کن مکالم، رئیس سازمان اطلاعات داخلی بریتانیا (ام‌آی۵)، اعلام کرد که جمهوری اسلامی تلاش‌های خود را برای هدف قرار دادن مراکز حساس‌تر، از جمله تأسیسات نظامی در بریتانیا، افزایش داده و در سال جاری تغییر چشم‌گیری در نوع اهداف مورد نظر تهران مشاهده شده است.
مکالم در سخنرانی سالانه خود درباره تهدیدهای امنیتی علیه بریتانیا گفت: «امسال شاهد تغییر عمده‌ای در تمایل ایران به هدف قرار دادن اهداف حساس‌تر، مانند مراکز نظامی، بوده‌ایم.»
او با اشاره به توطئه احتمالی علیه پایگاه هوایی فیرفورد نیروی هوایی سلطنتی بریتانیا گفت به دلیل ادامه تحقیقات نمی‌تواند درباره این پرونده اظهارنظر کند، اما تاکید کرد: «حادثه پایگاه فیرفورد تنها مورد نبوده است. نمونه‌های دیگری نیز وجود داشته‌اند؛ نه‌فقط در بریتانیا، بلکه در سراسر جهان.»
اندی برنهام، نخست‌وزیر بریتانیا، دوشنبه گفته بود «به احتمال بسیار زیاد» تهران پشت توطئه احتمالی علیه پایگاه فیرفورد بوده است؛ پایگاهی که بمب‌افکن‌های امریکایی از آن برای حمله به ایران استفاده کرده بودند.
مکالم روسیه را همچنان «متجاوز شماره یک» توصیف کرد و گفت مسکو در واکنش به حمایت کشورهای غربی از اوکراین، عملیات جنگ ترکیبی خود را تشدید کرده است.
او همچنین هشدار داد که مهم‌ترین نگرانی درباره سوءاستفاده از هوش مصنوعی، امکان استفاده گروه‌های تروریستی از این فناوری برای ساخت سلاح‌های بیولوژیک یا ایجاد عوامل بیماری‌زای جدید است.
مقررات تازه لباس در مکاتب دولتی جمهوری آذربایجان که بر «یک‌دستی لباس و اصل سکولار بودن آموزش» تأکید دارد، به جلوگیری از ورود شماری از دختران محجبه به صنف‌های درسی انجامیده است. وزارت داخله آذربایجان گفته در پی رویدادهای مرتبط با اجرای این مقررات، ۳۷ نفر در باکو، بازداشت شده‌اند.
کابینه وزیران آذربایجان اخیرا با تصویب قطع‌نامه‌ای، مقررات لباس دانش‌آموزان مکاتب دولتی را تعدیل کرد.
بر اساس این تصمیم، پوشیدن لباس‌هایی که یک‌دستی لباس رسمی مکتب را برهم بزند یا با اصل سکولار بودن آموزش عمومی سازگار نباشد، مجاز نیست. با این حال، در متن قطع‌نامه به‌طور مشخص از حجاب نام برده نشده است.
پس از اجرای این مقررات، گزارش‌هایی از جلوگیری از ورود دختران محجبه به مکاتب منتشر شد. شبکه خبری الجزیره گزارش داد که در برخی مکاتب، دانش‌آموزان و آموزگاران محجبه از حضور در صنف‌های درسی منع شده‌اند. این اقدامات در شماری از مکاتب با اعتراض دانش‌آموزان و خانواده‌های آنان روبه‌رو شده است.
بر اساس گزارش رسانه‌های آذربایجان، دانش‌آموزان در مکاتب شماره ۶۹ و ۳۲۲ شهر باکو در اعتراض به محدودیت‌های حجاب دست به اعتراض زده‌اند. ویدیوهای منتشرشده در شبکه‌های اجتماعی نیز تجمع دانش‌آموزان در برابر شماری از مکاتب را نشان می‌دهد. گزارش‌ها حاکی است که برخی دانش‌آموزان در حمایت از هم‌صنفی‌های محجوب خود، از رفتن به صنف‌های درسی خودداری کرده‌اند.
بازداشت‌شدگان چه کسانی‌اند؟
وزارت داخله آذربایجان روز دوشنبه، ۲۰ میزان، اعلام کرد که در پی درگیری‌های مرتبط با اجرای مقررات لباس مکاتب در باکو، ۳۷ نفر بازداشت شده‌اند.
به گفته این وزارت، شماری از افراد با کارکنان آموزشی درگیر شده، به مراکز آموزشی آسیب رسانده و تلاش کرده‌اند نظم عمومی و فعالیت عادی مکاتب را مختل کنند.
در همین حال، اداره آموزش شهر باکو اخیرا از بررسی رعایت مقررات لباس در مکاتب خبر داد. گزارش‌ها همچنین حاکی است که برخی آموزگاران زن به‌دلیل پوشیدن حجاب با محدودیت روبه‌رو شده‌اند و از آنان خواسته شده است روسری خود را بردارند یا از کار کناره‌گیری کنند.
مقام‌های آذربایجان بر رعایت اصل سکولار بودن نظام آموزشی و مقررات لباس متحدالشکل تأکید کرده‌اند. در مقابل، منتقدان می‌گویند اجرای این مقررات به‌گونه‌ای که دختران محجبه از حضور در صنف‌های درسی بازبمانند، آزادی پوشش مذهبی و حق دسترسی آنان به آموزش را با پرسش روبه‌رو می‌کند.
با این حال، قطع‌نامه ۲۱ سپتامبر حجاب را به‌صراحت ممنوع نکرده و مجازات جداگانه‌ای نیز برای محروم‌کردن دانش‌آموزان از حضور در صنف‌های درسی تعیین نکرده است. به گزارش جام‌نیوز، این موضوع پرسش‌هایی را درباره مبنای حقوقی تصمیم برخی مکاتب برای جلوگیری از ورود دانش‌آموزان محجبه به صنف‌ها مطرح کرده است.
آذربایجان بر اساس قانون اساسی، یک جمهوری سکولار و دارای نظام ریاستی است که در آن رئیس‌جمهور ریاست قوه اجرایی را بر عهده دارد و قدرت قانون‌گذاری به مجلس ملی این کشور واگذار شده است. با این حال، بر اساس گزارش سال ۲۰۲۶ سازمان فریدم هاوس، قدرت سیاسی در این کشور به‌شدت در اختیار الهام علی‌اف، رئیس‌جمهور آذربایجان از سال ۲۰۰۳، و خانواده او متمرکز است و فعالیت مخالفان سیاسی و آزادی‌های مدنی با محدودیت‌های جدی روبه‌رو است.
کیم جونگ اون، رهبر کوریای شمالی، از موزیم جدید صنایع دفاعی این کشور بازدید کرد که در آن موشک بالستیک قاره‌پیمایی با قابلیت رسیدن به خاک ایالات متحده به نمایش گذاشته شده است.
خبرگزاری رسمی کوریای شمالی سه‌شنبه ۲۱ میزان تصاویری از بازدید کیم جونگ اون از این موزیم منتشر کرد. انتشار این تصاویر یک روز پس از آن صورت گرفت که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور امریکا، احتمال دیدار با رهبر کوریای شمالی در جریان سفر برنامه‌ریزی‌شده خود به آسیا را مطرح کرد.
انتظار می‌رود ترامپ در اواسط ماه نوامبر برای شرکت در نشست همکاری اقتصادی آسیا و اقیانوسیه (APEC) به چین سفر کند.
حضور همسر و دختر کیم جونگ اون در افتتاح موزیم نظامی
بر اساس گزارش خبرگزاری رسمی کوریای شمالی، کیم جونگ اون یکشنبه همراه با همسرش، ری سول جو، و دخترش که با نام جو آئه شناخته می‌شود، در مراسم افتتاح «موزیم انقلاب دفاعی» شرکت کرد.
در این موزیم مجموعه‌ای از تسلیحات توسعه‌یافته در دوران رهبری کیم جونگ اون، از پهپادها گرفته تا موشک بالستیک قاره‌پیمای «هواسونگ-۲۰»، به نمایش گذاشته شده است.
تصاویر منتشرشده از سوی خبرگزاری رسمی کره شمالی نشان می‌دهد که این کشور تلاش کرده است پیشرفت‌های نظامی و فناوری‌های تسلیحاتی خود را در قالب یک نمایشگاه دائمی معرفی کند.
نمایش طرح کلاهک‌های چندگانه و نقشه برد موشک‌ها
شین جونگ وو، دبیرکل مجمع دفاع و امنیت کوریا، به خبرگزاری رویترز گفت نمایشگری که مقابل پرتابگر موشک هواسونگ-۲۰ قرار داشت، ظاهرا طرحی از کلاهک‌های چندگانه را نشان می‌داد.
به‌گفته او، در این نمایشگر همچنین نقشه‌ای از جهان دیده می‌شد که برد موشک‌ها را تا مناطقی فراتر از خاک اصلی امریکا، از جمله خاورمیانه، استرالیا و امریکای جنوبی، نشان می‌داد.
شین گفت: «به نظر می‌رسد هدف از این نمایشگاه برجسته کردن دستاوردهای برنامه توسعه علوم دفاعی کیم جونگ اون باشد.»
او افزود: «این نمایشگاه این تصور را ایجاد می‌کند که اقدامی تبلیغاتی برای دستیابی به برتری راهبردی پیش از برگزاری احتمالی نشست سران کره شمالی و آمریکا است.»
تبدیل نمایشگاه‌های موقت تسلیحاتی به نمادهای دائمی قدرت نظامی
تحلیلگران معتقدند افتتاح این موزه بخشی از تلاش گسترده‌تر کیم جونگ اون برای تبدیل نمایش تسلیحات کوریای شمالی به نمادهای ماندگار دستاوردهای نظامی حکومت است.
لیم اول چول، استاد موسسه مطالعات خاور دور دانشگاه کیونگنام، به رویترز گفت: «کیم با تبدیل نمایشگاه‌های تسلیحاتی که پیش‌تر موقتی بودند به یک موزیم دائمی، دستاوردهای نظامی خود را نهادینه می‌کند و توسعه تسلیحات هسته‌ای و موشکی کوریای شمالی را به‌عنوان میراثی تکمیل‌شده و ماندگار به تصویر می‌کشد.»
به‌گفته تحلیلگران، این اقدام همچنین می‌تواند در آستانه احتمال ازسرگیری گفت‌وگوهای مستقیم میان واشینگتن و پیونگ‌یانگ، اهمیت سیاسی و تبلیغاتی داشته باشد.
آزمایش موشکی جدید کوریای شمالی
در تحولی جداگانه، کوریای شمالی اعلام کرد دوشنبه ۲۰ میزان یک موشک بالستیک تاکتیکی را آزمایش کرده است.
به‌گفته پیونگ‌یانگ، هدف از این آزمایش تایید موفقیت ارتقای فنی یکی از قطعات کلیدی این موشک بوده است؛ هرچند مشخص نشده کدام قطعه ارتقا یافته است.
خبرگزاری رسمی کوریای شمالی اعلام کرد این ارتقای فنی گام مهمی در بهبود عملکرد تمامی سامانه‌های تسلیحاتی تهاجمی این کشور محسوب می‌شود، اما جزئیات بیشتری ارائه نکرد.
ارتش کوریای جنوبی نیز دوشنبه اعلام کرد کوریای شمالی چندین موشک بالستیک به سمت آب‌های سواحل شرقی خود شلیک کرده است.
این چهارمین آزمایش موشکی پیونگ‌یانگ در طول یک ماه گذشته بود و پس از آزمایش اخیر یک موشک مافوق صوت از سوی کره جنوبی انجام شد.
فرمانده ارشد ناتو به روسیه هشدار داده است که این ائتلاف نظامی برای پاسخ به هرگونه حمله «احمقانه» علیه کشورهای عضو آماده است. این هشدار در حالی مطرح می‌شود که نگرانی کشورهای اروپایی از تهدیدهای روسیه، از جمله جنگ ترکیبی و حملات سایبری، افزایش یافته است.
جنرال الکسوس گرینکویچ، فرمانده عالی نیروهای متفقین ناتو در اروپا، روز دوشنبه در ورشو، پایتخت پولند، هشدار داد که این پیمان به هرگونه حمله علیه اعضایش قاطعانه پاسخ خواهد داد.
او گفت: «اگر کسی آن‌قدر نادان باشد که به ما حمله کند، ما خواهیم جنگید. حمله را متوقف خواهیم کرد و توانایی دشمن برای دستیابی به اهدافش را هرچه که باشد، از بین خواهیم برد.»
این جنرال امریکایی افزود: «به‌طور خلاصه، اطمینان حاصل خواهیم کرد که هرگونه حمله به هر یک از متحدان، کاملا بی‌نتیجه بماند.»
با این حال، او تاکید کرد که جنگ با روسیه را قریب‌الوقوع یا اجتناب‌ناپذیر نمی‌داند. این فرمانده ارشد ناتو گفت: «اجازه دهید یک نکته را به‌روشنی بیان کنم: از نظر من درگیری [با روسیه] قریب‌الوقوع یا اجتناب‌ناپذیر نیست.»
نگرانی از افزایش فعالیت‌های روسیه در اروپا
در ماه‌های اخیر، رویدادهایی از جمله کشف یک پهپاد مجهز به مواد انفجاری در نزدیکی یک میدان هوایی در آلمان، به نگرانی‌ها درباره فعالیت‌های روسیه در اروپا دامن زده است.
گرینکویچ گفت که اعضای ناتو باید به‌محض دستیابی به شواهدی که نقش روسیه را در چنین رویدادهایی نشان می‌دهد، نقش مسکو در آن را اعلام کنند و روشن سازند که عبور از خط قرمزها بی‌پاسخ نخواهد ماند.
ناتو تاکید دارد که یک پیمان دفاعی است و قصد حمله به روسیه را ندارد. با این حال، گرینکویچ گفت که در صورت وقوع حمله‌ای گسترده‌تر، ناتو برای متوقف‌کردن نیروهای دشمن قاطعانه وارد عمل خواهد شد و در صورت نیاز، توان ادامه جنگ را از آن‌ها خواهد گرفت.
او افزود: «در صورت لزوم، نیروهای دشمن و ماشین جنگی‌‌ای را که علیه ما به کار گرفته شده است، درهم خواهیم شکست.»
پیش از این، امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، گفته بود که کشورش برای حفاظت از زیرساخت‌های حیاتی و تاسیسات صنایع دفاعی در برابر حملات ترکیبی روسیه اقداماتی روی دست گرفته است. به گفته او، تهدیدهای مسکو در هفته‌های اخیر افزایش یافته است.
گرینکویچ تاکید کرد که ناتو به دنبال تشدید تنش نیست و گفت: «مسئولیت تشدید تنش به‌طور کامل بر دوش متجاوز خواهد بود؛ تنها اوست که تمام بار اخلاقی، سیاسی و راهبردی تصمیم‌گیری درباره چنین اقدامی را بر عهده خواهد داشت.»
آمادگی اروپا برای احتمال کاهش نیروهای امریکایی
این هشدارها در حالی مطرح می‌شود که اعضای ناتو خود را برای احتمال کاهش شمار نیروهای امریکایی در اروپا آماده می‌کنند. حکومت ایالات متحده در حال بازبینی نحوه استقرار نیروهایش در این قاره است و انتظار می‌رود نتیجه آن تا پایان سال جاری میلادی اعلام شود.
کشورهای اروپایی نیز تلاش برای تقویت توان نظامی خود را سرعت بخشیده‌اند. هم‌زمان، تردیدها درباره پایبندی ایالات متحده به تعهدات امنیتی‌اش در دوره ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ افزایش یافته است.
با این حال، گرینکویچ تاکید کرد که واشنگتن همچنان به دفاع مشترک از اعضای ناتو متعهد است. او گفت: «فکر می‌کنم هیچ‌کس نباید تعهد ایالات متحده به این پیمان را زیر سوال ببرد.»
فرمانده ارشد ناتو همچنین گفت که پذیرش مسئولیت بیشتر از سوی کشورهای اروپایی برای دفاع از خود، توان و قدرت این پیمان را افزایش می‌دهد.
گورنر ایالت خیبرپختونخوا در پاکستان روز دوشنبه، در نشست خبری در پیشاور گفت سیاست‌های این ایالت از این پس از اسلام‌آباد خواهد آمد، نه کابل، جلال‌آباد یا قندهار. او دو روز پیش مسئولیت اداره این منطقه را بر عهده گرفت. کندی مبارزه با تروریسم را اولویت اداره جدید ایالت خواند.
به گزارش روزنامه دان، فیصل کریم کندی، گورنر خیبرپختونخوا، یک روز پس از واگذاری اداره این ایالت به او اعلام کرد که دوره اختلاف با دولت مرکزی و درگیری‌های بی‌دلیل با دیگر ایالت‌های پاکستان پایان یافته است. او بر همکاری نزدیک با اسلام‌آباد، به‌ویژه در مبارزه با تروریسم، تأکید کرد.
دولت مرکزی پاکستان روز یکشنبه، ۱۹ میزان اداره خیبرپختونخوا را از حکومت ایالتی به رهبری تحریک انصاف گرفت و به گورنر سپرد. هم‌زمان، در ۱۲ منطقه این ایالت وضعیت اضطراری اعلام شد.
اسلام‌آباد دلیل این تصمیم را وخامت اوضاع امنیتی و همکاری‌نکردن حکومت ایالتی در مبارزه با تروریسم عنوان کرده است.
این اقدام پس از بالاگرفتن اختلاف میان دولت مرکزی و تحریک انصاف بر سر راهپیمایی هواداران این حزب به اسلام‌آباد برای درخواست آزادی عمران خان صورت گرفت.
مقام‌های دولت مرکزی همچنین حکومت ایالتی را متهم کرده‌اند که در مبارزه با گروه‌های تروریستی کوتاهی کرده و حتی با برخی از این گروه‌ها همکاری داشته است.
روزنامه دان اشاره گورنر خیبرپختونخوا به کابل را ظاهراً مرتبط با همین اتهام‌ها و نگرانی‌های اسلام‌آباد درباره فعالیت گروه‌های مسلح از خاک افغانستان دانسته است.
کندی گفت که باشندگان مناطقی مانند دیره اسماعیل خان، تانک و وزیرستان به دلیل ناامنی از آزادی رفت‌وآمد محروم شده‌اند. او خواستار اقدام فوری برای تأمین امنیت و بازگرداندن آزادی رفت‌وآمد در این مناطق شد.
محسن نقوی، وزیر داخله پاکستان، نیز حکومت ایالتی به رهبری تحریک انصاف را به کوتاهی در مبارزه با تروریسم متهم کرد.
او گفت که دولت مرکزی بارها از حکومت ایالتی خواسته بود در این زمینه همکاری کند، اما تلاش‌های اسلام‌آباد نتیجه نداده است. به گفته نقوی، نیروها و امکانات امنیتی تغییری نکرده‌اند، اما با حمایت و رهبری تازه می‌توانند عملکرد بهتری داشته باشند.
دولت مرکزی همچنین اجازه داده است که نیروها و تجهیزات ارتش پاکستان برای کمک به اداره ملکی و تأمین امنیت در خیبرپختونخوا مستقر شوند.
در پیشاور نیز تدابیر امنیتی تشدید شده است. نیروهای پولیس در نقاط مختلف شهر مستقر شده‌اند و با قراردادن کانتینر، شماری از جاده‌ها را بسته‌اند.
حزب تحریک انصاف می‌گوید که حکومت ایالتی از تصمیم‌گیری‌های امنیتی مربوط به خیبرپختونخوا کنار گذاشته شده بود، اما دولت مرکزی این ادعا را رد کرده است.
این حزب خواستار بازنگری در سیاست مبارزه با تروریسم است و با عملیات گسترده نظامی مخالفت دارد. در مقابل، اسلام‌آباد از عملکرد حکومت ایالتی در مقابله با گروه‌های مسلح و موضع آن درباره گفت‌وگو با طالبان انتقاد کرده است.
بر اساس تصمیم تازه دولت مرکزی، یک شورای مشورتی ۱۱ نفره زیر نظر گورنر برای اداره امور خیبرپختونخوا تشکیل شده است.
اندی برنام، نخست‌وزیر بریتانیا روز دوشنبه اعلام کرد که به احتمال بسیار زیاد، طرح حمله به پایگاه هوایی فیرفورد در خاک این کشور با هماهنگی ایران و به دستور سپاه پاسداران طراحی شده است. تهران این اتهام را رد کرده و آن را «گمانه‌زنی‌های بی‌اساس و مغرضانه» خوانده است.
آقای برنام در سخنرانی خود در پارلمان بریتانیا گفت: «ارزیابی ما این است که این عملیات به احتمال بسیار زیاد در ایران هماهنگ شده و تقریباً با اطمینان می‌توان گفت که سپاه پاسداران انقلاب اسلامی آن را هدایت کرده است.»
او هشدار داد که حکومتش تهدیدهای امنیتی ایران را تحمل نخواهد کرد و برای مقابله با شبکه‌های تبهکار وابسته به تهران و قطع منابع مالی آن‌ها، از تمامی اختیارات قانونی خود استفاده خواهد کرد.
پایگاه هوایی فیرفورد در جنوب‌غرب بریتانیا قرار دارد و بمب‌افکن‌های امریکایی پیش‌تر از این پایگاه برای حمله به ایران استفاده کرده بودند.
پس از بازداشت پنج مرد در نزدیکی این پایگاه در ۵ میزان، تدابیر امنیتی در اطراف آن تشدید شد. این افراد به ظن دست‌داشتن در فعالیت‌های تروریستی و جرایم مرتبط با مواد انفجاری بازداشت شدند.
در ادامه تحقیقات، دو مرد دیگر، از جمله یک شهروند دوتابعیتی ایرانی-بریتانیایی، نیز بازداشت شدند. هر هفت نفر بعداً بدون تفهیم اتهام و به قید ضمانت آزاد شدند.
نخست‌وزیر بریتانیا همچنین از وضع تحریم‌های بیشتر علیه ایران خبر داد و گفت که هدف این تحریم‌ها «محدودکردن توانایی ایران و سپاه پاسداران برای آسیب‌رساندن به ما» است.
هنوز جزئیات طرح احتمالی حمله روشن نیست، اما مقام‌های امریکایی به رویترز گفتند که احتمال طراحی یک حمله پهپادی با دخالت ایران بررسی می‌شود.
دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور امریکا هفته گذشته اعلام کرد که به دلیل تهدیدی مرتبط با ایران، بمب‌افکن‌های امریکایی از پایگاه فیرفورد خارج شده‌اند. در پی این تصمیم، ۱۲ فروند بمب‌افکن بی-۱ امریکا این پایگاه را ترک کردند.
احضار سفیر ایران
هم‌زمان با اظهارات نخست‌وزیر بریتانیا، وزارت خارجه این کشور سفیر ایران در لندن را احضار کرد.
سید علی موسوی، سفیر ایران در بریتانیا هرگونه دخالت تهران در این رویداد را رد کرد و گفت که اگر حکومت بریتانیا برای اثبات ادعاهای خود سند یا مدرکی دارد، باید آن را ارائه کند.
مقام‌های بریتانیایی در سال‌های گذشته بارها ایران را متهم کرده‌اند که با استفاده از شبکه‌های تبهکار، مخالفان جمهوری اسلامی را در این کشور تهدید کرده یا برای ربودن و ترور آنان برنامه‌ریزی کرده است.
حکومت بریتانیا سال گذشته اعلام کرد که از ۲۰ مورد تهدید جدی مرتبط با ایران برای قتل یا ربودن افراد در خاک این کشور اطلاع دارد.
لندن در ماه جولای نیز با استفاده از اختیارات تازه امنیتی، حمایت از سپاه پاسداران و گروه موسوم به «حرکت اصحاب الیمین الاسلامیه» را ممنوع کرد. این گروه مسئولیت هفت حمله به مراکز مرتبط با یهودیان، اسرائیل و رسانه‌های فارسی‌زبان را بر عهده گرفته بود.
تهران همواره این اتهام‌ها را رد کرده است.
تحقیقات درباره رویداد فیرفورد همچنان ادامه دارد و مقام‌های بریتانیایی تاکنون جزئیات کامل طرح احتمالی حمله یا شواهد ارتباط آن با سپاه پاسداران را منتشر نکرده‌اند.