گزارش تازه فریدم هاوس؛وضع آزادی و دموکراسی در افغانستان از ۱۴ کشور و قلمرو دیگر 'بهتر است'

سمیع مهدی، روزنامه‌نگار و یکی از شرکت‌کنندگان نشست گفت‌و‌گوی ملی مرکز دیالوگ و ترقی ژنو گفت افغانستان با بحران مشروعیت، بحران حقوق بشری و بحران وضعیت بشردوستانه مواجه است.

فعالان حقوق زن در این نشست با اشاره به فرمان‌های طالبان برای محدود کردن حقوق زنان در بیش از دو و نیم سال گذشته می‌گویند نباید با طالبان صلح شود.

فروزان نوابی، یکی از شرکت‌کنندگان این نشست گفت: «چگونه می‌توانیم با طالبان صلح کنیم، اگر طالبان پنج سال در قدرت بماند؟ تصور کنید که افغانستان به کجا خواهد رسید.»

نصیر اندیشه، سفیر افغانستان در سوئیس و یکی از برگزارکنندگان این نشست در حاشیه این نشست در گفت‌و‌گو با افغانستان اینترنشنال تاکید کرد که حق حاکمیت از مردم افغانستان است.

اسماعیل میاخیل، رئیس پیشین رادیو-تلویزیون ملی افغانستان در یکی از میزهای گرد گفت: «افغانستان به یک چارچوب نیاز دارد. شریعت همیشه برای تفسیر باز است. سوال من از طالبان این است که آیا آنها یک سیستم هستند یا یک گروه؟»

نهاد تحقیقی «مرکز دیالوگ و ترقی ژنو» پیش از این نشست‌هایی در سال‌های ٢٠٢٢ و ٢٠٢٣ درباره افغانستان برگزار کرده بود.

قرار است دومین نشست این مرکز درباره افغانستان تا فردا سه‌شنبه در شهر انتالیا ادامه پیدا کند.

نهاد تحقیقاتی «مرکز دیالوگ و ترقی ژنو » روز دوشنبه (١٤ حوت) در صفحه کاربری خود در شبکه اجتماعی اکس نوشت که نخستین روز این نشست با حضور شماری از فعالان جامعه مدنی، زنان، فعالان حقوق بشر، خبرنگاران و کارشناسان آغاز شد.

طبق گزارش‌ها، سومین کنفرانس این نهاد در مورد افغانستان شامل دو نشست بوده است.

نشست اول به بررسی سیاست، مسئله حاکمیت مردمی، مشارکت عمومی و پاسخگویی پرداخته و در نشست دوم موضوعات جامعه، تغییرات اجتماعی، جنبش‌های زنان، پویایی شهری در برابر پویایی روستایی و ایدیولوژی‌های محافظه‌کار در برابر مترقی بررسی خواهد شد.

این نهاد در اعلامیه‌ای نوشت: «این نشست‌ها بستری را برای کارشناسان، سیاست‌گذاران و استراک‌کنندگان فراهم خواهد کرد تا مسیر گفت‌و‌گوی ملی را تقویت کند.»

برنامه جهانی غذا در کابل روز دوشنبه (۱۳ حوت) در اعلامیه‌ای ضمن استقبال از این کمک اتحادیه اروپا گفت نوشت: «با این بودجه برنامه جهانی غذا می‌تواند امنیت غذایی خانواده‌ها و افغان‌هایی آسیب‌پذیری را که در مناطق خاص اسکان داده می‌شوند، بهبود بخشد.»

این نهاد بین‌المللی افزود از این پول برای پروژه‌های توسعه‌ای کوچک مانند ساخت دیوارهای محافظت در برابر سیل و کانال‌های آبیاری، برای حفاظت از جان افغان در برابر حوادث و بلایای طبیعی استفاده خواهد شد .

برنامه جهانی غذا در اعلامیه خود نوشت که با این کمک اتحادیه اروپا به حدود ۱۴هزار کشاورز برای خرید ابزار و تجهیزات کشاورزی و آموزش آنها کمک خواهد کرد تا خانواده‌های آسیب‌پذیر بتوانند نیازهای غذایی خود را برآورده کنند.

اعلامیه افزوده است که پروژه‌های ساخت‌وساز شش ماه به طول خواهد انجامید و در این مدت همه شرکت‌کنندگان غذا یا پول نقد دریافت خواهند کرد تا نیازهای غذایی ماهانه خانواده‌های خود را تامین کنند.

رافائلا آیودیس، کاردار اتحادیه اروپا، گفت: «حمایت از کشاورزان و کمک به آنها برای برداشت محصول بیشتر می‌تواند برای خانواده‌ها برای پیدا کردن غذا کمک کند و جان آنها را در برابر گرسنگی نجات دهد.»

موتینتا چیموکا، معاون برنامه جهانی غذا در افغانستان گفته است که بحران آب‌وهوایی واقعیتی است که به مردم در سراسر افغانستان زیان رسانده است.

به گفته او، در افغانستان از هر ده نفر هشت نفر به درآمد حاصل از کشاورزی وابسته هستند، اما شوک‌های اقلیمی مانند خشکسالی، سیل و رانش زمین تأثیر زیادی دارند.

معاون برنامه جهانی غذا در افغانستان در اعلامیه خود همچنین نوشت: «ما از اتحادیه اروپا برای اینکه شریک ثابت برنامه جهانی غذا است و از برنامه‌های حساس به آب‌وهوا برای بهبود تاب‌آوری افغان‌ها در سراسر افغانستان حمایت می‌کند، تشکر می‌کنیم.»

به گفته این سازمان، در پنج سال گذشته، اتحادیه اروپا بیش از ۲۶۰میلیون دالر از طریق برنامه جهانی غذا برای مردم افغانستان در بخش کمک‌های بشردوستانه، تغذیه، غذای اضطراری و فعالیت‌های توانمند‌سازی کمک کرده است.

این دیپلومات ارشد ایرانی روز دوشنبه (١٤ حوت) در صفحه کاربری خود در شبکه اجتماعی اکس نوشت: «امریکا باعث تمام آتش‌افروزی‌های دنیا است.»

رسول موسوی افزود: «این نیست که فقط خروج‌تان از افغانستان افتضاح بود، بلکه ورودتان، جنگ‌تان، اشغالگری‌تان و فرارتان افتضاح بود.»

نیکی هیلی، نامزد احتمالی جمهوری‌خواه انتخابات ریاست‌جمهوری امریکا، اخیرا در میان هوادارانش در شهر رالی در ایالت کارولینای شمالی گفت اگر واشنگتن در افغانستان «ناکام» نمی‌شد، جنگ اسرائیل و حماس، و روسیه و اوکراین اتفاق نمی‌افتاد.

مدیرکل آسیای جنوبی وزارت خارجه جمهوری اسلامی ایران در یادداشت خود در اکس به توقف «نسل‌کشی» در غزه نیز تاکید کرده است.

نیروهای امریکایی پس از ٢٠ سال در ٣٠ اگست سال ٢٠٢١ به طور کامل از افغانستان خارج شدند و پانزده روز پیش آن طالبان قدرت را در کابل به دست گرفته‌ بودند.

حکومت جو بایدن، رئیس‌جمهور امریکا، می‌گوید که خروج از افغانستان بر بنیاد توافقنامه دوحه انجام شده که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور پیشین امریکا، با طالبان امضا کرده بود.

ایرنا روز دوشنبه (١٤ حوت) به نقل از وحید کامیار، مدیر تولید کارخانه گاز کاربنیک در تایباد ارزش مقدار گاز صادر شده را ٩٠٠ هزار دالر گزارش داد.

این رسانه نوشت که گاز مایع جمهوری اسلامی به شهرهای هرات، مزارشریف، قندهار و کابل صادر شده است.

مدیر تولید کارخانه گاز کاربنیک تایباد گفت: «از گاز کاربنیک مایع در صنعت تولید انواع نوشیدنی‌ها، دارو و محلول کپسول‌های آتش‌نشانی استفاده می‌شود.»

طبق گزارش‌ها، کارخانه تولید گاز کاربنیک مایع در تایباد تنها کارخانه فعال در این منطقه است و روزانه بیش از ٤٠ تن محصول صنعتی به افغانستان صادر می‌کند.