ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، همزمان با ورود استیو ویتکاف و جرد کوشنر، فرستادگان ویژه دونالد ترامپ، به مسکو دستور داده است نیروهای روسیه به مدت سه روز از حمله به کییف خودداری کنند.
دمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، روز شنبه ۱۴ سنبله به خبرگزاری تاس گفت این دستور از نیمهشب امروز آغاز شده و با آمادهسازی و برگزاری تماسهای مذاکرهکنندگان امریکایی در کییف مرتبط است. او افزود این تصمیم پس از دریافت اطلاعات از طرف اوکراینی گرفته شده است.
ویتکاف و کوشنر امروز شنبه وارد فرودگاه ونوکووا مسکو شدند و با کریل دمیتریف، نماینده ویژه پوتین، دیدار کردند. قرار است این دو نفر پس از مذاکره با مقامهای روسیه، فردا یکشنبه به کییف بروند و با ولودیمیر زلنسکی دیدار کنند. این نخستین سفر آنها به پایتخت اوکراین است.
ترامپ روز جمعه گفته بود دو فرستادهاش «پیشنهادی برای پایان دادن به جنگ» با خود میبرند، اما جزئیات آن را اعلام نکرد.
زلنسکی سفر هیئت امریکایی به کییف را تأیید کرده و گفته است اوکراین در مدت حضور آنان حملات هوایی علیه روسیه انجام نمیدهد. او از مسکو خواسته بود همین کار را انجام دهد.
با این حال حملات دو طرف در روزهای اخیر ادامه داشته است. زلنسکی اعلام کرد روسیه شب گذشته فرودگاههای کییف و بوریسپیل را هدف قرار داده و این اقدام را واکنشی عمدی به احتمال ورود هیئت امریکایی با هواپیما خواند. او گفت هفته آینده عملیات اوکراین در فضای هوایی روسیه را متناسب با این اقدام تنظیم خواهد کرد.
در حمله دیگری به شهر کامیانسکه در استان دنیپروپتروفسک چهار نفر کشته و چند نفر زخمی شدند. همچنین یک پهپاد روسی روز جمعه به مقر سرویس امنیت اوکرایندر مرکز کییف برخورد کرد.
تلاشهای دولت ترامپ برای میانجیگری از اوایل سال جاری با وقفه مواجه شده و اختلافهای اساسی میان مسکو و کییف همچنان پابرجاست. روسیه بر واگذاری چهار منطقه مورد ادعای خود و کنار گذاشتن عضویت اوکراین در ناتو تأکید دارد؛ کییف این خواستهها را نمیپذیرد و خواستار تضمینهای امنیتی است.
سفر کنونی ویتکاف و کوشنر تازهترین تلاش واشنگتن برای ازسرگیری مذاکرات است. دستور توقف سهروزه حملات به کییف نیز محدود به این شهر اعلام شده و شامل سایر مناطق اوکراین نمیشود.
پارلمان پاکستان اخیرا با تصویب قوانین تازه، ساختار فرماندهی نیروهای مسلح این کشور را پس از نزدیک به پنج دهه تغییر داد و اختیارات گستردهای به فرمانده نیروهای دفاعی واگذار کرد.
این اقدام نگرانیهایی درباره افزایش نقش ارتش، تضعیف جایگاه نیروی دریایی و هوایی و کاهش نظارت ساختار غیرنظامی بر نیروهای مسلح برانگیخته است.
مجلس ملی پاکستان در ۲۰ اگست «قانون نیروهای دفاعی پاکستان ۲۰۲۶» و اصلاحیه قانون «مرجع فرماندهی ملی» را تصویب کرد. این قوانین جایگاه و اختیارات فرمانده نیروهای دفاعی را که در پی اصلاحیه بیستوهفتم قانون اساسی در نوامبر سال گذشته ایجاد شده بود، بهصورت قانونی مشخص میکند.
شبکه الجزیره در مطلبی به نقل از تحلیلگران نوشت این اصلاحات مهمترین بازسازی ساختار فرماندهی عالی نیروهای مسلح پاکستان از سال ۱۹۷۶ تاکنون به شمار میرود.
این دو قانون در حالی در چند ساعت از پارلمان گذشتند که در دستور کار اولیه مجلس قرار نداشتند و کابینه پاکستان همان صبح آنها را تصویب کرده بود. اصلاحیه بیستوهفتم قانون اساسی نیز در نوامبر سال گذشته با روندی مشابه و در مدت کوتاهی از پارلمان عبور کرد.
این تغییرات کمی بیش از یک سال پس از درگیری چهارروزه پاکستان و هند در ماه می ۲۰۲۵ انجام میشود.
پایان ریاست کمیته مشترک و ایجاد فرماندهی جدید
مهمترین تغییر، لغو سمت «رئیس کمیته مشترک رؤسای ستاد نیروهای مسلح» است. این سمت در سال ۱۹۷۶ ایجاد شده بود تا هماهنگی میان ارتش، نیروی هوایی و نیروی دریایی پاکستان را تسهیل کند.
در ساختار جدید، «ستاد نیروهای دفاعی» ایجاد شده و فرمانده نیروهای دفاعی در رأس آن قرار میگیرد.
این سمت اکنون در اختیار فیلد مارشال عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، است. او همزمان فرمانده نیروهای دفاعی و فرمانده ارتش خواهد بود.
در مطلب الجزیره آمده است که در ساختار قبلی، رئیس کمیته مشترک عمدتا نقش هماهنگکننده داشت و اختیار فرماندهی عملیاتی بر نیروی هوایی و دریایی را نداشت. هر سه نیرو نیز تا حد زیادی امور خود را بهصورت مستقل اداره میکردند.
اما قانون جدید به فرمانده نیروهای دفاعی «فرماندهی و کنترول عملیاتی نیروهای مسلح» را واگذار میکند. بر این اساس، او در برابر دولت فدرال مسئول عملیات نظامی هر سه نیرو خواهد بود.
یک جنرال بازنشسته سهستاره پاکستانی به الجزیره گفت ساختار جدید برای نخستین بار یک زنجیره فرماندهی قانونی و مشخص ایجاد میکند؛ نخستوزیر، فرمانده نیروهای دفاعی و ستاد جدید او، فرماندهان نیروهای سهگانه و در نهایت واحدهای نظامی در میدان.
نعیم خالد لودهی، جنرال بازنشسته سهستاره و وزیر دفاع پیشین پاکستان، نیز گفت در ساختار قبلی رئیس کمیته مشترک نمیتوانست بر نیروی دریایی و هوایی فرماندهی کند، اما قانون جدید این اختیار را به فرمانده نیروهای دفاعی در مورد هر سه نیرو میدهد.
نگرانی از ارتشمحور شدن ساختار جدید
یکی از مهمترین بحثها درباره ساختار جدید این است که آیا افزایش اختیارات فرمانده نیروهای دفاعی، توازن میان ارتش، نیروی هوایی و نیروی دریایی را برهم میزند یا نه.
بر اساس قانون جدید، فرمانده «فرماندهی راهبردی ملی» که بر نیروهای دارای قابلیت هستهای پاکستان نظارت دارد، باید از ارتش باشد و با پیشنهاد فرمانده نیروهای دفاعی منصوب شود.
جنرال سید عامر رضا در جولای ۲۰۲۶ بهعنوان نخستین فرمانده این نهاد منصوب شد. او پیش از این رئیس ستاد عمومی ارتش پاکستان بود.
مجید نظامی، تحلیلگر راهبردی در لاهور، گفت با لغو سمت رئیس کمیته مشترک، امکان رسیدن یک افسر چهارستاره از نیروی دریایی یا هوایی به این جایگاه نیز عملا از میان رفته است.
در گذشته این سمت از نظر قانونی میتوانست به افسر هر یک از سه نیرو واگذار شود، هرچند در عمل آخرین افسر غیرارتشی که ریاست کمیته مشترک را بر عهده داشت، یک فرمانده نیروی هوایی بود که در سال ۱۹۹۷ از این سمت کنار رفت.
یک جنرال بازنشسته سهستاره به الجزیره گفت مرکز ثقل نهادی ساختار جدید «بهطور آشکار ارتشمحور» است.
یک مقام ارشد پیشین ارتش پاکستان نیز هشدار داد تمرکز اختیار در دست فرمانده نیروهای دفاعی میتواند در بلندمدت بر هویت سازمانی نیروی دریایی و هوایی اثر بگذارد، زیرا ارتقا و انتصاب مقامهای ارشد این دو نیرو اکنون زیر نظر فرماندهی خواهد بود که از ارتش میآید.
احمد سعید، معاون دریادار بازنشسته و رئیس پیشین یک اندیشکده امور دریایی در اسلامآباد، گفت این نگرانی برای نیروی دریایی جدیتر است. او تاکید کرد بازدارندگی دریایی پاکستان به تخصصهای فنی و عملیاتی ویژهای نیاز دارد که در ساختار ارتش وجود ندارد.
او گفت پرسش اصلی این است که نیروی دریایی و هوایی تا چه اندازه در تصمیمگیریهای ستاد فرمانده نیروهای دفاعی نقش خواهند داشت و فرماندهان این دو نیرو در سطح عالی چه میزان اختیار عملیاتی خواهند داشت.
تغییرات در فرماندهی هستهای پاکستان
قوانین جدید همچنین بر ساختار فرماندهی هستهای پاکستان اثر میگذارد.
بر اساس ارزیابی یک تحلیلگر دفاعی پاکستانی، فرمانده نیروهای دفاعی قرار است معاون رئیس «مرجع فرماندهی ملی» باشد. این نهاد مسئول نظارت بر سلاحهای هستهای پاکستان است و ریاست آن با نخستوزیر این کشور است.
پاکستان همچنین در سال گذشته «فرماندهی نیروی موشکی ارتش» را ایجاد کرد تا حملات موشکی متعارف خارج از زنجیره فرماندهی هستهای را مدیریت کند.
به گفته یک تحلیلگر دفاعی، این تغییر میان بازدارندگی راهبردی هستهای و عملیات موشکی متعارف تفکیک روشنتری ایجاد میکند؛ حوزهای که پیش از این مرزهای آن کاملا مشخص نبود.
«بخش برنامهریزی راهبردی» ارتش نیز که بیش از دو دهه برنامه هستهای و موشکی پاکستان را اداره کرده، قرار است به فعالیت خود ادامه دهد و زیر نظر فرمانده جدید فرماندهی راهبردی ملی کار کند.
کنترول رسمی نیروهای هستهای همچنان در اختیار نخستوزیر باقی میماند، اما به گفته این تحلیلگر، فرمانده نیروهای دفاعی میتواند در عمل نقش مهمی در تصمیمگیریهای هستهای داشته باشد.
نگرانی درباره کاهش نظارت غیرنظامیان
برپایه گزارش الجزیره، مهمترین اختلاف بر سر اصلاحات جدید به میزان کنترول دولت غیرنظامی بر ارتش مربوط میشود.
انام رحیم، افسر پیشین ارتش که اکنون وکیل است، گفت قانون جدید اختیارات قابلتوجهی را از مقامهای منتخب به فرمانده نیروهای دفاعی منتقل میکند.
به گفته او، پیش از این برای برکناری یا بازنشسته کردن یک افسر ارشد، موضوع باید به نخستوزیر و کابینه ارائه میشد، اما در ساختار جدید فرمانده نیروهای دفاعی میتواند شخصا درباره برکناری، بازنشستگی یا کاهش مدت خدمت افسران تصمیم بگیرد.
یک تحلیلگر دفاعی پاکستانی نیز گفت این قانون ممکن است با ماده ۲۴۳ قانون اساسی در تعارض باشد؛ مادهای که کنترول و فرماندهی نیروهای مسلح را در اختیار دولت فدرال قرار میدهد.
عبدالمعیز جعفری، وکیل پاکستانی، نیز گفت فرماندهان سه نیرو از نظر ساختار قانونی برابر و تابع مقامهای غیرنظامی هستند و ساختار جدید میتواند پرسشهای حقوقی درباره جایگاه فرمانده نیروی هوایی و دریایی در برابر فرمانده نیروهای دفاعی ایجاد کند.
با این حال، یک جنرال بازنشسته سهستاره گفت این قانون لزوما مغایر قانون اساسی نیست و بهطور آشکار فراتر از اختیارات قانون اساسی نرفته است.
حفیظ احسان احمد کوکر، وکیل دیوان عالی پاکستان، نیز تصویب این قوانین را اجرای قانونی ساختاری دانست که پیشتر در اصلاحیه قانون اساسی ایجاد شده بود. او گفت پارلمان با این اقدام قدرتی مستقل از قانون اساسی ایجاد نکرده، بلکه اختیارات ساختار جدید را در قانون مشخص کرده است.
تفاوت پاکستان با مدلهای غربی
طرفداران اصلاحات برای توجیه ساختار جدید به نظامهای دفاعی کشورهایی مانند بریتانیا، کانادا و استرالیا اشاره میکنند؛ کشورهایی که اختیارات مقام ارشد نظامی در آنها در قوانین مشخص شده است.
اما منتقدان میگویند مقایسه پاکستان با این کشورها کامل نیست.
در بریتانیا و استرالیا، مقام معادل فرمانده نیروهای دفاعی از فرماندهی یک نیروی خاص جدا است و این سمت در طول زمان میان ارتش، نیروی دریایی و نیروی هوایی گردش میکند.
در پاکستان اما فرمانده نیروهای دفاعی همزمان فرمانده ارتش نیز هست و برخلاف مدلهای یادشده، هر دو سمت در اختیار یک فرد قرار گرفته است.
این تغییر در کشوری صورت میگیرد که ارتش از زمان استقلال پاکستان در سال ۱۹۴۷ نقش بسیار پررنگی در سیاست داشته است. ارتش پاکستان تاکنون چهار بار کودتا کرده و بیش از سه دهه مستقیما بر کشور حکومت کرده است.
هیچ نخستوزیر منتخب پاکستان نیز تاکنون نتوانسته یک دوره کامل پنجساله نخستوزیری را به پایان برساند.
منتقدان میگویند اصلاحات جدید بخشی از اختیاراتی را که فرمانده ارتش در گذشته بهصورت غیررسمی در اختیار داشت، اکنون بهطور قانونی و رسمی در اختیار فرمانده نیروهای دفاعی قرار میدهد.
در عین حال، هنوز برخی مقررات اجرایی مربوط به نحوه کار ستاد جدید و میزان اختیارات فرماندهان نیروی هوایی و دریایی نهایی نشده است؛ موضوعی که میتواند تعیین کند ساختار جدید تا چه اندازه به تمرکز قدرت در ارتش منجر خواهد شد.
دیپلماتهای سفارت روسیه در برلین هشدار دادهاند که با شتاب گرفتن روند نظامیسازی در اروپا، مواضع استقرار سیستمهای تسلیحاتی دوربرد در آلمان به اهداف مشروع نظامی برای ارتش روسیه تبدیل خواهند شد.
دیپلماتهای سفارت روسیه در برلین در گفتگو با روزنامه روسی ایزوستیا اعلام کردند منتقدان افزایش بودجه و تسلیحات نظامی در آلمان به درستی اشاره میکنند که محل استقرار اینگونه تجهیزات دوربرد بهطور حتم هدف نظامی مشروع محسوب میشود.
به گفته این دیپلماتها، آلمان با همکاری فرانسه و بریتانیا تلاشها برای ساخت و توسعه آرسنال موشکی و تسلیحات دوربرد را آغاز کرده است.
توسعه آرسنال موشکی، ایجاد یک زرادخانه و مجموعه تسلیحاتی شامل موشکهای کروز دقیق، پهپادهای دوربرد و سامانههایی است که بتوانند اهدافی را در فاصله تا دو هزار کیلومتری هدف قرار دهند.
سفارت روسیه تاکید کرده که برلین هدف از این اقدامات را «بازدارندگی در برابر روسیه» و ایجاد توانایی برای ارتش آلمان (بوندسور) جهت هدف قرار دادن نقاطی در عمق دو هزار کیلومتری خاک حریف عنوان میکند.
بر اساس اظهارات نمایندگی دیپلماتیک روسیه، آلمان در اسناد رسمی خود دستیابی به سیستمهای موشکی دقیق و پهپادهای دوربرد را تثبیت کرده و مقامات برلین این تصمیم را با نداشتن سلاح هستهای توجیه میکنند.
این هشدار در حالی مطرح میشود که اسناد داخلی وزارت دفاع آلمان که اخیرا در رسانهها منتشر شده، از برنامهای حدود ۱۲ میلیارد یورویی برای ایجاد زرادخانه تسلیحات دوربرد حکایت دارد. هدف این برنامه، فراهم کردن امکان حمله به اهداف نظامی در عمق صدها و حتی هزاران کیلومتری پشت خطوط مقدم دشمن، از جمله مراکز فرماندهی، پایگاههای هوایی و تاسیسات لجستیکی است. برلین این توانایی را بخشی از بازدارندگی متعارف ناتو و راهی برای پاسخگویی بدون عبور از آستانه هستهای میداند.
همکاری آلمان با بریتانیا در توسعه موشکهای کروز پیشرفته و تسلیحات مافوق صوت با برد بیش از دو هزار کیلومتر، و همچنین رایزنیها با فرانسه در چارچوب ابتکارات اروپایی، بخش مهمی از این طرح محسوب میشود. نخستین سامانههای ارزانقیمت و قابل تولید انبوه قرار است از سال ۲۰۲۷ وارد خدمت شوند و سامانههای پیشرفتهتر در اواسط دهه آینده عملیاتی گردند.
در همین راستا، مقامات نظامی آلمان بارها هشدار دادهاند که روسیه ممکن است تا پایان این دهه توانایی حمله به قلمرو ناتو را پیدا کند و برلین باید برای چنین سناریویی آماده باشد. از سوی دیگر، اظهارات تند مقامات بلندپایه روسیه، از جمله تهدیدهای اخیر دمیتری مدودف، معاون شورای امنیت روسیه درباره امکان حمله مستقیم به تاسیسات تولید تجهیزات نظامی آلمان و حتی اهدافی در برلین، نشاندهنده تشدید لحن مسکو در برابر این برنامههاست.
این تحولات در شرایطی رخ میدهد که آلمان همزمان در حال تقویت سامانههای دفاع هوایی و موشکی خود، از جمله استقرار سامانه آرو-۳، است تا در برابر تهدیدات موشکی روسیه، بهویژه از منطقه کالینینگراد، آمادگی بیشتری داشته باشد. کارشناسان معتقدند این رقابت تسلیحاتی میتواند به افزایش تنشهای امنیتی در اروپا منجر شود.
مشکلات مالی مداوم در جوانی و میانسالی میتواند با کاهش تواناییهای شناختی در دهه ششم زندگی و بروز نشانههای بیشتر پیری مغز در سالهای بعد همراه باشد. پژوهشگران احتمال میدهند استرس مزمن و نگرانیهای مالی بهتدریج به سلامت مغز آسیب بزنند.
پژوهشی تازه به سرپرستی کالج دانشگاهی لندن نشان میدهد تداوم فشارهای مالی ممکن است افت تواناییهای شناختی ناشی از افزایش سن را تسریع کند.
یافتههای این پژوهش که در نشریه «نوآوری در سالمندی» منتشر شده، از بررسی اطلاعات ۲۷۵۹ نفر در بریتانیا به دست آمده است.
این افراد در مطالعه ملی سلامت و رشد شورای پژوهش پزشکی بریتانیا، معروف به مطالعه متولدین سال ۱۹۴۶، شرکت داشتند و طی چند دهه به پرسشنامههای گوناگون پاسخ دادند.
ردپای مشکلات مالی در عملکرد ذهنی و سلامت مغز
به گزارش وبسایت «ساینسدیلی»، افرادی که در جوانی و میانسالی با مشکلات مالی مداوم یا درآمد همواره پایین زندگی کرده بودند، در ۵۳ سالگی عموما عملکرد ضعیفتری در آزمونهای شناختی داشتند.
در میان شرکتکنندگانی که سالها بعد تحت تصویربرداری مغزی قرار گرفتند، پایین بودن مداوم درآمد با نشانههای سلامت ضعیفتر مغز، از جمله تحلیلرفتگی بیشتر آن در ۶۹ تا ۷۱ سالگی، ارتباط داشت.
این ارتباط حتی پس از در نظر گرفتن عواملی مانند توانایی شناختی، سطح تحصیلات و محرومیتهای دوران کودکی همچنان پابرجا بود.
چه کسانی بیشتر از فشار مالی آسیب میبینند؟
ژاک ولز، نویسنده مسئول پژوهش از واحد سلامت و سالمندی کالج دانشگاهی لندن، گفت دادههای چند دهه نشان میدهد انباشته شدن مشکلات مالی در گذر زمان، نه دورههای کوتاه و پراکنده دشواری، با نامطلوبترین پیامدهای شناختی ارتباط دارد.
ارتباط میان مشکلات مالی و سلامت ضعیفتر مغز در سالهای پایانی زندگی، بهویژه در مردان، افرادی که در دوران کودکی محرومیت را تجربه کرده بودند و حاملان گونه ژنتیکی APOE-ε4 قویتر بود. این گونه ژنتیکی با افزایش خطر ابتلا به آلزایمر مرتبط است.
مردانی که مشکلات مالی مداوم داشتند، در ۵۳ سالگی نسبت به زنان دارای شرایط مشابه، عملکرد شناختی ضعیفتری نشان دادند.
پژوهشگران احتمال میدهند گرایش بیشتر مردان محروم این نسل به رفتارهای ناسالم، از جمله سیگار کشیدن و مصرف زیانبار الکل، در این تفاوت نقش داشته باشد.
فشار ناشی از جایگاه سنتی مردان این نسل بهعنوان نانآور اصلی خانواده نیز یکی دیگر از توضیحهای احتمالی است.
استرس مالی چگونه بر مغز اثر میگذارد؟
چند سازوکار زیستی و روانشناختی ممکن است ارتباط میان مشکلات مالی و پیری شناختی را توضیح دهند.
استرس مزمن میتواند التهاب را افزایش دهد؛ عاملی که با تسریع پیری مغز ارتباط دارد. همچنین نگرانی همیشگی درباره پول و پرداخت صورتحسابها بخشی از توان ذهنی فرد را درگیر میکند و ظرفیت کمتری برای دیگر فعالیتهای شناختی باقی میگذارد.
پژوهشگران حافظه کلامی و سرعت پردازش اطلاعات را سنجیدند و با استفاده از امآرآی، شاخصهایی مانند تحلیلرفتگی مغز و گشاد شدن بطنهای آن را بررسی کردند.
گشاد شدن بطنها به معنای بزرگتر شدن حفرههای مملو از مایع درون مغز است و نشانهای از افت سلامت مغز به شمار میرود.
مطالعه متولدین سال ۱۹۴۶ در بریتانیا طولانیترین مطالعه همگروهی تولد در جهان است که بدون وقفه ادامه دارد.
شرکتکنندگان در این پژوهش اوایل سال جاری میلادی ۸۰ ساله شدند.
حکومت سوریه تخریب بقایای یک برنامه مخفیانه تسلیحات کیمیاوی متعلق به دوران حکومت بشار اسد را که در ماه می کشف کرده بود، آغاز کرده است. یک نماینده سوریه و یک مقام سازمان ملل متحد روز پنجشنبه ۱۲ سنبله گفتند این نخستین عملیات از این نوع در یک دهه گذشته است.
رویترز در ماه می گزارش داده بود که رهبران جدید سوریه باقیماندههایی از برنامه اسلحههای کیمیاوی بشار اسد، رئیسجمهور پیشین این کشور را پیدا کردهاند؛ از جمله مواد اولیه و مهماتی مشابه آنچه در حملات مرگبار کیمیاوی در جریان جنگ داخلی سوریه استفاده شده بود.
ایزومی ناکامیتسو، نماینده عالی سازمان ملل متحد در امور خلع سلاح، روز پنجشنبه در جلسه توجیهی شورای امنیت گفت که سازمان منع اسلحههای کیمیاوی (OPCW) برای نخستین بار از سال ۲۰۱۴ تا کنون، تخریب مهمات کیمیاوی در سوریه را راستیآزمایی کرده است.
ناکامیتسو گفت پس از کشفیات ماه می، سوریه «یک تأسیسات اضافی تولید اسلحههای کیمیاوی، یک ماده کیمیاوی تازه کشفشده که در تولید عوامل اعصاب استفاده میشود و مهمات کیمیاوی خالی» را نیز پیدا کرده است.
او افزود سوریه همچنان وجود «دو سایت نگهداری اسلحههای کیمیاوی را که تأسیسات تازه کشفشده در آنها نگهداری میشدند» اعلام کرده است.
ماه گذشته، سازمان منع اسلحههای کیمیاوی تیمی را به سوریه فرستاد تا تخریب اسلحههای کیمیاوی رده سه را راستیآزمایی کند؛ ردهای که شامل مهمات پرنشده و دیگر تجهیزاتی است که برای پرتاب یا رهاسازی اسلحههای کیمیاوی استفاده میشوند.
ناکامیتسو گفت این تیم در چوکات این مأموریت، «تخریب غیرقابل بازگشت ۴۲ بمب هوایی» را راستیآزمایی کرده است.
ابراهیم علبی، سفیر سوریه در سازمان ملل متحد، به شورای امنیت گفت سوریه با انجام چنین اقداماتی «از جهان و منطقه حفاظت میکند».
با این حال، او بهشدت از اسرائیل انتقاد کرد و گفت حملات مکرر اسرائیل مانع انجام برخی عملیاتهای پالایش (جستوجو) و تخریب شده و تیمهای سوریِ مشغول به کار را در معرض خطر قرار داده است.
علبی گفت: «اگر امنیت خود ما در معرض حملات اسرائیل باشد، نمیتوانیم امنیت منطقه را حفظ کنیم. آنها امنیت کل منطقه را نادیده میگیرند و کنوانسیونها و معاهداتی را که درباره آنها گپ زدهایم، نقض میکنند.»
ارتش اسرائیل بلافاصله به درخواست رویترز برای اظهار نظر پاسخ نداد.
علبی گفت سوریه در حال آمادگی برای برگزاری نخستین جلسه محاکمه افراد مشکوک به دست داشتن در برنامه اسلحههای کیمیاوی این کشور است.
مقامهای سوریه اوایل امسال ۱۸ فرد مشکوک را به اتهام سهم داشتن در برنامه اسلحههای کیمیاوی اسد بازداشت کردند؛ افرادی که شماری از مقامهای بلندپایه نظامی، سیاسی و فنی نیز در میان آنها هستند.
حل و فصل پرونده اتومی (هستهای) سوریه
این اقدام چند روز پس از آن صورت میگیرد که آژانس خبری رویترز با استناد به گزارشهای محرمانه آژانس بینالمللی انرژی اتومی گزارش داد از نظر این نهاد، به پرسشهای باقیمانده درباره فعالیتهای پنهانی اتومی سوریه در دوران حکومت خاندان اسد پاسخ داده شده، اما در پرونده ایران هیچ پیشرفتی به دست نیامده است.
رویترز روز سهشنبه گزارش داد که در یکی از گزارشهای آژانس بینالمللی انرژی اتومی که پیش از نشست فصلی هفته آینده شورای حکام آژانس برای کشورهای عضو فرستاده شده، از مقامهای جدید سوریه به دلیل «شفافیت و همکاری» آنها در کمک به روشن شدن فعالیتهای گذشته و تعیین تکلیف مواد اتومی باقیمانده قدردانی شده است.
از زمان برکناری بشار اسد در اواخر سال ۲۰۲۴، مقامهای جدید این کشور تعهد کردهاند که با آژانس بینالمللی انرژی اتومی همکاری کنند.
به نوشته رویترز، در این گزارش آمده است: «آژانس پس از دریافت اطلاعات و دسترسیهای لازم از سوریه، توانسته است پرسشهای خود درباره مسائل پادمانیِ حلنشدهای را که پیشتر به شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتومی گزارش شده بود، روشن و حلوفصل کند.»
سازمان جهانی هواشناسی میگوید که النینوی امسال با سرعت در حال تقویت است و ممکن است به قویترین نمونه ثبتشده تاکنون بدل شود. این سازمان احتمال ادامه آن تا اوایل حوت ۱۴۰۵ را نزدیک به صد درصد دانست.
النینو یک پدیده طبیعی اقلیمی است که هر چند سال یکبار رخ میدهد. در این دوره، آب بخشی از اقیانوس آرام گرمتر از معمول میشود و این تغییر بر آبوهوای بسیاری از کشورها اثر میگذارد. النینو میتواند در بعضی مناطق خشکسالی و گرمای شدیدتر و در جاهای دیگر بارندگی زیاد و سیلاب به همراه داشته باشد.
سازمان جهانی هواشناسی روز پنجشنبه، ۱۲ سنبله گفت که دمای آب در بخشهایی از اقیانوس آرام بیش از دو درجه سانتیگراد بالاتر از حد معمول است. به گفته این سازمان، النینوی امسال اکنون در میان چهار دوره بسیار شدید ثبتشده از سال ۱۳۲۹ خورشیدی قرار دارد.
سلسته سائولو، دبیرکل سازمان جهانی هواشناسی در ژنو گفت: «اگر این روند ادامه پیدا کند، ممکن است این النینو از همه دورههایی که از زمان آغاز ثبت اطلاعات دیدهایم، شدیدتر شود.»
انتظار میرود که النینوی امسال تا اوایل زمستان به اوج برسد، اما پیامدهای آن در سال آینده نیز ادامه خواهد داشت.
مسئول بخش پیشبینی آبوهوا در سازمان جهانی هواشناسی گفته است که دمای جهان در سال آینده ممکن است از همه سالهایی که تاکنون ثبت شده، بالاتر برود. سال ۱۴۰۳ تاکنون گرمترین سال ثبتشده بوده است.
النینو معمولا هر دو تا هفت سال یکبار رخ میدهد و بین ۹ تا ۱۲ ماه دوام میکند. شدت آن در هر دوره متفاوت است و همه مناطق جهان نیز به یک اندازه از آن اثر نمیپذیرند.
النینو با تغییر در بارندگی و دما میتواند زندگی میلیونها نفر را تحت تاثیر قرار دهد. خشکسالی ممکن است که محصولات کشاورزی را از بین ببرد، منابع آب را کاهش دهد و گرسنگی و مهاجرت را بیشتر کند. بارانهای شدید نیز میتواند باعث سیلاب، لغزش زمین، ویرانی خانهها و گسترش بیماریها شود.
اثرات النینوی امسال بر محصولات کشاورزی در مناطق گرمسیر از هماکنون دیده شده است. این پدیده همچنین بحران غذایی را در مناطق خشک امریکای مرکزی شدیدتر کرده است.
در افغانستان، النینو معمولا از میزان تا ثور با بارندگی بیشتر همراه است.
شبکه سامانه هشدار زودهنگام قحطی در چهارم سرطان ۱۴۰۵ پیشبینی کرد که النینو یکی از عوامل اصلی آبوهوایی در فصل زراعتی ۱۴۰۵ تا ۱۴۰۶ خواهد بود.
سازمان غذا و کشاورزی ملل متحد نیز احتمال داده است که بیشتر مناطق افغانستان و شمال پاکستان شاهد بارندگی بیشتر از حد متوسط باشند. افزایش بارندگی میتواند برای منابع آب و محصولات کشاورزی افغانستان در سال ۱۴۰۶ سودمند باشد.
با این حال، بارندگی بیشتر میتواند خطر سیلابهای ناگهانی را نیز افزایش دهد. خاک خشک و آسیبدیده نمیتواند حجم زیاد آب را بهسرعت جذب کند و باران شدید در چنین مناطقی به سیلاب و رانش زمین میانجامد.
افغانستان این خطر را در بهار ۱۴۰۳ تجربه کرد. در ماههای حمل و ثور آن سال، بارانهای شدید و سیلابهای ناگهانی بخشهای زیادی از افغانستان را ویران کرد و دستکم ۵۰۰ نفر جان باختند.
فدراسیون بینالمللی جمعیتهای صلیب سرخ و هلال احمر با استناد به یک پژوهش گفت که النینو عامل اصلی آن بارندگیهای شدید بود و احتمال وقوع چنین بارانهایی را دو برابر کرد. براساس این پژوهش، شدت بارندگی در مناطق آسیبدیده طی ۴۰ سال، ۲۵ درصد افزایش یافته بود.
سازمان جهانی هواشناسی میگوید النینو پدیدهای طبیعی است و مستقیما از تغییرات اقلیمی ناشی نمیشود، اما گرمشدن اقیانوسها میتواند آن را شدیدتر و پیامدهایش را ویرانگرتر کند.
این سازمان برنامههای هشدار زودهنگام را افزایش داده است و از کشورها میخواهد برای خشکسالی، سیلاب و دیگر پیامدهای احتمالی النینو آماده شوند.
