روزنامه هم‌میهن: اگر طالبان حقابه را ندهد، ممکن است ایران اقدام نظامی کند

این سازمان در گزارش خود نوشت که از میان ۵۴۷ رسانه‌ها که در سال ۲۰۲۱ در افغانستان فعال بودند، نیمی از آن‌ها با تسلط یافتن طالبان در کشور ناپدید شده‌اند.

طبق این گزارش، از ۱۵۰ شبکه تلویزیونی، کمتر از ۷۰ شبکه فعال‌اند. همچنین از ۳۰۷ ایستگاه رادیویی، تنها صدای ۱۷۰ دستگاه هنوز بلند است.

گزارشگران بدون مرز همچنین افزود که شمار خبرگزاری‌های فعال در افغانستان از ۳۱ نهاد به ۱۸ نهاد کاهش یافته است.

این گزارش به محدودیت‌های طالبان علیه رسانه‌ها اشاره کرده و گفته است که سردبیران و روزنامه‌نگاران در افغانستان تحت کنترول طالبان، «اگر می‌خواهند زنده بمانند»، باید از دستوراتو طالبان در خصوص رسانه‌ها پیروی کنند. این سازمان گفته که دستورات طالبان در قبال رسانه‌ها، راه را برای استبداد و آزار و اذیت خبرنگاران و محدودسازی فعالیت روزنامه‌نگاری هموار می‌کند.

طالبان در دو سال حاکمیت خود در افغانستان، محدودیت‌های گسترده‌ای بر رسانه‌ها وضع کرده‌اند. به گزارش نهادهای ناظر این گروه شماری از خبرنگاران را بازداشت و شکنجه کرده‌اند.

شماری قابل ملاحظه‌ای از خبرنگاران در دو سال گذشته، با تنگ شدن فضای کار روزنامه‌نگاری افغانستان را ترک‌ کرده‌اند.

از سویی هم، پیشتر انستیوت صلح امریکا در گزارشی نوشت که طالبان محتوای رسانه‌ها را به شدت بررسی و کنترول می‌کند.

این عضو پیشین مجلس نمایندگان افغانستان در صفحه رسمی فیسبوک خود نوشت: «نام شهید یما یاد‌آور جسارت، شجاعت و تسلیم‌ناپذیری است که با این اقدامات مخدوش نمی‌گردد».

همین‌گونه داوود سیاوش، پدر یما سیاوش در توییتی نوشت شکستن سنگ مزار یما، ما را متوجه ابعاد جدید انکشاف در این قضیه ساخت.

به گفته آقای سیاوش «طالبان که دیروز از دست داشتن در قضیه انکار می‌ورزیدند، امروز در چند صد متری ارگ‌شان حتی تحمل دیدن سنگ مزار آن شهید را نداشتند.»

افغانستان اینترنشنال دو روز پیش ویدیوهایی را منتشر کرد که نشان می‌داد سنگ قبر یما سیاوش، مجری سابق طلوع‌نیوز در تپه بی‌بی مهرو در کابل تخریب شده است.

یما سیاوش یک خبرنگار و مجری تلویزیونی مشهور در افغانستان بود. او در بامداد روز شنبه، ۱۷ عقرب ۱۳۹۹ همراه با دو همکارش از بانک مرکزی افغانستان در اثر انفجار ماین جاسازی شده در موتر حاملش در مکروریان کابل کشته شد.

قبل از ورود طالبان به کابل در اسد ۱۴۰۰، موج وسیعی از ترورهای هدفمند در کابل و شهرهای بزرگ افغانستان به راه افتاد که عمدتا خبرنگاران، فعالان زن، فعالان حقوق بشر و چهره‌های با نفوذ در جامعه را ترور می‌کرد.

هرچند طالبان به‌طور رسمی مسئولیت بیشتر این ترورها را به عهده نگرفت، اما اعضای این گروه در مصاحبه‌های تلویزیونی پس از ورودشان به کابل به جاسازی ماین‌ها در موترهایی در کابل و دیگر شهرها اعتراف کردند.

طالبان در دو سال گذشته آزادی و حقوق زنان افغانستان را به شدت محدود کرده است. از جمله محدودیت‌های شدیدی که بر حق آموزش دختران وضع شده و از نظر سازمان ملل می‌تواند مصداق جنایت علیه بشریت باشد.

این گروه از قانونگذاران که نمایندگان هر دو حزب جمهوری‌خواه و دموکرات امریکا شامل آن است، از فیفا خواست به تیم زنان افغانستان (AWT) اجازه دهد از زنان کشورشان که زیر سلطه طالبان گرفتار شده‌اند، نمایندگی کند. به گفته آنان این اقدام فیفا پیام مهمی به دختران و زنان در تمام جهان ارسال خواهد کرد.

تیم زنان افغانستان در پایان ماه جولای با نوشتن نامه‌ای از فیفا خواست آنان را به‌عنوان نماینده کشورشان به رسمیت بشناسد.

این نامه در حالی منتشر می‌شود که جام جهانی فوتبال زنان وارد هفته‌های پایانی خود می‌شود.

رسانه ایرانی انتخاب روز پنجشنبه (۱۹ اسد) به نقل از پیرمحمد ملازهی، کارشناس مسائل افغانستان نوشت: «ما اشتباهی با کشیدن دیوار مرزی در زابل کردیم و بخشی از زمین‌های کشاورزی مردم ایران آن طرف دیوار قرار گرفته و طالب معتقد است مرز همان دیوار است.»

به گفته آقای ملازهی «طالبان به کشاورزان ایرانی اجازه نمی‌دهند که کشاورزی کنند و زمین‌ها را تصاحب کرده‌اند.»

این کارشناس تاکید کرد که «ما اگر می‌خواستیم دیوار بکشیم باید روی مرز می‌کشیدیم. یعنی بخشی از خاک ایران به دست طالب افتاده است.»

پیش‌ از این حبیب الله‌دهمره، نماینده زابل نیز گفته بود «هزاران هکتار از اراضی سیستان پشت دیوار مرزی قرار گرفته است».

با این حال هنوز طالبان به این اظهارات پاسخ نداده‌اند.

در دو سال گذشته که طالبان کنترول افغانستان را به دست گرفته‌اند، چندین بار با جمهوری اسلامی ایران در مرز غربی کشور درگیر شدند.

در یکی از آخرین موارد در اوایل ماه جوزای امسال میان نیروهای طالبان و مرزبانان ایرانی در ولسوالی کنگ نیمروز و زابل درگیری رخ داد. در جریان این درگیری دو مرزبان ایرانی و یک عضو طالبان کشته شدند.

نمایندگان ایالات متحده امریکا، قزاقستان، قرقیزستان، تاجیکستان، ترکمنستان و اوزبیکستان در این نشست شرکت داشتند.

وزارت امور خارجه امریکا روز جمعه (۲۰ اسد) در بیانیه‌ای نوشت اشتراک‌کننده‌گان در این نشست بر جلوگیری از استفاده از قلمرو افغانستان به‌عنوان «پایگاهی برای میزبانی، تأمین مالی و یا صدور تروریسم و افراط‌گرایی به کشورهای دیگر تاکید کردند.»

در بیانیه این نشست آمده برای مبارزه با قاچاق انسان، اسلحه و مواد مخدر در افغانستان به تقویت همکاری‌ بین کشورها نیاز است.

افزون بر آن در این بیانیه از وخامت شرایط انسانی و اقتصادی در افغانستان نیز یاد شده و بر واکنش قوی و هماهنگی جامعه جهانی تاکید شده است.

اشتراک‌کنندگان این نشست در این قطع‌نامه گفتند ثبات و صلح در افغانستان در پرتو مشارکت معنادار و فعالانه همه افغان‌ها، از جمله دختران و زنان و اقلیت‌های قومی، مذهبی ممکن خواهد شد.

شرکت‌کنندگان جلسه بر ضرورت گفت‌وگوهای فراگیر در مورد آینده سیاسی افغانستان و ایجاد نهادهای حکومتی پاسخگو تاکید کردند.

آنان همچنین بر ارتقای زیرساخت‌ها انرژی، گسترش شبکه‌های حمل‌ونقل به‌عنوان حلقه وصل آسیای مرکزی با آسیای جنوبی و ارتباط تجاری منطقه‌ای از دیگر موضوعاتی است که در بیانیه‌ پایانی آستانه بر آن تاکید شده است.

در بیانیه‌ای که از سوی وزارت امور خارجه امریکا منتشر شده، از کاهش «چشمگیر» کشت خشخاش در افغانستان در سال ۲۰۲۳ استقبال شده، اما در مورد تداوم صادرات مواد افیونی و تولید مواد مخدر مصنوعی در این کشور ابراز نگرانی شده است.

شرکت‌کنندگان نشست همچنان بر ضرورت تداوم کار جامعه جهانی و حضور سیاسی سازمان ملل در افغانستان و تلاش‌های دبیر‌کل سازمان ملل برای دعوت از کمک‌کنندگان جهانی برای افغانستان حمایت کرده‌اند.