آلن برست، رئیس شورای اتحادیه اروپا روز سهشنبه گفت که وزیران کشورهای اروپایی در هفته جاری در مولداوی درباره طرح انتقال پناهجویان «غیرقانونی» به مراکز ویژه در کشورهای ثالث گفتوگو خواهند کرد.
برست تاکید کرد افرادی که از اروپا اخراج میشوند، باید تحت حمایت کنوانسیون اروپایی حقوق بشر باقی بمانند.
او روز سهشنبه به روزنامه گاردین گفت: «بحث درباره مراکز انتقال، موضوع مهمی است. این مسئله پیشتر در کشورهای مختلف مطرح شده بود و اکنون در سطح چندجانبه بررسی میشود.»
همزمان انتظار میرود وزیران اروپایی بیانیهای سیاسی صادر کنند که در آن بر حق کشورها برای کنترول مرزهایشان تاکید شود، اقدامی که پس از افزایش بحثها درباره نقش قوانین حقوق بشری در جلوگیری از اخراج مجرمان خارجی و پناهجویان «غیرقانونی» مطرح شده است.
نشست این هفته نخستین باری است که وزیران کشورهای اتحادیه اروپا بهطور رسمی موضوع ایجاد مراکز انتقال پناهجویان را بررسی میکنند. انتظار میرود ایوت کوپر، وزیر خارجه بریتانیا، نیز در این نشست شرکت کند.
اتحادیه اروپا پیشتر با ایجاد مراکز اخراج در کشورهای ثالث موافقت کرده و کشورهایی چون دنمارک، اتریش، یونان، آلمان و هالند در تلاش گفتوگو با کشورهایی هستند که این مراکز در آنها ساخته شوند.
گزارشها نشان میدهد این مذاکرات بر ۱۲ کشور متمرکز بوده است: رواندا، غنا، سنگال، تونس، لیبیا، موریتانیا، مصر، اوگاندا، اوزبیکستان، ارمنستان، مونتهنگرو و اتیوپی. در این میان، اوزبیکستان با اتریش موافقتنامهای امضا کرده است که مهاجران افغان اخراجی را میپذیرد.
این طرح بار دیگر نگرانی نهادهای حقوق بشری را افزایش خواهد داد. پیشتر پناهجویان با استناد به کنوانسیون اروپایی حقوق بشر توانسته بودند برنامه حکومت بریتانیا برای انتقال پناهجویان به رواندا را در محکمه به چالش بکشند و طرح دولت را با حکم دادگاه ناکام سازند.
سازمانهای مدافع پناهجویان هشدار دادهاند که تضعیف کنوانسیون پناهجویان میتواند حمایت از گروههای آسیبپذیر، از جمله افرادی را که از جنگ و آزار فرار میکنند، کاهش دهد.
بر اساس آمارها، در ۲۰۱۷ تا ۲۰۲۳، هر سال بین ۴۵۰ هزار تا ۵۰۰ هزار پناهجو دستور ترک این اتحادیه را دریافت کردهاند، اما کمتر از نیمی از آنان خارج شدهاند.
او گفت که در صورت صحت این گزارشها، امریکا باید در پی میانجی دیگری برای مذاکرات آتشبس با ایران باشد.
گراهام روز سهشنبه در جلسه استماع کمیته تخصیص بودجه سنای امریکا با حضور وزیر دفاع و رئیس ستاد مشترک نیروهای مسلح گفت: «اگر واقعا هواپیماهای ایرانی در پایگاههای پاکستان و برای محافظت از تجهیزات نظامی ایران نگهداری میشوند، باید دنبال میانجی دیگری باشیم.» او افزود: «حالا معلوم است چرا پاکستان چنین رویکردی را اتخاذ کرده است.»
گراهام روز دوشنبه به دنبال نشر این گزارش از سوی شبکه خبری سیبیاس نیز گفته بود که اگر این گزارش درست باشد، امریکا باید نقش پاکستان بهعنوان میانجی را دوباره بررسی کند.
او در شبکه اجتماعی اکس نوشت: «با توجه به برخی اظهارات پیشین مقامهای دفاعی پاکستان علیه اسرائیل، اگر این گزارش درست باشد تعجب نمیکنم.»
با این حال، دونالد ترامپ، رئیس جمهور امریکا در پاسخ به سوال خبرنگاری درباره تجدیدنظر در مورد نقش پاکستان، از شهباز شریف، نخست وزیر و عاصم منیر، فرمانده عمومی نیروهای مسلح پاکستان ستایش کرد و گفت که کار پاکستان عالی است و در مورد میانجیگری شان تجدیدنظر نخواهد شد.
شبکه خبری سیبیاس روز دوشنبه به نقل از منابع امریکایی گزارش داد که ایران شماری از هواپیماهای نظامی خود را به پایگاه نورخان پاکستان و همچنین چند هواپیمای غیرنظامی را به افغانستان اعزام کرده تا از حملات امریکا و اسرائیل در امان بمانند.
طالبان حضور هرگونه هواپیمای ایرانی در خاک افغانستان را رد کرده است.
مقامهای پاکستانی روز سهشنبه با این که تایید کردند هواپیماهای ایرانی در این کشور حضور دارند، اما گزارش سیبیاس را «گمراهکننده و اغراقآمیز» خواندند.
وزارت خارجه پاکستان در بیانیهای گفت: «پس از آتشبس و در جریان دور نخست گفتوگوهای اسلامآباد، شماری از هواپیماهای ایران و ایالات متحده وارد پاکستان شدند تا انتقال دیپلوماتها، تیمهای امنیتی و کارکنان اداری مرتبط با روند مذاکرات را تسهیل کنند. برخی از این هواپیماها و پرسونل بهطور موقت در پاکستان باقی ماندند.»
این وزارت افزود که این هواپیماها «در دوره آتشبس وارد کشور شدهاند و هیچ ارتباطی با هیچ وضعیت نظامی یا تدابیر حفاظتی [برای آنها] ندارند.»
پاکستان همچنین نقش خود را «بیطرف، سازنده و مسئولانه در حمایت از گفتوگو و کاهش تنش» توصیف کرد.
پاکستان در ماههای اخیر به یکی از بازیگران کلیدی در مذاکرات میان امریکا و ایران برای پایان دادن به درگیری تبدیل شده است و شهباز شریف، نخست وزیر این کشور، و عاصم منیر، فرمانده ارتش، نقش میانجیگرانه داشتهاند.
این کشور میزبان دور نخست مذاکرات میان امریکا و ایران در اسلامآباد بوده است. قرار بود دور دوم مذاکرات نیز برگزار شود، اما به علت اختلاف نظر شدید دو طرف برگزار نشد.
