هدایت‌الله بدری، وزیر معادن و پترولیم طالبان در دیدار با سفیر چین در افغانستان و مقام‌های شرکت‌های چینی ام‌سی‌سی‌تی و مجری پروژه مس عینک، بار دیگر بر آغاز استخراج این معدن تاکید کرد. با وجود گذشت سال‌ها و تکرار تعهدات، این پروژه هنوز وارد مرحله اجرایی نشده است.
وزارت معادن و پترولیم طالبان روز چهارشنبه، ۱۶ ثور اعلام کرد که در این دیدار درباره عدم اجرای تعهدات و مکلفیت‌های درج‌شده در قرارداد مس عینک گفت‌وگو شده است. به گفته این وزارت، طرف چینی تعهد کرده است که اقدامات باقی‌مانده در چارچوب قرارداد را عملی کند.
با این حال، چین همچنان در آغاز و پیشبرد عملی پروژه با تاخیر و احتیاط عمل می‌کند و در سال‌های گذشته نیز با وجود تاکیدهای مکرر، پیشرفت قابل‌توجهی در کار پروژه دیده نشده است.
به نظر می‌رسد نگرانی‌های امنیتی و حملات صورت‌گرفته علیه شهروندان چین در افغانستان از عوامل اصلی این احتیاط باشد. در جدی سال گذشته خورشیدی، یک مهاجم انتحاری در رستوران چینی‌ها در شهر نو کابل بمب خود را منفجر کرد که در نتیجه آن، به‌شمول یک شهروند چین، شماری دیگر نیز کشته شدند.
پس از این حمله، چین از شهروندان خود خواست از سفر به افغانستان خودداری کنند. در گزارشی از فارن پالیسی نیز بر ناتوانی طالبان در تامین امنیت کارگران چینی اشاره شده است.
بر اساس گزارش فارن پالیسی، از نوامبر ۲۰۲۴ تا فبروری ۲۰۲۶ در دست‌کم هفت رویداد اتباع چین در منطقه مرزی افغانستان و تاجیکستان هدف قرار گرفتند که در نتیجه آن دست‌کم ۹ شهروند چین کشته و حداقل ۱۰ تن دیگر زخمی شدند.
از زمان امضای قرارداد استخراج مس عینک در ششم ثور ۱۳۸۷ میان دولت پیشین افغانستان و شرکت چینی ام‌سی‌سی به ارزش حدود ۲.۹ میلیارد دالر، نزدیک به ۱۸ سال می‌گذرد. این پروژه پس از کشف آثار تاریخی در محل متوقف شد و بر اساس توافق آن زمان، قرار بود تا پایان بررسی و انتقال آثار، کار استخراج به تعویق بیفتد.
در حال حاضر نیز طالبان با اشاره به کمبود منابع مالی، استخراج معادن را در اولویت برنامه‌های اقتصادی خود قرار داده‌اند. طالبان پیشتر نیز از تاخیر در استخراج معدن عینک مس ابراز نارضایتی کردند.
پیشتر گزارش شده بود که شرکت چینی در کنار طرح استخراج، برنامه‌هایی برای حفاظت از آثار تاریخی مس عینک نیز تهیه کرده است. با این حال، این پروژه همچنان در مرحله توقف و بلاتکلیفی قرار دارد.
طالبان پس از بازگشت به قدرت بارها بر آغاز و تسریع استخراج مس عینک تاکید کرده‌اند اما به نظر می‌رسد بی‌میلی چین برای پیشبرد عملی پروژه، همچنان یکی از عوامل اصلی کندی روند و افزایش ناامیدی در کابل باشد.
