سازمان عفو بینالملل و شبکه «اقدام جنسیتی برای صلح و امنیت» میگویند که نرخ پذیرش پناهجویان افغان در بریتانیا از حدود ۹۶ به ۳۴ درصد کاهش یافته است. بر اساس این گزارش که اخیرا منتشر شده، تنها در سال گذشته دستکم ۳۷۰ زن و دختر افغان از دریافت پناهندگی در بریتانیا محروم شدهاند.
این دو نهاد هشدار دادهاند که این کاهش شدید پذیرش پناهندگی، زنان و دخترانی را که از حکومت طالبان در افغانستان فرار کردهاند، در معرض خطر جدی آزار و اذیت قرار میدهد.
به گفته این نهادها، با وجود شواهد روشن از سرکوب و تبعیض، برخی از این افراد از حمایت بینالمللی محروم ماندهاند.
کارلا مکلارن، مسئول امور دولتی عفو بینالملل در بریتانیا، گفته است با توجه به وضعیت افغانستان، کاهش اعطای پناهندگی «غیرقابل توجیه» است.
او افزوده است که افغانستان یکی از بدترین کشورها برای زنان در جهان است و رد
درخواستهای پناهندگی آنان نشاندهنده «فروپاشی اخلاقی و عملی در نظام تصمیمگیری پناهندگی بریتانیا» است.
در واکنش به این گزارش، وزارت داخله بریتانیا اعلام کرده است که از زمان تسلط طالبان، حدود ۳۸ هزار مرد، زن و کودک افغان از طریق مسیرهای بشردوستانه در بریتانیا پذیرش شدهاند.
این وزارتخانه تأکید کرده است که تصمیمگیرندگان پناهندگی همچنان به پروندههای مربوط به آزار و اذیت جنسیتی با دقت رسیدگی میکنند.
هرچند گزارشها حاکی از افزایش ورود افغانها پس از بازگشت طالبان به قدرت است اما نرخ پذیرش درخواستها کاهش یافته است.
براساس گزارش نهادهای حقوق بشری، شمار پذیرش از حدود ۹۹ درصد در سال ۲۰۲۳ به ۳۸ درصد در نیمه اول ۲۰۲۵ سقوط کرده است.
در همین حال، میزان کلی پذیرش نیز از ۶۷ درصد به ۴۳ درصد کاهش یافته است.
نهادهای ناظر، این کاهش را به سختتر شدن معیارهای اثبات پناهندگی در قانون ملیتها و مرزها در سال ۲۰۲۴ نسبت میدهد.
در همین حال وزارت داخله بریتانیا، در سال ۲۰۲۴، وزارت داخله این کشور اعلام کرد که وضعیت امنیتی افغانستان دیگر مانند گذشته وخیم تلقی نمیشود و هر پرونده باید بهصورت فردی بررسی شود.
گزارش افزوده از آنجا که بریتانیا دولت طالبان را به رسمیت نمیشناسد، بازگرداندن این افراد ممکن نیست و در نتیجه بسیاری از آنها بدون وضعیت قانونی در کشور باقی میمانند.
وزارت داخله بریتانیا اعلام کرده است که هر پرونده بر اساس شواهد فردی بررسی میشود و در چارچوب سیاست جدید پناهندگی، حق خودکار برای الحاق خانواده وجود ندارد.
نگرانی از مشروعیتبخشی به طالبان
نگرانیها پس از اظهارات شبانه محمود، وزیر داخله بریتانیا افزایش یافته است. او احتمال بازگرداندن برخی پناهجویان ردشده افغان را رد نکرده است.
روزنامه گاردین گزارش داده است که او گفته دولت در حال بررسی مذاکرات احتمالی درباره بازگرداندن افراد با افغانستان است.
چند هفته قبل نیز مقامات بریتانیایی در شورای امنیت سازمان ملل اعلام کردند که از محدودیتهای طالبان بر زنان و دختران «شدیدا نگران و ناراحت» هستند.
در همین حال گروههای حقوق بشری از کاهش میزان اعطای پناهندگی ابراز نگرانی کرده و این موضوع را آزمونی برای تعهد بریتانیا به حقوق زنان در جهان خوانده است.
کارلا مکلارن از عفو بینالملل گفته است: «نمیتوان از رهبری بینالمللی در زمینه حقوق زنان صحبت کرد در حالی که زنانی را که از آزار فرار میکنند، رد میکنید. رفتار بریتانیا با زنان افغان خیانتی کامل به اصولی است که ادعای دفاع از آن را دارد.»
