نهاد حامی پناهجویان: پولیس پاکستان بدون توجه به اسناد مهاجران افغان را بازداشت می‌کند

عزت‌الله بخشی که خودش را فعال حقوق بشر معرفی کرده در نامه‌ای از زندان حاجی کمپ راولپندی خطاب به سازمان عفو بین‌الملل و دیگر نهادهای حقوق بشری نوشت: «قبلا به دلیل فعالیت‌‌های حقوق بشری در افغانستان توسط طالبان بازداشت، زندانی و شکنجه شده‌ام». او می‌گوید که پس از آزادی از زندان طالبان مجبور شد به پاکستان مهاجرت کند.

این جوان مهاجر در معرض اخراج از پاکستان می‌گوید که از روز دوشنبه تاکنون در اردوگاه مهاجران حاجی کمپ راولپندی به سر می‌برد. عزت‌الله بخشی تاکید کرده است که پولیس پاکستان در حال تدارک انتقال و بازگرداندن او و دیگر مهاجران افغان حاضر در حاجی کمپ به افغانستان است.

این درحالی است که دولت پاکستان قبلا اعلام کرده بود که مهاجران افغان فاقد مدرک و دارندگان کارت شهروندی افغانستان (ای‌سی‌سی) تا ۳۱ مارچ از اسلام آباد و راولپندی خارج شوند.

خبرگزاری آسوشیتدپرس اما روز دوشنبه با استناد به مدارک دولتی گزارش داد که روند بازداشت و اخراج‌ مهاجران افغان به‌دلیل تعطیلات عید فطر تا ده روز دیگر (۱۰ اپریل) به تعویق افتاده است. به گزارش این رسانه، پاکستان قصد دارد سه میلیون افغان را در سال جاری اخراج کند.

مهدی شهاب‌الدین، فرمانده انتظامی شهرستان مهدیشهر سمنان شام سه‌شنبه، ۱۲ حمل به رسانه‌ها گفت بازداشت و اخراج مهاجران در صدر دستور کار نیروهای امنیتی این شهرستان قرار دارد. او افزود که در حال حاضر بازرسی‌ها برای شناسایی و بازداشت مهاجران فاقد مدرک اقامت در ورودی‌های این شهرستان فعال است.

این مقام جمهوری اسلامی هشدار داد که مسئولان نهادهای دولتی دراین شهرستان مصمم‌اند تا تمامی مهاجران فاقد مدرک در این شهرستان را بازداشت و اخراج کنند.

فرمانده انتظامی مهدیشهر در پنجم حوت در پی کشته شدن یک جوان ایرانی از اخراج بیش از ۱۷۰۰ مهاجر افغان خبر داده بود. مقام‌های جمهوری اسلامی در این شهرستان یک «تبعه خارجی» را در پرونده قتل این جوان ایرانی مقصر دانسته بودند.

این در حالی است که جمهوری اسلامی اخیرا روند بازداشت و اخراج مهاجران افغان را به شدت افزایش داده است. بر مبنای گزارش‌های رسمی، جمهوری اسلامی در سال گذشته خورشیدی بیش از یک میلیون و دو صد هزار مهاجر افغان را اخراج کرده است. مقامات ایرانی تاکید کرده‌اند که امسال نیز در نظر دارند تا دست‌کم به همین تعداد مهاجر افغان را اخراج کنند.

روزنامه دان روز دوشنبه، ۱۱ حمل به نقل از مقام‌های پولیس گزارش داده است که فرمانده پولیس شهر راولپندی به حوزه‌های پولیس در این شهر دستور داده که علیه مهاجران «غیرقانونی» که در این شهر زندگی و کار می‌‌کنند، اقدام نمایند.

یک مقام پولیس در این شهر گفته است:«ما دستور دریافت کردیم که تمام شهروندان افغان دارای کارت‌های ای‌سی‌سی باید از راولپندی و اسلام‌آباد اخراج شوند.»

طبق این دستور، آنعده از مهاجرانی که در جرایم دخیل باشند هم باید همراه با خانواده‌های‌شان اخراج شوند.

فرمانده پولیس راولپندی همچنین دستور داده است که به مهاجران افغان دارنده کارت مهاجرتی پی‌او‌آر هم ابلاغ شود که تا ۳۰ جون سال جاری پاکستان را ترک کنند.

روزنامه دان گزارش داده که هنوز مشخص نیست مهاجران دارای مدرک اقامت هم از شهرهای راولپندی و اسلام‌آباد تخلیه می‌شوند یا خیر.

پاکستان از ماه سپتامبر ۲۰۲۳ میلادی تاکنون نزدیک به یک میلیون مهاجر افغان را از این کشور اخراج کرده است.

براساس آمار کمیساری عالی پناهندگان سازمان ملل در پاکستان، هنوز هم ۱.۵۲ میلیون مهاجر و پناهجوی ثبت‌شده افغان در پاکستان حضور دارند که حدود ۸۰۰ هزار آن را مهاجرانی تشکیل می‌دهند که با کارت‌های مهاجرتی ای‌سی‌سی ( Afghan Citizen Card) در این کشور اقامت دارند.

حکومت پاکستان به مهاجران بدون مدرک و مهاجران دارای کارت مهاجرتی ای‌سی‌سی تا امروز ۳۱ مارچ/۱۱ حمل مهلت داده بود که داوطلبانه به افغانستان برگردند.

طبق این تصمیم حکومت پاکستان، با پایان امروز دارندگان کارت‌های مهاجرتی پی‌او‌آر هم غیرقانونی به حساب خواهند آمد.

پاکستان هشدار داده که از فردا روند اخراج اجباری این دو گروه از مهاجران افغان را آغاز خواهد کرد.

کمیساریای عالی سازمان ملل در امور پناهندگان یکشنبه، دهم حمل در آستانه پایان ضرب‌الاجل تعیین شده توسط دولت پاکستان برای خروج مهاجران افغان از اسلام‌آباد در بیانیه‌ای نوشت رسیدگی به مسئله مهاجران درپاکستان نیازمند رویکرد چندجانبه است.

این دفتر سازمان ملل تاکید کرد که پاکستان و افغانستان باید با هم کار کنند تا مطمین شوند که مهاجران افغان می‌توانند داوطلبانه و ایمن به خانه‌های خود بازگردند. این سازمان گفت اخرج مهاجران کارساز نیست و تجربه سال گذشته پاکستان نشان داده است که بسیاری از مهاجران اخراج شده دوباره به این کشور بازگشته‌اند.

آژانس پناهندگان سازمان ملل گفت بسیاری از افغان‌های که پس از تسلط طالبان بر افغانستان به پاکستان مهاجرت کرده‌اند، متکی به تعهدات پناهندگی به کشورهای دیگر هستند. این سازمان افزود که سرنوشت هزاران نفر از این دسته مهاجران اکنون در هاله‌ای از ابهام قرار دارد. کمیساریای عالی سازمان ملل در امور پناهندگان خواستار انتقال سریع این پناهجویان شد.

کمیساریای عالی سازمان ملل در امور پناهندگان نوشت: «بازگشت پایدار به معنای ایجاد یک محیط صلح آمیز و امن در افغانستان است، طوری که مهاجران پس از بازگشت از آزار و اذیت و تبعیض نترسند». آژانس پناهندگان سازمان ملل افزود جهان باید از بهبود وضعیت در افغانستان حمایت کند تا زمینه‌های آموزش، مراقبت‌های صحی و فرصت‌های شغلی فراهم شود و مهاجران با بازگشت به کشورشان با چالش‌های بیشتر مواجه نشوند.

این دفتر سازمان ملل همچنین اذعان کرد مهاجرانی که بازگشت شان به افغانستان در حال حاضر امن نیست باید تحت قوانین بین‌المللی اقامت آن‌ها در پاکستان به رسمیت شناخته شده و از حمایت‌های قانونی بهره‌مند شوند. کمیساریای عالی سازمان ملل تاکید کرد که جامعه بین‌الملل نقش مهمی در حل این مسئله دارد و نباید این مسئولیت صرف به دوش دولت پاکستان گذاشته شود.

این در حالی است که دولت پاکستان قبلا اعلام کرده بود که مهاجران قافد مدرک اقامت و دارندگان کارت شهروندی افغانستان (ای‌سی‌سی) تا ۳۱ مارچ اسلام‌آباد و راولپندی را ترک کنند. دولت پاکستان برای خروج مهاجران افغان دارنده کارت پی‌اوآر نیز تا اخر ماه جون وقت داده است.

سازمان عفو بین‌الملل بار دیگر با انتشار یادداشتی در شبکه اجتماعی اکس، نگرانی خود را درباره اخراج مهاجران افغان از پاکستان ابراز کرد و نوشت: «موسیقی مرز ندارد، اما اخراج‌ها دارند.»

این سازمان همچنین تاکید کرده است که با نزدیک شدن به مهلت تعیین‌شده برای اخراج مهاجران افغان، هنرمندان این کشور با آینده‌ای «فاجعه‌بار» روبرو خواهند شد.

عفو بین‌الملل در این یادداشت نسبت به پیامدهای اخراج هنرمندان افغان، از جمله نورالله، هنرمند افغان در پاکستان، هشدار داده است. این سازمان تاکید کرده است که اگر او اخراج شود، ممکن است دیگر نتواند بخواند یا بنوازد.

سازمان عفو بین‌الملل همچنین تاکید کرده است که اخراج او به افغانستان تحت حاکمیت طالبان می‌تواند جان این هنرمند را به خطر بیاندازد.

طالبان پس از بازگشت به قدرت، پخش هر نوع موسیقی در شهرها، بازارها، پرده‌های تلویزیون و امواج رادیو را ممنوع کرده است. این گروه موسیقی را حرام می‌داند و هنرمندان را مجبور به خانه‌نشینی و مهاجرت اجباری کرده است.

سازمان عفو بین‌الملل نوشت: «برای نسل‌ها نوازندگان افغان در پاکستان هنر خود را زنده نگه داشته‌اند. آن‌ها سنت‌ها، سازها و ملودی‌هایی را ترکیب کرده‌اند که داستان‌های استقامت را روایت می‌کنند.»

این سازمان همچنین افزود: «اخراج افغان‌ها و قرار دادن آن‌ها در معرض خطر نه تنها بی‌رحمانه است، بلکه از دست دادن صدای آن‌ها، میراث و هویت‌شان نیز محسوب می‌شود. پاکستان باید مهلت تعیین‌شده را لغو کند و از کسانی که ده‌ها سال این کشور را خانه خود دانسته‌اند، محافظت کند.»

روز دوشنبه، ۳۱ مارچ آخرین مهلت تعیین‌شده پاکستان برای بازگشت دارندگان کارت «شهروندی افغان» است. سازمان عفو بین‌الملل از زمان صدور این تصمیم تاکنون برای چهارمین بار نسبت به پیامدهای آن هشدار داده و از پاکستان خواسته است که اخراج مهاجران افغان را لغو کند.

اخیرا این سازمان در اعلامیه‌ای نوشت که اجرای چنین طرحی باعث تشدید رنج پناهندگان افغان و نقض حق بازگشت داوطلبانه آنان خواهد شد.

براساس آمار این سازمان، پاکستان از سال ۲۰۲۳ تاکنون بیش از ۸۴۰ هزار مهاجر افغان را مجبور به ترک این کشور کرده است.