رویترز در گزارشی از احتمال توافقی بین ایران و امریکا پس از برگزاری هشت دور مذاکرات در دوحه خبر داد. احتمالا از اوایل هفته آینده میلادی پولهای مسدود شده ایران در کوریای جنوبی به قطر منتقل شده و سپس پنج زندانی امریکایی و ایرانی مبادله میشوند.
رویترز روز یکشنبه (۱۹ سنبله) در این گزارش بر اساس مصاحبه با چهار مقام ایرانی، دو منبع امریکایی و یک دیپلمات ارشد دیگر غربی به جزئیات مذاکرات بین نمایندگان هر دو کشور در دوحه پرداخته است که در هوتلهای جداگانه و با میانجیگری نمایندگان قطری انجام شده است.
بر مبنای این گزارش، ۶ میلیارد دالر دارایی مسدود شده ایران در اوایل هفته آینده به بانکهای قطر منتقل میشود و پنج شهروند امریکایی بازداشتی در ایران نیز اجازه خروج خواهند یافت.
ایران در ۱۹ اسد چهار شهروند امریکایی را از زندان به حبس خانگی انتقال داد. در اواخر همان روز آنتونی بلینکن، وزیر خارجه امریکا این اقدام را اولین گام از روندی خواند که منجر به بازگشت آنها به امریکا خواهد شد.
یک مقام جمهوری اسلامی گفته که این مذاکرات تحت نظر رابرت مالی، فرستاده ویژه ایالات متحده در امور ایران، معاون او ابرام پیلی و علی باقری، مذاکره کننده ارشد هستهای ایران انجام شده است.
دورههای قبلی مذاکرات عمدتا بر محور موضوعات هستهای و دورههای بعدی مذاکرات بر محور زندانیان متمرکز بوده است.یک منبع به رویترز گفت که همه متوجه شدند که مذاکرات هستهای به بنبست خورده است، بنابراین تمرکز خود را بر رهایی زندانیان معطوف کردند.
این منبع میافزاید که زندانیان امریکایی از تهران به قطر و زندانیان ایرانی از امریکا به قطر و سپس به ایران منتقل خواهند شد.
به گفته سه منبع، دولت قطر بر هزینههای بانکی و چگونگی استفاده ایران از داراییهای آزاد شده نظارت خواهد کرد تا این پولها تنها به منظور رفع نیازهای بشردوستانه ایران مانند خرید دارو مصرف شود. هدف اینست تا این پول برای اقلام تحریمی امریکا خرج نشود.
یک دیپلومات ارشد به رویترز گفت: «ایران ابتدا خواستار دسترسی مستقیم به منابع مالی بود، اما در نهایت با دسترسی از طریق قطر موافقت کرد.» گفته میشود ایران غذا و دارو خواهد خرید و قطر مستقیما پرداخت خواهد کرد.
سخنگوی وزارت خارجه امریکا گفته که واشنگتن با انتقال وجوه ایران از کوریای جنوبی به حسابهای محدودشده از سوی موسسات مالی در قطر موافقت کرده، اما هیچ پولی مستقیم به ایران نمیرود.او گفت که پس از انتقال این وجوه مالی، امریکا بر نحوه و زمان استفاده از آن نظارت خواهد داشت.
سخنگوی وزارت خارجه امریکا در مورد زمان دقیق تبادل زندانیان جزئیاتی ارایه نکرد. این مقام امریکایی میگوید که «هیچ تغییری در رویکرد کلی واشنگتن در قبال ایران ایجاد نشده و همچنان بر دیپلوماسی بازدارندگی و فشار متمرکز است.»
تنش در روابط بین ایالات متحده و ایران از زمان خروج دونالد ترامپ از توافق هستهای با ایران در سال ۲۰۱۸ به نقطه اوج رسیده بود.
حالا انتقال داراییهای ایران انتقاد جمهوریخواهان را برانگیخته است که از نظر آنها بایدن برای رهایی شهروندان امریکایی باج میپردازد. اما وزیر خارجه امریکا گفته است که این توافق به معنای لغو تحریمها بر ایران نیست و واشنگتن به [مقابله] قاطعانه علیه فعالیتهای بیثبات کننده ایران در منطقه ادامه خواهد داد.
تا اکنون امریکا، فرانسه، اسرائیل، اسپانیا و چندین کشور و سازمان بینالمللی اعلام آمادگی کردهاند.
در همین حال، شماری از افراد در کشورهای گوناگون برای کمک به آسیبدیدگان شتافتهاند. از جمله یک تیم سهنفره رضاکار ایتالیایی به گروههای مشغول عملیات جستجو برای نجات گیرماندگان در زیر آوارها پیوسته است.
به گزارش سیانان، یک عضو این تیم گفته است: «ما رضاکاریم. حکومت ایتالیا ما را به طور رسمی به این جا نفرستاده است. بنابراین، ما مجبور نیستیم منتظر بنشینیم که حکومت مراکش به صورت رسمی از ایتالیا درخواست کمک کند.»
با این حال، تا اکنونی مشخص نیست که چه مقدار کمک به آسیبدیدگان رسیده است.
پیشتر سازمان ملل اعلام کرد که حکومت مراکش گفته که خودش را برای پاسخگویی به زلزله آماده میکند.
مقامهای این سازمان همچنین گفتهاند که برای ارائه کمکهای بشردوستانه و پزشکی و عملیات جستجو آماده اند، منتظرند تا حکومت مراکش انتخاب کند که به چه روشی کمکرسانی صورت گیرد.
رسانههای بینالمللی گزارش دادند که در شهرهایی که محلات مسکونی آسیب جدی دیده و مردم زیر آوار ماندهاند، عملیات نجات و جستجو به صورت گستردهای ادامه دارد.
ماموران نجات در مراکش گفتهاند که ممکن است شمار تلفات به سرعت افزایش یابد.
کسانی که در این رویداد خانههای خود را از دست دادهاند، برای سومین شب پیاپی در فضای باز شب را به صبح خواهند رساند.
سازمان علمی، فرهنگی و آموزشی سازمان ملل، یونسکو، اعلام کرده که در این رویداد شماری از مهمترین بناهای تاریخی مراکش نابود شده یا به شدت آسیبدیده اند.
از جمله یک مسجد تاریخی که در سده دوازدهم ساخته شده بود و همچنین یک شهر تاریخی که در فهرست میراث جهانی یونسکو درج شده، آسیب دیده است.
این زمینلرزه به بزرگی ۶.۸ عصر روز جمعه مراکش را تکان داد و گفته شده که در شش دهه اخیر، این مرگبارترین زمینلرزه در این کشور بوده است.