رئیسجمهور امریکا روز شنبه با رهبران فرانسه، آلمان و بریتانیا در مورد تحولات روسیه گفتوگو کرده است. کاخ سفید در بیانیهای نوشت که جو بایدن، امانوئل ماکرون، اولاف شولتس و ریشی سونک در این گفتوگو بر حمایت تزلزل ناپذیر از اوکراین تاکید کردند.
پیشتر رئیسجمهور بلاروس از گفتوگوی تلفنی با فرمانده گروه واگنر خبر داد.
دفتر مطبوعاتی رئیسجمهور بلاروس گفت که الکساندر لوکاشنکو، رئیس گروه نظامی واگنر را متقاعد کرده به سمت مسکو پیشروی نکند.
همزمان، یوگنی پریگوژین در پیام صوتی اعلام کرد که برای جلوگیری از خونریزی کاروانهای خود را به پایگاهها بر میگرداند.
شماری از کشورهای اروپایی و همسایگان روسیه به شورش گروه واگنر علیه دولت و پیشروی آن به سوی شهرهای استراتژیک این کشور واکنش نشان دادند. دولتهای غربی موضعی محتاطانه در پیش گرفته و کشورهای همسایه مرزهای مشترک خود را با روسیه بسته یا تقویت کردند.
واکنش کشورهای غربی به این شورش در حالی است که وزارت امور خارجه روسیه با انتشار بیانیهای درباره «استفاده» آنها از شورش واگنر برای «دستیابی به اهداف خودشان» هشدار داد.
این هشدار در حالی صادر شده که کشورهای غربی تاکنون با احتیاط و بدون موضعگیری صریح درباره این شورش اظهارنظر کردهاند؛ از جمله فرانسه که گفت کماکان بر موضع حمایت از اوکراین متمرکز خواهد ماند.
بوریس پیستوریوس، وزیر دفاع آلمان هم گفت که این کشور درباره تحولات روسیه «هیچ گزینهای برای اقدام ندارد».
او افزود: «هنوز نمیتوان گفت که این درگیری به یک جنگ واقعی قدرت بدل خواهد شد یا نه.»
آنالنا بربوک، وزیر امور خارجه آلمان نیز در توییتی نوشت: «ما از دیروز تحولات روسیه را از نزدیک رصد میکنیم و با شرکای بینالمللی خود در تماس نزدیک هستیم.»
جاستین ترودو، نخستوزیر کانادا هم درباره این درگیریها با موضعگیری مشابهی گفت: «ما با متحدان خود در تماس هستیم و به نظارت دقیق بر وضعیت در روسیه ادامه خواهیم داد.»
لهستان و بریتانیا اعلام کردند تحولات روسیه و اقدامات مسکو را زیر نظر دارند و قطر نیز درباره این وضعیت ابراز نگرانی کرد.
وزارت امور خارجه امریکا اما اعلام کرد با متحدان و شرکای این کشور درباره شورش گروه واگنر در روسیه گفتوگو کرده است.
اما بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل خبر داد که عصر روز شنبه نشستی را با مقامهای دیپلوماتیک و امنیتی اسرائیل درباره این شورش برگزار خواهد کرد.
جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا هم در توییتی نوشت که مرکز واکنش به بحران اتحادیه اروپا برای پیگیری تحولات روسیه فعال شده است.
از سوی دیگر شماری از کشورهای همسایه روسیه، مرزهای خود را با این کشور مسدود کرده و تعدادی دیگر نیز حمایت خود را از ولادیمیر پوتین، رئیسجمهوری روسیه اعلام کردند.
رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه در گفتوگوی تلفنی با پوتین اعلام کرد کشورش برای ایفای نقش در پایان دادن به تنشها در روسیه آماده است.
آقای پوتین همچنین با روسای جمهور اوزبیکستان و قزاقستان درباره درگیری گروه واگنر با دولت روسیه به صورت تلفنی گفتوگو کرد.
بلاروس هم گفت که با روسیه متحد بوده و متحد «میماند» و خود را از حوادثی که در این کشور جاری است، جدا نمیداند.
کشورهای همسایه و هممرز روسیه مانند گرجستان، لتونی و استونی اما برای در امان ماندن از تبعات این شورش، مرزهای خود را با روسیه بسته یا امنیت آن را تقویت کردند.
وزیر امور خارجه لتوانیا در واکنش به این درگیریها گفت که روسهایی را که به دلیل این شورش به لتونی بروند، نمیپذیرد.
کاجا کالاس، نخستوزیر استونی هم اعلام کرد با همتایان خود در لتونی، لیتوانیا و فنلاند در این زمینه از نزدیک گفتوگو کرده است.
جمهوری اسلامی ایران اما واکنش همدلانهتری با روسیه نشان داد و صراحتا از پوتین حمایت کرد.
سایت نورنیوز، نزدیک به شورای عالی امنیت ملی، سخنان رئیسجمهور روسیه مبنی بر عزم این کشور برای جلوگیری از جنگ داخلی را «نشاندهنده آگاهی پوتین از برنامه جدید غرب برای ایجاد جبهه جدیدی از درون روسیه توسط واگنر برای تضعیف انسجام ملی و به زانو درآوردن مسکو در جنگ اوکراین» دانست.
ناصر کنعانی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران هم رویداد اخیر روسیه را «موضوع داخلی این کشور» خواند و گفت که جمهوری اسلامی از «حاکمیت قانون در فدراسیون روسیه» حمایت میکند.
طالبان هنوز درباره وضعیت روسیه سکوت اختیار کرده است.
اما زیر نگاههای جهانی، درگیریها میان گروه واگنر و دولت روسیه ادامه دارد.
پاول کراشینینیکوف، نماینده دومای روسیه، خطاب به جنگجویان واگنر گفت که آنها با توجه به دستاوردهایشان در اوکراین، همچنان میتوانند تسلیحات را زمین بگذارند و عفو شوند.
اما یک ویدیوی منتشر شده در شبکههای اجتماعی، نیروهای نظامی واگنر را در روز شنبه در شهر روستوف روسیه نشان میدهد که مورد «استقبال گروهی از مردم این شهر» قرار گرفتهاند.
با تداوم پیشرویهای گروه واگنر، شهردار مسکو در بیانیهای وضعیت این شهر را «دشوار» خواند و از مردم خواست که از سفر به اطراف مسکو خودداری کنند.
پوتین نیز قانونی را امضا کرد که بر اساس آن اگر فردی حکومت نظامی را نقض کند، به مدت سی روز بازداشت خواهد شد.
از سوی دیگر، همزمان با حمله نیروهای گروه واگنر به منطقه لیپتسک در ۳۶۰ کیلومتری مسکو، نیروهای روسیه راههای منتهی به مسکو از جنوب را با موانع مسدود کردند.
صبح شنبه وزارت دفاع بریتانیا در گزارش روزانه خود اعلام کرده بود بخشی از نیروهای گروه واگنر به احتمال زیاد عازم مسکو هستند اما شواهد بسیار محدودی از درگیری بین آنها و نیروهای امنیتی روسیه وجود دارد و با هیچ مقاومت خاصی روبهرو نشدهاند.
یوگنی پریگوژین، فرمانده گروه نظامی واگنر در پیام صوتی اعلام کرد که برای «جلوگیری از خونریزی» کاروانهای خود را به پایگاهها بر میگرداند. همزمان، رئیسجمهور بلاروس با موافقت ولادیمیر پوتین با فرمانده گروه واگنر گفتوگو کرده است.
دفتر ریاست جمهوری بلاروس گفت که پریگوژین پیشنهاد لوکاشنکا برای برداشتن گامهای بیشتر برای تنشزدایی را پذیرفته است.
رئیسجمهور بلاروس میگوید که پریگوژین را متقاعد کرده به سمت مسکو پیشروی نکند.
دفتر مطبوعاتی رئیسجمهور بلاروس ادعا کرد که الکساندر لوکاشنکو،، یوگنی پریگوژین، فرمانده گروه نظامی واگنر را متقاعد کرده است که پیشروی خود به سمت مسکو را متوقف کند. کرملین تاکنون این موضوع را تایید نکرده است.
در این بیانیه آمده است که پریگوژین درخواست لوکاشنکو برای «توقف حرکت مردان مسلح شرکت واگنر در خاک روسیه و اقدامات بیشتر برای تنشزدایی را پذیرفته است.»
دفتر مطبوعاتی لوکاشنکو بدون اشاره به جزئیات گفت: «در حال حاضر یک راه کاملاً سودمند و قابل قبول برای خنثی کردن وضعیت با تضمین های امنیتی برای جنگجویان واگنر روی میز است.»
همزمان با حمله نیروهای واگنر به منطقه لیپتسک در ۳۶۰ کیلومتری مسکو، نیروهای روسیه راههای منتهی به جنوب مسکو را با موانع مسدود کردند. نیروهای شرکت نظامی واگنر از تصرف فرماندهی نظامی شهر روستوف-نا-دونو خبر داده بودند.
شهردار مسکو نیز وضعیت این شهر را «دشوار» خواند و از مردم خواست که از سفر به اطراف شهر خودداری کنند. او همچنین روز دوشنبه را تعطیل اعلام کرد.
در همین حال، خبرگزاری «اوکرینفورم» به نقل از مقامهای اوکراینی گزارش داده که نیروهای اوکراین بخشهایی از اراضی خود را از روسیه پس گرفتهاند.
براساس این گزارش، اوکراینیها منطقههایی در نزدیکی کراسنوهوریفکا در دونتسک را تصرف کردهاند و به پیشروی خود ادامه میدهند.
گروه واگنر، یک شرکت نظامی روسی است که نیروهای اجیر آن در اوکراین برای روسیه میجنگیدند، اما به دنبال بروز اختلاف میان این شرکت و مقامهای نظامی در مسکو، این نیروها به داخل روسیه بازگشتهاند.
یک گروه جداییطلب پاکستانی موسوم به «ارتش آزادیبخش بلوچستان» اعلام کرده که یک مهاجم انتحاری زن عضو این گروه به کاروان نیروهای امنیتی در تربت بلوچستان حمله کرده است. این گروه از این مهاجم انتحاری به نام «سمیه قلندرانی» نام برده است.
مقامهای دولت پاکستان هنوز در مورد این خبر اظهار نظر نکردهاند.
هنوز درباره جزئیات تلفات احتمالی این حمله انتحاری اطلاعی در دست نیست.
این دومین باری است که «ارتش آزادیبخش بلوچ» از بمبگذار انتحاری زن در حملات خود استفاده میکند.
پیش از این در ماه جون ۲۰۲۱، یک مهاجم انتحاری زن شهروندان چینی را در شهر کراچی پاکستان هدف قرار داده بود.
«ارتش آزادیبخش بلوچ» عکسی از این مهاجم انتحاری را نیز منتشر کرده است.
خبرگزاری فرانسه روز شنبه به نقل از سرویسهای اطلاعاتی امریکا گزارش داده است که ایالات متحده به هیچ مدرکی دست نیافته است که ثابت کند ویروس کووید ۱۹ از آزمایشگاههای چین منشا گرفته است. پیش از این شایعاتی درباره تولید ویروس کووید ۱۹ در دانشگاه ویروسشناسی ووهان چین منتشر شده بود.
قبلا ادعا شده بود که سه دانشمند در دانشگاه ویروسشناسی ووهان پس از تولید این ویروس، خود به آن مبتلا شدند.
در این گزارش که روز جمعه (دوم سرطان) منتشر شد، آمده است که سویههای ویروس کرونا، که در آزمایشگاه ووهان با ارتش چین بررسی شدند، از سویهای که باعث همهگیری شد، از نظر ژنتیکی دور بودند و این تا جایی فرضیه ساخت سلاح بیولوژیکی را رد میکند.
در گزارش آمده که هر دو فرضیه منشا طبیعی و آزمایشگاهی به دلیل وجود گزارشهای متناقض با چالشهایی مواجه هستند.
در این گزارش آمده است که در حالی که مؤسسه ووهان « دستکاریهای ژنتیکی» روی ویروسهای کرونا انجام داده است، آژانسهای اطلاعاتی شواهدی مبنی بر اینکه حادثه خاصی باعث شیوع بیماری شده است پیدا نکردهاند.
اما این تأکید میکند که بیشتر آژانسهای اطلاعاتی آمریکا بر سر اینکه ویروس به صورت مهندسیشده در آزمایشگاه ساخته نشده است توافق دارند.
گزارش همچنین به بررسی این نظریه میپردازد که در کنار این سه دانشمند، شماری از محققان دیگر نیز در پاییز ۲۰۱۹ بیمار شدند که برخی از آنها با علائم کووید ۱۹ و برخی نیز علایم دیگری داشتند.
این سند توضیح میدهد که جامعه اطلاعاتی «به این باور است که این اطلاعات هیچ فرضیهای را در مورد منشأ همهگیری تأیید یا رد نمیکند، زیرا بیمار شدن محققان ممکن است ناشی از بیماریهای متعدد باشد.»