مقام ایرانی: بیش از نیم میلیون افغان از مرز دوغارون به افغانستان بازگشتند

یکی از منابع آگاه در کابل گفت که پس از انتقاد تند عباس استانکزی از هبت‌الله آخندزاده درباره ممنوعیت آموزش دختران، رهبر طالبان به عبدالحق وثیق، رئیس استخبارات، دستور داد تا استانکزی را بازداشت و ممنوع‌الخروج کند.

وثیق پس از دریافت این فرمان با محمد یعقوب مجاهد، وزیر دفاع، تماس گرفت، زیرا او از حامیان اصلی عباس استانکزی در ساختار طالبان به شمار می‌رود.

به گفته این منابع، وزیر دفاع طالبان پس از آگاهی از تصمیم رهبر طالبان برای بازداشت و ممنوع‌الخروجی استانکزی، از او خواست که فوراً افغانستان را ترک کند.

طالبان تاکنون به‌طور رسمی در این مورد ابراز نظر نکرده‌اند.

با این حال، یک منبع نزدیک به معاون سیاسی وزارت خارجه طالبان در گفت‌وگو با افغانستان اینترنشنال، «وجود اختلاف میان هبت‌الله و استانکزی» را تکذیب کرد. این منبع گفت که عباس استانکزی قصد داشت در این مورد ویدئویی منتشر کند، اما به دلیل بیماری که دچار آن شده بود، نتوانست این کار را انجام دهد.

این منبع نزدیک به استانکزی افزود که معاون سیاسی وزارت خارجه از ضیا احمد تکل، معاون سخنگوی وزارت خارجه، خواسته است در این خصوص موضع‌گیری کند.

عباس استانکزی، معاون وزارت خارجه طالبان، در یک سخنرانی جنجالی روز شنبه ۳۰ جدی، در مراسم فراغت طلبه‌های یک مدرسه دینی در ولایت خوست گفت که طالبان «بر خلاف شریعت عمل می‌کند» و حقوق ۲۰ میلیون نفر از جمعیت افغانستان (زنان) را نادیده گرفته است.

او تأکید کرد که تصمیم طالبان برای بستن مکاتب و دانشگاه‌ها به روی دختران هیچ‌گونه اساس شرعی ندارد و این ممنوعیت تنها دیدگاه شخصی هبت‌الله آخندزاده است.

سخنان عباس استانکزی درباره بی‌عدالتی در برابر زنان بازتاب گسترده‌ای در رسانه‌های بین‌المللی داشته است. رویترز این اظهارات را یکی از شدیدترین انتقادات عمومی از سیاستی دانست که به انزوای بین‌المللی طالبان منجر شده است.

همچنین، سی‌ان‌ان سخنان شدیداللحن عباس استانکزی را «انتقاد عمومی نادر از سیاست‌های» هبت‌الله آخندزاده توصیف کرده است.

ابراهیم باعث، تحلیلگر بخش آسیای جنوبی گروه بحران، به سی‌ان‌ان گفت که سخنرانی اخیر استانکزی فراتر از انتقادهای پیشین او است. به گفته او، «استانکزی علناً خواستار تغییر در سیاست‌ها شده و مشروعیت رویکرد فعلی را زیر سؤال برده است.»

اکونومیست تایمز نیز با اشاره به انتقادات پیشین استانکزی نوشت که این‌بار او به‌طور مستقیم هبت‌الله آخندزاده را خطاب قرار داده و از او خواسته است سیاست‌های خود را تغییر دهد.

آقای خرم روز دوشنبه، ۸ دلو با نشر یادداشتی در حساب کاربری‌اش در اکس نوشت که نظام‌ها قاعدتا تا یک وقت امکان آوردن اصلاحات را دارند اما اگر از آن زمان بگذرد، آوردن اصلاحات فایده ندارد.

آقای خرم گفت که رژیم «کمونیستی» پس از کودتای هفتم ثور همه چیز را زیر و رو کرد اما زمانی که زندگی به طور فزاینده‌ای دشوار شد، تلاش کرد تا اصلاحات بیاورد؛ به طور مثال بجای پرچم سرخ خود، پرچم سیاه، سرخ و سبز را رسمی اعلام کرد، لوی جرگه را فراخواند، قانون اساسی را اصلاح و پارلمان تأسیس کرد.

این مقام دولت پیشین می‌گوید که این تغییرات زمانی ایجاد شد که دیگر فایده‌ای نداشت و ملت که از این رژیم ناراض شده بود، دیگر به او اعتماد نکرد.

او نوشت: «نظام‌های هوشیار آنهای اند که وقتی نشانه‌های از مشکلات را می‌بینند، تلاش می‌کنند علت آن را بیابند و اگر علت آن را در درون خودشان است، در خود اصلاحات می‌آروند.»

آقای خرم با بیان تاریخ حکومت خلقی‌ها و سقوط حکومت دکتر نجیب‌الله ظاهرا به طالبان هشدار می‌دهد که تا دیر نشدهاست، در رویکردهای سخت‌گیرانه‌شان از دین و در تعامل با مردم و جهان اصلاحات بیاورند.

کریم خرم از چهره‌های نزدیک به حامد کرزی است و پس از سقوط مانند کرزی در کابل مانده است.

طبق اعلام سازمان «افغانستان عاری از پولیو»، برنامه واکسیناسیون فلج کودکان در قندهار، هلمند، ارزگان، زابل، پکتیا، پکتیکا، خوست، غزنی، ننگرهار، لغمان، کنر، نورستان، کابل، بغلان، هرات و بادغیس انجام می‌شود.

رادیو - تلویزیون ملی افغانستان، تحت کنترول طالبان به نقل از وزارت صحت این گروه گزارش داده که واکسیناسیون تا دهم دلو ادامه خواهد شد.

بر اساس جزئیاتی که این وزارت ارائه کرده، بیش از شش میلیون کودک زیر پنج سال واکسین خواهند شد.

بر اساس گزارش سازمان بهداشت جهانی، در سال ۲۰۲۴ در افغانستان ۲۵ مورد بیماری فلج کودکان ثبت شد.

از ونس در اولین گفت‌وگوی‌اش با رسانه‌ها پس از آغاز به کار که بخشی از آن روز یکشنبه در تلویزیون سی‌بی‌اس نشر شد، بارها درباره تعلیق «برنامه انتقال پناهجویان افغان» پرسیده شد و با قاطعیت از این تصمیم ترامپ پشتیبانی کرد.

معاون ترامپ گفت: «من معتقد نیستم که همه این پناهجویان به‌درستی بررسی شده‌اند. شواهدی وجود دارد که نشان می‌دهد برخی از این افراد حتی قصد حملات تروریستی داشته‌اند.»

او به پرونده نصیر احمد توحیدی، مهاجر افغان ساکن اوکلاهما که متهم به برنامه‌ریزی حمله تروریستی در روز انتخابات بود، اشاره کرد و گفت این مورد نشان می‌دهد که روند بررسی پناهجویان ناقص بوده است.

ونس افزود: «بسیاری از این برنامه‌های پناهندگی از نظر کیفیت بررسی مشکلاتی دارند. ما قطعاً نمی‌توانیم هزاران نفر را بدون پرس‌وجو به کشور خود راه دهیم.»

مجری شبکه سی‌بی‌اس گفت که «این افراد مورد بررسی قرار گرفته‌اند.»

اما معاون ترامپ به کنایه گفت: «دقیقا مثل همان فردی که چند ماه پیش در اوکلاهاما حمله تروریستی برنامه‌ریزی کرده بود؟ او ظاهراً به‌طور صحیحی بررسی امنیتی شده بود.»

او اضافه کرد که «بسیاری از مردم در رسانه‌ها و حزب دموکرات گفته بودند که او به‌درستی بررسی شده بود»، اما «واضح است که چنین نبوده است.»

ونس ادامه داد: «من نمی‌خواهم بچه‌هایم در محله‌ای زندگی کنند که این مردم[مهاجران] به‌درستی بررسی نشده باشند و چون من این را برای فرزندان خود نمی‌خواهم، پس نمی‌خواهم بچه‌های سایر شهروندان امریکایی هم مجبور به پذیرش چنین چیزی باشند.»

تصمیم دونالد ترامپ مبنی بر تعلیق کمک‌های خارجی و برنامه پناهندگی ایالات متحده، انتقال بیش از ۴۰ هزار نفر افغان به امریکا را مختل کرده است. این افراد تمامی مراحل مورد نیاز را سپری کرده و آماده پرواز به ایالات متحده اند.

تصمیم حکومت ترامپ برای تعلیق این برنامه باعث لغو پروازهای بسیاری از پناهجویان شد و هزاران نفر را در افغانستان، پاکستان، آلبانیا و قطر در وضعیت نامشخصی قرار داده است. لغو پروازها و توقف پروسه تخلیه همکاران سابق نیروهای امریکایی، انتقادهای شدید برخی قانون‌گذاران و گروه‌های حقوق بشری را در امریکا به‌دنبال داشته است.

در همین حال، وزارت خارجه امریکا بودجه سازمان‌هایی را که در بخش اسکان، اشتغال و سایر نیازها به پناهندگان کمک می‌کنند، تعلیق کرده است. این وزارت‌خانه در نامه‌ای گفته است که این سازمان‌ها باید تمامی فعالیت‌های خود را متوقف کنند.

سیاست‌های مهاجرتی سخت‌گیرانه دونالد ترامپ، که بخشی از کارزار انتخاباتی او در سال ۲۰۲۴ بود، آینده بسیاری از این پناهجویان افغان را در ابهام قرار داده است.

صالح اظهار داشت که طالبان همه چیز را به «امضا و شفقت دونالد ترامپ موکول کرده است.»

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور جدید ایالات متحده، بلافاصله پس از ورود به کاخ سفید فرمان تعلیق کمک‌های خارجی را صادر کرد. در نتیجه فرمان ترامپ، کمک‌های ایالات متحده به افغانستان تحت کنترول طالبان نیز متوقف شد.

ایالات متحده در سه سال گذشته هفته بیش از ۴۰ میلیون دالر به افغانستان تحت کنترول طالبان کمک می‌کرد. توقف کمک‌های امریکا، موجب سقوط ارزش پول افغانستان شده است. طالبان برای کنترول بازار ارز هرگونه تبادل دالر را ممنوع کرده و برخی صرافان را مورد آزار و اذیت قرار داده‌اند.

امرالله صالح با بیان اینکه طالبان توان حفظ ارزش پول افغانی را ندارند، از مردم خواست که «اگر افغانی دارند، سریعاً دالر امریکایی خریداری کنند.» وی تاکید کرد که طالبان قادر به حفظ ثبات پول ملی نیستند و از مردم خواست تا خود را از اقتصاد طالبان جدا کنند.

بانک مرکزی تحت کنترول طالبان اعلام کرده است که پول کافی برای حفظ ثبات افغانی، تامین نقدینگی، و پاسخگویی به نیازهای ارزی موسسات مالی داخلی دارد. اما صالح این اظهارات را «دروغ شاخدار» خواند.

او همچنین تصریح کرد که وزارت مالیه طالبان اذعان کرده است توانایی پرداخت حقوق ماه گذشته و حقوق سه ماه آینده کارمندان ملکی را ندارد.

صالح با اشاره به تعلیق سه‌ماهه کمک‌های خارجی توسط دولت ترامپ افزود: «معلوم نیست که پس از سه ماه، خیرات واشنگتن به طالبان دوباره آغاز خواهد شد یا خیر.»