نیکولاس کی: قطعنامه شورای امنیت مسیر همکاری میان کشورها در قضیه افغانستان را ترسیم می‌کند

منابع در ولایت خوست روز جمعه، ۸ جدی، اسنادی را در اختیار افغانستان اینترنشنال-پشتو قرار دادند که نشان می‌دهد یک زن باشنده این ولایت برای استخدام در یک اداره صحی دولتی امتحان داده و کامیاب شده است. با این حال او به دلیل رد شدن درخواست برگه «عدم مسئولیت» او از سوی ریاست استخبارت طالبان در این ولایت، به وظیفه گماشته نشده است.

این مکتوب نشان می‌دهد که ریاست استخبارت طالبان در خوست در پاسخ به نامه‌ای استخدام این خانم نوشته «این زن در نزد ما مسئولیت دارد». منابع گفتند که استخبارات طالبان استخدام این زن را تایید نکرده است.

بستگان این زن می‌گویند: «ما هیچ گناهی نداریم فقط بعضی اعضای خانواده در حکومت پیشین وظیفه اجرا کرده بودند». به گفته آنها، استخبارات طالبان به دلیل این موضوع به این زن اجازه استخدام در یک نهاد صحی را نداده است.

خانواده این زن گفتند که برای حل این مشکل از مقامات طالبان در ولایت خوست نامه گرفته‌اند اما مسئولان استخبارات طالبان به صورت شفاهی به آنها گفته‌اند که «دوباره شکایت نکنید و شما نمی‌توانید در امارت کار کنید.»

در همین حال، مکتوبی دیگری هم در شبکه‌های اجتماعی دست به دست می‌شود که وزارت اقتصاد طالبان به تمام موسسات دستور داده که تمام استخدام‌های آنها باید توسط استخبارات طالبان تایید شود.

این موضوع در حالی مطرح می‌شود که مقام‌های طالبان همواره گفته‌اند که در استخدام‌ها شایستگی و تخصص را در نظر می‌گیرند.

چندین منبع در قنسولگری افغانستان در استانبول به افغانستان اینترنشنال گفتند که یک ماه پیش، وزارت خارجه طالبان با ارسال نامه‌ای به قنسولگری افغانستان در استانبول، محمد عظیم را به عنوان سرپرست و محمد امین یعقوبی را به عنوان مسئول امور مالی و اداری قنسولگری افغانستان تعیین کرد.

به گفته این منابع، محمدامین یعقوبی نامه اول وزارت امور خارجه طالبان را نادیده گرفته است. با این حال، یک هفته پیش طالبان با ارسال نامه دوم به قنسولگری استانبول، آقای یعقوبی را از مدیریت مالی و اداری قنسولگری برکنار و مفتی محمد عظیم را به عنوان سرپرست قنسولگری تعیین کرده است.

اما آقای یعقوبی به بخش پشتوی افغانستان اینترنشنال گفت که مفتی محمد عظیم به عنوان یک دیپلومات در قنسولگری حضور دارد.

او درباره انتصاب آقای عظیم به عنوان سرقنسول از سوی طالبان اظهار بی‌اطلاعی کرد و این انتصاب را تکذیب یا تایید نکرد.

از تابستان گذشته، طالبان دو دیپلومات گروه خود به نام‌های گلمت خان زدران و مفتی محمد عظیم را به قنسولگری افغانستان در استانبول معرفی کرده‌ بود.

اما منابع می‌گویند که محمدامین یعقوبی با نامه دوم طالبان نیز مخالفت می‌کند.

بر اساس اطلاعات، وزارت امور خارجه طالبان در مورد محمد امین یعقوبی یادداشتی به سفارت ترکیه در کابل و وزارت امور خارجه این کشور ارسال کرده است تا امور قنسولی را به دیپلومات تعیین شده این گروه تحویل دهد.

از سوی دیگر، منابع در قنسولگری افغانستان در استانبول به افغانستان اینترنشنال گفتند که آقای یعقوبی همچنین در تلاش است تا موقعیت خود را تقویت کند و به جای گلمت خان، دیپلمات منصوب شده طالبان، حمدالله حبیبی، یک کارمند محلی دیگر را به عنوان مسئول مالی و اداری تعیین کرده و امضایش را به بانک معرفی کرده است.

بر اساس معلومات، دو امضا برای امور مالی افغانستان و برداشت پول از بانک در استانبول ضروری است. پیش از این، امضاهای محمدامین یعقوبی و گلمت خان زدران دیپلومات طالبان معرفی شده بود.

منابع از این قنسولگری همچنان می‌گوید که تنش‌ها میان دیپلومات تازه گماشته شده طالبان و سرقنسول حکومت پیشین افزایش پیدا کرده و نگرانی‌ها در مورد خارج کردن حدود یک میلیون دالر دارایی این قنسولگری از بانک وجود دارد.

گرچه ترکیه حکومت طالبان را به رسمیت نمی‌شناسد، اما به این گروه اجازه داده است تا کنترول سفارت افغانستان در انقره و قنسولگری این کشور در استانبول را در اختیار بگیرد.

در سال جاری، وزارت خارجه طالبان یکی از دیپلومات‌های خود را در قنسولگری استانبول منصوب کرد و سه دیپلومات حکومت پیشین را برکنار کرد.

امیر رامین، سفیر حکومت پیشین امور سفارت افغانستان در انقره را اداره می‌کند و بسیاری دیگر از دیپلومات‌های حکومت سابق همچنان در ترکیه به سر می‌برند.

طبق این قطعنامه، دبیرکل سازمان ملل نماینده جدید را در مشورت با شورای امنیت، بازیگران سیاسی افغان به شمول مقام‌های طالبان،‌ زنان افغان، جامعه مدنی و همچنین کشورهای منطقه و جهان به موقع تعیین کند.

طبق این قطعنامه،‌ قرار است نماینده ویژه سازمان ملل در اجرای توصیه‌های ارزیابی مستقل فریدون سینیرلی اوغلو، هماهنگ‌کننده ویژه سازمان ملل برای افغانستان تلاش کند و در عین حال، در مورد حقوق بشر و موضوع جنسیت تخصص قوی داشته باشد.

در قطعنامه پیشنهادی جاپان و امارات متحده عربی از کشورهای عضو شورای امنیت و سایر سازمان‌ها و کشورهای دخیل در قضیه افغانستان خواسته شده تا در زمینه تطبیق این پیشنهادات همکاری کنند.

در قطعنامه تاکید شده که هدف از پیگیری این پیشنهادات باید افغانستان صلح‌آمیزی باشد که به طور کامل در جامعه بین‌المللی ادغام شده و به التزامات و تعهدات بین‌المللی عمل کند.

این قطعنامه هچنین با تاکید دو باره بر نقش ضروری زنان در جامعه افغانستان،‌ بر اهمیت مشارکت کامل، برابر، معنادار و ایمن زنان در جامعه تاکید دارد.

این قطعنامه از تصمیم دبیرکل سازمان ملل برای تشکیل جلسه بعدی فرستادگان و نمایندگان ویژه کشورها در امور افغانستان که برای اولین بار در ماه می ۲۰۲۳ در دوحه برگزار شد، استقبال شده است.

سازمان ملل در ماه اپریل فریدون سینیرلی اوغلو، دیپلومات ترکیه‌ای را مسئول این ارزیابی تعیین کرد و از او خواسته بود که در نوامبر گزارش خود را ارائه کند.

آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل در نهم نوامبر در نامه‌ای به شورای امنیت گزارشی از ارزیابی هماهنگ‌کننده ویژه ملل متحد ارائه کرده بود.

او در گزارش خود گفته بود که التزام به تعهدات بین‌المللی و آغاز فرایند منجر به ایجاد قانون اساسی فراگیر، به عادی‌سازی روابط جهان با طالبان خواهد انجامید.

هماهنگ‌کننده ملل متحد در گزارش خود پیشنهادهایی شامل این موارد ارایه کرده است: برداشتن مجموعه‌ای از اقدامات برای رسیدگی به نیازهای مردم افغانستان، توجه بر مسائلی که بر امنیت و ثبات منطقه و جهان اثر می‌گذارد، نقشه‌راه برای ادغام کامل افغانستان به جامعه جهانی و عملی شدن تعهدات بین‌المللی آن، و ایجاد مکانیسم‌های برای هماهنگی و نظارت از اجرای توصیه‌های هماهنگ‌کننده ملل متحد.

در خبرنامه‌ای که حافظ ضیا احمد، معاون سخنگوی وزارت خارجه طالبان روز جمعه، هشتم جدی، منتشر کرد، آمده سفیر قزاقستان در کابل به امیرخان متقی گفته کشورش خواهان گسترش روابط بازرگانی و سیاسی با طالبان است.

در خبرنامه آمده سفیر قزاقستان در این دیدار گفت که دادگاه عالی این کشور طالبان را از فهرست گروه‌های ممنوعه حذف کرده است.

امیرخان متقی با استقبال از اقدام قزاقستان تاکید کرده که طالبان به روابط مثبت با قزاقستان متعهد است.

پیش از این آیبک اسمادیاروف، سخنگوی وزارت خارجه قزاقستان اعلام کرد که طالبان از فهرست گروه‌های تروریستی این کشور حذف شده است.

آیبک اسمادیاروف در مصاحبه با خبرگزاری کازینفورم قزاقستان گفت آستانه تصمیم گرفت در بروزرسانی جدید فهرست سازمان‌های ممنوعه، نام طالبان را «طبق رویه سازمان ملل» حذف کند.

آیبک اسمادیاروف در عین حال تاکید کرده که روابط دیپلوماتیک میان قزاقستان و طالبان، به تصمیم‌ها و قطع‌نامه‌های شورای امنیت و مجمع عمومی سازمان ملل وابسته است و این کشور به شدت به آن پایبند خواهد بود.

با آنکه قزاقستان به حذف نام طالبان از فهرست گروه‌های ممنوعه تصمیم گرفته، با این حال هنوز این کشور طالبان را به رسمیت نمی‌شناسد.

واکنش روسیه

ضمیر کابلوف، نماینده روسیه در امور افغانستان در واکنش به تصمیم قزاقستان برای حذف نام طالبان از فهرست گروه‌های ممنوعه گفته است که مسکو به تصمیم قزاقستان احترام می‌گذارد، اما خودش تاکنون هیچی تصمیمی ندارد که طالبان را از فهرست گروه‌های ممنوعه حذف کند.

آقای کابلوف روز جمعه (۸ جدی) در مصاحبه با رادیوی ان‌سی‌ان روسیه گفت تا زمانی که رهبری روسیه تصمیمی در این مورد اتخاذ نکند، هیچ اقدام و مذاکره‌ای برای حذف طالبان از فهرست سازمان‌های ممنوعه گرفته نخواهد شد.

در یک مورد جداگانه ماریا زاخارووا، سخنگوی وزارت خارجه روسیه ابراز امیدواری کرد که تصمیم قزاقستان برای حذف طالبان از فهرست گروه‌های تروریستی، تاثیر مثبتی بر توسعه گفت‌وگو با این گروه بگذارد.

خبرگزاری دولتی ریانووستی روسیه گزارش داد که خانم زاخارووا گفته امیدوار است این تصمیم بر گفت‌وگوها درباره امنیت منطقه، مبارزه با تروریسم و جرایم مواد مخدر تاثیر داشته داشته باشد.

پرهیز روسیه از حذف نام طالبان از فهرست گروه‌های تروریستی، یک عملکرد سرنوشت‌ساز درباره آینده حکومت طالبان است.

زیرا مسکو از طریق عضویت دایمی‌اش در شورای امنیت سازمان ملل می‌تواند بر تصمیم‌گیری‌های سرنوشت‌ساز ملل متحد در قبال طالبان تاثیر بگذارد.

اخیرا سخنگوی وزارت خارجه قزاقستان اعلام کرد که این کشور نام طالبان افغانستان را از فهرست سازمان‌های ممنوعه حذف می‌کند.

آیبک اسمادیاروف گفت آستانه تصمیم گرفته در بروزرسانی جدید فهرست سازمان‌های ممنوعه، نام طالبان را «طبق رویه سازمان ملل» حذف کند.

خبرگزاری کازینفورم قزاقستان در گزارش خود به نقل از سخنگوی وزارت خارجه این کشور نوشت: «ما به‌طور منظم فهرست ملی سازمان‌های تروریستی که در قزاقستان ممنوع هستند را بروزرسانی می‌کنیم و به‌عنوان بخشی از این روند، تصمیم گرفته شد تا طبق رویه سازمان ملل، طالبان از آن فهرست حذف شود.»

آیبک اسمادیاروف در عین حال تاکید کرده که روابط دیپلوماتیک میان قزاقستان و طالبان، به تصمیم‌ها و قطع‌نامه‌های شورای امنیت و مجمع عمومی سازمان ملل وابسته است و این کشور به شدت به آن پایبند خواهد بود.

نماینده ویژه روسیه در افغانستان در واکنش به این اقدام قزاقستان گفته هرچند به تصمیم آستانه احترام می‌گذارد، اما مسکو هیچ تصمیمی درباره حذف نام طالبان از فهرست گروه‌های ممنوعه ندارد.

ضمیر کابلوف، نماینده رئیس‌جمهور روسیه روز جمعه، هشتم جدی، در مصاحبه با رادیوی ان‌سی‌ان روسیه گفت کشورش برای حذف نام طالبان از فهرست گروه‌های تروریستی «مذاکره نمی‌کند».

آقای کابلوف گفت: «این حق حاکمیت قزاقستان است. ما این تصمیم را درک می‌کنیم و به آن احترام می‌گذاریم. اما ما همچنان جنبش طالبان را به همان شکلی که بود داریم، در حال حاضر هیچ تغییری وجود ندارد».

نماینده رئیس‌جمهور روسیه در امور افغانستان تاکید کرد تا زمانی که رهبری روسیه تصمیمی در این مورد اتخاذ کند، هیچ اقدام و مذاکره‌ای برای حذف طالبان از فهرست سازمان‌های ممنوعه گرفته نخواهد شد.

به دنبال این اقدام آستانه، ماریا زاخارووا، سخنگوی وزارت خارجه روسیه ابراز امیدواری کرده که تصمیم قزاقستان برای حذف طالبان از فهرست گروه‌های تروریستی، تاثیر مثبتی بر توسعه گفت‌وگو با این گروه بگذارد.

خبرگزاری دولتی ریانووستی روسیه گزارش داد که خانم زاخارووا گفته امیدوار است این تصمیم بر گفت‌وگوها درباره امنیت منطقه، مبارزه با تروریسم و جرایم مواد مخدر تاثیر داشته داشته باشد.