صندوق نجات کودکان با نشر اعلامیهای میگوید در ماه دسامبر ۱۳۵ کودک در شفاخانه یا در مسیر رسیدن به شفاخانه جان باختهاند. اکثر این کودکان با مشکل تنفسی ناشی از ذاتالریه مواجه بودند. این سازمان میگوید با فروپاشی سکتور صحی، موارد ابتلا به ذاتالریه در افغانستان افزایش یافته است.
به دلیل نپرداختن معاش کارمندان صحی، شفاخانهها و کلنیکها در سراسر کشور تعطیل شدهاند و هنگامی که کودکان بیمار نیاز به درمان دارند، به درهای بسته درمانگاهها برمیخورند.
سقوط آزاد اقتصاد افغانستان باعث شده است که بیش از ۹۵ درصد جمعیت کشور در فقر به سر ببرند. ارزیابی صندوق نجات کودکان نشان میدهد که مشکل مالی، بزرگترین مانع بر سر راه سکتور صحت است.
کلنیکهای خودکار صندوق نجات کودکان روزانه بخاطر ارائه خدمات درمانی به مناطق دورافتاده سفر میکند. داکتر سادات میگوید: «موارد ذاتالریه هر روز در حال افزایش است. تعداد مراجعهکنندگان به کلینیکهای ما در ماههای اخیر دو یا سه برابر افزایش یافته است. آنها جای دیگری برای رفتن ندارند. نسبت به پارسال وضعیت خیلی بدتر است. گاهی صدها مادر و کودک منتظر اند تا ما برسیم. آنها حتی نمیتوانند غذا و گرمای مورد نیاز خود را برای سالم ماندن تهیه کنند. سوء تغذیه و ذاتالریه ترکیبی مرگبار هستند.»
به گفته آقای سادات: «کودکان مبتلا به ذاتالریه شدید، سرفههای جدی دارند و در حالی که تلاش میکنند نفس بکشند، قفسه سینهشان بهسرعت بالا و پایین میرود. چهره آنها تغییر میکند. متورم و تیره میشوند. ما کودکان زیادی را میبینیم که چنین وضعیتی دارند.»
یکی از داکتران شفاخانهای در شمال کشور به صندوق نجات کودکان گفته است که او هرگز این همه موارد ذاتالریه کودکان و سوء تغذیه شدید را ندیده بود. در شفانخانه، سه یا حتی چهار کودک روی یک تخت خوابیدهاند و به کمک نیاز دارند.
ارزیابی صندوق نجات کودکان نشان داد که در دسامبر ۵۵ درصد از خانوادههایی که به مراقبتهای بهداشتی نیاز داشتند، قادر به دریافت این مراقبتها نبودند و نیمی از والدین مورد بررسی گفتند که فرزندانشان در دو هفته گذشته به ذاتالریه مبتلا شدهاند.
براساس این ارزیابی ذاتالریه کودکان در بحبوحه بحران گرسنگی که سیستم ایمنی جوانان را ویران میکند، در حال افزایش است.
صندوق نجات کودکان میگوید فروپاشی سیستم صحی که عمدتاً ناشی از مسدود شدن داراییهای افغانستان و توقف کمکهای جامعه جهانی است، هزینههای مرگباری برای کودکان افغانستان به همراه داشته است.
