پیش از آنکه طالبان به قدرت بازگردد، زنان به طور آزادانه در بخش خرید و فروش مو بهعنوان منبع درآمد کار میکردند. طالبان در ماه قوس پارسال، رسما خرید و فروش اعضای بدن انسان از جمله مو را منع کرد. از زمان قدرتگیری طالبان، فقر و بیکاری در افغانستان بیش از پیش گسترش یافته است.
خبرگزاری فرانسه نوشت با وجود این ممنوعیت و ترس از مجازات، برخی از زنان در افغانستان هنوز به جمعآوری و فروش مو ادامه میدهند تا از این طریق معیشت خانوادههای خود را فراهم کنند.
اکنون اما زنان این کسبوکار، با ترس فراوان و به گونه پنهانی کارشان انجام میدهند و این کار مثل قبل شغلی عادی و کمدغدغه نیست. این موها برای تبدیل شدن به کلاهگیس از جاهای مختلف جمعآوری میشوند: مثل کف حمام، سالنهای آرایش یا از نزد زنان.
فاطمه، ۲۸ ساله، زنی است که این شغل زیرزمینی را اختیار کرده است. او میگوید به خرید و فروش موی زنان ادامه میدهد چرا که به درآمد آن نیاز دارد: «میتوانم با آن برای خودم چیزی بخرم یا ضروریات خانه را تهیه کنم.»
او برای ادامه کار، مجبور است هر لحظه با نگرانی از رسیدن طالبان و بازداشت شدن به دست این گروه زندگی کند.
فاطمه که در بخش خصوصی کار میکند، با فروش ۱۰۰ گرم مو در ازای ۳ دالر، به معاش صد دالری خود مقداری پول میافزاید. او گفت یکی از خریداران موی مردی است که موها را از افغانستان به پاکستان و چین میفرستد.
این زن در فاصله اوقات نماز، زمانی که مطمئن میشود افراد طالبان از کوچه و بازار به مسجد رفتهاند، از خانهاش بیرون میرود و موها را در محلهای دور افتاده به خریداران تحویل میدهد.
نرگس ۴۳ ساله، نشسته در یک سالن زیبایی مخفی در کابل، میگوید قبل از بازگشت طالبان، روزانه حداقل پنج مشتری برای اصلاح موی داشت، اما اکنون حداکثر چهار مشتری در هفته به سراغ او میآیند.
او گفت اکنون، تنها ثروتمندترین مشتریانش جرئت میکنند به سالن بیایند و حتی آنها هم گاهی میپرسند که آیا میتوانند موهای اضافی و باارزش را با خود ببرند یا خیر.
وحیده ۳۳ ساله، همسر سربازی که در سال ۲۰۲۱ کشته شد، همیشه نگران است که برای سه فرزند خود چگونه نان فراهم کند. او نیز موهای ریخته خودش و دختر هشتسالهاش را در کیسهای پلاستیکی جمع میکند تا شاید بتواند بعدا به فروش برساند.
در گذشته، خریداران دروازه خانه او را تکتک میزدند تا موهای خودش و دخترش بخرند. او میگوید: «وقتی موهایم را میفروختم، کورسویی از امید داشتم. اما حالا که این کار ممنوع شده، ویران شدهام. امیدوارم دوباره خریداران به در خانهام بیایند.»
وحیده گفت: «میدانم جاهایی برای فروش مو هست، اما میترسم بازداشت شوم.»
طالبان پس از بازگشت به قدرت در اسد ۱۴۰۰ محدودیتهای گستردهای علیه اشتغال و حضور زنان در اجتماع وضع کرده است.
وزارت امر بهمعروف طالبان در ۲۰ قوس سال گذشته، فروش اعضای بدن انسان مانند کلیه، جگر، چشم و مو را «غیرشرعی» دانست و ممنوع کرد.
سخنگوی وزارت امر بهمعروف در گفتوگو با خبرگزاری فرانسه گفته که «در گذشته تجارت مو در کشور تبدیل به امر عادی شده بود، اما اکنون فروش اعضای بدن مجاز نیست.»
ریاست امر به معروف و نهی از منکر طالبان در کابل در اواسط ماه دلو سال گذشته حدود ۹۰۰ کیلوگرام موی زنانه را در منطقه ده سبز کابل به آتش کشید. امر به معروف طالبان دلیل این اقدام را «حفظ ارزشهای اسلامی و کرامت انسانی» خوانده بود.
