منابع محلی روز سه شنبه به افغانستان اینترنشنال گفتند که انفجاری در 'مقر فرماندهی امنیه طالبان در ولایت قندوز' رخ داده است. به گفته این منابع، دو کشته و یک زخمی به شفاخانه قندوز منتقل شدهاند.
منابع محلی به افغانستان اینترنشنال اعلام کردند که حوالی ساعت ۷ شام امروز این حادثه رخ داده است. تاکنون اطلاعات بیشتری درباره نوعیت انفجار در دست نیست.
منابعی در شفاخانه حوزوی قندوز تایید کردند که دو کشته و یک زخمی به این شفاخانه انتقال یافتهاند.
از سوی دیگر، یک منبع در جبهه مقاومت ملی مدعی شد که این حمله را انجام داده است.
این جبهه روز گذشته نیز گفت که به یک گشت نیروهای طالبان در شهر قندوز حمله کرده که براثر آن سه طالب کشته شدند.
هنوز طالبان در این زمینه واکنشی نشان ندادهاند. سخنگوی این گروه روز گذشته حملات چریکی جبهات مقاومت و آزادی را کم اهمیت جلوه داد و آن را به «انفجار پتاقی» تشبیه کرد.
سازمان حمایت از خبرنگاران، اقدام وزارت اطلاعات و فرهنگ طالبان مبنی بر توقف نشرات رادیو بیگم در کابل را به شدت محکوم کرد. این سازمان تاکید کرد که طالبان با این اقدام خود، آزادی بیان را سرکوب کرده و جریان آزاد اطلاعات را محدود ساخته است.
ماموران استخبارات طالبان امروز رادیو بیگم را مسدود کرده و کارمندان این رسانه را لت و کوب و بازداشت کرده است.
رادیو بیگم در اطلاعیهای گفت که ماموران استخبارات کمپیوترها، هارد دیسکها، اسناد و تلفنهای همراه خبرنگاران زن و دو تن از کارمندان مرد را با خود بردند.
وزارت اطلاعات و فرهنگ طالبان ادعا کرده است که فعالیت رادیو بیگم به دلیل "نقض مقررات" تعلیق شده است. به گفته این وزارت، رادیو بیگم به یک شبکه تلویزیونی مستقر در خارج از کشور برنامه و محتوا ارایه میکرد.
سازمان حمایت از خبرنگاران افغانستان در بیانیهای اعلام کرد: «رادیو بیگم که دارای مجوز رسمی نشراتی بود، بدون شفافیت و طی یک روند غیرعادلانه تعطیل شده است.»
این سازمان چنین اقداماتی را نشانهای از ادامه فشار بر رسانههای مستقل و تلاشی برای خاموش کردن صداهای متفاوت در کشور دانست.
این نهاد از طالبان خواست که به اصول آزادی بیان احترام بگذارند و از بستن رسانهها و محدود کردن گردش آزاد اطلاعات خودداری کنند.
سازمان حمایت از خبرنگاران هشدار داد که «سرکوب رسانهها دسترسی مردم به اطلاعات را محدود کرده و فضای رسانهای کشور را به سمت تکصدایی و سانسور سوق میدهد.»
این سازمان همچنین از نهادهای بینالمللی خواست تا در برابر چنین اقدامات سرکوبگرانه سکوت نکنند و اقدامات لازم را برای حمایت از آزادی بیان و روزنامهنگاران افغانستان روی دست گیرند.
افغانستان اینترنشنال دریافته است که طالبان دهها خانواده اعضای تحریک طالبان پاکستان را مخفیانه از کمپ گلن در خوست و مناطق مرزی پکتیکا به کمپهای مهاجران در غزنی منتقل کرده است. به گفته منابع، طالبان به هر عضو خانواده شبه نظامیان ماهانه ۴۰ دالر پرداخت میکند.
این انتقال براساس توافقی بین اداره طالبان و تحریک طالبان پاکستانی انجام شده است که مطابق آن، این خانوادهها و اعضای آنها در سیستم بایومتریک ثبت نمیشوند، عکسهایشان گرفته نمیشود.
یک منبع آگاه به افغانستان اینترنشنال گفت: «خانوادهها به این شرط با انتقال موافقت کردند که حریم خصوصیشان حفظ شود و کمک مالی دریافت کنند.»
به گفته این منبع، در روند انتقال، وزارتهای مهاجرین، امور داخله، قبایل و اقوام و همچنین سازمان استخبارات طالبان دخیل است.
بر مبنای این توافق، اداره طالبان ضمن پرداخت ۴۰ دالر ماهوار به هر عضو خانواده، حدود ۵۰۰ دالر نیز برای انتقال، کرایه خانه و مبلغی برای خرید وسایل منزل در غزنی پرداخت میکند.
یک منبع نزدیک به طالبان پاکستانی به افغانستان اینترنشنال گفت که بزرگان خانوادههای وزیرستانی تحت اسامی مستعار ثبت نام شدهاند و کارتهای صادرشده از سوی تحریک طالبان پاکستانی تنها مدرک معتبر برای دریافت حقوق و سایر امکانات است.
اداره طالبان برای خانوادههای جنگجویان وزیرستانی و خارجی، سه کمپ در مناطق ناوه، گل کوه در ولسوالی قرهباغ و دشت کابلی در ولسوالی واغز غزنی ساخته است که ظرفیت پذیرش صدها خانواده را دارند.
این شهرکها دارای مدارس، مکاتب، مراکز صحی و سیستم آبرسانی اند. این شهرکها بهمنظور حفظ امنیت خانوادههای جنگجویان با سیم خاردار محصور شدهاند.
منابع میگویند تصمیم بر آن بود تا خانوادههای جنگجویان وابسته به حافظ گل بهادر نیز به این کمپها منتقل شوند، اما تاکنون فقط خانوادههای وابسته به تحریک طالبان پاکستان به کمپ قرهباغ رفتهاند.
این انتقال براساس توافق میان مفتی نور ولی، رهبر تحریک طالبان پاکستان، و وزارتهای مهاجرین، اقوام و قبایل و امور داخله طالبان انجام شده است. طبق این توافق، امنیت کمپها را طالبان پاکستانی مدیریت خواهد کرد و نیروی محافظتی ویژه خود را خواهد داشت.
یک منبع دیگر به افغانستان اینترنشنال گفت: «همانطور که در دوران جهاد، حزب اسلامی حکمتیار و سایر گروههای جهادی افغان در کمپ شمشتو در پشاور نیروی امنیتی خود را داشتند، کمپهای غزنی نیز توسط تحریک طالبان اداره خواهند شد.»
این منبع افزود: «آنها سیستم خاص خود را برای امنیت، جذب نیرو، انسجام، آموزش، بهداشت و مهاجران خواهند داشت، شهرداری خود را تاسیس میکنند و نهادهایی که قصد فعالیت در این کمپها را دارند، باید با تحریک طالبان توافق کنند.»
کمپ شمشتو در پشاور که وابسته به حزب اسلامی حکمتیار بود، یک واحد اداری مستقل داشت و حتی تصمیمات مربوط به روزه و عید را جدا از حکومت پاکستان اتخاذ میکرد.
انتقال واقعی یا جابهجایی تاکتیکی؟
یک منبع در کابل به افغانستان اینترنشنال گفت که این انتقال تاثیری بر امنیت مناطق قبایلی پاکستان نخواهد داشت و افزود: «این خانوادهها به دلیل فشارهای سراجالدین حقانی، وزیر داخله طالبان، منتقل شدهاند. این یک اقدام سنجیدهشده و تاکتیکی برای حفظ ظاهر است.»
تحلیلگران این انتقال را مشابه جابهجایی شبکه حقانی در سال ۲۰۱۴ از وزیرستان شمالی میدانند که در آن زمان خانوادههای جنگجویان به کورم، پیشاور و اسلامآباد منتقل شدند، اما مراکز عملیاتی آنها همچنان در وانه، میرانشاه، تل و ترهمَنگل فعال باقی ماند.
در اقدام مشابه، دفاتر، انبارهای سلاح و پناهگاههای تحریک طالبان و مفتی نور ولی همچنان در پکتیکا، خوست و پکتیا فعال خواهند ماند و تنها خانوادهها به غزنی منتقل میشوند.
منابع میگویند که این روند تاکنون در قندهار، خوست و پکتیکا آغاز شده، اما در کنر و ننگرهار هنوز اجرایی نشده است.
تحلیلگران امنیتی معتقدند که پاکستان بیشتر نگران حضور جنگجویان در امتداد خط دیورند، بهویژه در خوست و پکتیکا است، زیرا در این مناطق روابط قومی و قبیلهای عمیقی وجود دارد که یک محیط مساعد برای حمایت از جنگجویان ایجاد کرده است.
ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان روز سهشنبه به رسانهها گفت که سراجالدین حقانی، وزیر امور داخله این گروه از سفر برگشته و اکنون در داخل کشور به سر میبرد.
پیشتر شورای امنیت سازمان ملل تایید کرده بود که وزیر داخله طالبان با مجوز این شورا برای انجام مراسم حج عمره به عربستان سعودی رفته است.
سراجالدین حقانی پیش از سفر به عربستان به امارات متحده عربی رفت و با رئیس دولت این کشور دیدار و گفتوگو کرد.
کمیته تحریمهای شورای امنیت گفته که منع سفر سراجالدین حقانی را برای ده روز برداشته است و او میتواند تا سوم فبروری که دیروز بود، سفر کند.
سراجالدین حقانی در فهرست تحریمهای سازمان ملل و امریکا قرار دارد و او در جریان سه سال گذشته دستکم سه بار با مجوز شورای امنیت سازمان ملل به امارات متحده عربی و عربستان سعودی سفر کرده است.
پس از سفر حقانی به امارات، طالبان درباره سفر او به عربستان سکوت کرد. سخنگوی طالبان نیز از بازگشت او به کابل خبر داده است اما هیچ اشاره به سفر حقانی به عربستان نکرده است.
وزارت اطلاعات و فرهنگ طالبان فعالیت رادیو «بیگم» را به دلیل آنچه «نقض مقررات» گفته، تعلیق کرد. این وزارت میگوید که رادیو بیگم به یک شبکه تلویزیونی مستقر در خارج از کشور برنامه و محتوا ارائه میکرد.
وزارت اطلاعات و فرهنگ طالبان روز سهشنبه، ۱۶ دلو، با انتشار خبرنامهای اعلام کرد که فعالیت رادیو بیگم به دلیل چندین تخلف متوقف شده است. در این خبرنامه تأکید شده که این رادیو مجوز نشر خود را از این وزارت دریافت کرده بود.
طالبان افزوده است که پس از بررسی دقیق اسناد و مدارک مربوط، درباره ادامه فعالیت این رادیو تصمیمگیری خواهد شد.
رادیو بیگم در بیانیهای به این اقدام طالبان اعتراض کرده است. این رادیو از طالبان خواسته است که همکاران آن را رها کند.
بنا به این بیانیه، ماموران استخبارات طالبان، کمپیوترها، هارد دیسکها، اسناد و تلفنهای همراه خبرنگاران زن و دو تن از کارمندان مرد را با خود بردند.
از زمان تسلط دوباره طالبان بر افغانستان، این گروه محدودیتهای گستردهای بر رسانهها و خبرنگاران اعمال کرده است.
وزارت امر به معروف طالبان همچنین در تلاش است تا ممنوعیت انتشار تصاویر موجودات زنده را در سراسر افغانستان اجرایی کند.
صدها پناهجوی افغان پس از لغو ناگهانی سیستم ورود قانونی به امریکا در مکسیکو در بیسرنوشتی به سر میبرند. مهاجران افغان میگویند که این تصمیم تمامی نوبتها برای پناهندگی را لغو کرده و آنان را در یک وضعیت بحرانی حقوقی و انسانی قرار داده است.
سیستم سیبیپی ون که در دوران دولت بایدن توسعه یافت، یک اپلیکیشن موبایلی بود که به مهاجران و پناهجویان اجازه میداد نوبت ملاقات برای ارائه درخواست پناهندگی در ایالات متحده بگیرند.
به گزارش مجله بوردرلس، هر روز تنها یک هزار و ۴۵۰ نوبت برای مهاجران در نظر گرفته میشد.
با راهاندازی این سیستم و از جنوری ۲۰۲۳ تا نوامبر ۲۰۲۴، بیش از ۹۰۰ هزار نفر از طریق این سیستم موفق به ثبت درخواست شدند.
اما دولت ترامپ پس از بازگشت به قدرت، به سرعت این برنامه را حذف کرد و آن را سوءاستفاده از سیستم مهاجرتی آمریکا نامید.
وزارت امنیت داخلی امریکا در بیانیهای اعلام کرد که این اقدام برای اجرای قانون و جلوگیری از ورود غیرقانونی مهاجران انجام شده است.
آرین، یک روزنامهنگار سابق افغان که بیش از هفت ماه در مکزیکوسیتی منتظر بوده است، با ناامیدی به مجله بوردرلس گفت: «ما ماهها صبر کردیم تا به صورت قانونی وارد امریکا شویم. اما حالا آنها در را به روی ما بستهاند و ما نمیدانیم چه کنیم.»
سفر دشوار پناهجویان افغان به سوی امریکا
افغانهایی که اکنون در مکسیکو گرفتار شدهاند، مسیرهای خطرناکی را برای رسیدن به این کشور طی کردهاند.
بسیاری از آنان پس از سقوط دولت افغانستان اسد ۱۴۰۰ و بازگشت طالبان، به دلیل تهدیدهای امنیتی، فعالیتهای خبرنگاری، همکاری با ارتش امریکا و حمایت از جامعه مدنی مجبور به فرار شدهاند.
یکی از پناهجویان افغان که اکنون در مکزیکوسیتی زندگی میکند، گفت که او و خانوادهاش با عبور از مسیرهای خطرناک خود را به مکزیک رساندهاند. او گفت که "ما بیش از ۴۰ روز در راه بودیم، از ایران، برازیل و در نهایت از گذرگاه جنگلی دارین عبور کردیم. عبور از این مسیر با یک نوزاد دو ماهه بسیار سخت بود، اما امید داشتیم که بتوانیم در امریکا زندگی جدیدی شروع کنیم."
او گفت: «حدود ۲۰ هزار دالر هزینه کردیم تا خود را به مکزیک برسانیم، فقط برای اینکه حالا در برزخ گرفتار شویم.»
افزایش فشارهای امنیتی بر مهاجران افغان
بسیاری از پناهجویان افغان که در مکسیکو گیر ماندهاند، از رفتارهای نامناسب نیروهای امنیتی این کشور شکایت دارند.
صبور، یکی از پناهجویان میگوید که پولیس ایالتی مکسیکو و گارد ملی به خانه او حمله کردند.
درخواست برای اقدام فوری جهت نجات پناهجویان افغان
فعالان حقوق بشر از دولت امریکا خواستهاند که راهحلی برای وضعیت مهاجران افغان پیدا کند.
ویلیام گودفلو، مدیر کمپین صلح افغانستان تأکید کرد که امریکا باید برای کمک به افغانهای گیر مانده در مکسیکو برنامه ویزای مهاجرتی ویژه (اسآیوی) را گسترش دهد.
او گفت: «این بیعدالتی است که ما افرادی را که جان خود را برای حمایت از منافع امریکا به خطر انداختهاند، رها کنیم. بسیاری از آنها هنوز در افغانستان تحت تهدید طالبان هستند و برخی دیگر در کشورهای ثالث در بلاتکلیفی به سر میبرند.»
لوئیس گومز، مدیر سازمان روانشناسان بدون مرز در تیخوانا، با هشدار از تاثیرسیاست منع ورود پناهجویان بر روان آنها میگوید: «این فقط یک تصمیم اداری نیست. این تصمیمها زندگی واقعی افراد را نابود میکند.»