دونالد ترامپ با نزدیک شدن به روسیه، تهدید کردن متحدان امریکا، ناتو و توقف همکاری با اوکراین، سیاست خارجی امریکا را دگرگون کرده و شرکای سنتی واشنگتن، که بزرگترین مشتریان تسلیحاتی آن هستند را وادار به بازنگری وابستگی خود به سیستمهای تسلیحاتی امریکایی کرده است.
از کانادا تا اروپا، کشورها به دنبال کاهش وابستگی به تجهیزات امریکایی و تقویت صنایع دفاعی خود هستند، هرچند پس از دههها وابستگی، راهحل سریعی وجود ندارد.
به گزارش واشنگتنپست، توقف اشتراک اطلاعات با اوکراین و تهدیدهای پیهم برای الحاق کانادا و گرینلند به امریکا، خطرات این وابستگی را آشکار کرده و نگرانیهایی درباره احتمال غیرفعال کردن جتها یا پرتابکنندهها از راه دور توسط واشنگتن برای اعمال فشار بر کشورهای اروپایی را به وجود آورده است.
چندین کشور اروپایی بررسی تجهیزات امریکایی را آغاز کردهاند تا آسیبپذیری خود در برابر قطع حمایت امریکا در درگیری احتمالی با روسیه را ارزیابی کنند. این موضوع را چهار سیاستگذار ارشد اروپایی به شرط فاش نشدن نامشان تایید کردهاند.
کانادا و پرتگال در حال بازنگری سفارش جتهای اف-۳۵ از لاکهید مارتین هستند. اتحادیه اروپا نیز امریکا را از برنامههای جدید وام خارج کرده و به دنبال تامین صدها میلیارد یورو برای تقویت نظامی طی پنج سال آینده است. کانادا با اتحادیه اروپا برای گسترش تولید همکاری میکند تا متحدان قدیمی امریکا در برابر تصمیمات غیرقابل پیشبینی ترامپ محافظت شوند.
با وجود برتری صنعت دفاعی امریکا، بزرگترین صادرکننده تسلیحات جهان، اروپا همچنان به خرید تسلیحات امریکایی ادامه میدهد، اما غیرقابل پیشبینی بودن ترامپ تمرکز آنها را بر توسعه تولید داخلی افزایش داده است. ترامپ اعلام کرد جت نسل بعدی اف-۴۷ ساخت بوئینگ برای متحدان قابلیت کمتری خواهد داشت، زیرا «شاید روزی متحد ما نباشند.»
پشیمانی مشتریان امریکایی
سیاستگذاران اروپایی نگرانند که پشتیبانی امریکا برای تسلیحاتی چون سیستمهای ضدموشکی و پهپادها کاهش یابد. یک مقام اروپایی گفت: «ترامپ نمیتواند با یک دکمه هواپیماها را زمینگیر کند، اما وابستگی به اشتراک اطلاعات و ارتباطات وجود دارد.» تضمینهای ضمنی صنعت امریکا دیگر پذیرفته نمیشود.
راسموس یارلوف، رئیس کمیته دفاعی پارلمان دنمارک، از خرید اف-۳۵ ابراز پشیمانی کرد و گفت: «تصور میکنم امریکا گرینلند را مطالبه کند و اگر رد کنیم، تسلیحات ما را غیرفعال کرده و به روسیه اجازه حمله دهد. خرید تسلیحات امریکایی ریسک امنیتی است.»
اتحادیه اروپا برنامه وام ۱۶۳ میلیارد دالری را برای تسریع هزینههای نظامی و خرید مشترک رونمایی کرده و اولویت را به تسلیحات ساخت بلوک داده است. حداقل ۶۵ درصد هزینه باید در اتحادیه اروپا، ناروی یا اوکراین صرف شود و شرکتهای امریکایی از این وامها محروم هستند. سیستمهایی مانند پاتریوت امریکا که استفادهشان محدود است، واجد شرایط نیستند. یک مقام اتحادیه گفت: «اگر تجهیزات قابل استفاده نباشد، مشکل جدی است.»
کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، تاکید کرد: «در بحران، ارتش باید آزادانه عمل کند.» این برای فرانسه، صادرکننده بزرگ تسلیحات اروپا، که خواستار محدود کردن هزینهها به شرکتهای اتحادیه است، فرصتی است، هرچند هالند، آلمان و سویدن با آن مخالفند.
اولف کریسترشون، نخستوزیر سویدن، گفت خرید تسلیحات امریکایی را ریسک نمیبیند، اما کاهش وابستگی به امریکا به نفع اروپاست. متحدان امریکا در حال تنوعبخشی و همکاری با بریتانیا، ناروی و ترکیه هستند تا از نوسانات سیاستهای ترامپ در امان بمانند.
