عبدالباری جهانی، وزیر اطلاعات و فرهنگ حکومت پیشین میگوید مخالفت شیعیان با طالبان اکنون به نفرت تبدیل شده است. او در نامهای به طالبان هشدار داد که در برابر «دشمنی حدود هفت میلیون انسان»، نهتنها این گروه، بلکه قدرتهای بزرگ هم نمیتوانند ایستادگی کنند.
عبدالباری جهانی، شاعر و نویسنده زبان پشتو یکشنبه، ۲۷ ثور در نامه سرگشاده به طالبان از برخورد این گروه با شیعیان و نحوه حکومتداری آنها شدیدا انتقاده کرده است. او تفاوتی که اصولنامه جزائی طالبان میان پیروان فقه حنفی و جعفری قایل شده را نادرست خواند و تاکید کرد که حقوق شهروندی همه افغانها برابر است.
وزیر اطلاعات و فرهنگ حکومت پیشین با اشاره به بازداشت و برخورد تحقیرآمیز طالبان با حسینداد شریفی، روحانی برجسته شیعه نوشت هرچند آقای شریفی از مقتدیان خود خواست صبر و بردباری پیشه کنند، اما تضمینی وجود ندارد که پیروان مذهب شیعه واکنش تند نشان ندهند.
این پژوهشگر زبان پشتو باور دارد که فشارهای طالبان بر شیعیان، سبب کاشتن نفرت در میان این گروه مذهبی شده است. او هشدار داد که حس نفرت نسل به نسل انتقال مییابد و میتواند سبب واکنشهای جدی شود.
در بخشی از نامه آقای جهانی آمده است: «به نمایندگی از صدها هزار پشتون با مسئولیت کامل میگویم همه پشتونها یا همه قندهاریها طالب نیستند.» او تاکید کرد که پشتونها در شمال و جنوب افغانستان با غیرپشتونها و شیعیان در طول تاریخ در صلح و برادری زندگی کردهاند.
این اظهارات در حالی بیان شده که اخیرا طالبان در پی اعمال فشار بر شیعیان با انتقادهای زیادی مواجه شده است. طالبان متهماند که عرصه را برای پیروان شیعه در سراسر افغانستان تنگ کرده و آنها را وادار میکند از احکام مذهب تسنن پیروی کنند.
این شاعر و نویسنده شناختهشده زبان پشتو مدعی شد که طالبان تمام قدرت را به ملاهای پشتون، بهویژه ملاهای جنوبغرب سپرده است. او تصریح کرد که طالبان با این اقدام دیگر اقوام و تبارهای افغانستان را نسبت به پشتونها بدبین ساخته است.
عبدالباری جهانی گفته بهدلیل خونریزی و جنگ داخلی، طرفدار مبازره مسلحانه با طالبان نیست. او اما تاکید کرد که طالبان با اقدامات شان نهتنها شیعیان، بلکه «اکثریت پشتونها» و دیگر اقوام افغانستان را نیز، دشمن خود ساخته است. به باور او، طالبان با این اقدامات روند نابودی خود را تسریع میکند.
این مقام پیشین به طالبان نوشت: «من در قندهار، کابل و جلالآباد حتی یک نفر را نیافتم که از شما راضی باشد. اگر این وضعیت ادامه پیدا کند، همانطور که مردم از جنگهای درونگروهی مجاهدین بهستوه آمدند و به قدرت شما رضایت دادند، نظام شما نیز در نتیجه مخالفت عمومی سقوط خواهد کرد.»
آقای جهانی تاکید کرد که در تاریخ جهان هیچ نظامی وجود ندارد که برابر مخالفت عمومی مردم پابرجا بماند و سقوط نکند.
او نوشت که اگر طالبان هچنان به غصب حقوق پشتونها و غیرپشتونها ادامه دهد، قدرت سیاسی را تنها به ملاهای پشتون اختصاص دهد، وزارتهای تخصصی را در اختیار افراد ناآگاه بگذارد و مردم را دشمن فرض کند، افغانستان را به سمت نابودی سوق خواهد داد.
خواجه آصف روز دوشنبه در گفتوگو با شبکه «جیونیوز» گفت که در دیدارهای اخیر با ملا یعقوب، وزیر دفاع طالبان، تأکید کرده است که «دشمنان افغانستان در گذشته، دشمنان پاکستان نیز بودهاند.»
با اینحال، وزیر دفاع پاکستان معتقد است که در حال حاضر رویکرد طالبان افغان در قبال این مسئله تغییر کرده و افغانستان تحت کنترول این گروه بهعنوان «نیابتی» برای هند علیه پاکستان عمل میکند.
خواجه آصف پیشتر نیز مدعی شده بود که طالبان به نیروی نیابتی هند تبدیل شده و در حال پیشبرد «جنگ» دهلینو علیه اسلامآباد است. او هشدار داد اگر طالبان از حمایت شبهنظامیان و تروریسم فرامرزی دست برندارد، پاکستان به طالبان همانگونه پاسخ خواهد داد که به هند پاسخ داده است.
با گسترش دامنه ناامنیها در پاکستان، اسلامآباد بارها طالبان افغان را به پناه دادن و حمایت از گروههای شورشی بهویژه تحریک طالبان پاکستانی متهم کرده است؛ گروهی که به ادعای مقامهای پاکستانی، از سوی هند در خاک افغانستان حمایت و سازماندهی میشود.
در مقابل، طالبان افغان بارها اعلام کردهاست که اجازه نمیدهد از خاک این کشور علیه هیچ کشور دیگری استفاده شود و تاکید کرده است که مسائل امنیتی پاکستان یک موضوع داخلی این کشور است.
این کمک مالی در حالی به افغانستان ارائه شده است که بر مبنای آمار برنامه توسعه سازمان ملل در ۲۴ ثور، از هر چهار نفر در افغانستان، سه نفر قادر به تامین نیازهای اولیه خود مانند غذای کافی، نیستند؛ رقمی که حدود ۲۸ میلیون نفوس افغانستان را دربر میگیرد.
مزید بر آن، آمار تازه برنامه جهانی غذای سازمان ملل نشان میدهد که بیش از ۱۳.۸ میلیون نفر در این کشور با ناامنی شدید غذایی روبهرو اند.
فروپاشی اقتصادی، بیکاری گسترده، شوکهای اقلیمی و افزایش تنشهای منطقهای از جمله عواملی است که بهگفته برنامه جهانی غذا باعث افزایش بهای مواد غذایی و تشدید بحران انسانی در افغانستان شدهاند.
این وضعیت، «بیش از پنج میلیون مهاجر بازگشتی» و آسیبدیدگان بلایای طبیعی را بیش از سایر اقشار در معرض آسیبپذیری قرار داده است.
پیشتر سازمان بینالمللی مهاجرت نیز تایید کرد که حدود پنج میلیون افغان که ۱۰ درصد کل جمعیت کشور را تشکیل میدهند، از بلایای مرتبط با محیط زیست متاثر شدهاند.
