رویترز نوشت علی خامنهای از آنچه بر سر شاه ایران آمد درس گرفته و میداند اگر به مردم بگوید صدایشان را شنیده، این به معنای پایان رهبری اوست. به نوشته رویترز اگر رهبر جمهوری اسلامی به خیزشهای مردمی گوش نکند و اعتراضات را مداخلات خارجی معرفی کند، اعتراضها ممکن است بیشتر شود.
رویترز به نقل از الکس واتانکا، مسئول بخش ایران در انستیتوت میدلایست مینویسد که اندکی قبل از انقلاب، شاه ایران در تلویزیون ملی گفت: «به عنوان شاه ایران، من صدای انقلاب شما را شنیدم ولی نمیتوانم انقلاب شما را تایید نکنم.»
به گفته این تحلیلگر مردم در آن زمان این حرف را به معنای ضعف شاه تلقی کردند.
به باور نگارنده مطلب، در شرایط حاضر حاکمان ارشد ایران مصمم هستند که نوعی ضعف را نشان ندهند که معتقدند سرنوشت شاه را در انقلاب ۱۳۵۷ رقم زد. بنابراین آنان به تجارب آنچه بر سر شاه ایران آمد توجه میکنند.
رویترز مینویسد که برای چندین دهه، تشکیلات روحانی از نیروی نخبه وفادار خود، سپاه پاسداران، برای سرکوب خشونتآمیز قیامهای قومی، ناآرامیهای دانشجویی و اعتراضات علیه مشکلات اقتصادی استفاده کرده است.
به باور نویسنده، این نیروها تاکنون مهار شدهاند اما میتوان به سرعت آنها را بسیج کرد.
کسری اعرابی، سرپرست برنامه ایران در موسسه تونی بلر برای تغییرات جهانی، گفت: اگر اعتراضات ادامه یابد، جمهوری اسلامی به راه حل معمول خود که خشونت بیحد و حصر علیه غیرنظامیان غیر مسلح است روی خواهد آورد.
در حال حاضر، اعتراضات نزدیک به سه هفته به طول انجامیده است که به یکی از بزرگترین تظاهرات مخالفت با حکومت روحانیت اسلامی ایران در سالهای اخیر تبدیل شده است.
تظاهراتی که به دلیل قتل دستگیری مهسا امینی ۲۲ ساله توسط پولیس اخلاقی آغاز شد، به شورش علیه استبداد فزاینده روحانیون اسلامی حاکم بر آن بود، تبدیل شده است.
به نوشته خبرگزاری رویترز، معترضان با به چالش کشیدن مشروعیت جمهوری اسلامی، تصاویر علی خامنهای، رهبر ایران را سوزانده و شعار «مرگ بر دیکتاتور» سر دادهاند، اما نیروهای امنیتی با استفاده از گاز اشکآور، باتوم و در بسیاری موارد شلیک گلوله خواستهاند تا معترضان را متفرق کنند.
رویترز مینویسد که به باور تحلیلگران، اگرچه حجم اعتراضات را نمیتوان با انقلاب اسلامی ۱۳۵۷ مقایسه کرد اما به گفته کسری اعرابی یک شباهت قابل توجه اعتراضات کنونی با انقلاب چهل سال پیش حال و هوای خیابانهاست که به صراحت انقلابی است.
این تحلیلگر معتقد است که مردم ایران در شرایط فعلی اصلاحات نمیخواهند، بلکه خواهان پایان رژیم هستند.
اما به گفته آقای اعرابی هیچ کس نمیتواند پیشبینی کند که این لحظه چه زمانی اتفاق میافتد و ممکن است هفتهها، ماهها یا حتی سالها طول بکشد. او میافزاید که به هر روی مردم ایران تصمیم خود را گرفتهاند.
