گروهی از فعالان حقوق زن در تخار روز دوشنبه ۲۲ اسد بار دیگر علیه سیاستهای طالبان، اعتراض خیابانی برگزار کردند. معترضان در جریان راهپیمایی خود علیه «آپارتاید جنسیتی» شعار دادند و گفتند طالبان نمیتواند صدای زنان را با زور تفنگ خاموش کند.
این راهپیمایی در آستانه سومین سالگرد ورود طالبان به کابل برگزار شد.
فعالان حقوق زن در تخار که خود را اعضای «جنبش اندیشه نوین» معرفی میکنند، با شعار «زن زندگی آزادی» در خیابانهای این ولایت گشتزنی کردند.
این زنان گروه طالبان را به اعمال اپارتاید جنسیتی در کشور متهم کرده از دیگر زنان خواستند که برای گرفتن حق خود علیه این گروه بایستند.
این در حالی است که مقامات طالبان برای تجلیل از ۲۴ اسد به عنوان روز «پیروزی خود بر اشغال امریکا و متحدانش» آمادگی میگیرند.
جنبشهای حقوق زنان در داخل و خارج از افغانستان آستانه فرا رسیدن ۲۴ اسد، سومین سالگرد ورود طالبان به کابل با نشر اعلامیههایی این روز را «سیاهترین روز تاریخ معاصر افغانستان» خواندهاند.
وزارت مهاجرین و عودتکنندگان طالبان از تشکیل یک کمیته فنی مشترک با آژانس پناهندگان سازمان ملل برای رسیدگی به مشکلات مهاجران خبر داد. این وزارت گفت کمیته فنی مشترک به هدف هماهنگی همکاریها و کمک به بیجاشدگان تشکیل میشود.
وزارت مهاجرین و عودتکنندگان طالبان روز دوشنبه ۲۲ اسد گفت شمالخان مصلح، رئیس دریافت راهحلهای دایمی برای بیجاشدگان داخلی این وزارت در دیدار با سیلین شیت، مشاور استراتژیک و آلن دیو، افسر راهحلهای دایمی آژانس پناهندگان سازمان ملل درباره تشکیل این کمیته به توافق رسیده است.
پیش از این طالبان براساس یک فرمان رهبر خود یک «کمسیون عالی» برای رسیدگی به مشکلات مهاجران اخراج شده از پاکستان نیز ساخته بود.
وزارت مهاجرین و عودتکنندگان طالبان روز یکشنبه ۲۱ اسد گزارش داد که حدود هفت میلیون نفر از شهروندان افغانستان در مهاجرت به سر میبرند.
این وزارتخانه گفت شمار بیجاشدگان داخلی به سه میلیون نفر میرسد.
منابع معتبر از پیدا شدن جسد یک نوجوان ۱۸ ساله افغان در استخر آب در اصفهان ایران خبر دادند. به گفته منابع، جسد این نوجوان که «عبدالسلام» نام داشت و اهل ولسوالی فارسی هرات بود، شب شنبه ۲۰ اسد در یک استخر آب در منطقه شهررضای اصفهان پیدا شد.
نزدیکان عبدالسلام به افغانستان اینترنشنال گفتند قرار است جنازه او شب دوشنبه ۲۲ اسد از مرز نیمروز به افغانستان منتقل شود.
در ویدیویی که به افغانستان اینترنشنال رسیده، دیده میشود شماری از افراد در حال بیرون کشیدن جسد این نوجوان از استخر آب هستند. به نظر میرسد فیلم شبهنگام ضبط شده است و جسد به طور کامل پیراهن و پتلون بر تن دارد.
نزدیکان این نوجوان افغان میگویند او با هیچکسی خصومت شخصی نداشت اما سوالات آنان درباره چگونگی غرق شدن او بیپاسخ مانده است.
تاکنون مقامهای ایرانی در مورد این رویداد اظهار نظر نکردهاند.
خبر جانباختن این نوجوان افغان در حالی منتشر میشود که در ماههای اخیر، گزارشهای فراوانی از موج جدید «مهاجرستیزی» در ایران خبرساز شده است.
هنوز دلیل و عوامل اصلی غرق شدن این نوجوان افغان روشن نیست.
سازمان حقوق بشری رواداری گزارش داد در ۶ ماه اول سال جاری میلادی ۲۳۹ نفر در «حملات هدفمند انتحاری و انفجاری» یا به طور هدفمند و فراقضایی کشته شدند. این سازمان گفت قربانیان شامل کارمندان حکومت پیشین، زنان، کودکان، بزرگان قومی و مخالفان طالباناند.
برپایه گزارش شش ماهه رواداری که روز دوشنبه نشر شد، دستکم ۱۲۸ نفر دیگر در این رویدادها در ۳۰ ولایت افغانستان زخمی شدهاند.
این سازمان گفته در این رویدادها ۱۷۸ مرد، ۴۴ کودک و ۱۷ زن کشته شدهاند.
رواداری افزود که این آمار در بازه زمانی مشابه سال گذشته ۵۱۶ مورد بود و آمار کنونی در مقایسه با سال گذشته ۲۸.۸ درصد کاهش یافته است.
این سازمان معتقد است که کاهش آمار ممکن است به دلیل محدودیتهای شدید بر دسترسی به اطلاعات و «به خصوص کتمان قتلهای هدفمند، مشکوک و فراقضایی» از سوی طالبان باشد. در گزارش آمده: «معلومات بهدست آمده نشان میدهد که گروه حاکم با توسل به زور و ارعاب و ترس از انتشار معلومات مرتبط با قتلهای هدفمند، مرموز و فرا قضایی جلوگیری میکند.»
تلفات غیرنظامیان در «حملات هدفمند انفجاری و انتحاری»
رواداری در گزارش خود گفته که در شش ماه نخست ۲۰۲۴ در حملات هدفمند انفجاری و انتحاری در ولایتهای کابل، قندهار، نیمروز و بامیان دستکم ۳۴ غیرنظامی کشته و ۳۵ نفر دیگر زخمی شده است.
این سازمان گفته تلفات غیرنظامی در همین بازه زمانی سال گذشته ۱۱۱ نفر بوده و امسال ۷۳.۸ درصد کاهش یافته است.
رواداری همچنین گفت که انفجار ماین و مواد انفجاری باقیمانده از جنگ نیز در شش ماه اول امسال ۴۹ غیرنظامی را کشته و ۵۶ نفر دیگر را زخمی کرد. به گفته این سازمان، این آمار در مقایسه با پارسال ۶۶.۶ درصد افزایش یافته است.
قتلهای هدفمند، مرموز و فراقضایی
رواداری اعلام کرده که در شش ماه اول امسال، دستکم ۱۹۳ نفر شامل ۱۸۱ مرد، ۹ زن و ۳ کودک به گونه هدفمند، مرموز و فراقضایی توسط طالبان یا افراد ناشناس کشته و زخمی شدهاند.
به گفته رواداری، این رقم نسبت به سال گذشته ۴۳.۵ درصد کاهش یافته است.
یافتههای رواداری نشان میدهد که عاملان قتلهای هدفمند و فراقضایی «طالبان و افراد مسلح ناشناس» عنوان شدهاند. این گزارش افزوده که طالبان قتلهای هدفمند مرموز و فراقضایی را به «افراد مسلح ناشناس» ربط داده اما این گروه طی سه سال گذشته هیچ معلوماتی درباره اجراآت خود برای پیگیری حقوقی و مجازات عاملان این رویدادها انجام نداده است.
به گفته رواداری، طالبان همچنین با توسل به زور و ارعاب و تهدید مانع انتشار هر نوع اطلاعات در زمینه قتلهای مرموز و فراقضایی شده است.
در این گزارش همچنین گفته شده که در شش ماه اول امسال، دستکم ۵۱ نفر از کارمندان حکومت پیشین و اعضای خانوادههای آنان به صورت هدفمند، مرموز و فراقضایی کشته و زخمی شدهاند. رواداری گفت که این رقم سال گذشته ۵۵ نفر بود و امسال ۷.۲ درصد پایین آمده است.
رواداری گفته است که یافتههای این سازمان نشان میدهد که طالبان به فرمان «عفو عمومی» خود پایبند نیست و در واقع از آن برای به دام انداختن کارمندان حکومت پیشین استفاده میکند.
این سازمان همچنین گفت که طالبان امسال ۴ غیرنظامی را به اتهام همکاری با گروههای مخالف این گروه کشته است.
افزایش بیش از دو برابر بازداشتهای خودسرانه
سازمان رواداری در گزارش خود همچنین گفته که در جریان شش ماه نخست امسال، دستکم ۶۱۴ نفر به شمول ۳۳ زن به صورت خودسرانه و غیرقانونی بازداشت و زندانی شدهاند.
این سازمان گفت که سال گذشته در همین بازه زمانی، ۲۲۲ مورد بازداشت خودسرانه و غیرقانونی را ثبت کرده بود که مقایسه آن با آمار امسال، بیش از دو برابر افزایش را نشان میدهد.
رواداری گفت طالبان «بیهیچ اعتنایی به موازین بینالمللی حقوق بشر و تشریفات مقرر در قانون برای دستگیری افراد، به صورت گسترده مرتکب بازداشت خودسرانه و غیرقانونی شهروندان شدهاند.»
به گفته این سازمان، کارمندان حکومت پیشین، مخالفان و منتقدان طالبان، فعالان مدنی و خبرنگاران مشمول افرادیاند که توسط طالبان به صورت خودسرانه و غیرقانونی بازداشت و زندانی شدهاند.
نقض حق کرامت انسانی
رواداری در گزاش خود گفته است که طالبان بدون اعتنا به موازین بینالمللی، حق کرامت انسانی افراد را به صورت گسترده نقض کردهاند.
روادرای میگوید که طالبان در شش ماه نخست سال ۲۰۲۴ مرتکب شکنجه زندانیان و بدرفتاری باآنها شدهاند، اما از آنجا که سازمانهای حقوق بشری به زندانهای طالبان دسترسی ندارند، نمیتوان آمار مشخصی در این زمینه به دست آورد.
این سازمان گفت که طالبان زندانیان رهاشده را نیز تهدید کرده که با هیچ کسی درباره آنچه در زندانهای این گروه بر آنها رفته است، سخن نگویند.
رواداری همچنین گفته است که در شش ماه نخست امسال، ۱۲ نفر در زندانهای تحت کنترول طالبان پس از شکنجه شدید جان باخته و دستکم ۱۰ نفر دیگر پس از شکنجه شدید به شفاخانه منتقل شدهاند. به گفته رواداری، امسال این آمار افزایش ۲۰ درصدی داشته است.
به گفته رواداری، در حال حاضر هیچ نهاد مستقلی حق نظارت بر زندانهای تحت کنترول طالبان ندارد و سازوکار دیگری نیز برای رسیدگی به حقوق بشری زندانیان موجود نیست.
تشدید محدودیتها بر زنان و دختران
روادری در گزارش خود گفته است طالبان در کنار منع دختران بالاتر از صنف شش از مکتب و همچنین منع حضور دختران در دانشگاه، در شش ماه نخست امسال مرتکب تبعیض و سرکوب گستردهتری نیز شده و سعی کرده که تمامی راههای آموزش و تحصیل را بهروی زنان و دختران ببندد.
در گزارش آمده که اداره استخبارات و امر به معروف طالبان در شش ماه اول امسال، دستکم ۱۳ مرکز آموزشی به شمول آموزشگاههای مخفیانه و آنلاین را که در بخشهای گوناگون کشور برای دختران بالاتر از صنف ششم فرصتهای آموزشی را فراهم کرده بود، مسدود کرده است.
رواداری گفت که دستکم ۸۲ نفر از مدیران و دانشآموزان این مراکز نیز بازداشت و زندانی شدهاند.
به گفته این سازمان، طالبان به نقض گسترده حقوق بشر در عرصههای گوناگون ادامه دادهاند. در گزارش همچنین آمده: گروههای قومی و مذهبی آسیبپذیر، به صورت عمدی از دسترسی برابر به خدمات دولتی، منابع و امکانات ملی به دور نگه داشته شده و به این ترتیب طالبان کارمندان ادارات دولتی را با توجه به ویژگیهای ایدئولوژیک، مذهبی، قومی و زبانی استخدام و یا برکنار کردهاند.
این سازمان گفته که وضعیت حقوق بشر در شش ماه نخست امسال در افغانستان به طور نگرانکنندهای وخیمتر شده و مستلزم مستلزم نقشآفرینی فعال و موثر جامعه جهانی است.
رواداری از طالبان خواست که به مفاد و مقررات مندرج اسناد بینالمللی که افغانستان به آنها ملحق شده، احترام بگذارند و بیشتر از این مرتکب نقض حقوق اساسی شهروندان افغانستان نشوند.
طالبان در وزارت معارف از معلمان مکاتب خصوصی خواست در مراسم تجلیل از سومین سالگرد ورود این گروه به کابل حضور یابند. فایل صوتی محمدنبی طاهری، آمر حوزه چهارم تعلیمی به ما رسیده که در آن به معلمان مرد درباره شرکت در مراسم ۲۴ اسد دستور داده میشود.
محمد نبی طاهری، آمر حوزه چهارم تعلیمی طالبان میگوید قرار است ۲۴ اسد به عنوان سومین سالگرد ورود این گروه به کابل، در لیسه نادریه جشن گرفته شود و مدیران و معلمان مرد مکاتب خصوصی ملزم به اشتراک در این برنامه هستند.
نوار صوتی محمد نبی طاهری به افغانستان اینترنشنال رسیده است که در آن با جدیت به مکاتب هدایت میدهد که در مراسم تجلیل از سومین سال «پیروزی این گروه بر اشغال امریکا» ملزم به اشتراک هستند.
آمر حوزه چهارم تعلیمی طالبان در کابل در این نوار میگوید: «به مدیران مکاتب خصوصی اکیداً هدایت داده میشود که با تمامی استادان ذکور خود در این محفل حضور پیدا کنند و در روز محفل نام غیرحاضران از سوی مسئولان حوزه تعلیمی یادداشت خواهد شد».
این مقام وزارت معارف طالبان توضیح نداد که با معلمان غیرحاضر در این برنامه چه برخوردی خواهد شد.
پیش از این، وزارت کار و امور اجتماعی طالبان روز چهارشنبه ۲۴ اسد را به عنوان روز «پیروزی» خود بر «اشغال امریکا و متحدانش» رخصتی عمومی اعلام کرد.
طالبان در حالی این روز را جشن میگیرند که بسیاری از فعالان حقوق زن و جنبشهای زنان با فرا رسیدن سومین سالگرد سقوط افغانستان، ۲۴ اسد را «روز سیاه» در تاریخ معاصر این کشور خواندند.
شاخه خراسان گروه داعش مسئولیت انفجار یکشنبه ۲۱ اسد در دشت برچی غرب کابل را به عهده گرفت. در خبرنامهای که داعش در کانال تلگرامی اعماق پخش کرد، آمده که در این حمله «شیعیان» را هدف قرار داده است که در نتیجه آن «حدود ۱۳ نفر کشته و زخمی شدهاند.»
پیش از این خالد زدران، سخنگوی فرماندهی پولیس طالبان در کابل گفته بود گزارشهای اولیه نشان میدهد که در این انفجار یک نفر کشته و ۱۱ نفر دیگر زخمی شدهاند. آقای زدران شام یکشنبه گفت این رویداد ناشی از ماین جاسازی شده در یک موتر مسافربری بوده است.
باشندگان دشت برچی کابل پیش از چاشت یکشنبه با فرستادن ویدیویی به افغانستان اینترنشنال گفتند در یک موتر نوع مرسدس مسافربری در منطقه دشت برچی کابل انفجار رخ داده است. در ویدیوی فرستاده شده از سوی باشندگان محل دیده میشد که یک موتر مسابری به اثر انفجار تخریب شده و جاده با خون مسافران سرخ است و تکههای از جسد در خیابان افتاده است.
