افزایش بازداشت مردان به دلیل تراشیدن ریش در قندهار
منابع محلی در قندهار به افغانستان اینترنشنال گفتند که محتسبان امر به معروف طالبان در روزهای اخیر، نظارت بر ریش و ظاهر مردان را تشدید کرده و شماری از افراد را بازداشت و بازجویی کردهاند.
به گفته منابع، این برخورد طالبان با تحقیر و فشار همراه است.
منابع به افغانستان اینترنشنال گفتند که در نتیجه بازجویی ماموران طالبان در قندهار در روزهای گذشته شماری از افراد بازداشت و به توقیفخانهها و زندان منتقل شدهاند.
باشندگان مناطق مختلف قندهار میگویند که محتسبان طالبان هر روز دهها جوان را در سطح شهر، بازارها و جادههای عمومی متوقف کرده و درباره ریش، پوشش و امور شخصی آنان پرسوجو میکنند.
یکی از باشندگان قندهار گفت: «امر به معروف جوانان را به دلیل کوتاه کردن یا تراشیدن ریش بازداشت میکند و سپس ساعتها یا روزها در بازداشت نگه میدارد. چنین برخوردی نه با روح دین سازگار است و نه با عزت و کرامت مردم.»
یک جوان نیز گفت که محتسبان اکنون به طور مداوم موترها و موترسایکلها را متوقف میکنند و افرادی را که همراه خانوادههایشان در سفر هستند، از وسایط نقلیه پایین کرده و مورد پرسش قرار میدهند.
او افزود: «حتی زمانی که همراه خانواده و بستگان خود در موتر هستید، شما را متوقف میکنند، از شما سوال میپرسند و گاهی سخنانی میگویند که بسیار آزاردهنده است.»
یکی از دکانداران در قندهار گفت: «آنان با مردم برخورد تحقیرآمیز دارند. اگر کسی در مورد ریش مشکلی داشته باشد، باید آگاه شود، نه اینکه زندان و فشار نخستین راه برخورد با او باشد.»
باشندگان قندهار تاکید دارند که در جریان هرگونه اقدامات نظارتی، حقوق اساسی مردم، کرامت انسانی، اصول قانونی و فضای احترام رعایت شود.
شهروندان افغانستان میگویند اقدامات اخیر امر به معروف طالبان، به جای اصلاح، بیشتر رنگ و بوی فشار، هراس و تحقیر به خود گرفته است.
پیش از این نیز ماموران امر به معروف طالبان در ولایت قندهار، هلمند و دیگر ولایات دهها نفر را به دلیل تراشیدن ریش و آرایش مو بازداشت کرده و به زندان انداخته بودند.
خبرگزاری رویترز گزارش داد که دولت دونالد ترامپ قصد دارد گروهی از مهاجران از جمله افغانها را به افریقای مرکزی منتقل کند. طبق گزارش، ایالات متحده و افریقای مرکزی اخیرا در این زمینه توافق کردهاند.
به گزارش رویترز، دو وکیل و یک مقام مطلع از این موضوع اعلام کردند که اولین پرواز در چارچوب این توافق، برای انتقال حدود ۲۰ پناهجو برنامهریزی شده است. این گروه علاوه بر افغانها، شامل پناهجویانی از سوریه و ایران نیز میشود.
در میان این مهاجران، دو زن ایرانی نیز حضور دارند که در نوامبر ۲۰۲۴ پس از ورود به ایالات متحده بازداشت شدند.
امیلی تراستل، وکیل این دو پناهجو، به رویترز گفت که یکی از آنها نوکیش مسیحی و دیگری فعال حامی دموکراسی است و در صورت بازگرداندن اجباری، با خطر جدی شکنجه و آزار و اذیت مواجه خواهند شد.
به گفته این وکیل، موکلان او پیش از این توانسته بودند حکم قضایی «ممانعت از اخراج» را از یک قاضی مهاجرت در امریکا دریافت کنند؛ حکمی که نشان میدهد از نظر دادگاه، احتمال مواجهه این افراد با شکنجه یا تعقیب قضایی در کشور خودشان بیش از ۵۰ درصد است.
با این حال، دولت امریکا با استفاده از خلاء قانونی «اخراج به کشور ثالث»، آنها را به جای کشور زادگاهشان به افریقای مرکزی میفرستد.
همچنین وکیل یک تبعه ترکیه که به شرط فاش نشدن نامش گفتوگو کرد، اظهار داشت موکل او نیز که از آزار و اذیتهای سیاسی در کشورش گریخته و حکم مشابهی داشته، احتمالاً در این پرواز خواهد بود.
جمهوری افریقای مرکزی کشور مقصد این پناهجویان، سالهاست که با ناپایداری مزمن، فقر شدید و خشونتهای گسترده داخلی دستبهگریبان است.
وکلای حقوق بشر هشدار میدهند فرستادن مهاجرانی که به امید امنیت به امریکا پناه بردهاند به چنین کشور بحرانزدهای، جان آنها را به خطر میاندازد.
بر اساس گزارشها، حکومت دونالد ترامپ همچنین در ماههای گذشته گفتوگوهایی را برای انتقال پناهجویان افغان به جمهوری دموکراتیک کنگو آغاز کرده است؛ کشوری که در حال حاضر با شیوع مرگبار بیماری ابولا روبهرو است.
مارکو روبیو هفته گذشته در جلسه استماع کانگرس گفت که واشنگتن با چندین کشور در حال رایزنی است تا پناهجویان افغان در قطر را بپذیرند.
این نامه به سرنوشت بیش از یکهزار و ۱۰۰ شهروند افغانستان مربوط میشود که در انتظار انتقال به ایالات متحده هستند. این افراد پیشتر با نیروهای نظامی امریکا همکاری داشتهاند و اکنون بیش از چهار سال است که در قطر در وضعیت بلاتکلیفی به سر میبرند.
جیسون کرو، نماینده دموکرات ایالت کلرادو و نظامی پیشین ارتش در بیانیهای گفت: «این یک ضرورت اخلاقی و مرتبط با امنیت ملی ماست که کشورما به وعدههای خود عمل کند و از کسانی که جان خود را برای حفظ امنیت ما به خطر انداختند، حمایت کند.»
قانونگذاران در این نامه نوشتهاند که این پناهجویان افغان در جریان مأموریت ۲۰ ساله امریکا در افغانستان، بهعنوان مترجم، پیمانکار و نیروهای امنیتی در کنار سربازان امریکایی خدمت کردهاند. آنان از وزارت امور خارجه امریکا خواستهاند بهجای انتقال این افراد به کشورهای ثالث، زمینه ورود بخشی از آنان به خاک ایالات متحده را فراهم کند.
سفارت طالبان در تهران بامداد جمعه ۲۲ جوزا اعلام کرد که ۱۶۵ زندانی دیگر افغان در ایران، به افغانستان منتقل شدند.
این سفارت گفت در چارچوب این روند، یک زندانی زن ایرانی هم از افغانستان به ایران انتقال یافت.
در خبرنامه این سفارت که روز جمعه ۲۲ جوزا منتشر شده، آمده است که در میان زندانیان انتقالیافته افغان، ۸ مرد و یک زن نیز حضور دارند که قبلاً از سوی محاکم ایران به مجازات اعدام محکوم شده بودند.
طبق خبرنامه، این افراد حالا از مجازات اعدام عفو و به حبس طولانی محکوم شدند.
سفارت طالبان در ایران میگویند روند انتقال زندانیان افغان از ایران به افغانستان ادامه خواهد داشت.
سفارت طالبان در تهران پنجشنبه نیز اعلام کرد که ۴۰۸ تن از زندانیان افغان در ایران، پس از تثبیت هویت، به کشور منتقل شدند.
میلیونها افغان در ایران زندگی میکنند و آمار دقیق زندانیان افغان در این کشور بهطور رسمی منتشر نشده است، اما طالبان بهصورت دورهای از انتقال شماری از این زندانیان به افغانستان خبر داده است. این روند در سالهای اخیر بهطور مستمر و در چارچوب توافقات میان تهران و طالبان ادامه داشته است.
اداره تنظیم امور زندانهای طالبان در ۱۴ ثور اعلام کرد که از زمان بازگشت این گروه به قدرت در اسد ۱۴۰۰ تاکنون، حدود دو هزار زندانی افغان از ایران به افغانستان منتقل شدهاند. به گفته سخنگوی این اداره، بخشی از این افراد پس از سپری کردن دوره محکومیت خود آزاد شدهاند و شماری دیگر همچنان در زندان به سر میبرند.
جمهوری اسلامی ایران زندانیان افغان را پس از انتقال، به اداره تنظیم امور زندانهای طالبان تحویل میدهد.
مقامهای جمهوری اسلامی ایران و طالبان در سالهای اخیر بارها درباره انتقال زندانیان افغان از زندانهای ایران به افغانستان دیدار و گفتوگو کردهاند. با این حال، انتقال این زندانیان همواره با نگرانیهایی همراه بوده است؛ زیرا نهادهای حقوق بشری هشدار دادهاند که برخی از افراد منتقلشده ممکن است به دلیل گرایشهای سیاسی یا ارتباط با گروههای مخالف طالبان، در معرض بازداشت خودسرانه، بدرفتاری یا سایر موارد نقض حقوق بشر قرار گیرند.
جمهوری اسلامی ایران بارها تأکید کرده است که برای تسریع روند انتقال زندانیان افغان به کشورشان تلاش میکند.
این زندانیان در حالی به افغانستان منتقل شدند که جمهوری اسلامی همواره از اعدام زندانیان افغان به اتهامهای خبر میدهد و فعالان حقوق بشر نسبت به عدم دسترسی این زندانیان به خدمات حقوقی و وکیل مدافع شاکی هستند.
سازمان حقوق بشر ایران میگوید که جمهوری سلامی در سال ۲۰۲۴ دستکم ۸۰ شهروند افغانستان را اعدام کرده است.
به گزارش سازمان حقوقبشری ههنگاو، جمهوری اسلامی در سال ۲۰۲۵ میلادی، ۵۹ شهروند افغانستان را اعدام کرد.
مگنوس برونر، کمیسار امور داخلی و مهاجرت اتحادیه اروپا، از طرح جنجالی دعوت از نمایندگان طالبان به بروکسل دفاع کرد. او گفت که اتحادیه اروپا برای بازگرداندن پناهجویان ردشده افغان به کشورشان «چارهای جز گفتوگو با طالبان ندارد.»
این اظهارات در حالی مطرح میشود که دعوت اتحادیه اروپا از مقامهای طالبان با موجی از انتقادها در اروپا روبهرو شده و شماری از منتقدان آن را عقبنشینی از ارزشها و اصول بنیادین این اتحادیه میدانند.
برونر تأکید کرد که تماسها با طالبان صرفاً در سطح فنی و اجرایی انجام میشود و به هیچ وجه به معنای به رسمیت شناختن حکومت این گروه نیست.
او گفت: «برای بهبود وضعیت، چارهای جز گفتوگو با این افراد وجود ندارد. این گفتوگوها دستکم برای بهبود وضعیت شهروندان اروپایی و همچنین متقاضیان پناهندگی اهمیت دارد.»
بر اساس گزارشها، حدود ۲۰ کشور از ۲۷ عضو اتحادیه اروپا در نامهای مشترک خواستار ایجاد سازوکارهای عملی برای اخراج پناهجویان افغان فاقد شرایط اقامت، بهویژه افراد دارای سوءپیشینه و محکومان جرایم جنایی، شدهاند.
اتحادیه اروپا در سالهای اخیر تمرکز سیاست مهاجرتی خود را از جلوگیری از ورود مهاجران به سمت تسریع روند بازگرداندن پناهجویان ردشده تغییر داده است.
واکنشها و انتقادهای حقوق بشری
نهادهای حقوق بشری و کارشناسان سازمان ملل این روند را بهشدت مورد انتقاد قرار دادهاند. آنان بازگرداندن اجباری پناهجویان به افغانستان تحت حاکمیت طالبان را، در شرایط بحران شدید انسانی، فقر گسترده و محدودیتهای سختگیرانه علیه زنان و دختران، اقدامی غیرقانونی و غیراخلاقی میدانند.
اتحادیه اروپا اعلام کرده است که شهروندان افغانستان بین سالهای ۲۰۱۳ تا ۲۰۲۴ نزدیک به یک میلیون درخواست پناهندگی در کشورهای عضو این اتحادیه ثبت کردهاند که حدود نیمی از آنها پذیرفته شده است.
در همین حال، آلمان نیز از سال ۲۰۲۴ روند اخراج شماری از پناهجویان افغان دارای محکومیتهای جنایی را آغاز کرده است.
بیش از ۸۰ نماینده دموکرات و جمهوریخواه کانگرس امریکا، در نامهای سرگشاده به مارکو روبیو وزیر امور خارجه امریکا، خواستار توقف فوری طرح انتقال پناهجویان افغان از قطر به جمهوری دموکراتیک کنگو شدند.
این نامه به سرنوشت بیش از یکهزار و ۱۰۰ شهروند افغانستان مربوط میشود که در انتظار انتقال به ایالات متحده هستند. این افراد پیشتر با نیروهای نظامی امریکا همکاری داشتهاند و اکنون بیش از چهار سال است که در قطر در وضعیت بلاتکلیفی به سر میبرند.
جیسون کرو، نماینده دموکرات ایالت کلرادو و نظامی پیشین ارتش در بیانیهای گفت: «این یک ضرورت اخلاقی و مرتبط با امنیت ملی ماست که کشورما به وعدههای خود عمل کند و از کسانی که جان خود را برای حفظ امنیت ما به خطر انداختند، حمایت کند.»
قانونگذاران در این نامه نوشتهاند که این پناهجویان افغان در جریان مأموریت ۲۰ ساله امریکا در افغانستان، بهعنوان مترجم، پیمانکار و نیروهای امنیتی در کنار سربازان امریکایی خدمت کردهاند. آنان از وزارت امور خارجه امریکا خواستهاند بهجای انتقال این افراد به کشورهای ثالث، زمینه ورود بخشی از آنان به خاک ایالات متحده را فراهم کند.
بر اساس گزارشها، حکومت دونالد ترامپ در ماههای گذشته گفتوگوهایی را برای انتقال این پناهجویان به جمهوری دموکراتیک کنگو آغاز کرده است؛ کشوری که در حال حاضر با شیوع مرگبار بیماری ابولا روبهرو است.
مارکو روبیو هفته گذشته در جلسه استماع کانگرس گفت که واشنگتن با چندین کشور در حال رایزنی است تا پناهجویان افغان در قطر را بپذیرند.
تغییر سیاست واشنگتن در قبال پناهجویان افغان
به گزارش رویترز، رویکرد سختگیرانه حکومت ترامپ پس از آن تشدید شد که در اواخر سال ۲۰۲۵ یک مهاجر افغان به نام رحمانالله لکنوال به دست داشتن در حملهای در واشنگتن دیسی متهم شد. در این حمله، یک سرباز گارد ملی کشته و فرد دیگری زخمی شد.
این فرد در دوره نخست ریاستجمهوری ترامپ پناهندگی دریافت کرده بود. با این حال، حکومت کنونی با انتقاد از روند بررسی پیشینه مهاجران در دوره جو بایدن، ورود پناهجویان افغان به امریکا را منع کرده است.
دونالد ترامپ پس از این رویداد، با امضای یک فرمان اجرایی، ورود پناهجویان افغان، از جمله افرادی را که با ارتش امریکا همکاری کردهاند، به ایالات متحده ممنوع کرد. این تصمیم موجب کاهش حمایت برخی جمهوریخواهان از برنامههایی مانند ویزای ویژه مهاجرت شده است.
خالد زدران، سخنگوی پولیس طالبان در کابل، روز پنجشنبه گفت که پولیس تاکنون موفق به بازداشت عامل حمله با موتر به گروهی از دختران جوان در شهر کابل نشده است. در این رویداد سه نفر زخمی شدهاند که به گفته او، وضعیت صحی آنان رضایت بخش است.
ویدیویی که از این حادثه منتشر شده، نشان میدهد یک موتر لندکروزر سفیدرنگ با شدت به گروهی از دختران که در کنار جاده در حرکتاند، برخورد میکند.
بر اساس اطلاعات دریافتی افغانستان اینترنشنال، این رویداد روز یکشنبه، ۱۷ جوزا، در حوزه ششم امنیتی کابل رخ داده است. طالبان تاکنون درباره هویت قربانیان این رویداد جزئیاتی منتشر نکرده است.
منابع آگاه به افغانستان اینترنشنال گفتهاند که موتر مهاجم فاقد نمبرپلیت بود و شیشههای سیاه داشت.
خالد زدران گفت که عامل این رویداد شناسایی شده و تلاشها برای بازداشت او ادامه دارد.
پولیس طالبان تقریباً چهار روز پس از وقوع این حادثه و پس از خبرساز شدن ویدیوی مربوط به آن، در این باره توضیح داد. با این حال، سخنگوی پولیس روشن نکرد که مهاجم چه کسی است و چرا نیروهای طالبان با وجود شناسایی او، طی چهار روز گذشته موفق به بازداشتش نشدهاند.