اظهارات جیدی ونس که نقش اقتصادی کشورش در آینده اوکراین را «مهمتر از اعزام ۲۰ هزار سرباز یک کشور بیتجربه در میدان جنگ» دانست، خشم شماری از سیاستمداران بریتانیایی برانگیخت.
آنان ونس را به بیاحترامی به نیروهای بریتانیایی متهم کردند که در جنگهای عراق و افغانسان در کنار امریکا جنگیدند.
بریتانیا و فرانسه پیشتر اعلام کرده بودند که در چارچوب یک توافق صلح، حاضرند نیروهای صلحبان خود را در اوکراین مستقر کنند.
ونس بدون اشاره صریح به بریتانیا و فرانسه در پستی در شبکههای اجتماعی نوشت: «کشورهای زیادی وجود دارند که بهطور خصوصی یا علنی حمایت خود را اعلام میکنند، اما نه تجربه میدان نبرد دارند و نه تجهیزات نظامی لازم برای انجام اقدامی معنادار در اختیار دارند.»
پس از واکنشها، ونس تصریح کرد که او «حتی نامی از بریتانیا یا فرانسه نبرده است» و افزود که هر دو کشور «طی ۲۰ سال گذشته و قبل از آن شجاعانه در کنار امریکا جنگیدهاند.» با این حال، او مشخص نکرد که به کدام کشور یا کشورها اشاره داشته است.
تا کنون، تنها بریتانیا و فرانسه بهطور علنی برای استقرار نیروها بهمنظور اجرای هرگونه توافق صلح در اوکراین متعهد شدهاند.
اظهارات ونس در شرایطی مطرح شد که امریکا کمکهای نظامی خود به اوکراین را متوقف کرد. این اقدام پس از یک درگیری لفظی شدید بین دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا و ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین در کاخ سفید در هفته گذشته رخ داد.
زلنسکی قبل از امضای توافق دسترسی امریکا به منابع معدنی کمیاب اوکراین کاخ سفید را ترک کرد.
در مورد این پیشنهاد، ونس به شبکه فاکس نیوز گفت: «بهترین تضمین امنیتی این است که به امریکاییها فرصت اقتصادی در آینده اوکراین داده شود. این تضمین امنیتی بسیار بهتری است نسبت به ۲۰ هزار سرباز از یک کشور تصادفی که در ۳۰ یا ۴۰ سال گذشته جنگی نکرده است.»
کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا گفته است که تضمینهای امنیتی امریکا برای جلوگیری از تهاجم مجدد ولادیمیر پوتین به اوکراین ضروری خواهند بود.
با این حال، ترامپ تاکنون از ارایه تضمین خودداری کرده است.
جیمز کارتلیدج، وزیر دفاع بریتانیا اشاره کرد که هر دو کشور بریتانیا و فرانسه در کنار امریکا نیروهای خود را به افغانستان اعزام کرده بودند و افزود: «نادیده گرفتن چنین خدمات و فداکاریهایی عمیقا بیاحترامی است.»
نایجل فاراژ، رهبر حزب استقلال بریتانیا، گفت که ونس «کاملا در اشتباه است» و افزود که بریتانیا به مدت ۲۰ سال در افغانستان «در کنار امریکا ایستاد.»
هلن مگوایر، عضو حزب لیبرال دموکرات و عضو سابق پولیس نظامی سلطنتی که در عراق خدمت کرده است، از سفیر بریتانیا در امریکا خواست تا از ونس بخواهد بابت اظهاراتش عذرخواهی کند.
او گفت: «جیدی ونس صدها سرباز بریتانیایی که جان خود را در عراق و افغانستان از دست دادند، نادیده گرفته است.»
او بعدا به بیبیسی گفت که اظهارات ونس «بهوضوح به بریتانیا و فرانسه اشاره داشت» و آنها را «عمیقا غیرمحترمانه» توصیف کرد.
بریتانیا در اکتوبر ۲۰۰۱، پس از حملات ۱۱ سپتامبر، در حمله امریکا به افغانستان شرکت کرد و فرانسه نیز نیروهای خود را به این کشور اعزام کرد.
بیش از ۱۵۰ هزار نیروی بریتانیایی در طول ۲۰ سال گذشته در افغانستان خدمت کردند و آخرین نیروهای این کشور در سال ۲۰۲۱ از این کشور خارج شدند.
بریتانیا همچنین در مارچ ۲۰۰۳ بهعنوان بخشی از عملیات تحت رهبری امریکا به عراق رفت و حدود ۴۶ هزار نیرو را در این کشور مستقر کرد.
