زهرا بلوچ: گروه‌های تروریستی در افغانستان برای طالبان نیز تهدیدی جدی هستند

بر اساس تحقیق مرکز خبرنگاران افغانستان که روز پنجشنبه، اول قوس منتشر شد، گروه طالبان علیرغم تایید تلویحی قانون رسانه‌های همگانی افغانستان و اعلام برخی تغییرات در آن، در سه سال گذشته دستکم ۲۱ دستورالعملی صادر کرده است که بسیاری از آن‌ها با قوانین رسانه‌ها مغایرت دارد. از این تعداد، هفت دستورالعمل به‌طور خاص محدودیت‌های جدید برای تلویزیون‌ها و رسانه‌های تصویری خلق کرده است.

ممنوعیت حضور زنان در تلویزیون‌ها، ممنوعیت پخش برنامه‌های تلویزیون‌های بین‌المللی، جلوگیری از تصویربرداری و مصاحبه‌های تصویری، ممنوعیت پخش گفت‌وگوهای زنده و دعوت نکردن از کارشناسانی که مورد تایید طالبان نیستند، از جمله این دستورالعمل‌ها است.

علاوه بر این، ممنوعیت پوشش خبری تظاهرات، ممنوعیت نشر موسیقی و رعایت تفکیک جنسیتی در رسانه‌ها، مشکلات بیشتری برای خبرنگاران و رسانه‌ها به وجود آورده است.

مرکز خبرنگاران افغانستان همچنین اعلام کرد که در این مدت، دستکم ۳۰ خبرنگار و کارمند رسانه‌ای بازداشت شده‌اند و از این تعداد، هفت نفر همچنان در زندان به سر می‌برند. در یک سال گذشته، ۱۲ تلویزیون به دلیل تخطی از این دستورالعمل‌ها بسته شده‌اند و تنها یک تلویزیون پس از آن بازگشایی شده است.

مرکز خبرنگاران افغانستان از طالبان خواسته است که در «دستورالعمل‌های فراقانونی که منجر به بسته شدن تعداد زیادی از رسانه‌ها و تلویزیون‌ها شده‌، بازنگری کند.» این مرکز همچنان از طالبان خواسته که به آزادی رسانه‌ها و خبرنگاران احترام گذاشته و از آن‌ها حمایت کند.

طالبان درخواست کشورهای غربی و سازمان‌های بین‌المللی مدافع خبرنگاران و حقوق بشر برای حمایت از رسانه‌ها را رد کرده است. این گروه گفته است که از حقوق و آزادی رسانه‌ها و خبرنگارانی که دستورات این گروه را رعایت نمی‌کنند، حمایت نمی‌کند.

طالبان اغلب انتقادها از سیاست‌های این گروه را «خلاف منافع ملی و اسلامی» ارزیابی کرده و خبرنگاران و کارشناسان رسانه‌ها را به سبب آن بازداشت کرده است.

این مرکز از جامعه بین‌المللی درخواست کرد که از آزادی فعالیت رسانه‌ها، به‌ویژه تلویزیون‌ها در افغانستان حمایت کرده و بر اجرای دقیق قانون رسانه‌های همگانی این کشور نظارت کنند.

براساس مفاد قانون امر به معروف طالبان، در حال حاضر در حدود ۱۰ ولایت افغانستان پخش تصویر موجودات زنده، ممنوع یا محدود شده است.

سازمان حقوق بشری رواداری روز پنجشنبه، اول قوس، گزارش تحقیقی جدیدی را به نام «محرومیت و تبعیض: وضعیت دسترسی دختران و زنان به آموزش در افغانستان» منتشر کرد.

در این گزارش آمده است که آموزگاران استخدام شده توسط طالبان در ولایت بدخشان به دانشجویان و دانش‌آموزان گفته‌اند: «مطالبه حقوق برابر به زنان و مردان کار دشمنان اسلام است و اگر زنان مسئولیت تصمیم خانواده و اجتماع را داشته باشند، منجر به فساد اخلاقی و تباهی در جامعه می‌شود.»

در این گزارش آمده است که در ولایت بغلان نیز موضوعات «به شدت توهین‌آمیز علیه زنان» در صنف‌های درسی مکتب‌ها و دانشگاه‌ها ترویج می‌شود.

یکی از مصاحبه‌شوندگان در بدخشان به رواداری گفته است که طالبان به دانشجویان گفته است بیرون شدن زنان از خانه، جامعه را به سوی تباهی می‌برد.

به گفته این دادگاه، هر یک از متهمان با ۳۹ ضربه شلاق در ملاءعام مجازات شده‌ا‌ند.

دادگاه عالی طالبان روز پنجشنبه، اول قوس، در خبرنامه‌ای نوشت که حکم شلاق این دو نفر پس از تایید این دادگاه، از سوی مقامات محلی در صحن محکمه ابتدایی ولسوالی نادرشاه‌کوت با حضور مراجعین، مقامات محلی و مردم عام اجرا شده است.

طالبان به‌رغم مخالفت‌های سازمان‌های بین‌المللی حقوق بشری، به شکنجه و مجازات بدنی متهمان در افغانستان ادامه داده‌اند. این در حالی است که بسیاری از سازمان‌های بشری از عدم دسترسی متهمان به محاکمه عادلانه در افغانستان ابراز نگرانی کرده‌اند.

منابع از اداره تنظیم امور زندان‌های طالبان روز پنج‌شنبه، اول قوس، تایید کردند که حدود هشت هزار زندانی افغان در زندان‌های ایران محبوس هستند.

طبق آمارهای ارائه شده از سوی این اداره، در مجموع نزدیک به ۱۲ هزار زندانی در زندان‌های تحت کنترول طالبان در افغانستان نگهداری می‌شوند.

طالبان تاکنون درباره هویت و دلایل سلب آزادی زندانیان خارجی در افغانستان جزئیاتی ارائه نکرده‌ است.

پیش از این مقامات امریکایی تایید کرده بودند که سه شهروند امریکایی توسط طالبان زندانی شده‌اند. هفته گذشته نیز، طالبان یک کهنه سرباز کانادایی را بازداشت کرد.

در ۲۴ عقرب، طالبان اعلام کرد که هیئتی از وزارت دادگستری ایران برای گفت‌وگو درباره انتقال زندانیان افغان به کابل سفر کرده است. طبق گفته طالبان، این گفت‌وگوها در راستای انتقال زندانیان افغان از ایران به افغانستان برای گذراندن محکومیت‌هایشان صورت گرفته است.

اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، نیز در ۲۸ عقرب اعلام کرد که تعداد زندانیان افغان در ایران قابل توجه است و این موضوع هزینه‌های زیادی برای جمهوری اسلامی به همراه داشته است. او همچنین گفت که ایران تلاش‌های خود را برای انتقال این زندانیان دو برابر کرده است.

معاون امور بین‌الملل و حقوق بشر وزیر دادگستری ایران تأکید کرده که موافقت‌نامه انتقال محکومان افغان در سال ۱۳۸۵ منعقد شده و طالبان به این توافق‌نامه پایبند است.

در خبرنامه‌ای که سازمان حمایت از خبرنگاران افغانستان روز پنج‌شنبه، اول قوس، منتشر کرد، آمده است که در سه سال گذشته، رسانه‌های تصویری افغانستان با محدودیت‌های گسترده و فشارهای شدید مواجه بوده‌اند.

این سازمان اعلام کرد که طالبان با اعمال سانسور، تعطیلی وسیع رسانه‌ها و ایجاد فضایی مملو از ترس و تهدید علیه خبرنگاران، آزادی بیان و جریان آزاد اطلاعات را به شدت محدود کرده‌ است.

در این خبرنامه همچنین اشاره شده است که بسیاری از شبکه‌های تلویزیونی مجبور به توقف فعالیت یا پخش محتوای مطابق با ایدیولوژی طالبان شده‌اند. فشارهای وارد شده به ویژه بر خبرنگاران زن تأثیر زیادی داشته است. پس از به قدرت رسیدن طالبان، بسیاری از خبرنگاران زن از کار محروم شده‌اند و برخی نیز مجبور به ترک کشور شده‌اند.

سازمان حمایت از خبرنگاران افغانستان تأکید کرده است که این شرایط نه تنها آزادی رسانه‌ها، بلکه حق مردم افغانستان برای دسترسی به اطلاعات را نیز به خطر انداخته است.

این سازمان از جامعه بین‌المللی، نهادهای حقوق بشری و سازمان‌های رسانه‌ای خواسته است تا برای حمایت فوری و عملی از رسانه‌ها و خبرنگاران افغانستان اقدام کنند.

روز جهانی تلویزیون که هر ساله در ۲۱ نوامبر برگزار می‌شود، به‌منظور گرامی‌داشت نقش تلویزیون در ارتقای فرهنگ، اطلاعات و آموزش نامگذاری شده است. این روز، تأثیر تلویزیون را به‌عنوان یکی از ابزارهای اصلی ارتباطی در گسترش آگاهی عمومی و تقویت آزادی بیان در جوامع دموکراتیک یادآوری می‌کند.

این روز توسط سازمان ملل متحد در سال ۱۹۹۶ به عنوان فرصتی برای آگاه‌سازی مردم در مورد نقش حیاتی تلویزیون در جوامع مدرن معرفی شد.