مرکز خبرنگاران افغانستان با انتشار گزارش سالانه خود نوشت که طالبان در سال ۲۰۲۴ روند سرکوب رسانهها را با گستردگی بیشتری ادامه داده است. این مرکز امسال ۱۸۱ رویداد نقض حقوق رسانهها و خبرنگاران توسط طالبان را ثبت کرده که ۱۳۰ مورد آن تهدید و ۵۱ مورد آن بازداشت خبرنگاران بوده است.
مرکز خبرنگاران گفته سیاست طالبان در قبال رسانهها مهبم است و میان این گروه در برخورد با رسانهها دو دستگی وجود دارد. به گفته این مرکز، وزارت اطلاعات و فرهنگ طالبان به حاشیه رفته اما وزارت امر به معروف و استخبارات طالبان به اعمال محدودیت علیه رسانهها با شدت بیشتری ادامه داده است.
مرکز خبرنگاران افغانستان میگوید شماری از سخنگویان و وزارت اطلاعات و فرهنگ طالبان بر اجرایی شدن قانون رسانههای همگانی حکومت پیشین تاکید داشتهاند اما برخی از مقامات طالبان به قانون رسانههای همگانی پایبند نبودهاند.
در گزارش این مرکز از وضعیت رسانهها در افغانستان آمده است که «هسته سخت قدرت با نگرش به شدت محافظهکار سنتی و مذهبی» در سال ۲۰۲۴ روند صدور دستورهای محدود کننده رسانهها را شدت بخشیده است.
مرکز خبرنگاران افغانستان تصریح میکند که توشیح قانون امر به معروف طالبان در سال ۲۰۲۴ به محتسبان این گروهه اجازه داد تا بر کار رسانهها و خبرنگاران نظارت کرده و به خواست خود و همکاری استخبارات علیه رسانهها اقدام کنند. این مرکز نوشت امر به معروف طالبان در حالی بر کار رسانهها نظارت میکند که وزارت فرهنگ این گروه از فعالسازی دوباره کمیسیون رسیدگی به شکایات و تخطیهای رسانهای خبر داده است.
مرکز خبرنگاران افغانستان در گزارش سالانه خود همچنان اذعان کرده است که منع پخش تصاویر «زندهجان» در قانون امر به معروف طالبان، «سرکوب آزادی رسانهها» از سوی این گروه را در سال ۲۰۲۴ وارد مرحله «تازه و پیچیدهای» کرد.
بر اساس این گزارش، مرکز خبرنگاران در سال ۲۰۲۴ دستکم ۱۸۱ رویداد نقض حقوق رسانهها و خبرنگاران از سوی طالبان را ثبت کرده است. این سازمان گزارش داد که از این میان ۱۳۰ مورد مربوط به تهدید و ۵۱ مورد بازداشت خبرنگاران است.
این مرکز اضافه کرده است که در پی اقدامات طالبان در سال ۲۰۲۴ دستکم ۱۸ رسانه بسته شدند که از آن میان ۱۴ رسانه تاکنون اجازه بازگشایی را پیدا نکردهاند.
پیش از این سازمان گزارشگران بدون مرز اعلام کرد که طالبان سرکوب رسانهها و آزار و شکنجه خبرنگاران را افزایش داده است. این سازمان نوشت طالبان در سال ۲۰۲۴ دستکم ۱۲ رسانه دولتی و خصوصی را بسته است. گزارشگران بدون مرز بستن رسانهها از سوی طالبان را غیرقابل قبول خوانده و خواستار آزادی فوری خبرنگاران از زندانهای این گروه شد.
مراسم بزرگداشت از سربازان کشته شده روسیه در جنگ افغانستان، در شهرهای مختلف از جمله ساراتوف، سامارا و اومسک برگزار شد. شرکتکنندگان به یاد کشتهشدگان گل گذاشتند و شمع روشن کردند.
همزمان اداره طالبان بیانیهای به مناسبت ششم جدی، چهلوپنجمین سالگرد تهاجم شوروی سابق به افغانستان منتشر و این حمله را محکوم کرد. طالبان گفت که در پی تهاجم شوروی سابق به افغانستان، آزادی، آبادی و امنیت افغانها با خطر و تهدید مواجه شد.
در این مراسمها علاوه بر مردم، نمایندگان ادارت دولتی، کهنهسربازان و اعضای خانواده سربازانی که در جنگ افغانستان کشته شدند حضور داشتند.
نیکلای تلگین، یکی از کهنه سربازان جنگ افغانستان که در مراسم بزرگداشت در شهر ساراتوف حضور داشت، طی یک سخنرانی، سربازان شوروی را «شجاع و دلاور» توصیف کرد.
ساکنان ساراتوف در این مراسم به یاد سربازان کشته شده در جنگ افغانستان، یک دقیقه هم سکوت کردند.
شورای بازنشتگان در شهر سامارا درباره کشتهشدگان شوروی در جنگ افغانستان گفته است: این بهایی بود که ما برای مبارزه جهانی علیه قاچاق مواد مخدر، راهزنی و تروریسم پرداختیم.
نیروهای شوروی در ماه جدی ۱۳۵۸ وارد افغانستان شدند و پس از ۹ سال در ماه دلو ۱۳۶۷ از افغانستان خارج شدند. در این جنگ هزاران سرباز شوروی و صدها هزار افغان جان خود را از دست دادند.
طبق آمار رسانههای دولتی روسیه، ۶۲۰ هزار نظامی شوروی در افغانستان خدمت کردند و ۱۵ هزار و ۵۱ نفر از آنها جان باختند.
سفارت جمهوری اسلامی ایران روز پنجشنبه ششم جدی در اکس نوشت که علیرضا بیکدلی در دیدار با عباس عراقچی «ضمن ارائه گزارشی از حوزه ماموریت خود، برنامههای پیشرو در زمینه پیگیری روند توسعه روابط و همکاریها بین دو کشور همسایه را تشریح نمود.»
در دیدار سرپرست سفارت ایران در کابل با اسکندر مومنی، وزیر داخله این کشور هم بر اهمیت تقویت همکاری وزارتهای داخله جمهوری اسلامی و طالبان تاکید شده است.
جزئیات برنامهها درباره توسعه روابط با طالبان اعلام نشده است.
جمهوری اسلامی هرچند همانند دیگر کشورها طالبان را به رسمیت نمیشناسد، اما روابط نزدیک دیپلوماتیک و اقتصادی با این گروه دارد.
علیرضا بیکدلی برای آغاز رسمی ماموریت خود صبح شنبه دهم قوس وارد کابل شد. او در بدو ورود به کابل مورد استقبال مسئولان وزارت خارجه طالبان قرار گرفت.
علیرضا بیکدلی با حکم وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی جایگزین حسن کاظمی قمی شده است.
آقای قمی نماینده ویژه رئیس جمهور ایران در امور افغانستان بود و خود را رئیس نمایندگی دیپلوماتیک ایران در کابل معرفی میکرد.
