اوکراین و امریکا برای توسعه مشترک منابع معدنی حیاتی، نفت و گاز به توافق رسیدهاند و انتظار میرود کابینه اوکراین روز چهارشنبه امضای این توافق را تایید کند. رویترز گزارش داد رئیسجمهور اوکراین برای امضای این توافق به واشنگتن خواهد رفت.
منابع به رویترز گفتند که این دیدار برای روز جمعه، ۱۰ حوت برنامهریزی شده است.
یکی از منابع که به دلیل حساسیت موضوع نخواست نامش فاش شود، به رویترز گفت که کاخ سفید این دیدار را پیشنهاد داده است.
ترامپ از اوکراین خواسته است که در بدل حمایت از این کشور، ایالات متحده کنترول ۵۰ درصد از مواد معدنی حیاتی اوکراین، از جمله گرافیت، اورانیوم، تیتانیوم و لیتیوم که عنصری کلیدی در باطریهای خودروهای برقی است را در دست بگیرد.
یک منبع آگاه به رویترز گفت که ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین ممکن است با اعضای کانگرس امریکا دیدار کند، اما برنامه این سفر همچنان در حال تغییر است.
توافق بر سر منابع معدنی اوکراین بدون دادن تضمینهای امنیتی
مقامات اوکراینی سهشنبه هفت حوت، اعلام کردند که کییف اکنون آماده امضای توافقی با امریکا برای توسعه مشترک منابع معدنی خود، از جمله نفت و گاز است.
این توافق پس از آن حاصل شد که دولت آمریکا از درخواست خود برای دریافت ۵۰۰ میلیارد دالر از درآمدهای احتمالی این منابع عقبنشینی کرد.
اگرچه در متن نهایی توافق، هیچ اشاره مستقیمی به تضمینهای امنیتی نشده است، اما مقامات اوکراینی تاکید میکنند که شرایط بهمراتب بهتری را نسبت به نسخه اولیه قرارداد به دست آوردهاند.
آنها این توافق را فرصتی برای گسترش روابط با امریکا و تقویت موقعیت اوکراین پس از سه سال جنگ میدانند و امیدوارند که این توافق به بهبود روابط با دولت ترامپ منجر شود و مسیر را برای تعهدات امنیتی بلندمدت امریکا هموار کند.
اولگا استفانیشینا، معاون نخستوزیر و وزیر دادگستری اوکراین که مذاکرات را هدایت کرده است، سهشنبه به فایننشالتایمز گفت: «توافق درباره منابع معدنی، تنها بخشی از یک تفاهم بزرگتر است. ما بارها از دولت امریکا شنیدهایم که این توافق در چارچوبی وسیعتر تعریف میشود.»
از مخالفت شدید تا نسخه نهایی توافق
نسخه اولیه این قرارداد که از سوی دونالد ترامپ ارائه شده بود، بهعنوان راهی برای بازپرداخت کمکهای نظامی و مالی امریکا به اوکراین پس از حمله گسترده روسیه در سال ۲۰۲۲ معرفی شد. این پیشنهاد موجی از خشم را در کییف و پایتختهای اروپایی برانگیخت.
هفته گذشته، ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، این متن اولیه را رد کرد. در واکنش، ترامپ او را «دیکتاتور» و «کمدینی نسبتا موفق» خواند و اوکراین را مسئول آغاز جنگ معرفی کرد.
جزییات توافق
فایننشالتایمز که نسخه نهایی توافقی را که در ۲۴ فبروری(۶ حوت) تنظیم شده مشاهده کرده، گزارش داد که براساس این توافق صندوقی تاسیس میشود که ۵۰ درصد از درآمدهای ناشی از «نقدینهسازی آینده» منابع معدنی دولتی، از جمله نفت، گاز و لجستیک مرتبط با آن، به آن واریز خواهد شد. این صندوق قرار است در پروژههایی در اوکراین سرمایهگذاری کند.
در این توافق، منابع معدنی که در حال حاضر به خزانه دولت اوکراین کمک میکنند، مستثنی شده است؛ به این معنا که شامل فعالیتهای کنونی شرکتهای بزرگ نفت و گاز اوکراین مانند «نفتوگاز» و «اوکرنفتا» نمیشود.
با این حال، در این توافق هیچ اشارهای به تضمینهای امنیتی امریکا که کییف در ابتدا بهعنوان شرط پذیرش توافق بر سر بهرهبرداری امریکا از منابع معدنی حیاتی خود مطرح کرده بود، وجود ندارد.
همچنین پاسخ پرسشهای کلیدی مانند میزان سهم امریکا در این صندوق و شرایط «مالکیت مشترک» به توافقهای بعدی موکول شده است.
پس از سه سال که امریکا اصلیترین حامی کمکهای نظامی به کییف بود، حالا ترامپ با آغاز مذاکرات دوجانبه با روسیه بدون حضور متحدان اروپایی یا اوکراین، سیاست واشنگتن را تغییر داده است.
مقامات اوکراینی اعلام کردند که این توافق از سوی وزیران دادگستری، اقتصاد و امور خارجه تایید شده است.
یکی از مقامات اوکراینی در اینباره به فایننشالتایمز گفت: «این سفر فرصتی خواهد بود تا رئیسجمهور درباره چشمانداز بزرگتر روابط بحث کند. پس از آن، میتوانیم درباره گامهای بعدی تصمیم بگیریم.»
