این نتایج در پی افزایش نارضایتی رأیدهندگان از عملکرد دونالد ترامپ به دست آمده است.
پیروزی دموکراتها در انتخابات میاندورهای سوم نوامبر، موازنه قدرت در واشنگتن را تغییر داده است. با قطعیشدن اکثریت آنان در مجلس سنا و پیشبینی پیروزیشان در مجلس نمایندگان، احتمال آن افزایش یافته است که جمهوریخواهان از آغاز سال آینده کنترول هر دو مجلس کانگرس را از دست بدهند.
بیبیسی نیوز گزارش داده است که براساس پیشبینی نتایج انتخابات، دموکراتها اکثریت هر دو مجلس را به دست خواهند آورد. با این حال، تا زمانی که رقابتهای باقیمانده تعیین تکلیف نشوند، ترکیب نهایی کرسیهای کانگرس مشخص نخواهد شد.
آسوشیتدپرس پیروزی نامزدهای دموکرات در انتخابات مجلس سنا در ایالتهای کارولینای جنوبی، کارولینای شمالی، اوهایو، تگزاس، آیووا و کانزاس را اعلام کرده است. این نتایج از آن جهت اهمیت دارند که برخی از این ایالتها دههها در اختیار جمهوریخواهان بودهاند و دونالد ترامپ نیز در انتخابات ریاستجمهوری سال ۲۰۲۴ با اختلاف قابلتوجهی در آنها پیروز شده بود.
کانزاس از سال ۱۹۳۲، تگزاس از سال ۱۹۸۸ و کارولینای جنوبی از ۳۸ سال پیش تاکنون هیچ نامزد دموکراتی را به مجلس سنا نفرستاده بودند. پیروزی دموکراتها در این ایالتها نشان میدهد که نارضایتی از عملکرد حکومت ترامپ حتی در برخی پایگاههای سنتی جمهوریخواهان نیز بر رفتار رأیدهندگان تأثیر گذاشته است.
برخی رسانههای امریکایی نتایج انتخابات را شکستی تاریخی برای جمهوریخواهان توصیف کرده و نوشتهاند که گستردگی پیروزی دموکراتها فراتر از انتظاراتی بوده است که حتی خوشبینترین اعضای این حزب چند ماه پیش داشتند.
بیبیسی نیوز نوشت آنچه در انتخابات رخ داده، فراتر از یک پیروزی معمول یا حتی گسترده انتخاباتی است و این نتایج تکانی عمیق در سیاست امریکا به حساب میآید.
ترامپ در جریان کارزار انتخاباتی بارها از مردم خواسته بود چنان رأی دهند که گویی خود او نامزد انتخابات است. او با حضور گسترده در گردهماییها و حمایت از نامزدهای جمهوریخواه، عملاً انتخابات میاندورهای را به آزمونی برای سنجش محبوبیت خود تبدیل کرد.
با این حال، نامزدهای مورد حمایت او در چندین ایالت مهم شکست خوردند و جمهوریخواهان کرسیهایی را از دست دادند که پیش از انتخابات حفظ آنها را تقریباً قطعی میدانستند.
گاردین نوشته است که کاهش محبوبیت ترامپ، بهویژه در زمینه مدیریت اقتصاد و مهاجرت، نقش مهمی در تغییر موازنه سیاسی داشته است. افزایش قیمت پترول و دیزل در پی جنگ ایران، عملکرد بد مأموران اداره مهاجرت و فشار اقتصادی بر خانوادههای امریکایی نیز به نارضایتی رأیدهندگان دامن زده است.
این نارضایتی در ایالتهایی مانند تگزاس، کانزاس و آیووا که معمولاً پایگاههای قدرتمند جمهوریخواهان محسوب میشوند، به سود نامزدهای دموکرات تمام شد.
حمایت ترامپ از برخی نامزدهای جمهوریخواه نیز نتوانست مانع شکست آنان شود. در تگزاس، او از کن پکستون در رقابتهای درونحزبی جمهوریخواهان حمایت کرد. این حمایت به شکست جان کورنین، سناتور باسابقه جمهوریخواه، انجامید و جیمز تالاریکو، نامزد دموکرات، در انتخابات اصلی با اختلاف دورقمی پیروز شد.
در کارولینای شمالی نیز روی کوپر، فرماندار پیشین دموکرات، کرسی جمهوریخواهان را به دست آورد. تام تیلیس، سناتور جمهوریخواه این ایالت، پیشتر پس از اختلاف با ترامپ بر سر برنامههای داخلی حکومت، از نامزدی دوباره انصراف داده بود.
نشانههای نارضایتی حتی در میان هواداران جمهوریخواه نیز دیده میشود. نیویارک تایمز گزارش داد که شماری از حاضران در گردهمایی انتخاباتی این حزب در اوهایو، ترامپ را مسئول شکست جمهوریخواهان میدانند.
لوئیس جیو، یکی از حامیان ترامپ گفت که جمهوریخواهان در پیشبرد برنامههای خود بیش از حد پیش رفتهاند. او با اشاره به طرح ساخت تالار رقص در کاخ سفید پرسید که چرا حکومت در شرایطی که کشور با مشکلات مهمتری روبهرو است، چنین موضوعاتی را در اولویت قرار داده است.
بازپسگیری اکثریت مجلس سنا، قدرت دموکراتها را برای مقابله با برنامههای ترامپ افزایش میدهد. آنان میتوانند تصویب قوانین مورد حمایت کاخ سفید را دشوار کنند و در روند تأیید وزیران، مقامهای ارشد حکومت و قضات فدرال نقش تعیینکننده داشته باشند.
این اختیار شامل نامزدهای احتمالی دیوان عالی امریکا نیز میشود که در حال حاضر قضات محافظهکار با نسبت شش به سه اکثریت آن را در اختیار دارند.
اگر پیشبینی رسانهها درباره پیروزی دموکراتها در مجلس نمایندگان نیز تحقق یابد، این حزب برای نخستین بار از سال ۲۰۲۲ اکثریت هر دو مجلس کانگرس را در اختیار خواهد گرفت. چنین تغییری به دموکراتها امکان میدهد علاوه بر نظارت گستردهتر بر عملکرد حکومت، از ابزارهای قانونگذاری و بودجه برای محدودکردن برنامههای ترامپ استفاده کنند.
جمهوریخواهان در انتخابات سال ۲۰۲۴ با کسب ۵۳ کرسی، اکثریت مجلس سنا را به دست آورده بودند. در آن زمان، بازگشت دموکراتها به قدرت در انتخابات میاندورهای بعید به نظر میرسید.
اکنون، در حالی که شمارش آرا در برخی ایالتها ادامه دارد، اکثریت مجلس سنا به دموکراتها رسیده و نتیجه نهایی مجلس نمایندگان هنوز در انتظار تعیین تکلیف رقابتهای باقیمانده است.
با این تغییر، ترامپ در دو سال پایانی ریاستجمهوری خود با مخالفانی روبهرو خواهد بود که دستکم یکی از دو مجلس کانگرس را در اختیار دارند و میتوانند نظارت و فشار سیاسی بیشتری بر کاخ سفید اعمال کنند.