در آستانه نشست دوحه؛ بلینکن در دیدار با گوترش بر حکومت فراگیر و حقوق زنان افغان تاکید کرد

۱۵ عضو دایم و غیردایم شورای امنیت روز پنجشنبه با تصویب قطعنامه‌ای، برخورد تبعیض آمیز طالبان با زنان افغان را تقبیح کرد. آنها از طالبان خواستند که سیاست‌های تبعیض آمیز علیه زنان افغان، به ویژه ممنوعیت آموزش و کار زنان را «فوراً لغو» کند.

عفو بین الملل در بیانیه‌اش گفت: «با این که قطعنامه در مسیری درست گام برداشته، اما برای اعاده حقوق زنان و حساب‌گیری از مقامات طالبان که در نقض فاحش و سیستماتیک حقوق زنان و دختران دست دارند، کاری انجام نداده است.»

عفوبین الملل خواستار افزایش فشار جهانی بر طالبان بر مبنای قطعنامه شورای امنیت شده است.

به گفته این سازمان، «جهان با این فشار پیامی واضح به طالبان بفرستد که حقوق زنان و دختران قابل مذاکره نیست. آنها دارای حقوق جهان‌شمول و سلب ناپذیر اند.»

علاوه بر اعضای شورای امنیت، ۹۰ کشور عضو سازمان ملل رسماً از تصویب این قطعنامه در این شورا حمایت کردند.

لانا نسیبه، سفیر امارات متحده عربی در سازمان ملل گفت که این کشورها شامل «همسایگان افغانستان، کشورهای اسلامی و دیگر مناطق جهان» است.

نسیبه در شورای امنیت گفت: «این حمایت بیشتر از هر زمانی بر وزن این پیام اساسی ما افزوده است: جهان در برابر حذف زنان از جامعه افغانستان خاموش نمی‌نشیند.»

نماینده ایالات متحده نیز گفت که سیاست‌های طالبان در مورد زنان «غیرقابل دفاع» است و این کشور در برابر سرکوب زنان و دختران افغان بی‌تفاوت نمی‌ماند.

ملین جولی، وزیر خارجه کانادا با بازنشر توییت سفیر کانادا در امور زنان از درخواست او حمایت کرد.

جاکلین اونیل در توییتر نوشت: «زنان افغان باید سهم مساوی در گرفتن تصمیم‌ها درباره آینده افغانستان داشته باشند. آنها صاحب کرسی در پشت میز مذاکرات اند. دیدگاه‌های آنان برای موفقیت و مشروعیت[تصمیم‌ها] حیاتی است.»

او افزود: «باید دیدگاه‌های مختلف زنان افغان به طور مستقیم در نشست دوحه شنیده شود.»

آنتونیو گوترش، سرمنشی سازمان ملل قرار است در روز های ۱۱ و ۱۲ ثور با نمایندگان کشورهای مختلف در امور افغانستان در پایتخت قطر دیدار کند.

به دنبال اظهارات معاون سرمنشی سازمان ملل در مورد بحث روی شناسایی رسمی طالبان در این نشست، تصور می‌شود که از نماینده طالبان نیز به این مجلس دعوت شده است. استفان دوجاریک، سخنگوی سرمنشی ملل متحد به طور قاطع حضور نماینده طالبان در نشست دوحه را رد نکرد.

عدم حضور نمایندگانی از زنان انتقاد فعالان افغان را نیز برانگیخته است. اصیلا وردک، فعال حقوق بشر و معاون سابق نمایندگی افغانستان در سازمان ملل گفت: «ما درک نمی‌کنیم که چرا زنان افغان به طور کامل از نشست دوحه کنار گذاشته می‌شوند و نمایندگان جهانی مرد بدون ما در مورد ما صحبت خواهند کرد.»

به جز از ۱۵ عضو شورای امنیت به شمول روسیه و چین که روابط حسنه با طالبان دارند، ۹۰ کشور دیگر عضو سازمان ملل نیز از این قطعنامه حمایت کردند که مخالفت اکثر دولت‌ها با سیاست‌های طالبان را به نمایش گذاشت.

قطعنامه که پیش‌نویس آن توسط امارات متحده عربی و جاپان تهیه شده بود، ممنوعیت آموزش و کار زنان، از جمله در موسسات خیریه را «در تاریخ سازمان ملل بی‌سابقه» توصیف کرده است. قطعنامه ممنوعیت کار زنان در سازمان ملل را «ناقض حقوق بشر و اصول بشردوستانه» خوانده است.

لانا نسیبه، سفیر امارات متحده عربی در سازمان ملل گفت که این قطعنامه پشتیبانی ۹۰ کشور از میان «همسایگان افغانستان، کشورهای اسلامی و دیگر مناطق جهان» را با خود دارد.

نسیبه در شورای امنیت گفت: «این حمایت بیشتر از هر زمانی بر وزن این پیام اساسی ما افزوده است: جهان در برابر حذف زنان از جامعه افغانستان خاموش نمی‌نشیند.»

نماینده ایالات متحده گفت که سیاست‌های طالبان در مورد زنان «غیرقابل دفاع» است و این کشور در برابر سرکوب زنان و دختران افغان بی‌تفاوت نمی‌ماند.

این نخستین بار است که شورای امنیت بعد از به قدرت رسیدن طالبان در ۲۰۲۱، قطعنامه‌ای در محکومیت رفتار طالبان صادر می‌کند. چین و روسیه، دو عضو شورای امنیت تا اکنون موافق موضع‌گیری قوی این شورا در مورد طالبان نبوده‌اند.

با این حال، چین در شورای امنیت از امریکا خواست که ذخایر ارزی بانک مرکزی افغانستان را در اختیار دولت طالبان قرار دهد.

مقامات جمهوری اسلامی به رغم ایجاد روابط حسنه با طالبان، این گروه را به رعایت حقابه ایران بر اساس معاهده دریای هلمند متقاعد نتوانسته است.

البته، به نقل از ایسنا، کاظمی قمی، نماینده ویژه رئیس جمهور ایران در امور افغانستان گفته است که « بر اساس اقداماتی که صورت گرفته است نوید این را می‌دهد که امسال آب در هیرمند رها خواهد شد.»

حسین امیر عبداللهیان، وزیر خارجه جمهوری اسلامی ایران در ۲۸ حمل خبر داد که در حاشیه نشست سمرقند با امیرخان متقی، وزیر خارجه طالبان دیدار کرد و گفت که «مسئله حقابه ایران از هیرمند را به تفصیل مورد تاکید» قرار داده است.

سفر سلاجقه در ادامه رایزنی و فشار مقامات ایرانی بر طالبان است.

طالبان در ماه دلو ۱۴۰۰ اعلام کرده بود که با تمام مواد و محتویات فنی، اساسات حقوقی و پروتکل‌های معاهده آب دریای هلمند که در سال ۱۳۵۱ میان افغانستان و ایران منعقد شده است، موافق است و آن را به صورت کامل می‌پذیرد.

ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی طالبان گفته بود که امارت طالبان به تطبیق کردن این معاهده دایمی با ایران در «فضای همکاری، اعتماد و عزم قوی ادامه می‌دهد.»

با این حال، پس از ۱۴ ماه هنوز جمهوری اسلامی می‌گوید که طالبان به معاهده آب هلمند عمل نکرده است.

روسیه، تاجیکستان، قزاقستان، قرقیزستان، ارمنستان و بلاروس اعضای دائم سازمان پیمان امنیت جمعی هستند.

نشست این سازمان امروز در حالی برگزار شد که روز گذشته تاجیکستان اعلام کرد دو تروریست بین‌المللی از افغانستان وارد این کشور شده بودند.

کمیته امنیت ملی تاجیکستان می‌گوید صبح چهارشنبه، ششم ثور دو عضو سازمان‌های تروریستی بین‌المللی که از مرز افغانستان وارد تاجیکستان شده بودند، هدف قرار گرفتند و کشته شدند.

کمیته امنیت ملی تاجیکستان گفته این دو نفر، قصد حملات تروریستی در تاجیکستان را داشتند.

تاجیکستان در دو سال گذشته چندین رزمایش نظامی مشترک با کشورهای عضو سازمان پیمان امنیت جمعی در نزدیکی مرز افغانستان داشته است.

این کشور هشدار داده که در صورت مشاهده هرگونه تخلف در مرزها، فورا پاسخ خواهد داد.

سازمان پیمان امنیت جمعی اعلام کرده که در نشست روز پنجشنبه «تبادل نظر کامل در مورد وضعیت افغانستان صورت گرفت.»