سه سال پس از رسمیت نیافتن، سخنگوی طالبان می‌گوید رژیم آن‌ها منزوی نیست

شیعه‌های افغانستان برخلاف طالبان که با پیروی از عربستان سعودی روز یکشنبه را عید فطر اعلام کردند، روز دوشنبه را به‌عنوان نخستین روز عید فطر جشن گرفتند و نماز عید را در مساجد خود اقامه کردند. حضور نمازگزاران در مساجد در روز دوشنبه بسیار چشمگیر بود.

به‌رسمیت‌شناسی مذهب شیعه

رئیس شورای علمای شیعه افغانستان، روز دوشنبه در سخنرانی خود در نماز عید در غرب کابل بار دیگر خواستار به‌رسمیت‌شناسی مذهب تشیع توسط طالبان شد. او سه بار تاکید کرد که رسمیت یافتن مذهب تشیع از مطالبات اصلی جامعه شیعه افغانستان است.

طالبان پس از بازگشت به قدرت، مذهب شیعه را از رسمیت ساقط کرد و قانون احوال شخصیه اهل تشیع را نیز لغو کرد. مقامات طالبان بارها اعلام کرده‌اند که مذهب اهل سنت در افغانستان رسمی است و محاکم و قوانین مدنی بر اساس این مذهب عمل می‌کنند. طالبان نه‌تنها مذهب شیعه را حذف کرده‌ است، بلکه کتاب‌های مرتبط با این مذهب را از برخی دانشگاه‌ها و کتابخانه‌های عمومی در مرکز و ولایات جمع‌آوری کرده‌اند.

مذهب تشیع در قانون اساسی افغانستان رسمیت داشت و قانون احوال شخصیه اهل تشیع نیز در پارلمان پیشین افغانستان تصویب و توشیح شده بود.

احترام به آزادی مذهبی

رئیس شورای علمای شیعه افغانستان در سخنرانی خود از طالبان خواست تا به شیعیان اجازه دهند امور مذهبی خود، به‌ویژه مراسم عزاداری دهم محرم، را آزادانه برگزار کنند. او گفت: «در مراسم‌ها و شعایر مذهبی خود با مانع مواجه نشویم؛ چه در ایام محرم و چه در ماه مبارک رمضان.» او تاکید کرد که هیچ‌کس حق ندارد برگزاری مراسم عزاداری و مجالس شیعیان را منع کند.

نیروهای طالبان بر عزاداران حسینی محدودیت‌هایی اعمال کرده و در برخی ولایات مانع برگزاری مراسم عزاداری آن‌ها شده‌اند.

توسعه متوازن

صالحی مدرس در بخشی از صحبت‌هایش خواستار توجه به «انکشاف متوازن» در افغانستان و در نظر گرفتن توسعه و بازسازی مناطق هزاره‌ نشین شد.

طالبان متهم است که به توسعه متوازن پایبند نبوده‌ است. برای نمونه، این گروه در ازای قرارداد معادن بامیان با شرکت‌های خارجی، برخی پروژه‌های عمرانی را در قندهار، مشرقی و هرات آغاز کرده است.

رئیس شورای علمای شیعه افغانستان همچنین بر تامین امنیت شیعیان تاکید کرد. او گفت هرچند امنیت نسبی در کشور برقرار شده، اما در سال گذشته دو رویداد تروریستی در هرات و غور رخ داده است.

در ولایت غور، افراد مسلح ۱۴ غیرنظامی هزاره شیعه را به رگبار بستند. این رویداد واکنش‌های گسترده‌ای در داخل و خارج از کشور به دنبال داشت.

همچنین، در ولایت هرات، شماری از علمای شیعه در حملات افراد مسلح ناشناس کشته شدند.

طی سه‌ونیم سال گذشته، شورای علمای شیعه افغانستان بارها خواسته‌های مشابهی را مطرح کرده، اما طالبان به این مطالبات بی‌توجهی نشان داده است.

با این حال، نام رهبر طالبان که خود را «واجب‌الاحترام» و «امیرالمؤمنین» می‌خواند، در میان اسامی سران کشورهای اسلامی دیده نمی‌شود.

نخست‌وزیر پاکستان به سران اکثر کشورهای اسلامی، از جمله تاجیکستان، ایران، قزاقستان، ترکمنستان، اوزبیکستان، بحرین، آذربایجان، مصر، عمان، قطر، مالیزیا، بنگلادیش، کویت، امارات متحده عربی، اردن و ترکیه تماس گرفته و عید فطر را به آن‌ها شادباش گفته است. اما نام افغانستان، همسایه دیوار به دیوار آن در این فهرست دیده نمی‌شود.
شریف همچنین خلاصه‌ای از مکالمات خود با سران این کشورها را منتشر کرده که بیشتر حاوی پیام‌های همدلی و تأکید بر همگرایی بوده‌اند.
هرچند اسلام‌آباد در شروع روی کار آمدن طالبان از تسلط گروهی که به باور بسیاری در ۲۰ سال جنگ در افغانستان از حمایت گسترده پاکستان برخوردار بوده، راضی به‌نظر می‌رسید، با گذشت زمان و بیشتر شدن حملات طالبان پاکستانی به نیروهای امنیتی پاکستان، اختلافات میان مقام‌های پاکستانی و طالبان در حال افزایش است.

پاکستان طالبان را به حمایت از تحریک طالبان پاکستانی و پناه دادن به گروه‌های شورشی دیگر مانند ارتش آزادیبخش بلوچ متهم می‌کند، طالبان اما این اتهامات را رد می‌کند.

طالبان به پیروی از عربستان روز یکشنبه را عید اعلام کرد و در کنار کابل، در قندهار به امامت ملا هبت‌الله آخندزاده، رهبر این گروه، نماز عید برپا کرد. پاکستان و شماری دیگر از کشورهای اسلامی روز دوشنبه را عید اعلام کردند.

بر اساس این طرح، که در قالب برنامه اسکان مجدد دولت بریتانیا اجرا می‌شود، ۴ واحد مسکونی برای خانواده‌های بی‌خانمان و چهار واحد دیگر برای پناهجویان افغان که در چارچوب برنامه‌های اسکان مجدد بریتانیا پذیرفته شده‌اند، اختصاص می‌یابد.

این پروژه در همکاری با انجمن مسکن جنوب آکسفوردشایر اجرا می‌شود و قرار است تا بهار سال آینده تکمیل شود.
شورای چروِل پیش‌تر نیز در دو مرحله از این بودجه بهره‌مند شده و در حال اجرای پروژه‌ای برای تأمین ۵۶ واحد مسکونی در این منطقه است.

هدف این طرح، کاهش بی‌خانمانی، بهبود شرایط مسکن اجتماعی و حمایت از خانواده‌های نیازمند عنوان شده است.

وزیر خارجه ایالات متحده گفته است: «ما تا زمانی که همه امریکایی‌های بازداشت‌شده در افغانستان و گروگان گرفته‌شده در سراسر جهان به خانه بازنگردند، آرام نخواهیم گرفت».

یک شهروند امریکایی به نام فی هال روز شنبه، نهم حمل، از زندان طالبان در کابل آزاد شد.

خانم هال در پیامی ویدیویی پس از آزادی از زندان طالبان گفت که زنان در زندان‌های طالبان از او می‌پرسیدند: «ترامپ چه زمانی برمی‌گردد.» او گفت که زنان در زندان‌های طالبان ترامپ را همچون ناجی می‌بینند. او خطاب به ترامپ گفت: «آنها واقعاً شما را همچون یک ناجی می‌بینند و منتظر شما هستند تا بیایید و آنها را آزاد کنید».

فی دی حال حدود دو ماه قبل همراه با یک زوج کهن‌سال بریتانیایی و مترجم افغان‌شان در بامیان بازداشت شده بود. طالبان تاکنون سه همراه این شهروند امریکایی را آزاد نکرده است.

این چهارمین شهروند امریکایی است که در سال ۲۰۲۵ از زندان طالبان آزاد می‌شود. پیش از او، رایان کوربت، ویلیام مک‌کنتی و جورج گلزمن نیز از اسارت طالبان رها شده بودند. رایان کوربت، ویلیام مک‌کنتی در آخرین روزهای حضور جو بایدن در کاخ سفید با یک عضو زندانی طالبان در آمریکا تبادله شدند.

رقم دقیق شهروندان امریکایی در زندان‌های طالبان مشخص نیست.

محمودشاه حبیبی شهروند افغان‌تبار امریکایی یکی دیگر از گروگان‌ها است طالبان است. در روزهای اخیر، سخنگوی وزارت خارجه امریکا در روزهای اخیر درباره وضعیت محمودشاه حبیبی و دیگر گروگان‌های امریکایی در بازداشت طالبان، ابراز نگرانی کرد.

ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه ۲۸ دسامبر ۲۰۲۴/ ۸ جدی ۱۴۰۳ فرمان اصلاح برخی از قوانین این کشور را امضا کرد که به موجب آن امکان تعلیق موقت فعالیت سازمان‌های تروریستی در این کشور فراهم می‌شود.

براساس این قانون، نهادهای عدلی و قضایی روسیه اجازه می‌یابند که نام طالبان را به‌گونه موقت و مشروط از فهرست گروه‌های تروریستی خارج کنند.

طبق این قانون، ممنوعیت فعالیت یک سازمان تروریستی ممکن است با تصمیم دادگاه و براساس درخواست دادستان کل روسیه یا معاون او تعلیق شود.

پوتین در ماه جولای اعلام کرد که طالبان اکنون متحدی در مبارزه با تروریسم محسوب می‌شود.

با این حال، تعلیق ممنوعیت طالبان در صورتی امکان‌پذیر است که شواهد معتبری ارائه شود مبنی بر اینکه یک سازمان ممنوعه پس از درج در فهرست سازمان‌های تروریستی، فعالیت‌هایی همچون تبلیغ، توجیه، یا حمایت از تروریسم یا ارتکاب جرایم مرتبط مندرج در قانون جزایی را متوقف کرده باشد.

دادگاه عالی روسیه ۱۴ فبروری ۲۰۰۳، طالبان را به عنوان یک سازمان تروریستی شناخت و فعالیت این گروه را در روسیه ممنوع کرد.

بیشتر بخوانید: پوتین با امضای قانونی امکان حذف موقت طالبان از فهرست گروه‌های تروریستی روسیه را فراهم کرد

با این حال، معاون وزیر خارجه روسیه می‌گوید که فرآیند تعلیق موقت طالبان از فهرست سازمان‌های تروریستی این کشور به زمان نیاز دارد.

آندری رودنکو ۱۲ فبروری امسال (۲۴ دلو) در مورد موضع روسیه درباره احتمال به رسمیت شناختن طالبان هم گفت که مسکو «شتاب‌زده» عمل نمی‌کند.
روسیه در حال حاضر هم مانند دیگر کشورها اداره طالبان را به رسمیت نمی‌شناسد، اما سفارت افغانستان در مسکو را به این گروه واگذار کرده و روابط دیپلوماتیک و اقتصادی با طالبان دارد.

در حال حاضر جمال ناصر غروال، کاردار طالبان در مسکو است. وزارت خارجه روسیه ماه حمل ۱۴۰۱ او را تائید صلاحیت کرد.

ضمیر کابلوف، نماینده رئیس‌جمهور روسیه در امور افغانستان پیشتر اعلام کرد که مسکو می‌خواهد در بهار ۲۰۲۵، گروه کاری دوجانبه روسیه - طالبان را تشکیل دهد. به گفته آقای کابلوف، در شرایطی که طالبان هنوز به رسمیت شناخته نشده‌، این گروه جایگزین کمیسیون بین دولتی همکاری‌های اقتصادی خواهد شد.

به فرض خارج شدن نام طالبان از فهرست گروه‌های تروریستی روسیه، مقامات روسی گفتند که این اقدام به معنای به رسمیت شناسی این گروه نیست.