خلیلزاد در حمایت از ایلان ماسک خواستار بررسی فعالیتهای رادیو آزادی و صدای امریکا شد
زلمی خلیلزاد، سفیر پیشین امریکا در افغانستان، از اظهارات ایلان ماسک درباره ضرورت تعطیلی رادیو اروپای آزاد/رادیو آزادی و صدای امریکا استقبال کرد.
خلیلزاد گفت که در این رسانهها بهجای روزنامهنگاران، کنشگران سیاسی و مدنی فعالیت میکنند.
خلیلزاد روز یکشنبه در شبکه اجتماعی اکس نوشت که برنامههای رادیو آزادی/ اروپای آزاد باید بهطور کامل بررسی شوند. او نوشت: «کسانی که این برنامهها را از نزدیک دنبال میکنند گزارش میدهند که برخی از برنامههای آن، بهجای حمایت از سیاستهای ایالات متحده، به نظر میرسد توسط فعالان اداره میشوند، نه روزنامهنگاران.»
او افزود: «پول مالیاتدهندگان امریکایی نباید علیه منافع ایالات متحده استفاده شود.»
این اظهارات پس از آن مطرح شد که ایلان ماسک، میلیاردر مشهور و مشاور دونالد ترامپ، خواستار تعطیلی صدای امریکا و رادیو اروپای آزاد شد. ماسک این رسانهها را «بیفایده» دانست و ادعا کرد که آنها سالانه یک میلیارد دالر از بودجه مالیاتدهندگان امریکایی را هدر میدهند.
پیشتر ریچارد گرنل، نماینده ویژه ریاستجمهوری امریکا در امور ماموریتهای ویژه، نیز بهشدت از این رسانهها انتقاد کرده و آنها را نهادهایی «دولتی و پر از فعالان چپ افراطی» توصیف کرده بود.
ماسک در واکنش به این انتقادات در شبکه اکس نوشت: «بله، آنها را تعطیل کنید.» او همچنین افزود: «اروپا اکنون آزاد است و دیگر کسی به این رسانهها گوش نمیدهد. فقط گروهی از چپگرایان تندرو هستند که با خودشان صحبت میکنند و در این میان، سالانه یک میلیارد دالر از پول مالیاتدهندگان امریکایی را به آتش میکشند.»
منتقدان میگویند تیم ترامپ به طور رادیکال در حکومت این کشور تغییر میآورد. آنها تیم ترامپ به ویژه ماسک را به پخش اطلاعات نادرست و هدفمند برای اجرای برنامه های خود متهم میکنند.
به گفته منتقدان، نهادهای امدادی و رسانه ای وابسته به امریکا در خدمت منافع و سیاست خارجی این کشور قرار دارد.
رادیو آزادی و صدای امریکا سالهاست که به زبان فارسی نیز فعالیت میکنند و مخاطبانی در ایران و افغانستان دارند. رادیو فردا بخش فارسی رادیو اروپای آزاد به شمار میرود.
مایک والتز، مشاور امنیت ملی ترامپ میگوید طالبان در قراردادهای سازمان ملل دخالت دارند و در این وضعیت مردم امریکا مایل نیستند پولهای شان از این مسیر توزیع شود.
او روز یکشنبه در مصاحبهای با شبکه خبری انبیسی گفت طالبان تصمیم میگیرند چه کسانی برنده و چه کسانی بازنده این قراردادها باشند.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، اخیراً کمکهای بشردوستانه به افغانستان را به حالت تعلیق درآورد. تیم ترامپ و نمایندگان جمهوریخواهان در کانگرس گفته اند که در سه سال گذشته که طالبان از کمکهای بینالمللی استفاده کرده اند.
وزیر خارجه حکومت بایدن پذیرفته بود که طالبان از مجموع سه میلیارد دالر کمکهای مالی امریکا احتمالا ۱۰ میلیون دالر به شیوههای مختلف دریافت کرده است.
والتز تایید کرد که افغانستان در سه گذشته بیش از سه میلیارد دالر کمک بشردوستانه دریافت کرده است و از نظارت سازمان ملل بر این کمکها انتقاد کرد. او گفت که شرکتهای قراردادی نقش برجسته در نحوه توزیع کمکهای امریکا به سازمان ملل دارند و طالبان در تصمیمگیری شرکتهای قراردادی نقش موثری بازی میکند.
مشاور امنیت ملی ترامپ گفت: «من فکر نمیکنم مردم امریکا از تخصیص بیش از سه میلیارد دالر به طالبان از طریق مجموعهای از پیمانکاران سازمان ملل حمایت کنند؛ پیمانکارانی که تنها به طالبان اجازه میدهند در میدان عمل تصمیم بگیرند چه کسانی پاداش بگیرند و چه کسانی مجازات شوند.»
والتز تاکید کرد که این مساله با اسناد و شواهد متعدد مستند شده است.
او به شبکه انبیسی گفت: «ما شواهد مستند متعددی داریم که این مسئله را تایید میکند. ما نمیخواهیم تحقیقات و کمیسیونهای بررسی بیشتری ایجاد شود. رئیسجمهور خواستار اقدام عملی است و دقیقاً همان را هم انجام میدهد.»
والتز از سازمان توسعه بین المللی امریکا که اکنون در وزارت خارجه این کشور ادغام شده است، انتقاد کرد و گفت که کمکهای مالی امریکا را به شیوه موثر مصرف نکرده و کمکهای آن در خدمت منافع امریکا نبوده است.
والتز در بخشی دیگر از صحبتهایش، به دستاورد حکومت جدید این کشور در آزادسازی زندانیان امریکایی از بند طالبان اشاره کرد. او گفت که دولت بایدن در این زمینه موفق نبوده است.
یک روز پیش از مراسم تحلیف دونالد ترامپ، دو شهروند امریکایی در ازای آزادی یک زندانی طالبان آزاد شدند. رایان کوربت و ویلیام مکنتی پس از مدتها اسارت در زندان طالبان به ایالات متحده بازگشتند.
نعیم وردک، معین اداری وزارت خارجه طالبان، از توافق با ایران در خصوص انتقال زندانیان افغان به افغانستان خبر داد.
وی روز یکشنبه در مجلسی در سفارت ایران در کابل گفت میان طالبان و تهران در حوزههای اقتصادی و قضایی «هماهنگی خوبی» شکل گرفته است.
وردک این اظهارات را در مراسم چهلوششمین سالروز پیروزی انقلاب اسلامی ایران در سفارت این کشور در کابل مطرح کرد. نعیم وردک بر تمایل طالبان برای تقویت روابط با کشورهای همسایه تاکید کرد و گفت: «اشتراکات زبانی، دینی و فرهنگی میان افغانستان و ایران زمینهساز گسترش همکاریها در تمام عرصهها شده است.»
بهتازگی هیئتی از ستره محکمه طالبان از ایران بازدید کرده و در دیدار با مقامات دادگاه عالی این کشور خواستار توقف اعدام زندانیان افغان شدند. بر اساس گزارشها، هزاران افغان در زندانهای ایران به سر میبرند و جمهوری اسلامی هر از گاهی تعدادی از این زندانیان را اعدام میکند.
علیرضا بیگدلی، سفیر ایران در کابل نیز در این مراسم اظهار داشت که ایران براساس سیاست همسایگی در تلاش است روابط خود را با افغانستان در حوزههای مختلف، بهویژه مبارزه با مواد مخدر، تقویت کند.
وی گفت: «کارگروه مبارزه با مواد مخدر پس از اجلاس دوحه ۳ با نظارت سازمان ملل تشکیل شده است و ایران در چارچوب این کارگروه تلاش خواهد کرد سازوکارهای لازم برای مقابله با این معضل منطقهای را با همکاری کشورهای منطقه فراهم کند.»
جمهوری اسلامی ایران یکی از بزرگترین شرکای اقتصادی طالبان به شمار میرود. حجم روابط بازرگانی میان دو طرف بهطور چشمگیری در حال افزایش است و بخشهای ترانزیتی و تجاری نیز از این همکاریها بهرهمند شدهاند.
باشندگان ولسوالی اشترلی دایکندی ساختمان یک مکتب را با هزینه شخصی خود اعمار کردهاند. ساختمان این مکتب با هزینه بیش از پنج میلیون افغانی در روستای جنگان ولسوالی اشترلی ساخته شده است.
وزارت معارف طالبان روز یکشنبه، ۲۱ دلو خبر داد که این مکتب با ۱۱ صنف درسی، یک اتاق اداری و یک خوابگاه در سال تعلیمی ۱۴۰۴ مورد استفاده قرار خواهد گرفت.
ابراهیم عسکری، مسئول نشرات ریاست معارف طالبان در دایکندی گفت این مکتب با هزینه شخصی مردم محل بهگونه اساسی اعمار و به بهرهبرداری سپرده شده است.
پیش از این، باشندگان ولسوالی راغستان بدخشان و نجراب کاپیسا نیز ساختمان دو مکتب و یک درمانگاه را با هزینه شخصی خود اعمار کردهاند.
شهروندان افغانستان با اعمار مکاتب به هزینههای شخصی نشان دادهاند که علاقه زیادی به آموزش و یادگیری فرزندان خود دارند. این در حالی است که طالبان پس از تسلط دوباره بر افغانستان، دروازه مکاتب را به روی دختران بالاتر از صنف شش بستهاند.
سخنگوی وزارت داخله طالبان روز یکشنبه در واکنش به اظهارات دبیرکل سازمان پیمان امنیت جمعی گفت که هیچ تهدیدی از افغانستان متوجه سایر کشورها نیست. با این حال، عبدالمتین قانع تایید کرد که اخیرا فعالیتهای صورت گرفته که از خارج مرزها سازماندهی شدهاند.
سخنگوی طالبان گفت: «برخی گروهها و حلقات فتنهانگیز اخیراً برخی فعالیتهای خُرد و کوچک را انجام دادهاند، اما اسناد موجود نشان میدهند که این فعالیتها از خارج از مرزهای افغانستان سازماندهی شدهاند.»
او درباره گروههای به گفته او خرد و کوچک که این اقدامات را انجام دادهاند و این که در کدام کشورها این فعالیتها سازماندهی شده، جزئیات نداد.
جبهه مقاومت ملی و جبهه آزادی افغانستان از جمله گروههای مسلح مخالف طالبان هستند که گزارشهایی از عملیات خود علیه طالبان منتشر میکنند. شاهدان هم در برخی شهرها از جمله کابل از وقوع انفجار یا حادثهای خبر میدهند. اما طالبان عمدتا این خبرها را رد کرده و بهندرت آن را تایید میکنند.
اظهارات تازه سخنگوی وزارت داخله این گروه مهر تاییدی بر فعالیت گروههای مخالف طالبان در افغانستان محسوب میشود.
گروه داعش نیز از جمله گروههای جدی مخالف طالبان است که مسئولیت برخی از حملات عمده علیه این گروه را به عهده گرفته است. این گروه مسئولیت ترور خلیلالرحمن حقانی، وزیر مهاجرین طالبان در دفتر او در کابل را نیز به عهده گرفت.
رد گزارش پیمان امنیت جمعی
در واکنش به اظهارات اخیر دبیرکل سازمان پیمان امنیت جمعی که افغانستان را منشاء تهدیدات تروریستی بالقوه برای آسیای میانه خوانده است، سخنگوی وزارت داخله طالبان افغانستان را کشوری امن توصیف کرده که به گفته او در «دهههای اخیر نظیر آن نبوده است».
به گزارش رادیو تلویزیون ملی افغانستان، قانع نگرانی این سازمان درباره تهدیدات امنیتی از خاک افغانستان را بی اساس خواند و گفت طالبان «بر تمام اراضی افغانستان حاکمیت مطلق دارد» و به هیچ فرد یا گروهی اجازه نمیدهد که امنیت کشور را مختل کند.
این در حالی است که ایمانگلی تاسماگمبتوف، دبیرکل سازمان پیمان امنیت جمعی، افغانستان را منشاء تهدیدات بالقوه تروریستی و مواد مخدر برای آسیای میانه خوانده است.
تاسماگمبتوف روز جمعه ۱۹ دلو در چهارمین نشست رئیسان کمیتههای پارلمان کشورهای عضو سازمان پیمان امنیت جمعی گفت: «تصویب برنامه هدفمند بین ایالتی برای تقویت مرزهای تاجیکستان و افغانستان، گواه بر شناخت مشترک متحدان از خطرات بالقوه برای آسیای میانه است.»
اسناد افشا شده از دولت طالبان نشان میدهد که این گروه در هر اداره دولتی یک ملا امام و یک مبلغ را برای «دعوت و ارشاد» کارمندان تعیین کرده است.
بر اساس نامهای که وزارت اطلاعات و فرهنگ طالبان در ۱۷ قوس ۱۴۰۱ صادر کرده، این تصمیم در جلسه رسمی کابینه تصویب شده است.
نامهای که به امضای خیرالله خیرخواه، وزیر اطلاعات و فرهنگ طالبان، رسیده، به تمام ریاستهای اطلاعات و فرهنگ در ۳۴ ولایت ارسال شده و از آنان خواسته است که در هر اداره دولتی یک کارمند را بهعنوان ملا امام و یک کارمند دیگر را بهعنوان مبلغ منصوب کنند.
این اقدام در حالی صورت گرفته که طالبان از زمان به قدرت رسیدن، بیشتر کرسیهای کلیدی دولتی را به روحانیون و فارغان مدارس دینی سپرده است. این ترکیب، ماهیت حکومت طالبان را به یک دولت ایدئولوژیک تبدیل کرده که بر اساس تفاسیر سختگیرانه از شریعت اسلامی اداره میشود.
نبود تجربه مدیریتی و تخصصی در میان مقامات، چالشهای جدی را در نظام اداری افغانستان و تعامل با جامعه جهانی ایجاد کرده است.