شورای عالی مقاومت با انتشار اعلامیهای به مناسبت «نهمین سالگرد خاکسپاری حبیبالله کلکانی»، او را «شاه مومن و آزاده» توصیف کرده است. این شورا تأکید کرد که بر اساس «شریعت اسلامی و سنت بشری»، انسانها حق دارند پس از مرگ با احترام به خاک سپرده شوند.
شورای عالی مقاومت برای نجات افغانستان، یکشنبه ۱۱ سنبله، در اعلامیهای به مناسبت نهمین سالگرد خاکسپاری حبیبالله کلکانی اعلام کرد که کرامت انسان شامل زندگی و مرگ اوست. به همین دلیل، پس از مرگ هر فرد، خانواده و بازماندگان حق دارند از آرامگاه او دیدار و یادش را گرامی بدارند.
در این اعلامیه آمده است که امیر حبیبالله کلکانی و همراهانش به دلیل «ظلم تاریخی» که در کشور وجود داشت، از داشتن آرامگاه محروم شده بودند.
حبیبالله کلکانی در سال ۱۹۲۹ پس از موجی از شورشها علیه حکومت شاه امانالله، به قدرت رسید و به مدت ۹ ماه زمام امور را در دست داشت. اما پس از به قدرت رسیدن نادرخان، کلکانی و برخی همراهانش اعدام شدند. اجساد آنها در یک گور دستهجمعی در کابل دفن شده بود.
در یازدهم سنبله ۱۳۹۵ گروهی از جوانان موسوم به «کمیسیون اعزاز و خاکسپاری حبیبالله کلکانی» اعلام کردند که پیکر او و همراهانش را در تپه شهرآرای کابل به خاک سپرده است.
روزنامه گاردین در مقاله انتقادی که درباره نامزدی عمران خان برای ریاست دانشگاه آکسفورد پخش کرده است، نوشت که او با طالبان دوستی دارد. این روزنامه نوشت عمران خان پیروزی طالبان را مبارکی داده و ممنوعیت دختران افغان از آموزش را توجیه کرده بود.
روزنامه گاردین روز یکشنبه، ۱۱ سنبله، در واکنش به نامزدی عمران خان، نخستوزیر پیشین پاکستان، برای ریاست دانشگاه آکسفورد نوشت که شاید او تأثیرات احتمالی دیدگاههای خود را بر گزینش در یک حرفه دانشگاهی در بریتانیا در نظر نگرفته باشد.
در مقاله گاردین آمده است که عمران خان زمانی از خطاب کردن اسامه بنلادن بهعنوان تروریست خودداری کرده و او را «شهید» نامیده بود. نویسنده مقاله همچنین توضیح داده است که عمران خان زمانی از تحمل حضور سلمان رشدی امتناع کرده و او را به «کفرگویی» متهم کرده بود.
نویسنده مقاله افزوده است که همچنان در گذشته گفته است زنان نباید مردان را «وسوسه» کنند، زیرا همه مردان توانایی کنترول بر شهوت خود را ندارند. این اظهارات نشان میدهد که آقای خان در مورد زنان دیدگاه گروههای بنیادگرایی اسلامی را دنبال میکند.
پیش از این، زلفی بخاری، مشاور نخستوزیر پیشین پاکستان، در ۲۹ اسد اعلام کرده بود که عمران خان برای شرکت در انتخابات ریاست دانشگاه آکسفورد بریتانیا درخواست داده است. او در حساب کاربری اکس نوشت: «مطابق دستور عمران خان، فرم درخواست او برای انتخابات ۲۰۲۴ ریاست دانشگاه آکسفورد ارسال شده است. ما مشتاقانه منتظر حمایت همه از یک کارزار تاریخی هستیم.»
انتخابات ریاست دانشگاه آکسفورد از هفتم عقرب به صورت آنلاین آغاز میشود. دانشگاه آکسفورد اعلام کرده تا زمانی که نامزدان نهایی نشوند، اسامی آنها را اعلام نخواهد کرد. گفته شده است که در این انتخابات دانشجویان فارغالتحصیل و کارکنان دانشگاه شرکت میکنند.
عمران خان، رهبر حزب تحریک انصاف، نزدیک به یک سال است که در زندان به سر میبرد. مشاور عمران خان توضیح نداده که در صورت پیروزی در این انتخابات، عمران خان چگونه از زندان در پاکستان بر دانشگاه آکسفورد ریاست خواهد کرد.
حزب ملی آزادی افغانستان میگوید جدایی حوزههای دین و سیاست از تحریف و استفاده ابزاری از اسلام جلوگیری کرده و زمینه را برای بازسازی اعتماد عمومی و تقویت نهادهای حکومتی فراهم میکند. این حزب خواهان جلوگیری از دخالت سیاست در امور دینی و برعکس شد.
این حزب در بیانیه خود گفت: «آینده کشور باید بر اساس یک روایت نوین و فراگیر بنا شود؛ روایتی که عدالت اجتماعی، تامین حقوق اساسی شهروندان، احترام به حقوق بشر و تفکیک صحیح حوزههای دین و سیاست را در محور خود قرار دهد.»
این حزب ضمن برشمردن نقش دین در هدایت بشریت گفت که تجربههای گذشته نشان داده که استفاده ابزاری از دین به منظور توجیه قدرتطلبی و تحمیل اراده گروههای خاص، منجر به تحریف این ارزشهای مقدس و ایجاد تفرقه در جامعه شده است.
در بیانیه این حزب آمده که باید از هرگونه دخالت سیاسی که به «حقانیت و قداست دین» آسیب برساند، جلوگیری شود و در عین حال، سیاست نیز باید بر منافع عمومی تمرکز داشته باشد و عدالت اجتماعی و ازادیهای اساسی را در کشور تحقق بخشد.
در بخش دیگری از بیانیه این حزب آمده است که تجربههای تلخ و دشوار سالهای اخیر، بهویژه «تحت حاکمیت طالبان، بهوضوح نشان داده که تنها با تکیه بر اصول عدالت اجتماعی و تفکیک صحیح حوزههای دین و سیاست میتوان به یک افغانستان پایدار، باثبات و شهروندمحور دست یافت».
حزب ملی آزادی از تمامی جریانهای سیاسی، فعالان حقوق بشر بهخصوص زنان دعوت کرده تا با روحیه همبستگی و تعهد به آینده بهتر، در این مسیر معقول و منطقی گام بردارند.
این حزب گفته که گفتوگو و مشارکت سازنده میان تمامی اقشار جامعه کلید حل مشکلات و چالشهای کنونی کشور است و خواستار مشارکت «فعال و مسئولانه» همه جریانها در این گفتمان است.
بحث عدم مداخله دین در سیاست یا برعکس از دیر باز در محافل سیاسی افغانستان مطرح بوده است و از زمان بهقدرت رسیدن طالبان و دینی شدن سیاست، این بحث بیشتر شده است.
با این حال، با توجه به نفوذ روحانیون سنتی در لایههای مختلف جامعه تفکیک سیاست از دین دشوار بهنظر میرسد.
آژانس باختر گزارش داد که هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان، در دیدار با مقامهای محلی این گروه در فاریاب بر اجرای حدود شرعی در این ولایت تاکید کرده است. طبق گزارشها، هبتالله پس از سفر بادغیس به ولایت فاریاب رفته است.
رهبر طالبان در دیدار با مقامهای محلی این گروه، بر «اجرای حدود شرعی، تامین امنیت جان و مال مردم و تعلیم و تربیه سالم تاکید کرده است».
طبق گزارش باختر هبتالله آخندزاده به مقامهای طالبان گفته است: «از تکبر و غرور دوری کنید، تقوا را انتخاب کنید و در کنار خانواده شهدا و مجروحان و معلولین باشید که در روزهای سخت یار شما بودند.»
اما در این گزارش گفته نشده که او هنوز آنجاست یا به ولایت دیگری سفر کرده است.
پیش از این، تلویزیون ملی تحت کنترول طالبان گفته بود که هیبت الله آخندزاده روز پنجشنبه به ولایت بادغیس رفته و در آنجا با مقامات محلی طالبان دیدار کرده است.
ملا هیبت الله روز پنجشنبه از ولایت بادغیس دیدن کرد. اما طالبان دو روز بعد بیانیهای در مورد سفر او منتشر کردند.
برخی از تحلیلگران بر این باورند که دلیل اصلی تاخیر طالبان در انتشار اخبار سفر او ممکن است مسائل امنیتی باشد.
انتقاد مردم از رهبر طالبان این است که او از چشم مردم پنهان مانده است. اما معلوم نیست فعلاً به چند ولایت سفر کرده است.
رسانههای افغانستان اجازه پوشش سفر رهبر طالبان را ندارند.
طالبان در سه سال گذشته قوانین شرعی را به نام «تطبیق حدود شرعی» بهطور خاصی اجرا میکنند. این شامل مجازاتهای شدیدتر مثل شلاق و اعدام برای جرایم مختلف است.
سازمانهای حقوق بشری و نهادهای بینالمللی بهطور کلی نسبت به اجرای حدود شرعی بهویژه در مواردی که به نقض حقوق بشر منجر میشود، انتقاد دارند.
مجازاتهایی مانند اعدام، سنگسار، قطع دست و شلاق که طالبان از آنها به نام «تطبیق حدود شرعی» نام میبرند، در تضاد با استانداردهای بینالمللی حقوق بشر هستند. این سازمانها بر این باورند که مجازاتهای شدید و خشونتآمیز نه تنها مغایر با اصول انسانی هستند، بلکه ممکن است تأثیرات منفی عمیق بر جامعه داشته باشند.
رهبر جبهه مقاومت ملی میگوید این جبهه تحت هر گونه شرایط و موانع، طالبان را شکست خواهد داد. احمد مسعود به سیانان گفت جبهه مقاومت پنج هزار نیرو در ۲۰ ولایت افغانستان دارد و تنها از جنوری امسال تا کنون ۲۰۷ عملیات علیه طالبان راهاندازی کرده است.
رهبر جبهه مقاومت در گفتوگو با پیتر برگن، از شبکه سیانان گفت: «ما برای یک مبارزه طولانی آمادهایم. این فقط مبارزه با طالبان نیست. این مبارزه برای روح و آینده ملت ما است و ما بدون توجه به شرایط و موانع، مصمم به پیروزی هستیم.»
احمد مسعود در این گفتوگو که روز یکشنبه نشر شد، گفت که سلاحهای امریکا به ارزش ۸.۵ میلیارد دالر که به دست طالبان افتاده، پویایی میدان جنگ را تغییر داده اما از عزم و تعهد جبهه مقاومت [برای پیروزی] کم نکرده است.
آقای مسعود گفت: طالبان اکنون بهتر از هر زمانی مسلح هستند. با این حال، تاریخ مبارزات مسلحانه پر از نمونههایی است که در آن عزم و استراتژی بر مزایای مادی غلبه کرده است.
رهبر جبهه مقاومت ملی گفت که طالبان ممکن است سلاح داشته باشند، اما حمایت مردم را ندارند و تاریخ نشان میدهد که حمایت مردم نیرویی بسیار قدرتمندتر است.
احمد مسعود گفت که آنچه بیشتر نگرانکننده است، تبدیل شدن افغانستان تحت کنترول طالبان به بازار سیاه سلاحهای امریکایی است. به گفته رهبر جبهه مقاومت ملی، طالبان تنها به دنبال مسلح کردن خود نیست بلکه در پی تأمین شبکههای تروریستی است.
رهبر جبهه مقاومت ملی گفت که مسئله تنها مقاومت نیست، در واقع جلوگیری از تبدیل شدن افغانستان به نقطه اتصال تروریسم بینالمللی است.
احمد مسعود گفت که جبهه مقاومت ملی در سه سال حکومت طالبان نه تنها به بقای خود ادامه داده، بلکه توانسته با حمایت حداقلی خارجی نفوذ خود را افزایش دهد.
او با اشاره به اینکه القاعده و تیتیپی به طالبان افغان جنگجو میفرستد، گفت که مبارزه جبهه مقاومت علیه ائتلافی از گروههای تروریستی و در ادامه مبارزه جهانی علیه تروریسم است.
احمد مسعود گفت مبارزه جبهه مقاومت ملی تنها برای افغانستان نیست، برای امنیت جهانی است. او افزود که نیروهایش برای شکست ۲۰ گروه تروریستی در افغانستان، به حمایت بینالمللی نیاز دارد: «انتظار اینکه ما به تنهایی و بدون منابع این تهدید را از بین ببریم، غیرواقعی است.»
احمد مسعود درباره اینکه جبهه مقاومت به چه نوع حمایت بینالمللی نیاز دارد، گفت این جبهه نیروهای توانمندی دارد که مدت ۲۰ سال در زمینه مبارزه با ترویسم آموزش دیدهاند. او گفت جبهه مقاومت ملی نمیخواهد نیروهای خارجی برای آزادی افغانستان در این کشور مستقر شوند، به جای آن میتوانند منابعی را در اختیار نیروهای مقاومت بگذارند.
رهبر جبهه مقاومت ملی افغانستان گفت کسانی که مقاومت در برابر طالبان را دستکم میگیرند، در واقع از تاریخ افغانستان بیخبر اند. احمد مسعود گفت نیروهای تحت فرمان او، بهرغم فقدان حمایت خارجی، در حال حاضر توانستهاند از نظر توانایی و تعداد رشد کنند.
احمد مسعود در پاسخ به سوالی مبنیبر اینکه آیا طالبان یک دهه بعد نیز همچنان در قدرت خواهد بود، گفت که حکومت طالبان همین حالا در لغزش است. به گفته او، فقدان نظم، شایستگی، مشروعیت و همچنین اختلافات درونی طالبان، موثریت این گروه برای حاکمیت طولانیمدت را از بین برده است. او گفت: «ما نه تنها به سقوط طالبان امید داریم، بلکه تلاش میکنیم که از آن مطمین شویم.»
احمد مسعود نشستهای جریانهای ضد طالبان در ویانا را فرآیند سیاسی پایه و اساس بدیل دموکراتیک برای آینده افغانستان توصیف کرد.
به باور رهبر جبهه مقاومت ملی، فروپاشی طالبان حتمی و تنها مسئله زمان است. او گفت وقتی این امر تحقق یابد، نیروهای ضد طالبان آمادهاند با ایجاد یک حکومت دموکراتیک خلاء را پر کنند. به گفته او، این حکومت از همه شهروندان افغانستان نمایندگی خواهد کرد و منجر به بازگشت ثبات به این کشور خواهد شد.
احمد مسعود پیشبینی کرد که یک دهه بعد، نه تنها افغانستان از دست طالبان آزاد خواهد شد، بلکه در مسیر تبدیل شدن به الگوی دموکراسی در منطقه خواهد بود. او تاکید کرد: این یک آرزوی واهی نیست، هدف ماست.
رهبر جبهه مقاومت ملی به سیانان گفت که وعده طالبان مبنیبر ایجاد حکومت همهشمول تنها یک تبلیغ است. او گفت که طالبان اساساً این اصل دموکراتیک را رد میکنند که مشروعیت سیاسی از اراده مردم و انتخابات آزاد میآید.
احمد مسعود ساختار کنونی قدرت در اداره طالبان را یک «فریب» خواند که به گفته او جناحهای مختلف یک سازمان «تروریستی»، سعی میکنند کنترول را به دست گیرند و همدیگر را به حاشیه برانند.
رهبر جبهه مقاومت ملی توانایی طالبان برای ایجاد حکومت همهشمول را «پوچ» خواند چرا که به گفته او این گروه حتی نمیتواند در میان صفوف خود اتحاد را حفظ کند.
حکومت پیشین افغانستان
احمد مسعود به سیانان گفت که حکومت پیشین افغانستان «فاسد و ناقص» بود. به گفته او، این نواقص، سازمانیافته و ریشهای بودند.
رهبر جبهه مقاومت گفت که اساسا نظم سیاسیای که در سال ۲۰۰۴ در افغانستان ایجاد شد، متناسب با واقعیتهای جمعیت متنوع این کشور نبود. احمد مسعود افزود که افغانستان یک کشور متنوع است و هیچ اکثریت قومی در آن وجود ندارد.
او همچنین گفت که قانون اساسی جمهوری اسلامی افغانستان، بیش از اندازه قدرت را در کابل متمرکز کرد و در واقع یک «سلطنت ریاستی» به وجود آورد.
به گفته او وضعیت در دوره حکومت اشرف غنی وخیمتر شد. چرا که رئيسجمهور پیشین، قدرت و تصمیمگیری را محدود به خود و حلقه کوچکی از مشاورانش کرد و این امر منجر به انزوای بخش بزرگی از جمعیت افغانستان شد.
توافقنامه طالبان با امریکا
احمد مسعود گفت که توافقنامه اداره دونالد ترامپ با طالبان و به دنبال آن اعلام تصمیم خروج نیروهای خارجی توسط جو بایدن، بر بیثباتی در افغانستان اثرگذار بود.
رهبر جبهه مقاومت ملی گفت که این تصمیمها به طالبان در سطح بینالمللی مشروعیت بخشید و به حکومت وقت افغانستان پیامی مبنیبر پایان حمایت غرب مخابره کرد.
او گفت که امضای توافقنامه دوحه نیروهای امنیتی و دفاعی افغانستان را تضعیف و احساس بازگشت قطعی طالبان را ایجاد کرد. مسعود گفت این تصمیمها پیشرفتهای به دست آمده طی دو دهه در افغانستان را قربانی و به اعتماد میلیونها نفر خیانت کرد.
احمد مسعود گفت که طالبان در میدان جنگ پیروز نشد اما میز مذاکره پیروز شد. به گفته او، مذاکرات ایالات متحده با طالبان، به سکوی پرتاب این گروه به قدرت بدل شد. مسعود گفت قبل از این مذاکرات، طالبان کنترول محدودی بر اراضی افغانستان داشت.
سیانان نوشته است احمد مسعود ۳۵ ساله، در حال حاضر در یکی از کشورهای آسیای میانه به سر میبرد. نیروهای تحت امر او در افغانستان، در سه سال گذشته عملیاتهای زیادی را در ولایتهای مختلف افغانستان علیه طالبان سازماندهی کردهاند.
اداره مهاجرت و پناهندگی اتریش اعلام کرد که قصد دارد در همکاری با آلمان، مهاجران «مجرم» افغان را اخراج کند. گرهارد کارنر، وزیر داخله اتریش، تصمیم آلمان را «بسیار خوب» توصیف کرد و گفت که در حال مذاکره با آلمان برای اخراج افغانهای «مجرم» است.
دولت فدرال اتریش اعلام کرد که وزارت داخله این کشور در حال مذاکره با وزارت داخله آلمان برای بازگرداندن پناهجویان افغان «مجرم» است تا زمینه اخراج مستقیم این پناهجویان به افغانستان فراهم شود.
گرهارد کارنر، وزیر داخله اتریش، روز جمعه نهم سنبله گفت: «در حال حاضر امکان اخراج پناهجویان به افغانستان وجود دارد و این خواستی است که من برای مدت طولانی مطرح کردهام، بنابراین بسیار خوشحالم که این اتفاق میافتد.»
گرهارد کارنر همچنین افزود: «این واقعیت که یک رژیم تروریستی در افغانستان مستقر است، دلیل تعلیق اخراج بود؛ اما به همین دلیل، ما در همکاری نزدیک با شرکای منطقهای، زمینه بازگرداندن مستقیم پناهجویان مجرم به کابل را فراهم میکنیم.»
اداره مهاجرت و پناهندگی اتریش پیش از این اعلام کرده بود که به دلیل تغییر وضعیت امنیتی، اخراج به افغانستان به صورت موردی مجاز است.
وزیر داخله اتریش در ماه مارچ خواستار بررسی مجدد ممنوعیت سراسری اتحادیه اروپا برای اخراج پناهجویان به افغانستان و سوریه شده بود و تأکید کرد که این اقدام «ضروری و فوری» است.
گرهارد کارنر در آن زمان در بروکسل گفت: «در حال حاضر، نمیتوانیم کسی را به کشورهایی مانند سوریه یا افغانستان بازگردانیم، زیرا این خلاف قوانین اتحادیه اروپا است.» او همچنین خواستار بازنگری در امکان اخراج پناهجویان از کشورهای اتحادیه اروپا به افغانستان و سوریه شد.
دولت آلمان روز جمعه اعلام کرد که ۲۸ پناهجوی «مجرم» افغان را از این کشور اخراج و در یک پرواز چارتر به کابل فرستاده است. مقامات آلمان اعلام کردند که پس از تسلط طالبان بر افغانستان، این نخستین گروه از پناهجویان است که به افغانستان بازگردانده میشوند.
