شماری از رهبران سیاسی اعلامیههایی به مناسبت بیستوسومین سالگرد کشته شدن احمدشاه مسعود، فرمانده پیشین نیروهای مخالف طالبان، پخش کردند. حامد کرزی، رئیسجمهور پیشین افغانستان میگوید مسعود همیشه در میان مردم حضور داشت و هنر بسیج مردم را بلد بود.
به گفته کرزی، شیوه مبارزه، حضور دائمی در میان مردم و هنر بسیج آنها، احمدشاه مسعود را به «چهره شاخص» سیاست افغانستان بدل کرده بود.
رئیسجمهور پیشین افغانستان این رهبر جبهه نظامی ضد طالبان را «قهرمان افغانستان» و «افغان وطندوست» توصیف کرده است.
همچنین عبدالله عبدالله، رئیس پیشین شورای عالی مصالحه ملی افغانستان، اظهار کرده است که احمدشاه مسعود اهل اعتدال و عاری از تعصب و نفرت بود.
عبدالله در صفحات رسمی خود در شبکههای اجتماعی نوشت: «او درک عمیقی از تنوع قومی و مذهبی و مردم کشور داشت و همواره تلاش کرد تا مردم افغانستان را در محور منافع ملی گردهم آورد». عبدالله همچنین اضافه کرد که نام احمدشاه مسعود در تاریخ مبارزات سیاسی و نظامی معاصر افغانستان به عنوان مردی استوار، اعتدالپسند و عاری از کینه و نفرت ثبت شده است.
در بیست و سومین سالروز کشته شدن احمدشاه مسعود، فرمانده نظامی مخالف طالبان، سیاسیون مخالف این گروه با انتشار اعلامیههایی به یاد او و به نقد وضعیت کنونی افغانستان پرداختهاند. این اعلامیهها در شرایطی منتشر میشود که طالبان دوباره بر افغانستان حاکم شدهاند و بسیاری از چهرههای سیاسی مخالف طالبان در خارج از افغانستان به سر میبرند.
حامد کرزی، رئیسجمهور پیشین افغانستان و عبدالله عبدالله، رئیس پیشین شورای عالی مصالحه ملی افغانستان، پس از حاکم شدن دوباره طالبان تحت فشار و محدودیتهای زیادی قرار دارند. فعالیت سیاسی و ابراز نظرات سیاسی آنها در دوران حکومت طالبان به شدت محدود شده است.
جبهه مقاومت ملی افغانستان که توسط احمد مسعود، فرزند احمدشاه مسعود به مبارزه چریکی علیه طالبان میپردازد، نوشت این فرمانده برجسته مخالف طالبان «سالهای عزیز عمرش را وقف مردم و میهن کرد و تا آخرین قطره خون، مبارزه و مقاومت برحق خود را کنار نگذاشت».
این جبهه افزود که احمدشاه مسعود به نظام مردمسالار، متکثر و مبتنی بر حقوق شهروندی باور عمیق داشت و برای تحقق آن تا پای جان رزمید.
از سوی دیگر، شورای مقاومت برای نجات افغانستان در اعلامیهای گفت: «احمدشاه مسعود به عنوان قهرمان ملی کشور، نماد پایداری و ایستادگی شناخته میشود».
این شورا که متشکل از سیاسیون مخالف طالبان در خارج از کشور است، میگوید مسعود در دشوارترین روزهایی که افغانستان تحت فشار جنگ تحمیلی بود، شجاعانه از حاکمیت ملی و تمامیت ارضی کشور دفاع کرده است.
در اعلامیه این شورا آمده است که احمدشاه مسعود باور داشت افغانستان خانه مشترک همه باشندگان آن است و شهروندان کشور باید در چارچوب نظام مردمسالار و مبتنی بر انتخابات با حقوق برابر زندگی کنند.
احمدشاه مسعود در ۱۸ سنبله سال ۱۳۸۰ توسط دو مهاجم خارجی که خود را خبرنگار معرفی کرده بودند، در خواجه بهاوالدین ولایت تخار ترور شد.
مسعود در آن زمان فرمانده نیروهای نظامی مخالف طالبان بود و قسمتهایی از شمال افغانستان را تحت کنترول داشت. پس از فروپاشی حاکمیت دور اول طالبان در ۱۳۸۱، حکومت پیشین در روزهای تصویب قانون اساسی جدید لقب «قهرمان ملی افغانستان» را به احمدشاه مسعود اعطا کرد.
در تقویم رسمی حکومت پیشین افغانستان ۱۸ سنبله، سالروز کشته شدن احمدشاه مسعود را «رخصتی عمومی» اعلام کرده بود. با این حال طالبان پس از ورود به کابل در اسد ۱۴۰۰، این رخصتی را لغو کرد و نام احمدشاه مسعود را از تقویم رسمی حذف کرد.
