سخنگوی وزارت تحصیلات عالی طالبان، فتوای ممنوعیت آموزش دختران را بازنشر کرد

در یک فایل صوتی بیش از ۲۲ دقیقه‌ای که رادیو تلویزیون ملی افغانستان تحت کنترول طالبان پخش کرده است، هبت‌الله آخندزاده بیش از هر چیزی درباره نگرانی‌هایش از اختلافات میان طالبان سخن می‌گوید.

آخندزاده از اعضای طالبان می‌خواهد اختلافات را کنار بگذارند و دشمنی‌ها را به دوستی مبدل کنند.

رهبر طالبان در بخشی از سخنرانی خود گفت «فرعون کوشش می‌کرد مردم را به گروه‌های مختلف تقسیم کند و بر آن‌ها حکومت کند.»

هبت‌الله آخندزاده در ادامه گفت او می‌تواند میان دیگران اختلاف بیندازد و یک گروه را از طریق گروه دیگری کنار بزند، اما چنین کاری نمی‌کند. زیرا ایجاد اختلافات بین مردم را «سیاست فرعونی» می‌داند.

رهبر طالبان خطاب به اعضای این گروه گفت اگر آن‌ها همه در روزی بیایند و هبت‌الله آخندزاده را از رهبری این گروه عزل کنند، خوشحال می‌شود اما در میان اعضای این گروه اختلاف نمی‌خواهد.

اختلافات میان طالبان چیست؟

شورای تحقیقات بین‌المللی امور مذهبی (IRCRA) هفته گذشته در پژوهش جدیدی اعلام کرد که طالبان در میان خود اختلافات متفاوتی دارد و یک گروه یکپارچه نیست.

به گفته این سازمان پاکستانی، رهبران و اعضای طالبان در میان خود تفاوت‌ها و اختلاف‌های ایدیولوژیک، قبیله‌ای-منطقه‌ای و سازمانی دارند.

پژوهش جدید شورای تحقیقات بین‌المللی امور مذهبی پاکستان که روز دوشنبه، ۲۱ جوزا پخش شد، نشان می‌دهد که به لحاظ ایدیولوژیک طالبان تندرو و آنانی که پشتیبانی رویکردی نسبتا میانه‌رو هستند با همدیگر اختلاف دارند.

نویسندگان این پژوهش به افغانستان سفر کرده و با ده‌ها مقام طالبان از جمله ملا شیرین، والی این گروه در قندهار و مشاور ارشد ملاهبت‌الله آخوندزاده، پژوهشگران و اعضای جامعه مدنی افغانستان مصاحبه کرده‌اند.

این پژوهش نشان می‌دهد که اختلافات میان‌پشتونی طالبان نیز برجسته است. در پژوهش به گونه مثال از اختلاف میان طالبان قندهاری‌ و پکتیکایی‌ یاد شده است.

این نهاد همچنین گفته قطع ارتباط میان رهبران سیاسی و جنگجویان میدانی طالبان باعث ایجاد تفاوت‌های سازمانی میان آن‌ها شده است.

در گزارش خبرگزاری فرانسه که روز یکشنبه نشر شده، آمده که برنامه‌هایی برای مشوره با اعضای جامعه مدنی قبل و‌ بعد از نشست دوحه برگزار خواهد شد، اما آن‌ها در نشست‌هایی که طالبان‌ حضور خواهند داشت، شرکت نمی‌کنند.

معلوم نیست اعضای جامعه مدنی که با آن‌ها مشوره صورت می‌گیرد، چه کسانی هستند.

آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل نیز برخلاف دو نشست قبلی دوحه به قطر نخواهد رفت.

طالبان و مقام‌های سازمان ملل هفته‌ها در کابل بر سر شرکت این گروه در نشست دوحه رای‌زنی کردند.

سرانجام طالبان روز یکشنبه اعلام کرد که یک هیئت این گروه برای شرکت در نشست سوم دوحه وارد به قطر خواهد رفت. طالبان در همین حال هشدار داده که اگر تغییری در ترکیب و اجندای نشست دوحه بیاید، می‌تواند بر تصمیم این گروه تاثیر بگذارد.

در نشست دوم دوحه نیز سازمان ملل تلاش کرد که طالبان را برای شرکت در آن متقاعد کند اما ین تلاش‌ها نتیجه نداد. طالبان در آن زمان شرایطی گذاشته بود از جمله اینکه هیچ کسی به نمایندگی از افغان‌ها به جز این گروه در نشست شرکت نکند.

به نظر می‌رسد در سومین نشست دوحه، ملل متحد خواسته‌های طالبان را پذیرفته و این نشست به گونه‌ای برگزار خواهد شد که نمایندگان حاضر در آن از افغانستان، تنها طالبان خواهند بود.

جنبش‌های اعتراضی زنان، احزاب و جریان‌هایی سیاسی مخالف طالبان بارها تصریح کرده‌اند که برگزاری نشست دوحه در غیبت نمایندگان زنان و احزاب سیاسی، به مثابه امتیاز دادن به طالبان است.

جریان‌های سیاسی و زنان معترض در ۱۶ جوزا در یک بیانیه مشترک درباره نشست دوحه نوشتند: «تعامل با جریانات تروریستی مشکل را حل نساخته و بر پیامدهای بحران خواهد افزود.»

طالبان در چند عید گذشته نیز خبر داد که رهبر این گروه نماز عید را در قندهار امامت کرده اما تاکنون هیچ تصویری از او منتشر نشده است.

طالبان برخلاف عربستان سعودی، روز دوشنبه، ۲۸ جوزا، را عید اعلام کرد.

تفاوت در اعلام روزهای عید از سوی طالبان و عربستان سعودی، در شبکه‌های اجتماعی واکنش‌های گسترده را به دنبال داشت.

رهبر حزب اسلامی روز یکشنبه در پیام تبریکی به مناسبت عید قربان گفت که «دین وسیله وحدت و رحمت است، اما متاسفانه عده‌ای از دین مسلکی می‌سازند که ابزار اختلاف، کینه و کفر می‌شود و کار به جایی می‌رسد که بمب‌گذاری و حملات انتحاری در مساجد را راه رسیدن به بهشت می‌دانند.»

حکمتیار هرچند از فرد یا گروه مشخصی نام نبرده است، اما پیش از این طالبان از حملات انتحاری علیه دولت سابق افغانستان استفاده می‌کردند.

رهبر حزب اسلامی تاکید کرد که وظیفه حکومت و مقامات در نظام اسلامی اجرای احکام است و نه وضع قوانین‌‌.

حکمتیار با اشاره به حضور ۲۰ ساله‌ای امریکا در افغانستان گفت که «امریکا ۲۰ سال گذشته را صرف نابودی افغانستان کرد و هنوز هم مزدوران را به کار می‌گیرد و به مخالفان مسلح کمک می‌کند.»

او در این پیام عیدی گفت: «امریکا بیش از نیم میلیون افغان را برای جنگ دوباره با خود برده و گروه‌های مختلف جنگی را سازماندهی می‌کند.»

به گفته حکمتیار، «حضور نظامی تجدیدپذیر امریکا» در افغانستان قابل قبول نیست و برای «همه گروه‌ها و اسلام‌گرایان» در افغانستان مهم است که این تهدید بزرگ را دستکم نگیرند.

پیش از این نیز رهبر حزب اسلامی افغانستان مدعی شده بود که افغانستان هنوز به آزادی و استقلال کامل دست نیافته و فضای هوایی این کشور هنوز تحت سلطه امریکاست.

به گفته گلبدین حکمتیار، افغان‌ها و مردم جهان فکر می‌کنند بسته‌های دالری که از امریکا می‌آید، قیمت خرید حریم هوایی افغانستان است.

علی باقری بعد از کشته شدن امیر حسین عبداللهیان در یک سانحه هوایی، در راس دستگاه دیپلوماسی وزارت خارجه جمهوری اسلامی قرار گرفت.

بعد از نزدیک به یک ماه از تقرر باقری، این نخستین تماس رسمی او با وزیر خارجه طالبان است، گروهی که در نشست اخیر تهران در مورد افغانستان، نماینده‌ای نفرستاد.

با این حال، باقری در گفت‌وگو با متقی بر تقویت روابط طالبان با کشورهای منطقه و دوری جستن از کشورهای غربی تاکید کرد.

او در حساب خود در شبکه اکس نوشت: «مردم افغانستان تصمیم‌گیران اصلی کشور خود در همکاری با کشورهای همسایه و منطقه هستند و اجازه دخالت به بازیگران خارج از منطقه را که سابقه مداخلات مخرب داشته و مسئول معضلات فعلی هستند نمی‌دهند.»

او افزود که جمهوری اسلامی و طالبان با توجه به «اشترکات تمدنی و فرهنگی» دو کشور، «در همکاری و هماهنگی با هم برای حفظ ثبات و امنیت منطقه می‌کوشند.»

بعد از خروج امریکا از افغانستان، ایران از جمله کشورهای عمده منطقه است که به طور پیوسته روابط خود با طالبان را بهبود بخشیده است. با این حال، تهران به خواسته اصلی طالبان، یعنی به رسمیت شناختن دیپلوماتیک این گروه، پاسخ مثبت نداده است.