جامعه مدنی از سازمان ملل خواست حملات بر هزاره‌ها را به عنوان "نسل‌کشی" به رسمیت بشناسد

به نقل از خانه آزادی بیان علی‌رضا شهیر در جریان پوشش خبری حمله انتحاری بر مکتب عبدالرحیم شهید از سوی طالبان بازداشت شده است.

پیش از او طالبان محب جلیلی، گوینده پیشین خبر آریانانیوز را بازداشت و شکنجه فزیکی کرده بودند.

خانه آزادی بیان می‌گوید طالبان در رابطه به هیچ کدام از این موارد پاسخ‌گو نیست و تغییر مثبتی در برخوردشان با خبرنگاران و آزادی بیان دیده نمی‌شود.

در همین حال، محب جلیلی نیز به تازه‌گی در صفحه فیسبوکش نوشته باری دیگر استخبارات طالبان او را تهدید به مرگ کرده است.

خانه آزادی بیان افغانستان هر نوع فشار، تهدید، بازداشت و شکنجه خبرنگاران را در تضاد با ارزش‌های بشری دانسته، از طالبان خواسته تا مطابق قانون دسترسی به اطلاعات، قانون رسانه‌های همه‌گانی و میثاق‌های بین‌المللی به حریم رسانه‌های همه‌گانی و حق آزادی بیان مردم افغانستان تعدی نکنند و اصل آزادی بیان و گردش آزاد اطلاعات را تضمین کنند.

این نهاد حامی رسانه‌ها و خبرنگاران همچنین از نهادهای بین‌المللی حامی رسانه‌ها، نمایندگی سازمان مبل در افغانستان و اتحادیه اروپا می‌خواهد تا رسانه‌ها و خبرنگاران افغانستان را از یاد نبرده و با خر وسیله‌ی ممکن بر طالبان فشار بیاورند تا به آزادی بیان به عنوان یکی از حقوق بنیادین بشری و یکی از دستاوردهای مردم افغانستان حرمت قایل شده و از نقض میثاق‌های بین‌المللی دست بردارند.

رسانه‌های محلی گزارش داده‌اند که شماری از برگزارکنندگان مراسم سالانه ۲۹ حمل می‌خواستند امسال نیز از این روز گرامی‌داشت به عمل آورند، اما طالبان مانع آنان شده است.

محمد اسماعیل خان، رهبر جهادی که نقش اصلی در جهاد علیه شوروی در هرات داشته و از برگزارکنندگان اصلی این برنامه در سال‌های گذشته بوده است، در صفحه رسمی فیسبوکش بدون اشاره به ممانعت طالبان، نوشته است: "پرچم آزادی و عدالت به زودی در این سرزمین به اهتزاز در خواهد آمد."

اسماعیل خان نیروهای جهاد علیه شوروی و مقاومت علیه طالبان را در دهه ۹۰ رهبری می‌کرد.

در نبردهای سنگینی که طالبان در سال ۲۰۲۱ برای ورود به شهر هرات انجام دادند نیز اسماعیل خان رهبری نیروهای مقاومت علیه طالبان را به عهده داشت.

سرانجام پس از چند هفته جنگ نفس‌گیر در برابر طالبان اسماعیل خان دو روز پیش از سقوط کابل، در ۱۳ اگست ۲۰۲۱ به دست طالبان اسیر شد و شهر هرات سقوط کرد.

اسماعیل خان بعدا اجازه یافت هرات را ترک کند. او اکنون ساکن ایران است.

این فرمانده جهادی در صفحه فیسبوکش گفته است: "در امتداد تاریخ هرگاه عده‌ای از درون یا بیرون از کشور چشم طمع و اشغال بر این سرزمین دوخته‌اند با شجاعت و رشادت زنان و مردان آزاده این دیار زبونانه شکست خورده‌اند و با بی‌آبرویی و ذلت تن به فرار خفت‌بار داده‌اند."

بانک جهانی اواخر ماه مارچ فعالیت چهار پروژه خود به ارزش ۶۰۰ میلیون دالر را در واکنش به ممنوعیت آموزش دختران بالاتر از صنف ششم در افغانستان به حالت تعلیق درآورد.

آن زمان این بانک اعلام کرد که این پروژه‌ها هنگامی از حالت تعلیق در می‌آیند که همه دختران به آموزش دسترسی داشته باشند.

یک منبع آگاه به رویترز گفت که با توجه به تشدید بحران اقتصادی در افغانستان و افزایش قیمت مواد غذایی و انرژی در جهان، مقامات بانک جهانی تصمیم گرفته‌اند فعالیت سه پروژه این بانک به ارزش حدود ۴۵۰ میلیون دالر از سرگرفته شود. اما پروژه آموزشی بانک مذکور به ارزش حدود ۱۵۰ میلیون دالر هنوز تعلیق است.

در همین حال، وزارت خزانه‌داری ایالات متحده روز دوشنبه اعلام کرد که کمک‌کنندگان عمده صندوق بازسازی افغانستان روز جمعه در جریان نشست‌های بهاری صندوق بین‌المللی پول و بانک جهانی، در مورد مشکلات فزاینده اقتصادی و امنیت غذایی افغانستان بحث خواهند کرد.

رویترز گزاش می‌دهد که صندوق بین‌المللی پول، هیئت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) و بانک توسعه اسلامی نیز در این نشست شرکت خواهند کرد.

بانک جهانی هفته گذشته چشم‌انداز ناگواری از اقتصاد افغانستان منتشر کرد و خاطرنشان ساخت که ۳۳ درصد درآمد سرانه این کشور در چهار ماه آخر سال ۲۰۲۱ پس از به دست گرفتن قدرت توسط طالبان کاهش یافته است.

طبق این گزارش، حدود ۳۷ درصد خانواده‌ها در افغانستان پول کافی برای تهیه غذا ندارند، در حالی که ۳۳ درصد «تنها توانایی تامین غذا» دارند اما به سایر نیازهای‌شان نمی‌توانند رسیدگی کنند.

نماینده امریکا در پیامش نوشت که «هیچ کسی نباید در راه فراگیری تعلیم از امنیت خود نگران باشد.»

طالبان می‌گوید که در حمله به لیسه عبدالرحیم شهید و مرکز آموزشی ممتاز در منطقه دشت‌برچی در غرب شهر کابل دستکم ۱۰ دانش‌آموز کشته شدند. اما منابع غیر رسمی شمار تلفات را به مراتب بیشتر گفته و از ۲۰ تا ۳۰ کشته خبر داده‌اند.

تا هنوز هیچ گروهی مسئولیت این حادثه را به عهده نگرفته است، اما در گذشته معمولاً داعش مسئولیت حملات مشابه به هزاره ها و شیعیان افغانستان را به عهده گرفته بود.

منابع نظامی پاکستان به این روزنامه گفتند که این پهبادها جنگجویان پاکستانی را در پناهگاه‌های شان در شرق افغانستان در مناطقی مورد هدف قرار دادند که از «کنترول طالبان» بیرون است.

یک مقام پاکستانی به شرط افشا نشدن نامش به اکسپرس تربیون گفت: «این منطقه تحت نفوذ و محاصره طالبان پاکستانی است که طالبان افغان نیز به آنجا رفته نمی‌توانند.»

دستکم ۴۷ نفر در جریان این حملات در خوست و کنر جان خود را از دست دادند که واکنش‌های گسترده را به دنبال داشته است. از جمله، وزارت خارجه طالبان سفیر پاکستان را احضار کرد.

با این که ذبیح الله مجاهد سخنگوی طالبان، در گفتگو با خبرنگاران از «بمبارد پاکستانی‌ها» یاد کرد اما مقامات امنیتی پاکستانی به اکسپرس تربیون گفتند که جت‌های جنگنده قوای هوایی پاکستان در این عملیات نقش نداشت.

وزارت خارجه امریکا در واکنش به حملات هوایی پاکستان و تلفات ناشی از آن در افغانستان، از موضع گیری مشخص اجتناب کرد. ند پرایس، سخنگوی این وزارت، روز سه شنبه در کنفرانس خبری خود گفت که آنها از گزارش‌ها در مورد حملات هوایی پاکستان در داخل افغانستان آگاه اند اما برای ابراز نظر در مورد این حادثه، خبرنگاران را به حکومت پاکستان راجع کرد.

پرایس همچنان افزود که امریکا پاکستان را یک «شریک مهم» در قسمت ایجاد ثبات و امنیت در افغانستان می‌دادند.