزهها «زد و بند» دارند.
شهروندان میگویند موارد دزدیهای خیابانی و سرقتهای مسلحانه به شدت زیاد است، اما متضرران از ترس طالبان کمتر جرأت میکنند این اتفاقات را با رسانهها به اشتراک بگذارد.
شهروندان در یک هفته گذشته با فرستادن پیامها و ویدیوها از چندین رویداد سرقت در شهرهای مختلف خبر دادهاند.
ویدیوی دیگری که یک باشنده پایتخت روز چهارشنبه ضبط کرده، لحظه تلاش یک سارق دوچرخه سوار برای ربودن تلفن این شهروند را نشان میدهد؛ تلاشی که در پی مقاومت مالک تلفن ناکام میماند. این باشنده کابل از افزایش موارد سرقت در کابل ابراز نگرانی کرده است.
پیش از این گروه ۱۲ نفری دزدان مسلح پیش از ظهر روز سهشنبه حدود یک میلیون افغانی را از یک کارگاه خیاطی در دشت برچی در غرب کابل ربودند.
باشندگان غرب کابل گفتند دزدان در حوزه امنیتی جلب و سپس به همکاری آمر جنایی حوزه ششم امنیتی طالبان آزاد شدند.
یک کاربر شبکههای اجتماعی از فاریاب نوشته است که سرقتهای مسلحانه در این ولایت در هماهنگی مسئولان طالبان انجام میشود. او سرقتهای بزرگ در این ولایت را «شیوه جدیدی از ظلم طالبان» بر مردم این ولایت توصیف کرده است.
طالبان تاکنون درباره بازداشت و پیگرد عاملان این رویدادها ابراز نظر نکردهاند. مقامات این گروه اما، در دیدار با مقامات سازمانهای بینالمللی و دیپلوماتهای خارجی، «تامین امنیت سراسری» در افغانستان را از دستآوردهای مهم اداره خود عنوان میکنند.
یک باشنده هلمند روز جمعه از افزایش موارد دزدی و سرقتهای مسلحانه در شهر لشکرگاه ابراز نگرانی کرد. او گفت پنجشنبهشب یک جوان توسط دزدان در این شهر کشته و یک نفر دیگر زخمی شد.
این باشنده لشکرگاه افزود: «دزدان مسلح در روز روشن از مردم اخاذی میکنند و جوانان را بهخاطر پول، موتر و دیگر اموال قیمتی به قتل میرسانند.»
از سویی هم منابع محلی در ولایت بغلان خبر دادند که نیمهشب جمعه افراد مسلح در ولسوالی خوست به خانه یک بزرگ قومی هجوم برده و حدود سه میلیون افغانی پول نقد و حدود نیم کیلوگرام طلا را سرقت کردهاند.
همزمان یک باشنده هلمند ویدیوی دوربین مداربسته از لحظه سرقت یک موتورسایکل در لشکرگاه را فرستاده است. در ویدیو دیده میشود که دستکم یکی از دزدان مسلح است و پس از لتوکوب یک شهروند، موتورسایکل او را با خود میبرد.
با این حال، شماری از باشندگان کابل، پروان، فاریاب، تخار، بدخشان و برخی از دیگر ولایات در تماس با افغانستان اینترنشنال از افزایش موارد دزدی و سرقتهای مسلحانه ابراز نگرانی کردند. آنها گفتند این رویدادها بهطور روزافزونی در حال افزایش است.
یک منبع محلی در تخار گفت دزدان مسلح نیمهشب وارد یک سوپرمارکیت در شهر تالقان شده و حدود پنجاه هزار افغانی را از مالک این سوپر مارکیت ربودهاند. به گفته او، بهرغم مراجعه مالک این فروشگاه به نهادهای مسئول طالبان، تاکنون هیچ سرنخی از عاملان این رویداد به دست نیامده است.
سرقتهای مسلحانه در حالی در سراسر افغانستان افزایش یافته است که به گفته شهروندان کشور، جز جنگجویان طالبان، افراد عادی به سلاح دسترسی ندارند.
آنها تصریح کردند که بسیاری از سرقتهای مسلحانه از سوی افرادی با لباس و ظاهر طالبانی انجام میشوند. شماری از آنها طالبان را به دست داشتن در این رویدادها متهم میکردهاند.
میزان بیکاری و آمار فقر در حاکمیت طالبان افزایش یافته که نقش مهمی در جرایم دارند.
