
وزارت خارجه سوئيس، قانون تازه توشیح شده امر به معروف طالبان را گام دیگر برای محروم کردن نیمی از جمعیت افغانستان از حقوق و آزادیهای اساسی آنها خواند. این وزارتخانه در شبکه اکس نوشت دفاع از حقوق بشر، به ویژه حقوق زنان برای سوئيس اولویت دارد.
طالبان به تازگی از توشیح «قانون امر به معروف و نهی از منکر» خبر داده است. این قانون به طور گستردهای حقوق زنان و دختران و دیگر شهروندان را در حوزههای شخصی و عمومی هدف قرار میهد.
در قانون تازه توشیح شده امر به معروف طالبان، صدای زنان حتی هنگام خواندن قرآن، «عورت» خوانده شده است.
توشیح این قانون توسط طالبان در روزهای گذشته انتقادهای فراوانی را برانگیخته است.
فعالان حقوق زن این قانون را ادامه فشارها برای منزوی کردن و حذف زنان و تحکیم بیشتر «آپارتاید جنسیتی» در افغانستان خواندهاند.
برنامه جهانی غذا روز یکشنبه در یادداشتی در اکس نوشت که زنان افغان بیشترین هزینه را از کاهش کمکها در افغانستان متحمل میشوند. این نهاد گفته بیش از یک میلیون مادر و کودک در افغانستان به دلیل کمبود شدید بودجه دیگر از کمکهای غذایی برخوردار نیستند.
برنامه جهانی غذا ماه گذشته اعلام کرد که در سال ۲۰۲۴ میلادی با توزیع مواد غذایی مقوی از دستکم ۱.۶ میلیون زن باردار و شیرده حمایت کرده است.
براساس گزارش ماه جوزای سازمان بهداشت جهانی، روزانه ۲۴ مادر و ۱۶۷ کودک در سراسر افغانستان به دلیل بیماریهای قابل پیشگیری مرتبط با بارداری و زایمان جان خود را از دست میدهند.
برنامه جهانی غذا گفته بود افغانستان بدترین کشور جهان برای زنان است.
دفتر والی طالبان در قندهار روز یکشنبه (۴ سنبله) در خبرنامهای نوشت که رزا اوتونبایوا، فرستاده ویژه دبیرکل سازمان ملل برای افغانستان به قندهار سفر کرده است. طبق این خبرنامه، خانم اوتونبایوا در این سفر با معاون والی طالبان در قندهار دیدار کرده است.
در خبرنامه آمده است که فرستاده ویژه دبیرکل سازمان ملل به قندهار سفر کرده تا در مورد کشت جایگزین کوکنار صحبت کند.
خانم اوتونبایوا همچنین از آمادگی سازمان ملل برای کمک در کشت جایگزین کوکنار با دهاقین در قندهار خبر داده است.
رزا اوتونبایوا در دیدار با محمد صادق انقلابی، معاون والی طالبان در قندهار گفته که سازمان ملل در سال گذشته از طریق آژانسهای مختلف به ۲۶ میلیون نفر در افغانستان کمکهای بشردوستانه ارائه کرده است.
معاون والی طالبان در قندهار نیز از سازمان ملل خواست تا در درمان افراد معتاد و کشت جایگزین کوکنار همکاری کند.
محمد صادق انقلابی همچنین مدعی «امنیت کامل» در افغانستان شد و از رزا اوتونبایوا خواست که تاجران را ترغیب به سرمایهگذاری در افغانستان کند.
سفر فرستاده ویژه دبیرکل سازمان ملل برای افغانستان به قندهار چند روز پس از توشیح قانون امر به معروف و نهی از منکر طالبان توسط ملاهبتالله آخندزاده رهبر این گروه انجام شده است.
یوناما روز شنبه (سوم سنبله) با ابراز نگرانی از این قانون گفت محدود کردن بیشتر حقوق مردم و نگهداشتن آنها در ترس دائمی، تعامل جامعه جهانی با طالبان را دشوارتر خواهد کرد.
یوناما از طالبان خواست درباره برخی از مادههای این قانون توضیح دهد.
جبهه مقاومت ملی افغانستان قانون جدید امر بهمعروف و نهی از منکر طالبان را «قبیلهای، بدوی و زنستیزانه» خواند و گفت که اجرای آن به افزایش خشونتهای فیزیکی و روانی علیه زنان منجر میشود.
جبهه مقاومت ملی روز یکشنبه گفت که طالبان به سیاست «مجازات جمعی زنان» پرداخته و به تدریج تبعیض سیستماتیک علیه زنان را نهادینه میکند.
جبهه مقاومت گفت: «تاریخ هرگز بیحرمتی سازمانیافته طالبان به زنان را فراموش نخواهد کرد.» این جبهه هشدار داد که طالبان عواقب این بیحرمتی را خواهند چشید.
جبهه مقاومت ملی از مردم خواسته که به «خاموشی و بیتفاوتی» در برابر «سیاستهای قرون وسطایی» طالبان پایان دهند.
قانون امر به معروف و نهی از منکر طالبان با واکنش گسترده داخلی و جهانی روبرو شده است. طالبان گفته است که از سیاست های مذهبی خود عقبنشینی نمیکند.
رحمتالله نبیل، سیاستمدار و رئیس سابق امنیت ملی، خواستار جدایی دین از سیاست در افغانستان شد و گفت که این جدایی به پایداری و عدالت میانجامد. نبیل گفت پس از گذار از افراطیت مذهبی طالبان، فرصت تجدید نظر در نقش دین در سیاست فراهم خواهد شد.
نبیل این اظهارات را در واکنش به سخنان ندا محمد ندیم، وزیر تحصیلات عالی طالبان ابراز داشت. ندیم روز یکشنبه، پرسش خبرنگاران درباره بازگشایی مکاتب و دانشگاهها برای زنان را «ممنوع» کرد.
رهبر حزب ملی آزادی افغانستان گفت: «دیر یا زود طالبان رفتنی هستند و با پایان این دوره سیاه، فرصتی برای بازنگری و تجدید نظر در نقش دین در سیاست فراهم خواهد شد.»
او با برشمردن تجارب کشورهای ترکیه، مالیزیا، اندونیزیا و جاپان گفت که تجربه جهانی نشان داده است که پس از هر دوره افراطی و ایدئولوژیک، جوامع به سمت مسیرهای جدیدی حرکت میکنند.
به گفته او، «در چنین جوامعی نقش دین و سیاست به شکل متوازنتر و با احترام به هر دو حوزه تعریف شده است. این تجربهها نشان دادهاند که جدایی سالم دین از سیاست میتواند به پایداری و عدالت بیشتر در جوامع کمک کند، بدون اینکه از ارزشها و اعتقادات دینی کاسته شود.»
او گفت: «در افغانستان نیز ما در حال گذر از دورهای مشابه هستیم؛ دورهای که تحت تاثیر تعبیرها و آموزههای نادرست طالبان از دین اسلام، افراطگرایی و خشونت رواج یافته است.»
او افزود: «با تأمل و تجربهاندوزی از نمونههای موفق جهانی، ما میتوانیم به سوی آیندهای حرکت کنیم که در آن هم دین و هم سیاست به شکل متوازن و محترم جایگاه خود را داشته باشند، و عدالت و مدنیت در جامعه ما برقرار شود.»
این نخستینبار است که یک چهره سیاسی شناخته شده افغانستان از جدایی دین و سیاست دفاع میکند.
علی احمد جلالی، وزیر پیشین داخله، قانون جدید امر بهمعروف طالبان را «خجالتآور» خواند و گفت که عملاً زنان را در کشور زندانی میکند. او گفت که «این قانون نشان داد که از نظر فکری، تفاوتی بین داعش و طالبان وجود ندارد.»
طالبان خود را پیرو فقه حنفی میداند و داعش را «خوارج» میخواند. گروه داعش، تفکر سلفی دارد. این دو گروه از ۲۰۱۴ بدینسو در افغانستان درگیر بودهاند. طالبان مدعی است که گروه داعش را از افغانستان ریشهکن کرده است. اما نهادهای بینالمللی میگویند که داعش در افغانستان تقویت شده و در صدد نفوذ به کشورهای آسیای مرکزی و ایران است.
علی احمد جلالی، استاد دانشگاه دفاع ملی امریکا روز یکشنبه در شبکه اجتماعی اکس نوشت که این ایدئولوژی طالبان میتواند «جوانان را به افراطگرایان خشونتطلب در منطقه و فراتر از آن تبدیل کند.»
وزارت عدلیه طالبان روز چهارشنبه هفته جاری اعلام کرد که رهبر این گروه قانون «امر به معروف و نهی از منکر» را توشیح کرده است.
این قانون با یک مقدمه، چهار فصل و ۳۵ ماده در جریده رسمی طالبان چاپ شده است.
براساس این قانون پخش موسیقی، انتقال زنان بدون محرم و بیحجاب، و اختلاط زنان با مردان در وسایط نقلیه ممنوع است.
این قانون همچنین صورت، بدن و صدای زنان را «عورت» دانسته و ظاهر شدن آنها در برابر «نامحرم» را جرم اعلام کرده است.
توشیح قانون امر به معروف طالبان واکنشهای گسترده داخلی و بینالمللی را به دنبال داشته است. وزیر خارجه آلمان، قانون امر به معروف را «صد صفحه نفرت از زنان» خواند. یوناما گفت که با این قانون، عادیسازی روابط طالبان با جهان ناممکن میشود.