جان اچکزی، وزیر اطلاعات ایالت بلوچستان پاکستان، گفته است که طالبان افغان به جای تحویل دادن عناصر دخیل در حملات تروریستی در پاکستان، «بازی دوگانه» میکند. آقای اچکزی گفت: «این نگرانکننده است که طالبان خواستهای ما را نمیپذیرند.»
او روز شنبه، یازدهم قوس، در یک نشست خبری گفت: «پاکستان بارها از طالبان افغان خواسته است تروریستهایی را که اسلامآباد فهرست آنها براساس شواهد به طالبان داده است به ما تحویل دهند، اما طالبان تاکنون پاسخ مثبتی ندادهاند.»
وزیر اطلاعات بلوچستان تاکید کرد که این وظیفه طالبان است که نگذارد گروههای تروریستی از خاک افغانستان برای حمله به پاکستان استفاده کنند.
او همچنین گفت: «هیچ افغانی بدون پاسپورت و ویزا اجازه ورود به پاکستان را نخواهد داشت و کسانی که از مسیرهای غیرقانونی به پاکستان بیایند، به زور از این کشور اخراج خواهند شد.»
پس از آغاز روند اخراج بیش از ۱.۷ میلیون مهاجر بدون اسناد، حدود ۴۰۰ هزار مهاجران افغان از خاک پاکستان بازگشته یا اخراج شدهاند.
روزنامه پاکستانی خراسان مدعی شده که طالبان افغانستان اعضای یک گروه وابسته به تحریک طالبان پاکستانی (تیتیپی) را دستگیر و زندانی کرده است. این روزنامه بهنقل از منبعی نوشته که دستگیر شدگان اعضای لشکر ملاکند از خیبرپختونخوا هستند.
روزنامه پاکستانی خراسان، که رویدادهای خیبرپختونخوا را پوشش میدهد، روز دوشنبه ١٣ قوس به نقل از منبعی این موضوع را گزارش کرد.
این روزنامه در مورد زمان، مکان و هویت بازداشتشدگان توضیحی نداده است.
تاکنون منابع طالبان نیز در این مورد چیزی نگفتهاند.
پاکستان همواره طالبان را به پناه دادن به اعضای تحریک طالبان پاکستانی متهم کرده و خواهان اقدام جدی این گروه علیه تیتیپی شده است.
مقامهای پاکستانی میگویند تحریک طالبان در افغانستان آموزش میبینند و در خاک پاکستان فعالیتهای تروریستی انجام میدهند. طالبان افغانستان همواره این ادعا را تکذیب کرده است.
همزمان با اعتراضها به «کشتار هدفمند هزارهها» در هرات، والی طالبان به بزرگان و متنفذین شیعه در این ولایت گفت که «در نظام امارت اسلامی تعصب و تبعیض نیست». اما پیش از این نورمحمد اسلامجار در کتابی به زبان عربی شیعیان را «فرقه تکفیری» و «در طول تاریخ همدست کفار» توصیف کرده بود.
معمولاً حملات بر شیعیان به خصوص هزارهها به افراطگرایانی چون داعش نسبت داده میشود که شیعیان را تکفیر کرده و به آنان حمله میکنند.
والی طالبان روز ۱۱ قوس به بزرگان شیعه و هزاره قول داد که این گروه از «همه افغانها محافظت میکند». او این خشونتها را حاصل «تفرقهاندازی دشمنان» توصیف کرد.
نویسنده کتابی در رد شیعیان
نوراحمد اسلامجار در ثور ۱۴۰۰ کتابی با عنوان «مباحث في العقيدة الماتريدية المسمى معتمد ماتريد من معتقد ماتريد» به زبان عربی نوشته است. بخشی از این کتاب به شیعیان اختصاص دارد. نگاه نویسنده این کتاب به شیعیان، خصمانه و انکارکننده مذهب آنهاست.
نثاراحمد الیاس، سخنگوی والی هرات روز دوشنبه، ۱۳ قوس، به افغانستان اینترنشنال تایید کرد که «معتمد ماترید من معتقد ماترید» از تالیفات نوراحمد اسلامجار، والی طالبان در هرات است.
آقای اسلامجار در صفحه ۱۷۴ این کتاب «تشیع» را «فرقه قبوریه و تکفیریه» معرفی کرده که به نوشته او «بنیاد آن را عبدالله بن سبا یهودی» گذاشته است. از دید نویسنده، «اعتقاد به امامت» که از اصول پنجگانه مذهب شیعیان است، مستلزم «انکار پایان نبوت حتی توحید و اعتقاد به تحریف قرآن» است.
برآورد میشود که شمار پیروان این مذهب اسلامی در جهان از ۱۵۴ میلیون تا ۲۰۰ میلیون نفر است.
آنها در عراق، ایران، بحرین، آذربایجان و یمن دارای اکثریتاند. در افغانستان نیز یک جمعیت قابل توجه شیعیان زندگی میکنند. در پی اوج گرفتن حملات داعش در افغانستان، این گروه مذهبی-قومی بهطور پیوسته مورد حملات خونین قرار گرفته است.
والی طالبان در هرات، که خود را «شیخ الحدیث» و «مدرس حدیث» توصیف میکند، در کتابش شیعیان را به «ناسزا گفتن به صحابه» متهم کرده است. او باور دارد که شیعیان «ابزار دست کفار در میان مسلمانان در طول تاریخ» بودهاند.
مشخص نیست که این کتاب تا چه حد بیانگر دیدگاههای سایر مقامهای طالبان در مورد شیعیان است، اما یک منبع به افغانستان اینترنشنال گفت که «این کتاب در برخی مدارس طالبان تدریس میشود.»
در ولایت هرات که هممرز با ایران است، جمعیت بزرگی از شیعیان و هزارهها زندگی میکنند. جمهوری اسلامی ایران بهرغم اختلافهای مذهبی و سیاسی با طالبان، با این گروه اسلامگرای سنی رابطه خوبی دارد.
نگاه تکفیری به شیعیان
والی طالبان در هرات، در کتاب خود شیعیان را "کافر" میخواند و آنها را به ناسزاگویی به یاران پیامبر اسلام متهم میکند.
با این حال، او نوشته است: «در تکفیر همه شیعیان باید احتیاط کرد، چرا که ممکن است در میان آنها افرادی باشند که از روی نادانی به این مذهب باور پیدا کردهاند.»
شیعیان در کشورهایی مانند افغانستان خود را قربانی تبعیض و سرکوب میدانند. آنها در افغانستان، داعش و طالبان را به نسلکشی متهم میکنند.
در کشورهایی چون افغانستان و پاکستان، گروههای افراطی سنی بارها شیعیان را «مشرک و ملحد» خوانده و به آنها و عبادتگاههای آنها حمله کردهاند.
با این که والی طالبان در هرات در این کتاب خشونت علیه شیعیان را تجویز نکرده، اما با گروههای افراطیای که در پاکستان و افغانستان شیعیان را میکشند، در کافر خواندنشان همعقیده است.
در دو روز گذشته، شهر هرات شاهد تظاهرات هزارهها به دلیل تیرباران دو روحانی و چهار زن هزاره شیعه بود.
به دنبال این رویداد، باشندگان هرات عصر جمعه، دهم قوس، با حمل جنازه تیربارانشدگان در منطقه جبرئيل، به کشتار هزارهها و شیعیان اعتراض کردند.
هرات در ماههای گذشته شاهد ترورهای زنجیرهای روحانیون شیعه بوده که عمدتا به «مردان مسلح ناشناس» ربط داده شده است.
پس از وقوع ترورهای زنجیرهای روحانیون شیعه در هرات، بسیاری انگشت اتهام را در کنار داعش به سوی طالبان نیز نشانه رفتهاند.
منتقدان میگویند با توجه به کارنامه ۲۳ ساله طالبان در تبعیض علیه هزارهها و شیعیان، این گروه میتواند عامل ترورهای زنجیرهای روحانیون شیعه در هرات باشد.
طالبان متهماند که پس از ورود به شهر مزارشریف در ماه اسد ۱۳۷۷ به کشتار وسیع و گسترده هزارهها و شیعیان در مزارشریف دست زد.
این گروه همچنین متهم است که در جدی ۱۳۷۹ در یکاولنگ به کشتار گسترده هزارهها و شیعیان پرداخت.
دومین روز "نشست ویانا برای افغانستان مردمسالار" روز دوشنبه، ۱۳ قوس در پایتخت اتریش آغاز شد. در این نشست علاوه بر مخالفان طالبان، نمایندگان برخی از کشورهای غربی از جمله دیپلوماتهای امریکا، بریتانیا، اتریش، آلمان، اسپانیا و ناروی حضور دارند.
قبل از ظهر روز دوشنبه پنلی با عنوان «راههای پیش رو - گسترش و تقویت تفاهم و همکاری میان نیروهای دموکراتیک» برگزار میشود.
همه شرکتکنندگان نشست ویانا در این پنل اجازه گفتوگوی آزاد خواهند داشت و نمایندگان کشورهای غربی نیز در این جریان این پنل حاضر خواهند بود.
پنل بعدی که قرار است ساعت ۱۱:۱۵ قبل از ظهر آغاز شود و بیش از یک ساعت طول خواهد کشید برای نهایی کردن «نقشهراه» اختصاص داده شده است.
فوزیه کوفی، نماینده پیشین پارلمان افغانستان که در این نشست حضور دارد به افغانستان اینترنشنال گفت تلاش میشود نقشهراهی به دست آید که بتواند نیروهای سیاسی و مدنی مخالف طالبان را بسیج کند. همه شرکتکنندگان برای نهایی ساختن این نقشهراه نظر خواهند داد.
آخرین پنل روز دوم که به میزبانی سنجر سهیلَ، روزنامهنگار برگزار خواهد شد، روی نهایی ساختن اعلامیه نهایی نشست ویانا کار خواهد کرد.
گفتوگو بر سر آینده، بسیج نیروهای دموکراتیک، و نهاییسازی نقشه راه آینده، از برنامههای روز دوم نشست ویانا است.
شرکت کنندگان در روز اول این نشست، با انتقاد از سیاستهای طالبان، خواهان افزایش انسجام و اتحاد میان نیروهای سیاسی مخالف این گروه شده بودند.
روز سهشنبه، ۱۴ قوس، آخرین روز نشست ویانا برگزار خواهد شد.
معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی استاندار کهگیلویه و بویر احمد ایران گفته دفاتر معاملات املاک موظف شدهاند از اسکان افغانها خودداری کنند. جواد هاشمی مهر هشدار داده اگر کسی به افغانها در منازل جا بدهد، «متخلف» است و برای او پرونده تشکیل میشود.
او همچنین گفته است کسانی که به افغانها جا دهد و یا آنها را برای کار استخدام کنند، جریمه میشوند.
خبرگزاری صدا و سیما روز دوشنبه (۱۳ قوس) گزارش داد که این مقام ایرانی، بر لزوم همکاری مردم در شناسایی و جمعآوری افغانها تاکید کرده است.
این مقام ایرانی، ورود افغانها به استان کهگیلویه و بویراحمد را باعث «تاسف» دانسته است.
او گفته است: سال گذشته به دلیل تحولاتی که در افغانستان رخ داد، سیاست کشور به این صورت بود که به افغانها اجازه داده شود که وارد کشور شوند، « و متاسفانه به استان ما نیز ورود کردند.»
به گفته این مقام جمهوری اسلامی، در حال حاضر شناسایی و اخراج افغانها به شدت از استان کهگیلویه و بویراحمد جریان دارد.
هاشمی مهر همچنین خبر داده که موترهایی که حامل افغانها هستند، به مدت ۶ ماه توقیف میشوند.
به گفته وی، افغانها ممنوعیت تحصیلی دارند و آموزش و پرورش هم موظف است اگر افرادی را غیرقانونی ثبت نام کردهاند، اخراج شوند و برای مدیر مربوطه پرونده تخلف تشکیل شود.
معاون سیاسی و امنیتی و اجتماعی استاندار کهگیلویه و بویراحمد میگوید ادارات جمهوری اسلامی مانند فراجا، نیروی انتظامی، صمت، اتحادیه اصناف، اداره کار، تعاون و رفاه اجتماعی، شهرداریها موظف به اجرای شناسایی و اخراج افغانها هستند.
طبق توضیحات او، افغانها پس از شناسایی به اردوگاهی در استان فارس انتقال داده میشوند و سپس طرد آنها از ایران انجام میشود.
سفارت جاپان در کابل اعلام کرد که این کشور ۵۸.۴ میلیون دالر دیگر را برای ارائه کمکهای بشردوستانه به افغانستان کمک میکند. جاپان اعلام کرده که این کمکها از طریق ادارات ملل متحد، سازمانهای بینالمللی و موسسات غیر دولتی جاپان ارائه خواهد شد.
سفارت جاپان روز دوشنبه (۱۳ قوس) در حساب کاربری اکس خود نوشت: «ما امیدواریم که این کمک به حفظ و بهبود زندگی با عزت و اتکا به خود مردم افغانستان کمک کند.»
سفارت جاپان در کابل میگوید با ۵۸.۴ میلیون دالر آتی، مجموع کمکهای جاپان به أفغانستان از ماه آگوست ۲۰۲۱ تاکنون به ۴۴۷ میلیون دالر میرسد.
برنامه جهانی غذای سازمان ملل پیشتر خبر داد که اتحادیه اروپا هم به ارزش بیش از ۲۱ میلیون دالر به افغانستان کمک بشردوستانه میکند.
فرانسوا گومنز، ناظر کمکهای بشردوستانه اتحادیه اروپا در افغانستان گفته است: «اولویت اتحادیه اروپا در افغانستان ارائه کمکهای نجاتدهنده در مواقعی است که گرسنگی میلیونها نفر را در سراسر افغانستان آزار میدهد.»
در اوایل امسال برنامه جهانی غذا اعلام کرد که برای کمک به افغانستان در شش ماه آینده، به طور فوری به ۸۰۰ میلیون دالر نیاز دارد.
سفارت جاپان در کابل هم اعلام کرده که کمکهای این کشور به منظور تامین نیازهای اساسی مردم افغانستان است.